IV SA/Wa 427/21
WyrokWSA w Warszawie2021-09-07
Skład orzekający: Anita Wielopolska, Katarzyna Golat, Piotr Korzeniowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uszkodzony pojazd sprowadzony z zagranicy, który posiada dokument z adnotacją o braku możliwości rejestracji w kraju pochodzenia, może zostać uznany za odpad w rozumieniu ustawy o odpadach?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uszkodzony pojazd sprowadzony z zagranicy, który posiada dokument z adnotacją o braku możliwości rejestracji w kraju pochodzenia, może zostać uznany za odpad. Status prawny pojazdu w momencie przemieszczenia, wynikający z dokumentu pojazdu powypadkowego, wskazujący na brak możliwości rejestracji, potwierdza, że pojazd nie nadaje się do użytkowania zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem. Naprawa pojazdu i jego późniejsza rejestracja nie zmieniają faktu, że w momencie sprowadzenia stanowił on odpad.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (GIOŚ), które zobowiązywało go do zagospodarowania odpadu w postaci uszkodzonego pojazdu sprowadzonego z zagranicy. Skarżący kwestionował uznanie pojazdu za odpad, argumentując, że był on sprawny i nadawał się do rejestracji. GIOŚ uznał pojazd za odpad, opierając się na dokumencie z kraju pochodzenia, który wykluczał jego rejestrację. Skarżący zarzucał organowi naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię definicji odpadu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 września 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anita Wielopolska Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat Sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2021 roku w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. Z. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2020 roku nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zagospodarowania odpadu oddala skargę.
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ, organ) z [...] grudnia 2020 r. wydane na podstawie art. 144, art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) i w zw. z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. z 2019 r., poz. 1162, dalej: u.m.p.o.), w zw. z art. 24 ust. 3 lit. a i art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z 12 lipca 2006 r. ze zm.), art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. z 2020 r., poz. 2056), po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy M. Z., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...], ul. [...], [...] (dalej: skarżący, strona), reprezentowanego przez adw. B. N. na postanowienie GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r., znak [...].
W postanowieniu z [...] grudnia 2020 r. GIOŚ: 1. Uchylił postanowienie GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r., znak [...], wzywające skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...], ul. [...], [...], do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczenia odpadu, przez zagospodarowanie odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przemieszczonego z terytorium [...] na terytorium [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia postanowienia - w części dotyczącej terminu jego wykonania; 2. Utrzymał w mocy postanowienie GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r., znak [...] w pozostałym zakresie; 3. Określił termin wykonania niniejszego postanowienia jako nie dłuższy niż 30 dni od daty doręczenia postanowienia.
Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następujących istotnych okolicznościach sprawy.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] w piśmie z [...] grudnia 2019 r., zawiadomił GIOŚ o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadu oraz przekazał całą zebraną w tej sprawie dokumentację. GIOŚ po przeanalizowaniu nadesłanej dokumentacji w dniu [...] stycznia 2020 r., wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadem o kodzie 16 01 04*, w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez skarżącego, będącego odbiorcą odpadu, odpowiedzialnym za jego nielegalne międzynarodowe przemieszczenie z terytorium [...] do [...]. W piśmie z [...] lutego 2020 r. skarżący złożył wyjaśnienia w sprawie, a także wniósł o umorzenie postępowania przedstawiając wnioski o przeprowadzenie postępowania dowodowego z załączonych do pisma dokumentów.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], pismem z [...] grudnia 2019 r., znak [...], zawiadomił GIOŚ o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadu oraz przekazał całą zebraną w tej sprawie dokumentację.
GIOŚ po przeanalizowaniu nadesłanej dokumentacji w dniu [...] stycznia 2020r., wszczął z urzędu postępowanie administracyjne, w sprawie określenia sposobu gospodarowania odpadem o kodzie 16 01 04*, w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przez M. Z., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: [...], ul. [...], [...], będącego odbiorcą odpadu, odpowiedzialnym za jego nielegalne międzynarodowe przemieszczenie z terytorium [...] do [...].
W piśmie z [...] lutego 2020 r. strona złożyła wyjaśnienia w sprawie, a także wniosła o umorzenie postępowania przedstawiając wnioski o przeprowadzenie postępowania dowodowego z załączonych do pisma dokumentów.
W postanowieniu z [...] kwietnia 2020 r., znak [...] GIOŚ: 1. Wezwał skarżącego do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006r. w sprawie przemieszczenia odpadu, przez zagospodarowanie odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przemieszczonego z terytorium [...] na terytorium [...]; przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów oraz 2. Określił termin realizacji działań określonych w pkt 1 na nie dłuższy niż 30 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia.
W dniu [...] maja 2020 r. M. Z., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą: [...], ul. [...], [...], wniósł do GIOŚ wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy na postanowienie ww. organu z [...] kwietnia 2020 r., wzywające skarżącego, do zastosowania procedur określonych w art. 24 ust. 3 rozporządzenia Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczenia odpadu, poprzez zagospodarowanie odpadu o kodzie 16 01 04* w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], przemieszczonego z terytorium [...] na terytorium [...], przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu pojazdów, posiadającego decyzję właściwego organu w zakresie gospodarki odpadami, wymaganej w związku z prowadzeniem stacji demontażu pojazdów, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia postanowienia.
W ww. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy pełnomocnik wniósł o: 1) przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów załączonych do ww. wniosku, tj. opinii rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ocena stanu technicznego pojazdu), opinii rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ustalenie wartości samochodu w stanie uszkodzonym); decyzji Starosty [...] nr [...] z [...] lutego 2020 r. o rejestracji pojazdu; kopii karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego; wydruku historii samochodu ze strony [...]; wydruków ogłoszeń sprzedaży podobnych samochodów, na okoliczność stanu pojazdu [...], zarówno aktualnego, jak i stanu w dniu dokonania jego przemieszczenia do kraju, zakresu napraw, szybkiego i prostego naprawienia samochodu w ciągu kilkunastu dni i doprowadzenia do pełnej użyteczności i sprawności oraz dopuszczenia do ruchu, a w wyniku tego, braku możliwości zaklasyfikowania samochodu jako odpadu, przesłanek do umorzenia postępowania; 2) wstrzymanie wykonania decyzji (postanowienia) GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r. w sprawie zagospodarowani pojazdu; 3) uchylenie postanowienia w: całości oraz umorzenie postępowania. GIOŚ w postanowieniu z [...] maja 2020 r. wstrzymał wykonanie postanowienia do dnia w którym ww. postanowienie stanie się ostateczne.
W uzasadnieniu zaskarżonego do Sądu postanowienia z [...] grudnia 2020 r. GIOŚ powołując się na poglądy wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych dokonał wykładni pojęcia prawnego "odpad".
GIOŚ wyjaśnił, że głównym zarzutem przedstawionym przez pełnomocnika strony jest to, że przedmiot postępowania w postaci uszkodzonego pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...], nie wypełniał i nie wypełnia definicji odpadu w rozumieniu ww. ustawy o odpadach. Według GIOŚ, zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, omawiany pojazd został sprowadzony z [...] na terytorium [...] w stanie uszkodzonym wraz z dokumentem [...] nr [...]. Z tłumaczenia zapisów (sporządzonego przez tłumacza przysięgłego M. K.
w dniu [...] października 2019 r., wynika, że dokument ten stanowi "[...]" (org. [...])
i zawiera adnotację - "[...]". (org. [...]).
Zdaniem GIOŚ, zgodnie z tłumaczeniem ww. adnotacja [...] wskazuje, że dla przedmiotowego pojazdu powypadkowego właściwe władze [...] wydały dokument, na podstawie którego nie jest możliwa rejestracja pojazdu. Tym samym użytkowanie ww. pojazdu zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem już na terytorium [...] nie było możliwe. Ww. dokument "[...]" wydany dla pojazdu z odzysku, wyklucza prawną możliwość zarejestrowania takiego pojazdu na podstawie omawianego dokumentu.
W skardze skarżący reprezentowany przez adw. B. N. zaskarżył w całości postanowienie GIOŚ z [...] grudnia 2020 r.
Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a), c) ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dalej: p.p.s.a.) - wniesiono o: uchylenie w całości skarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r. nr [...]; na podstawie art. 145 § 3 p.p.s.a., – wniesiono o umorzenie postępowania, albo wydanie organowi na podstawie art. 153 p.p.s.a., wiążących wytycznych co do umorzenia postępowania w sprawie, ewentualnie uzupełnienie postępowania dowodowego i ponownej oceny jego wyników; na podstawie art. 200 p.p.s.a., - wniesiono o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania w tym zwrotu kosztów wpisu od skargi, kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa; na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a., wniesiono o wstrzymanie wykonania w całości skarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r. (argumentację zawarto w punkcie VI uzasadnienia); na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., - na wypadek gdyby organ nie uwzględnił wniosku o wstrzymanie wykonania skarżonego postanowienia, wniesiono o wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania w całości skarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia GIOŚ z [...] kwietnia 2020 r. nr [...] przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z uwagi na fakt, że wykonanie postanowienia spowodowałoby znaczną szkodę w majątku skarżącego (wskutek demontażu i "utylizacji" pojazdu) oraz spowodowałoby niemożliwe do odwrócenia skutki dla skarżącego, albowiem "zutylizowanego" pojazdu marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] (dalej: pojazd) nie dałoby się odzyskać/przywrócić do poprzedniego stanu. W przypadku przedwczesnej i niepotrzebnej "utylizacji" pojazdu powstanie również znaczna szkoda dla środowiska, pojazd jest bowiem aktualnie w pełni sprawny, zarejestrowany oraz nie stanowi odpadu, a w konsekwencji utylizacji powstanie odpad niebezpieczny dla środowiska naturalnego (argumentację zawarto w punkcie VI uzasadnienia);
Skarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie następujących przepisów mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. Naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1.1. art. 7. oraz art. 77 § 1 i 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej: k.p.a.) przez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, przede wszystkim zaś zaniechanie: a. ustalenia faktycznego zamiaru/intencji poprzedniego właściciela pojazdu co do sposobu postąpienia z pojazdem, tj. organ nie podjął czynności w celu ustalenia czy zamiarem poprzedniego właściciela pojazdu było: i. pozbycie się pojazdu, z powodu postrzegania go jako odpadu; czy też: ii. sprzedaż pojazdu jako uszkodzonego auta w ramach typowej transakcji handlowej; w sytuacji, gdy intencje poprzedniego właściciela wobec pojazdu mają kluczowe znaczenie dla ustalenia, czy w sprawie doszło do "pozbycia się" pojazdu, a w konsekwencji czy możliwe było zakwalifikowanie pojazdu jako odpad, jednocześnie materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie wskazywał na zamiar pozbycia się pojazdu przez sprzedającego (m.in. rozporządzenie pojazdem na podstawie umowy sprzedaży, dowód rejestracyjny wydany dla pojazdu w Polsce, charakter prowadzonej działalności gospodarczej skarżącego, nie zaś odpadami, fakt sprzedaży pojazdu przez [...] firmę ubezpieczeniową); b. ustalenia okoliczności umieszczenia w raporcie CARFAX wpisu o istnieniu dla pojazdu tytułu świadczącego o fakcie oficjalnej rekonstrukcji uszkodzeń - [...], w sytuacji, gdy kwestia istnienia tytułu [...] jest dla organu kluczowa dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, natomiast kwestia, dlaczego istnieje informacja o uzyskaniu przez pojazd dnia [...] czerwca 2019 r. tytułu [...], nie została przez organ ustalona. c. ustalenia rzeczywistego charakteru prawnego i konsekwencji prawnych wydania dla pojazdu certyfikatu [...] przez Departament Transportu [...] (dalej: Certyfikat), w sytuacji, gdy kwestia ta stanowiła dla organu kluczowy element rozstrzygnięcia sprawy, natomiast kwestia ta została przez organ ustalona dowolnie, a w konsekwencji błędnie; 1.2. art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., przez: a. zaniechanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności brak konfrontacji materiału dowodowego ze sobą (zwłaszcza w części sprzecznej, które to sprzeczności były podnoszone w toku postępowania); b. dokonanie dowolnej, sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, w szczególności postawienie wniosków z niego nie wynikających, co skutkowało błędnym przyjęciem przez organ, że: i. z dokumentu własności pojazdu (Certyfikatu) wynika, że "dla przedmiotowego pojazdu powypadkowego właściwe władze [...] wydały dokument, na podstawie którego nie jest możliwa rejestracja Pojazdu. Tym samym użytkowanie ww. pojazdu zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem już na terytorium [...] nie było możliwe. Ww. dokument [...] wydany dla pojazdu z odzysku, wyklucza prawną możliwość zarejestrowania takiego pojazdu na podstawie omawianego dokumentu" (s. 6 postanowienia), podczas gdy z treści Certyfikatu wynika wprost, że pojazd nie może zostać zarejestrowany wyłącznie na terenie Stanu [...], taki pojazd może natomiast być bez przeszkód zarejestrowany i użytkowany zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem zarówno w pozostałych [...], jak i na świecie tj. na przykład w [...]; ii. poprzedni właściciele pojazdu nie dokonali napraw i nie uzyskali świadectwa pojazdu zrekonstruowanego, podczas gdy w raporcie [...] sporządzonym dla pojazdu, widnieje informacja o wydanie świadectwa pojazdu zrekonstruowanego dnia [...] czerwca 2019 r., organ nie wyjaśnił w żadnym stopniu jaki był powód ujawnienia takiej informacji w raporcie dotyczącym pojazdu; iii. zamiarem poprzedniego właściciela pojazdu było pozbycie się go, podczas gdy organ nie dysponował żadnym dowodem bezpośrednim świadczącym o rzeczywistej woli poprzedniego właściciela pojazdu. Jednocześnie dowody pośrednie (zwłaszcza fakt rozporządzenia pojazdem w ramach typowej dla [...] umowy sprzedaży, przez ubezpieczyciela; wpis w raporcie pojazdu [...] dotyczący wydania tytułu [...], oraz posiadanie przez pojazd Certyfikatu [...], umożliwiającego dalszą eksploatację na drogach publicznych) świadczyły o tym, że intencją poprzedniego właściciela nie było pozbycie się pojazdu; iv. Pojazd nie posiada dokumentu, który umożliwi jego rejestrację na terenie kraju (a tym samym wykorzystywanie pojazdu zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem), co skutkowało błędnym zakwalifikowaniem pojazdu jako odpadu, w sytuacji, gdy pojazd przeszedł już pomyślnie proces rejestracji na terytorium [...]; v. stan techniczny pojazdu zarówno w chwili przemieszczenia go na terytorium RP, jak i aktualny, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.
1.3. art. 7 i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z 84 § 1 k.p.a. - przez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów polegające na całkowicie dowolnym ustaleniu statusu prawnego dokumentu [...] oraz wpisu o tytule [...] widniejącego w raporcie sporządzonym dla pojazdu i implikacji związanych z wydaniem powyższych tytułów dla pojazdu, a w konsekwencji błędnym uznaniu, że pojazd stanowi odpad i nie może zostać zrejestrowany, w sytuacji gdy ustalenie przedmiotowych kwestii było kluczowe dla sprawy i wymagało wiadomości specjalnych, a zatem wymagało powołania biegłego na okoliczność treści prawa obcego ([...]) i praktyki jego stosowania;
1.4. art. 7a k.p.a. - przez rozstrzygnięcie wszystkich wątpliwości dotyczących [...] dokumentu [...] (dokumentu o zupełnie niejasnym charakterze dla [...] organów administracyjnych) oraz wpisu [...] umieszczonego w raporcie sporządzonym dla pojazdu na niekorzyść skarżącego; 1.5. art. 8 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. - przez wykorzystanie argumentacji w przedmiocie uznania pojazdu za odpad wzajemnie się wykluczającej, tj. uznanie pojazdu za odpad z powołaniem się na wytyczne Korespondentów nr 9 w sprawie przemieszczania odpadów w postaci pojazdów, w sytuacji gdy w świetle tychże wytycznych nie każdy uszkodzony pojazd stanowi odpad, w szczególności odpadem nie jest pojazd wymagający drobnych napraw (Typ 2: Pojazd używany nadający się do naprawy - niebędący odpadem), a jednocześnie organ nie wyjaśnił w ogóle rzeczywistego stanu pojazdu i zakresu naprawy, których wymagał pojazd.
2. Naruszenie przepisów prawa materialnego które miał wpływ na wynik sprawy, tj.: 2.1. art. 3 ust. 1 pkt 6) ustawy o odpadach z 14 grudnia 2012 r. (dalej: u.o.) przez przyjęcie przez organ, że sprowadzony pojazd był odpadem, podczas gdy w rzeczywistości pojazd nie był odpadem tylko autem zakupionym od firmy ubezpieczeniowej w ramach transakcji handlowej typowej dla [...] rynku motoryzacyjnego; 2.2. art. 25 ust. 1 "pkt ustawy" z 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (dalej: u.m.p.o.) albowiem w sytuacji, gdy pojazd nie stanowił odpadu tylko auto nadające się do używania w ruchu publicznym zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, jego import do [...] nie mógł być oceniany w świetle przedmiotowej ustawy; 2.3. art. 2 ust. 1 pkt 4 u.m.p.o. przez błędne uznanie skarżącego za odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie, podczas gdy skarżący zakupił auto nadające się do używania zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, a nie odpad, a tym samym naruszenie § 1, § 2 oraz załącznika nr 1 rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie katalogu odpadów z 9 grudnia 2014 r. przez uznanie, że skarżący dokonał przemieszczenia odpadu o kodzie 16 01 04* zdefiniowanego jako "zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy"; 2.4. art. 17 u.o. przez zobowiązanie skarżącego do oddania sprawnego pojazdu (który jest bezpieczny dla środowiska, zarejestrowany oraz przedstawia znaczną wartość majątkową) do stacji demontażu pojazdów, co spowodowałoby wytworzenie odpadu, podczas gdy zgodnie z polskim prawem i unijną hierarchią postępowania z odpadami, w pierwszej kolejności należy zapobiegać powstawaniu odpadów, nie zaś prowadzić do ich powstawania.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że błędnie organ wykłada definicję odpadu z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. 2013 poz. 21). Skarżący uważa, że stan prawny pojazdu został ustalony przez organ nieprawidłowo, bowiem rozszerzająco potraktowano zapisy dokumentu [...], nie rozpatrzywszy przy tym w prawidłowy sposób istoty samego dokumentu i zastąpiwszy jego treścią ustalenia dotyczące stanu faktycznego pojazdu. Dodatkowo organ nie poczynił żadnych kroków w celu wyjaśnienia okoliczności umieszczenia w raporcie [...] informacji o wydaniu [...] dla pojazdu, który to wpis może okazać się kluczowym dowodem na to, że pojazd nie stanowi odpadu i może zostać zarejestrowany w każdym miejscu na świecie. Wbrew twierdzeniom organu, nawet pojazd posiadający dokument [...] może być ponownie zarejestrowany i użytkowany na terytorium [...] i okoliczność ta ma istotne znaczenie w sprawie. Sam dokument [...] nie pozwala przyjąć, że pojazd nie jest zdatny do użytku z uwagi na brak możliwości dopuszczenia do ruchu gdziekolwiek na świecie. Z opinii rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. oraz zdjęć i filmów przedstawiających pojazd, niezbicie wynika, że nadaje się on do normalnego używania, dokonano w nim jedynie drobne naprawy (dowody dostępne w aktach sprawy). W niniejszej sprawie auto zostało przekazane firmie ubezpieczeniowej, zgodnie ze schematem postępowania typowym w [...] dla uzyskania przez poprzedniego właściciela pojazdu pełnej kwoty ubezpieczenia.
Skarżący podnosi, że należy również mieć na uwadze, że [...], wbrew temu co twierdzi organ w skarżonym postanowieniu, nie wyklucza prawnej możliwości zarejestrowania pojazdu. Bezpośrednio pod tytułem dokumentu znajduje się zapis wskazujący wprost, iż pojazd objęty dokumentem nie może być ponownie zarejestrowany w [...], nie ma tutaj natomiast wzmianki o braku możliwości ponownej rejestracji pojazdu w jakimkolwiek innym miejscu na świecie.
W realiach rozpatrywanej sprawy treść dokumentów z [...] w żaden sposób nie wpływa zatem na możliwość rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Strona postępowania w sprawie rejestracji pojazdu może bowiem przedstawić dowolny dowód własności pojazdu. Wymóg przedstawienia dowodu rejestracyjnego dotyczy sytuacji, kiedy dany pojazd był zarejestrowany (art. 72 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym).
Według skarżącego, w niniejszej sprawie organ nie rozpatrzył żadnych okoliczności wyjaśniających stan techniczny pojazdu oraz powód umieszczenia w raporcie dotyczącym pojazdu informacji o uzyskaniu przez pojazd tytułu [...], zastępując ustalenia w tym zakresie treścią dokumentu [...], co stanowi naruszenie zasad postępowania oraz powoduje błędne przypisanie pojazdowi statusu odpadu. W związku z powyższym doszło do naruszenia art. 7. oraz art. 77 § 1 i 2 przez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. Nie sposób odmówić zasadności twierdzeniu, że w kwestii uznania pojazdu za odpad niezbędnym jest, aby wziąć pod uwagę stan techniczny pojazdu oraz fakt posiadania przez pojazd tytułu [...]. Gdyby organ postępując prawidłowo w niniejszej sprawie, rozpatrzył dowody wskazujące na sprawność i brak wad pojazdu, nie mógłby on zostać zakwalifikowany jako odpad.
Organ naruszył również tym samym art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez zaniechanie wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, dokonał również dowolnej oceny tegoż materiału dowodowego. Skutki zaniechań odzwierciedla również interpretacja dokumentu [...] dokonana przez organ. Skarżący podkreśla, że o konsekwencjach prawnych wydania Certyfikatu decyduje treść całego tego dokumentu oraz prawo obce mające do niego zastosowanie, a nie tylko jego fragment czytany bez powiązania go z pozostałymi postanowieniami. Co więcej, o ile organ miał wątpliwości co do konsekwencji prawnych wydania Certyfikatu, powinien był powołać biegłego o wiadomościach specjalnych, a co najmniej zwrócić się do organu stanu [...] (Departamentu Transportu), który wydał przedmiotowy Certyfikat, Zaniechanie takiego podejścia co do istoty dokumentu spowodowało postawienie przez organ wniosków, które z dokumentu nie wynikają. Tym samym doszło również do naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z 84 § 1 k.p.a.
Zdaniem skarżącego, organ bazując na własnych ustaleniach nie mających żadnej podstawy prawnej ustalił błędnie status prawny dokumentu [...], a w konsekwencji błędnie uznał, że pojazd stanowi odpad. Wszelkie wątpliwości związane z naturą dokumentu typu [...] organ rozstrzygnął na niekorzyść skarżącego, co stanowi naruszenie art. 7a, k.p.a.
Dodatkowo organ zaniechał rozpatrzenia okoliczności umieszczenia informacji o [...] w raporcie dotyczącym pojazdu. W konsekwencji skarżący został błędnie uznany za odbiorcę nielegalnie przemieszczonego odpadu.
Skarżący wskazał, że naruszenie przez organ art. 7. oraz art. 77 § 1 i 2 k.p.a. nastąpiło również w związku z niewyjaśnieniem kwestii pozbycia się Pojazdu przez poprzedniego właściciela. Organ nie dysponował żadnym dowodem bezpośrednim świadczącym o rzeczywistej woli poprzedniego właściciela pojazdu (w szczególności przykładowo nie zwrócił się do poprzedniego właściciela o zajęcie stanowiska), a jednocześnie dowody pośrednie (zwłaszcza fakt rozporządzenia pojazdem w ramach typowej dla [...] umowy sprzedaży przez Towarzystwo Ubezpieczeniowe; posiadanie przez pojazd Certyfikatu umożliwiającego dalszą eksploatację na drogach publicznych oraz tytułu [...]), ocena zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, świadczyły, że poprzedni właściciel nie postrzegał Pojazdu jako odpadu, a jego intencją nie było "pozbycie się" pojazdu, tylko dokonanie typowej sprzedaży pojazdu, nadającego się do dalszego używania w ruchu publicznym, zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem. Konsekwencją powyższego naruszenia jest kolejne naruszenie, tym razem prawa materialnego - art. 2 ust. 1 pkt 4 u.m.p.o., przez błędne uznanie skarżącego za odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie, podczas gdy skarżący zakupił pojazd nadający się do używania zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, a nie odpad. Gdyby organ w sposób prawidłowy i rzetelny ustalił kwestię woli pozbycia się pojazdu przez poprzedniego właściciela, która to kwestia jest kluczowa dla uznania pojazdu za odpad, skarżący nie zostałby uznany za odbiorcę nielegalnie przemieszczonego odpadu.
W podsumowaniu tej części skargi skarżący wskazał, że organ w sposób niewystarczający poddał analizie oceniane dokumenty w postaci umowy kupna pojazdu i [...], co miało znaczenie dla niedostatecznej oceny zamiaru pozbycia się wycofanego z ruchu pojazdu. Organ nie wziął pod uwagę pełnej treści tych dokumentów i nie rozważył, ani nie udowodnił, czy pozostałe zawarte w nich informacje również potwierdzają zamiar wyzbycia się nienadającego się do swojej właściwej funkcji pojazdu. W dokumencie [...] widnieje informacja, że pojazd ten nie może zostać zarejestrowany wyłącznie na Terenie [...], zapis ten nie ma jednak bezpośredniego zastosowania na terenie wykraczającym poza ten Stan. Dokument nie może stanowić więc oczywistej przesłanki pozbycia się pojazdu, w momencie, gdy zbywający taki pojazd sprzedaje. Jeżeli kupujący będzie chciał używać pojazdu zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem poza granicami [...] - najpewniej będzie mógł to robić, dokument nie będzie przeszkodą. Dodatkowo w kontekście możliwości pozbycia się pojazdu przez poprzedniego właściciela organ zupełnie nie rozważył kwestii istnienia informacji o wydaniu dla pojazdu tytułu [...], która to informacja widnieje w raporcie [...] sporządzonym dla pojazdu. Fakt wydania takiego tytułu świadczyłby o tym, że poprzedni właściciel dołożył wszelkich starań by pojazd znów mógł poruszać się pod drogach, co całkowicie eliminowałoby możliwość uznania pojazdu za odpad.
W ocenie skarżącego, organ zupełnie nie ustalił stanu faktycznego w sprawie, nie zgromadził wystarczającego materiału dowodowego i nie poddał analizie wskazywanych przez skarżącego okoliczności związanych ze stanem technicznym pojazdu umożliwiającym dopuszczenie do ruchu drogowego, naruszając tym samym zasady określone w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Organ oparł swoje ustalenia w całości na dokumencie, który nie może w żaden sposób skorzystać nawet z domniemań przynależnych dokumentom urzędowym w polskim postępowaniu administracyjnym.
Według skarżącego, przedwczesna okazuje się zatem merytoryczna ocena o spełnieniu przesłanek do zastosowania określonego w art. 25 ustawy obowiązku zagospodarowania odpadu. Organ w sposób nieprawidłowy przyznał prymat wartości dowodu płynącego z [...], przynależny dowodowi z dokumentu urzędowego. Tym samym doszło do naruszenia art. 7 i art. 77 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z 84 § 1 k.p.a. przez dowolne ustalenie statusu tego dokumentu.
Skarżący uważa, że organ niewłaściwie przyjął, że pojazd, którego dotyczy postępowanie, stanowił nielegalnie przemieszczony odpad, dokonując tym samym nieprawidłowej interpretacji art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. Treść tego pojęcia odgrywa w niniejszej sprawie zasadniczą rolę i stanowi jednocześnie oś sporu, dlatego też kwestia prawidłowego zastosowania właśnie tej definicji w sposób szczególny nie powinna budzić wątpliwości strony postępowania. Organ wbrew obowiązującym przepisom prawa nie zastosował i nie zweryfikował kryteriów pozwalających na klasyfikowanie pojazdu do kategorii odpadów, które nakazuje zastosować u.o.
Gdyby organ zastosował prawidłowo kryteria uznania za odpad wskazane w art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o., pojazd nie mógłby zostać uznany za nienadający się do dalszej eksploatacji. Tym samym organ naruszył więc nie tylko zasady określone przez u.o., ale również zasady zawarte w k.p.a. - art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., przez zaniechanie wszechstronnej oceny materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie (organ nie wyjaśnił w ogóle stanu technicznego Pojazdu i zakresu napraw, których wymagał pojazd).
Zdaniem skarżącego, naruszenie dotyczyło również art. 8 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. organ w skarżonej decyzji doszedł do argumentacji wzajemnie się wykluczającej - uznanie pojazdu za odpad nastąpiło z powołaniem się na Wytyczne Korespondentów nr 9 w sprawie przemieszczania odpadów w postaci pojazdów, w sytuacji gdy w świetle tychże wytycznych nie każdy uszkodzony pojazd stanowi odpad, w szczególności odpadem nie jest pojazd, który tak jak w niniejszej sprawie, nie wymaga napraw (Typ 2: Pojazd używany nadający się do naprawy - niebędący odpadem). W konsekwencji powyższych zaniechań organ bezrefleksyjnie i bezpodstawnie dokonał klasyfikacji spornego pojazdu jako odpadu. Organ zaniechał należytego wyjaśnienia sprawy, w tym w zakresie kluczowych kwestii dotyczących intencji sprzedawcy wobec pojazdu, konsekwencji prawnych wydania Certyfikatu, istnienia tytułu [...] i rzeczywistego stanu technicznego pojazdu, co w sposób oczywisty wpłynęło na nieprawidłowe rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy przez organ oraz w konsekwencji - bezpodstawne uznanie pojazdu za odpad.
W skardze skarżący przedstawił także uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia.
W odpowiedzi na skargę GIOŚ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W piśmie z [...] kwietnia 2021 r. skarżący reprezentowany przez adw. B. N. przedstawił replikę na odpowiedź na skargę, w której podtrzymał stanowisko wyrażone w skardze. Skarżący w całości nie zgodził się ze stanowiskiem organu zaprezentowanym w wydanych rozstrzygnięciach oraz podtrzymanym w odpowiedzi na skargę. Skarżący przedstawił swoje stanowisko w kwestiach: błędnej wykładni definicji pojęcia "odpad", braku wyczerpującego zbadania okoliczności mających znaczenie dla sprawy (tj. występowania w dokumentacji tytułu "[...]", uznania pojazdu za odpad i jego "utylizacja" jako nie ekologicznego postępowania oraz braku rozstrzygnięcia wątpliwości interpretacyjnych na korzyść skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem sądowej kontroli w niniejszym postępowaniu było postanowienie GIOŚ z [...] grudnia 2020 r., znak [...]. Odnosząc się do zarzutów skargi, wskazać należy, że orzekający w sprawie organ w I i II instancji prawidłowo wypełnił obowiązki wynikające z treści: art. 7, 8, 7a, 76 §1, 77 §1 80, 84 §1 107 §3 k.p.a., ponieważ GIOŚ dokonał czynności niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy przez wszechstronną analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. GIOŚ rozpoznał sprawę w zakresie, który należał do jego właściwości, gdyż w ocenie Sądu, dokonał prawidłowych czynności zmierzających do ustalenia, że w niniejszej sprawie wystąpiły przesłanki do uznania przedmiotowego pojazdu za odpad. Według art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2020 r. poz. 797 ze zm., dalej: u.o.), przez odpady rozumie się "każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany". GIOŚ na str. 5 uzasadnienia decyzji z [...] grudnia 2020 r. dokonał prawidłowej wykładni pojęcia "odpad". Wykładnia tego pojęcia dokonana przez organ jest zgodna z ugruntowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych. W wyroku z NSA z 29 stycznia 2019 r., sygn. II OSK 506/17 wskazano, że "Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, ustalony stan faktyczny nie pozostawiał wątpliwości, że uszkodzony pojazd marki [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...] przemieszczony z [...] do [...] bez dokumentu uprawniającego do jego rejestracji był odpadem tak w dacie przemieszczenia jak i wówczas gdy wydawane było postanowienie znak [...], z [...] listopada 2015 r. oraz postanowienie znak [...] z [...] lutego 2016 r. Dokument towarzyszący międzynarodowemu przemieszczeniu omawianego pojazdu, tj. [...] nr [...] wydany przez właściwy organ w [...] posiadał treść «nie akceptowalne do celów rejestracji», co prawidłowo ocenił GIOŚ, że jest to jednoznaczna informacja i wskazówka właściwego organu w [...] w [...], że wydając ten dokument przesądził o braku możliwości ponownego zarejestrowania tego pojazdu na terenie [...], co w konsekwencji uniemożliwiało użytkowanie go w sposób zgodny z jego pierwotnym przeznaczeniem na terenie tego państwa. Dokument ten uniemożliwia także zgodne z prawem zarejestrowanie wskazanego pojazdu na terytorium RP". (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W wyroku NSA z 27 stycznia 2017 r., sygn. II OSK 1161/15 stwierdzono, że "Trafnie w ocenie NSA uznano w sprawie, że omówione w uzasadnieniu dokumenty (w tym [...], wydruki z kilku aukcji, w których pojazd przedstawiony był jako przeznaczony tylko na części, akt kupna sprzedaży zawarty pomiędzy C. a kupującym A. R. I. z oświadczeniem sprzedającego "uległ poważnemu uszkodzeniu w wyniku zalania), stwierdzone podczas oględzin uszkodzenia pojazdu wskazują na fakt, że stanowił on odpad, a sprzedający B. C.. nie naprawił go po nabyciu, lecz pozbył się go". (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). NSA w wyroku z 29 października 2019 r., stwierdził, że "Na uwzględnienie nie zasługiwały także zarzuty naruszenia art. 7 i 77 § 1 w związku z art. 80 k.p.a. w zakresie kontroli i oceny przez Sąd I instancji materiału dowodowego, w tym również tłumaczenia i interpretacji dokumentu «[...]», w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotowy pojazd prawidłowo został uznany za odpad w dacie transgranicznego przemieszczenia, także na biorąc pod uwagę złożone w sprawie dowody dotyczące ocen technicznych danego pojazdu oraz z uwzględnieniem powołanych wyżej wskazówek metodycznych". (publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Nie można zgodzić z zarzutem wynikającym z treści uzasadnienia skargi (str.9-10), że GIOŚ naruszył art. 7, art. 77 § 1 i 2 przez zaniechanie wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy oraz poczynienie ustaleń faktycznych nieznajdujących oparcia w dowodach zgromadzonych w sprawie i zaakceptowanie przez organ takich ustaleń, w szczególności nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w przedmiocie ustalenia rzeczywistej woli sprzedającego sporny pojazd, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie zamiaru i woli zbywcy i w konsekwencji dowolne ustalenie przez organ, że wolą sprzedającego było wyzbycie się odpadu. Skarżący zarzuca m.in., że organ nie dysponował żadnym dowodem bezpośrednim świadczącym o rzeczywistej woli poprzedniego właściciela pojazdu (w szczególności przykładowo nie zwrócił się do poprzedniego właściciela o zajęcie stanowiska.
Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 7a, k.p.a. Skarżący naruszenie tego przepisu postrzega przez rozstrzygnięcie wszystkich wątpliwości dotyczących [...] dokumentu [...] (dokumentu o zupełnie niejasnym charakterze dla polskich organów administracyjnych) oraz wpisu "[...]" umieszczonego w raporcie sporządzonym dla pojazdu na niekorzyść skarżącego. Odnosząc się do tak sformułowanego zrzutu skargi, po pierwsze wskazać należy, że przepis ten dotyczy "wątpliwości co do normy prawnej". Tymczasem powołany wyżej zarzut skargi dotyczy w istocie nie tyle wykładni prawa, co ustaleń faktycznych w sprawie. Po drugie, przepis ten odnosi się do sytuacji, w której w sprawie "pozostają wątpliwości". Mając na uwadze powszechnie znany fakt niskiej jakości legislacji w sprawach administracyjnych, w praktyce sądów administracyjnych do zupełnej rzadkości należą sprawy, w których nie występują wątpliwości interpretacyjne co do mającej zastosowanie w sprawie normy prawa materialnego. W art. 7a § 1 k.p.a. nie chodzi o tego rodzaju sytuacje, a o przypadki, w których pomimo użycia różnych metod wykładni, wciąż pozostają co najmniej dwa, równie uprawnione, sposoby rozumienia danego przepisu (tzw. pat interpretacyjny) (por. wyrok WSA w Warszawie z 14 lutego 2019 r., sygn. IV SA/Wa 2794/18 publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W takim przypadku jednostka istotnie nie powinna ponosić konsekwencji oczywiście wadliwej legislacji. W realiach niniejszej sprawy nie mamy do czynienia z tego rodzaju sytuacją, a wręcz nie mamy do czynienia z jakimikolwiek zasadniczymi wątpliwościami interpretacyjnymi co do wykładni norm prawa materialnego. W sprawach z zakresu ochrony środowiska zasadnicze wątpliwości budzi w ogóle możliwość stosowania art. 7a § 1 k.p.a. Ochrona środowiska, jako wartość szczególnie chroniona na poziomie Konstytucji RP (art. 5, art. 31 ust. 3, art. 74 ust. 2 oraz art. 84 Konstytucji RP), niewątpliwie mieści się bowiem w kategorii ważnego interes publicznego, o którym mowa w art. 7a § 2 k.p.a. Dodatkowo należy wskazać, że sposób rozumienia art. 7a § 1 k.p.a. przyjmowany przez skarżącego, a mianowicie, że w razie jakichkolwiek wątpliwości co do wykładni przepisów z zakresu ochrony środowiska należy wybrać wariant interpretacyjny korzystny dla podmiotu, na który mają być nałożone określone obowiązki wynikające z zasad ochrony środowiska (w szczególności z zasady prewencji), niweczyłby podstawowy cel tych przepisów, którym jest ochrona środowiska jako szczególnego dobra wspólnego, istotnego nie tylko w chwili obecnej, ale również z punktu widzenia przyszłych pokoleń. Taka wykładnia art. 7a k.p.a. naruszałaby nie tylko wskazane wyżej przepisy Konstytucji RP, ale również przepisy unijne, w tym art. 191 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. W świetle ust. 1 tego przepisu, polityka Unii w dziedzinie środowiska przyczynia się do osiągania m. in. celu w postaci zachowania, ochrony i poprawy jakości środowiska. Z kolei w ust. 2 tej normy traktatowej wskazano w szczególności, że polityka Unii w dziedzinie środowiska stawia sobie za cel wysoki poziom ochrony. Stąd też, jak podkreślił to NSA w wyroku z 14 marca 2018 r., II OSK 1281/16 (CBOSA), w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE większe znaczenie przykłada się do ochrony interesów publicznych takich jak ochrona środowiska i zdrowia publicznego niż do ochrony podstawowych wolności oraz praw zasadniczych.
Zgodzić należy się z oceną organu, który na str. 6 zaskarżonego postanowienia wykazał, że zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, przedmiotowy pojazd został sprowadzony z [...] na terytorium [...] w stanie uszkodzonym wraz z dokumentem [...] nr [...]. Z tłumaczenia jego treści (sporządzonego przez tłumacza przysięgłego M. K. w dniu [...] października 2019 r., wynika, że dokument ten stanowi "[...]" (org. [...]) i zawiera adnotację — "[...]" (org. [...]). Zgodnie z tłumaczeniem ww. adnotacja [...] wskazuje, że dla przedmiotowego pojazdu powypadkowego właściwe władze [...] wydały dokument, na podstawie którego nie jest możliwa rejestracja pojazdu. Tym samym prawidłowo uznał organ, że użytkowanie ww. pojazdu zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem już na terytorium [...] nie było możliwe. Ww. dokument [...] wydany dla pojazdu z odzysku, wyklucza prawną możliwość zarejestrowania takiego pojazdu na podstawie omawianego dokumentu.
Nie jest zasadne stanowisko skarżącego przedstawione na str. 13 skargi, w którym skarżący podkreśla, że okoliczności, które dowodzą pomyślne przejście procesu rejestracji w [...] przez pojazd są w sprawie kluczowe. Skarżący na str. 13 twierdzi, że pojazd może być używany zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem jeżeli został zarejestrowany i może poruszać się po polskich drogach.
Odnosząc się do tego stanowiska skarżącego wskazać należy, że właściwe organy w sprawach rejestracji pojazdów na terenie RP rozpatrują jedynie wniosek o rejestrację pojazdu na podstawie otrzymanej dokumentacji, jednak nie analizują dokumentacji pod względem informacji zawartych w dokumentach, które mogłyby świadczyć o tym, że pojazd stanowi odpad. Decyzja o rejestracji przedmiotowego pojazdu, który w dacie jego sprowadzenia na terytorium RP stanowił odpad, a która została wydana na podstawie dokumentu, który nie uprawniał do jego rejestracji, nie może stanowić o legalizacji czynności podejmowanej nielegalnie.
Zdaniem Sądu, organ prawidłowo wskazał, że naprawa ww. pojazdu, uzyskanie przez pojazd badania technicznego z wynikiem pozytywnym, a następnie jego rejestracja nie eliminuje w żaden sposób faktu istnienia, w dacie przemieszczenia spornego pojazdu z [...] do [...], dokumentu [...] , a także konsekwencji jego wydania. GIOŚ wyczerpująco wyjaśnił, że możliwość naprawy spornego pojazdu oraz dopuszczenia go do ruchu drogowego, nie zmienia faktu, że w rozpatrywanym przypadku dla przedmiotowego pojazdu wystawiono dokument, na podstawie którego ww. pojazd nie mógł być zarejestrowany na terenie [...], a tym samym nie może być zarejestrowany na terenie [...].
Podkreślenia wymaga, że status prawny przedmiotowego pojazdu w dacie przemieszczenia, wynikający z dokumentu pojazdu powypadkowego [...], wskazujący, że ww. pojazd nie nadaje się do rejestracji, potwierdza, że przedmiotowy pojazd nie mógł być, jak i obecnie nie może być użytkowany zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem. Jednocześnie stan przedmiotowego pojazdu w momencie przemieszczenia wyraźnie wskazywał, iż pojazd był uszkodzony i w takim stanie nie nadawał się do użytkowania. Powyższe, w ocenie Sądu, jednoznacznie wskazuje, że poprzedni właściciel przedmiotowego pojazdu, nie dokonując naprawy pojazdu, jak i nie uzyskując dla przedmiotowego pojazdu świadectwa własności [...] z adnotacją "[...]", umożliwiającego ponowną rejestrację pojazdu, pozbył się spornego pojazdu na rzecz kolejnego nabywcy, tj. skarżącego.
Najważniejszym elementem cytowanej wyżej definicji ustawowej pojęcia "odpady" jest określenie "pozbycie się", gdyż przedmiot staje się odpadem właśnie z chwilą pozbycia się go przez dotychczasowego posiadacza. W definicji tej pozbycie się, wzorem interpretacji przyjętych w prawie unijnym i orzecznictwie sądów europejskich, nie może być rozumiane jako utrata kontroli nad przedmiotem, a raczej jako zasadnicza zmiana sposobu jego wykorzystywania, odmienna od podstawowego jego przeznaczenia, do którego przestał się ten przedmiot nadawać (być przydatnym), która to zmiana może spowodować także poważne negatywne konsekwencje dla człowieka lub środowiska. Możliwe jest więc pozbycie się przedmiotu także wówczas, gdy pozostaje on nadal we władaniu tego samego podmiotu. Jeżeli pozbycie się miałoby być obowiązkiem danego podmiotu, to obowiązek pozbycia się określonego przedmiotu powinien wynikać z przepisu prawa. Pozbyciem się przedmiotu będzie też przekazanie innemu podmiotowi, który to podmiot będzie dany przedmiot wykorzystywał w ten zasadniczo odmienny sposób (odmienny od jego pierwotnego przeznaczenia, a stosowany ze względu na nieprzydatność przedmiotu do wykorzystania w sposób pierwotnie zakładany).
Wykładnia terminu "pozbycie się" powinna być indywidualizowana, w szczególności wówczas, gdy jest wątpliwe, czy dany przedmiot jest wskutek pozbycia się go odpadem. Zgodnie z sugestiami zawartymi w orzecznictwie sądów europejskich, wykładnia taka powinna brać pod uwagę ogólne cele przepisów dotyczących gospodarowania odpadami, a więc w przypadku polskiej ustawy o odpadach – ochronę życia i zdrowia ludzi oraz ochronę środowiska, zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Pamiętać też trzeba o obowiązku stosowania przy interpretacji ustawy o odpadach zasad ogólnych ustawy – Prawo ochrony środowiska, w szczególności w tym przypadku zasady prewencji (art. 6 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska Dz. U. z 2020 poz. 1219 ze zm., dalej: p.o.ś.), mającej także swoje odzwierciedlenie w podstawowych przepisach wspólnotowych. Z założeń tych wynika wskazówka stwierdzająca, że w sytuacji wątpliwości, czy dany przedmiot jest odpadem wskutek zmiany sposobu jego użytkowania, a potencjalnie możliwe jest negatywne oddziaływanie tego sposobu użytkowania na człowieka lub środowisko, należałoby uznać dany przedmiot za odpad. Uznanie takie pozwala bowiem na poddanie sposobu użytkowania prewencyjnej i bieżącej kontroli, zapewnianej przez konstrukcję ustawy o odpadach i innych ustaw (zob. M. Górski (red.), Prawo ochrony środowiska, Warszawa 2018, s. 400-401).
Z treści art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. wynika dwoista natura odpadu. Odpadem zatem pod pewnymi warunkami może być substancja lub przedmiot. Ta szczególna natura odpadu jest związana z określonymi zachowaniami posiadacza odpadów. Polegają one na: pozbywaniu się odpadów, zamiarze pozbycia się odpadów lub obowiązku pozbycia się odpadów. Czynność polegającą na pozbyciu się odpadu możemy odnosić do pojęcia subiektywnej lub obiektywnej wartości substancji lub przedmiotu, którą ona przedstawia dla posiadacza odpadów. Miernik wartościowy substancji lub przedmiotu wymaga stosowania kryteriów pozaprawnych. Zwłaszcza na gruncie analizy ekonomicznej możemy mówić np. o wartości początkowej oraz wartości bieżącej. TS Unii Europejskiej podnosi, że zakres pojęcia "odpad" zależy od interpretacji pojęcia "pozbywać się" (zob. Wyrok ETS z 18 grudnia 1997 r. w sprawie C-129/96 oraz wyrok ETS z dnia 8 września 2005 r. w sprawie C-121/03). Pojęcie "pozbywać się" należy interpretować w świetle celu ogólnego przepisów u.o., którym jest ochrona zdrowia ludzi i środowiska przed szkodliwymi skutkami spowodowanymi przez odpady oraz w świetle celów szczegółowych wynikających zasad gospodarki odpadami. Termin "pozbywać się", który określa zakres stosowania pojęcia odpadu, nie może zatem być interpretowany wąsko. Kompleksowe zarządzanie gospodarką odpadami musi być uwzględnione w interpretacji pojęcia "pozbywać się". Przy interpretacji pojęcia "pozbywać się" należy także brać pod uwagę obowiązujące normy prawne dotyczące procesów ponownego użycia, przetwarzania, recyklingu oraz odzysku poszczególnych rodzajów odpadów. Istotne znaczenie mają także standardy dotyczące bezpieczeństwa używania substancji lub przedmiotów. Pozbycie się odpadu powinno być także oceniane przez pryzmat zasady zapobiegania odpadom. Odchodzenie od metod poprodukcyjnego gospodarowania odpadami powinno stymulować działania mające na celu zmniejszenie ilości odpadów, oraz powtórne wykorzystanie substancji lub przedmiotu. Końcowa odpowiedzialność podmiotu pozbywającego się odpadu nie może być także oderwana od zasady "zanieczyszczający płaci". Koszty związane z zapobieganiem odpadom albo z naprawianiem szkód wywołanych przez odpady nie mogą pomijać podmiotu pozbywającego się odpadu na rzecz kolejnego posiadacza.
W prawie międzynarodowym Konwencja bazylejska, z 22 marca 1989 r. w Bazylei o kontroli transgranicznego przemieszczania i usuwania odpadów niebezpiecznych (Dz.U. 1995, nr 19, poz. 88), za odpad uznaje substancje lub przedmioty, które są usuwane lub których usuwanie zamierza się przeprowadzić albo których usuwanie jest wymagane z mocy przepisów prawa krajowego (art. 2 pkt 1) Konwencji.
Z akt sprawy wynika, że sprowadzony przez skarżącą pojazd w momencie zgłoszenia do procedury celnej bezsprzecznie był uszkodzony. GIOŚ analizując stan techniczny przedmiotowego pojazdu poddał analizie szereg dokumentów, tj.: opinię rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ocena stanu technicznego pojazdu), opinię rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ustalenie wartości samochodu w stanie uszkodzonym), decyzję Starosty [...] nr [...] z [...] lutego 2020 r. o rejestracji pojazdu, kopię karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego, wydruk historii samochodu ze strony www.carfax.eu. wydruki ogłoszeń sprzedaży podobnych samochodów. Zgodnie z materiałem dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie, omawiany pojazd został sprowadzony z [...] na terytorium [...] w stanie uszkodzonym wraz z dokumentem [...] nr [...]. Z tłumaczenia zapisów (sporządzonego przez tłumacza przysięgłego M. K. w dniu [...] października 2019 r., wynika, że dokument ten stanowi dowód własności pojazdu z odzysku (org. [...]) i zawiera adnotację - "[...]". (org. [...]). Zgodnie z tłumaczeniem ww. adnotacja [...] wskazuje, że dla przedmiotowego pojazdu powypadkowego właściwe władze [...] wydały dokument, na podstawie którego nie jest możliwa rejestracja pojazdu. Tym samym użytkowanie ww. pojazdu zgodnie z jego pierwotnym przeznaczeniem już na terytorium [...] nie było możliwe. Ww. dokument [...] wydany dla pojazdu z odzysku, wyklucza prawną możliwość zarejestrowania takiego pojazdu na podstawie omawianego dokumentu. Takie znaczenie prawne dokumentu [...] potwierdzają cytowane wyżej orzeczenia NSA.
Odnosząc się do stanu technicznego spornego pojazdu należy zauważyć, że rzeczoznawca W. L., w wycenie nr [...], z [...] października 2019 r., określił wartość ww. pojazdu w stanie przedstawionym do badania na dzień [...] października 2019 r. W ww. wycenie rzeczoznawca wskazał części konieczne do wymiany i są to min.: wspornik skrzyni biegów, zwrotnica, wzmocnienie(wspornik) zderzaka. Ponadto z ww. wyceny wynika, iż stopień uszkodzenia nadwozia wyniósł 25%, wyposażenia nadwozia 31%, silnika z osprzętem 18%, układu napędowego 9%, zawieszenia przedniego z układem kierowniczym 7%, zawieszenia tylnego 5 %, reszty pojazdu 5%. Dokumentacja fotograficzna załączona do wyceny potwierdza, że sporny pojazd był uszkodzony w obrębie przedniej części pojazdu po lewej stronie.
Sąd podziela ocenę organu orzekającego w II instancji, że informacje zawarte w ww. opinii były wystarczające do stwierdzenia, że pojazd został sprowadzony na terytorium [...] w stanie uszkodzonym.
GIOŚ poddał analizie przedstawione przez pełnomocnika strony dokumenty, tj.: opinię rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ocena stanu technicznego pojazdu), opinię rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ustalenie wartości samochodu w stanie uszkodzonym), decyzję Starosty [...] nr [...] z [...] lutego 2020 r. o rejestracji pojazdu, kopię karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego, wydruk historii samochodu ze strony [...] wydruki ogłoszeń sprzedaży podobnych samochodów. Organ nie kwestionuje treści przedstawionych dowodów, które związane są z przedstawieniem stanu technicznego pojazdu. Niemniej jednak w okolicznościach niniejszej sprawy aktualny stan techniczny pojazdu, jak również stan techniczny w dniu jego przemieszczenia do kraju, mają znaczenie drugoplanowe z uwagi na uzyskany przez przedmiotowy pojazd status prawny na terenie [...] w [...], tj. brak możliwości jego rejestracji, który bezpośrednio wynika z dokumentu [...], tj. "[...]" z adnotacją - "[...]". (org. [...]).
Według art. 72 ust 1 pkt 5 ustawy z 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2020, poz. 110 ze zm.), rejestracji pojazdów dokonuje się na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był wcześniej zarejestrowany, a stosowanie do art. 72 ust. 2a ww. ustawy, w przypadku pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim, zamiast dowodu rejestracyjnego, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, dopuszcza się przedstawienia innego dokumentu stwierdzającego rejestrację pojazdu, wydanego przez organ właściwy do rejestracji pojazdów w tym państwie. Podstawowym dokumentem uprawniającym właściciela pojazdu do jego zarejestrowania na terytorium [...], jest Certyfikat Tytułu Własności (org. [...]) i taki dokument stanowi "inny dokument stwierdzający rejestrację pojazdu, wydany przez organ właściwy do rejestracji pojazdów w tym państwie".
W ocenie Sądu, prawidłowo organ uznał, że dokument [...] Nr [...], wydany dla przedmiotowego pojazdu przez władze [...], nie potwierdza rejestracji ww. pojazdu na terenie [...], lecz wręcz przeciwnie - zawiera adnotację o zakazie rejestracji omawianego pojazdu. Dokument [...] Nr [...] nie stanowi dokumentu, o którym mowa w ww. art. 72 ust. 2a ustawy – Prawo o ruchu drogowym.
W toku postępowania organ dokonał również analizy obowiązujących w [...] w [...] przepisów dotyczących pojazdów (org. [...]) i tego, jakie działania należy podjąć i jakie wymagania spełnić, by pojazd mógł otrzymać Certyfikat Tytułu Własności (org. [...]) i ponownie poruszać się po drogach publicznych.
W orzecznictwie NSA wyrażono pogląd, który podziela Sąd orzekający w tym składzie, według którego "Działanie obejmujące naprawę pojazdu wycofanego z eksploatacji poza stacją demontażu nie jest procesem przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 z późn. zm.,). W art. 29 ust. 2 ustawy z 14 grudnia 2012 r. o odpadach ustawodawca wprowadził zasadę przetwarzania odpadów w instalacjach lub urządzeniach. Konsekwencją obowiązywania tej zasady jest wyrażony w art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r. poz. 140 z późn. zm.). bezwzględny obowiązek przekazania pojazdu wycofanego z eksploatacji przedsiębiorcy prowadzącemu stację demontażu lub punkt zbierania pojazdów. Celem tych przepisów zgodnie z zasadą prewencji, jest ograniczenie możliwości negatywnego oddziaływania pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz zapewnienie ochrony życia i zdrowia ludzi oraz ochrony środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Czynność zarejestrowania pojazdu wycofanego z eksploatacji, który został naprawiony poza stacją demontażu nie wywołuje skutku w postaci utraty statusu odpadu przez pojazd. Nadal pozostaje odpadem, gdyż nie został poddany procesowi przetwarzania w stacji demontażu". (zob. wyrok NSA z 5 marca 2019 r., sygn. II OSK 961/17, LEX nr 2643066). Działanie obejmujące naprawę pojazdu wycofanego z eksploatacji poza stacją demontażu nie jest procesem przetwarzania w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 u.o. W art. 29 ust. 2 u.o. ustawodawca wprowadził zasadę przetwarzania odpadów w instalacjach lub urządzeniach. Konsekwencją obowiązywania tej zasady jest wyrażony w art. 18 ustawy z 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 1610) bezwzględny obowiązek przekazania pojazdu wycofanego z eksploatacji przedsiębiorcy prowadzącemu stację demontażu lub punkt zbierania pojazdów. Celem tych przepisów zgodnie z zasadą prewencji (art. 6 p.o.ś.), jest ograniczenie możliwości negatywnego oddziaływania pojazdów wycofanych z eksploatacji na środowisko oraz zapewnienie ochrony życia i zdrowia ludzi oraz ochrony środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. W prawie unijnym instytucja prawna utraty statusu odpadu jest uregulowana w art. 6 dyrektywy ramowej (dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2008/98/WE z 19 listopada 2008 r. w sprawie odpadów oraz uchylająca niektóre dyrektywy (Dz.Urz.UE.L 312 z 22 listopada 2008 r.). Z przepisów tych wynika, że określone rodzaje odpadów przestają być odpadami, jeżeli na skutek poddania ich odzyskowi, w tym recyklingowi, łącznie spełniają pewne warunki w przepisie art. 14 u.o. wyliczone, a także warunki określone w przepisach UE (art. 14 ust. 1 pkt 2 u.o.). Art. 14 u.o. wymaga spełnienia łącznie trzech warunków: 1. Poddanie odpadów pewnemu procesowi przetwarzania; 2. Spełnienie warunków przydatności do wykorzystania; 3. Wypełnienie wymagań wynikających z prawa UE. Istotne znaczenie ma również to, że u.o. wymaga spełnienia warunków nie tylko określonych w przepisach tej ustawy, ale także ustalonych w odpowiednich przepisach prawa UE. Oba warunki muszą być spełnione łącznie.
Ustawodawca krajowy przewidział dla procesów przetwarzania odpadów ścisłą reglamentację administracyjnoprawną. Zgodnie z art. 41 ust. 1 u.o., prowadzenie zbierania odpadów i prowadzenie przetwarzania odpadów wymaga uzyskania zezwolenia, przepis wprowadza więc generalną zasadę reglamentacji prowadzenia działań o charakterze gospodarowania odpadami, przewidującą konieczności uzyskania formalnej zgody właściwego organu administracji. Według art. 3 ust. 1 pkt 21 u.o., przetwarzanie oznacza procesy odzysku lub unieszkodliwiania, w tym przygotowanie poprzedzające odzysk lub unieszkodliwianie. Z art. 29 ust. 1 u.o., wynika bezwzględny obowiązek przetwarzania odpadów w instalacjach lub urządzeniach. W myśl art. 29 ust. 2 u.o., instalacje oraz urządzenia do przetwarzania odpadów eksploatuje się tylko wówczas, gdy: 1) spełniają wymagania ochrony środowiska, w tym nie powodują przekroczenia standardów emisyjnych, o których mowa w przepisach o ochronie środowiska, oraz 2) pozostałości powstające w wyniku działalności związanej z przetwarzaniem odpadów będą przetwarzane z zachowaniem wymagań określonych w ustawie. Z treści art. 30 ust. 1 u.o., wynika zakaz przetwarzania odpadów poza instalacjami lub urządzeniami. Według art. 3 ust. 1 pkt 23 u.o., przez recykling rozumie się odzysk, w ramach którego odpady są ponownie przetwarzane na produkty, materiały lub substancje wykorzystywane w pierwotnym celu lub innych celach; obejmuje to ponowne przetwarzanie materiału organicznego (recykling organiczny), ale nie obejmuje odzysku energii i ponownego przetwarzania na materiały, które mają być wykorzystane jako paliwa lub do celów wypełniania wyrobisk. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 14 u.o., przez odzysk - rozumie się jakikolwiek proces, którego głównym wynikiem jest to, aby odpady służyły użytecznemu zastosowaniu przez zastąpienie innych materiałów, które w przeciwnym przypadku zostałyby użyte do spełnienia danej funkcji, lub w wyniku którego odpady są przygotowywane do spełnienia takiej funkcji w danym zakładzie lub ogólnie w gospodarce. Treść cytowanych wyżej przepisów pokazuje wyraźnie, że ustawodawca położył głównie nacisk na obowiązek spełnienia wymagań formalnych w postępowaniu z odpadami. Wymagania te mają decydujące znaczenie dla ustalenia obowiązków posiadaczy odpadów i określenia czy przetwarzanie odpadów jest legalne. W niniejszej sprawie na skarżącym ciążyły określonego obowiązki prawne skierowane do posiadacza odpadu w postaci pojazdu wycofanego z eksploatacji, które zostały określone w decyzjach administracyjnych wydanych przez GIOŚ. Z akt sprawy nie wynika, że skarżący przeprowadził w sposób legalny proces przetwarzania przedmiotowego pojazdu wycofanego z eksploatacji w instalacji lub urządzeniu. Z art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wynika nakaz przekazania pojazdu wycofanego z eksploatacji przedsiębiorcy prowadzącemu stację demontażu lub punkt zbierania pojazdów w celu jego legalnego przetworzenia. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o recyklingu, akt ten określa zasady postępowania z pojazdami wycofanymi z eksploatacji w sposób zapewniający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz ochronę środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju. Treść cytowanego przepisu wskazuje wyraźnie, że zasady postępowania z pojazdami wycofanymi z eksploatacji reguluje właśnie ten akt prawny, a nie decydujące znaczenie mają działania faktyczne podejmowane przez posiadacza odpadu w postaci pojazdu wycofanego z eksploatacji. Według art. 3 pkt 6 ustawy o recyklingu, przez pojazd wycofany z eksploatacji - rozumie się pojazd stanowiący odpad w rozumieniu przepisów o odpadach. Podkreślenia wymaga, że wolą ustawodawcy demontaż pojazdów wycofanych z eksploatacji może być prowadzony wyłącznie w stacjach demontażu (art. 5 ust. 2 ustawy o recyklingu pojazdów). Właściciel pojazdu, bez względu na to, czy zamierza jakieś części pojazdu zachować dla siebie, winien oddać pojazd do stacji demontażu, nie może "wyręczać" stacji demontażu (zob. wyrok NSA z 27 kwietnia 2016 r., sygn. II OSK 2044/14, LEX nr 2081373). Treść powołanych przepisów wyłącza wprost możliwość prowadzenia napraw pojazdu wycofanego z eksploatacji poza stacją demontażu. Prowadzenie odzysku i recyklingu pojazdu wycofanego z eksploatacji poza stacją demontażu stanowi naruszenie ww. przepisów ustawowych i jest działaniem nielegalnym. Brak jest jakichkolwiek podstaw do twierdzenia, że działania faktyczne w postaci naprawy pojazdu wycofanego z eksploatacji poza stacją demontażu mogą doprowadzić do skutku w postaci utraty przez taki pojazd statusu odpadu. Sąd orzekający w tym składzie w pełni podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie NSA według którego "(...) zgodnie z definicją pojazdu wycofanego z eksploatacji, która zawarta jest w art. 3 pkt 6 ustawy pojazdem wycofanym z eksploatacji jest pojazd stanowiący odpad w rozumieniu ustawy o odpadach. Kwestia wcześniejszego dopuszczenia pojazdu do eksploatacji poprzez jego zarejestrowanie nie ma zatem znaczenia" (zob. wyrok NSA z 20 maja 2016 r., sygn. II OSK 2202/14, LEX nr 2083449).
W niniejszej sprawie pojazd, dla którego właściwy organ [...] wystawił dokument [...], zarówno w dniu przemieszczenia nie mógł być zarejestrowany i wykorzystany zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem na terenie [...], jak również nie może być zarejestrowany i wykorzystany zgodnie ze swoim pierwotnym przeznaczeniem na terytorium RP. Zgodzić należy się z oceną GIOŚ przedstawioną w niniejszej sprawie, że pojazd marki [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia [...] stanowi odpad, zgodnie z definicją odpadu zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. Wbrew stanowisku skarżącego, organ poddał analizie cały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w tym również [...] dokument (wraz z tłumaczeniem) odnośnie braku zastrzeżeń dla rejestracji przedmiotowego pojazdu wydany przez [...] urząd celny. Zgodnie z art. 24 ust 1 ww. rozporządzenia 1013/2006, jeżeli właściwy organ ujawnił przemieszczenie, które uważa za nielegalne, niezwłocznie powiadamia o tym zainteresowane właściwe organy. GIOŚ, wydając w przedmiotowej sprawie zaskarżone postanowienie, postąpił zgodnie z przepisami ww. rozporządzenia Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów, jak również przepisami u.m.p.o.
Nie jest zasadny zarzut dotyczący samowolnego ustalenia przez GIOŚ treści normy prawnej prawa właściwego [...] w zakresie przepisów źródłowych prawa stanowego oraz dokonanie przez organ tłumaczenia tekstu prawnego z niewiadomego źródła w sposób sprzeczny z procedurą wynikającą z prawa konsularnego.
GIOŚ powołując się na [...] wskazał, jakie działania należy podjąć i jakie wymagania spełnić w tym konkretnym stanie, by pojazd, który uległ uszkodzeniu, a następnie został naprawiony, mógł otrzymać [...] (org. [...]) i ponownie poruszać się po drogach publicznych
W ocenie Sądu, analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wykazała, że przedmiotowy odpad został sprowadzony do [...] bez zastosowania procedury zgłoszenia i zgody, czyli z naruszeniem zasad określonych w tytule II rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006, co na podstawie art. 2 pkt 35 lit. a ww. rozporządzenia stanowiło nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów. Jednocześnie analiza faktury zakupu Nr [...] z [...] lutego 2018 r., dla przedmiotowego pojazdu.
Według Sądu, GIOŚ prawidłowo zastosował został przepis art. 25 ust. 1 pkt 2 u.m.p.o. który stanowi, iż w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczenia odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadów w trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1013/2006, GIOŚ wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa odbiorcę odpadów - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów odpowiedzialność ponosi odbiorca odpadów - w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 ww. rozporządzenia, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni. Nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 25 ust 1 pkt 2 u.m.p.o., przez przyjęcie, że w rozpatrywanej sprawie miało miejsce nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadu.
Odnosząc się do podnoszonej w skardze kwestii dotyczącej raportu [...] i zamieszczonego w nim zapisu "[...]", organ prawidłowo wyjaśnił, że przedmiotowy pojazd został sprowadzony z terytorium [...] na terytorium [...], nie z dokumentem [...] z dopiskiem "[...]" ale z dokumentem [...] zawierającym adnotację [...], który został przedstawiony przez skarżącego, przed Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w [...] w związku ze złożeniem deklaracji uproszczonej dla podatku akcyzowego od nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Ponadto w toku omawianego postępowania strona nie przedstawiła dokumentu z adnotacją "[...]".
Według Sądu, GIOŚ poddał analizie przedstawione przez pełnomocnika strony dokumenty, tj.: opinię rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ocena stanu technicznego pojazdu), opinię rzeczoznawcy inż. R. K. nr [...] z [...] maja 2020 r. (ustalenie wartości samochodu w stanie uszkodzonym), decyzję Starosty [...] nr [...] z [...] lutego 2020 r. o rejestracji pojazdu, kopię karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego, wydruk historii samochodu ze strony [...] wydruki ogłoszeń sprzedaży podobnych samochodów. Wskazać należy, że organ nie kwestionował treści przedstawionych dowodów, które związane są z przedstawieniem stanu technicznego pojazdu. W okolicznościach niniejszej sprawy aktualny stan techniczny pojazdu po jego naprawie na terytorium RP ma znaczenie drugoplanowe z uwagi na uzyskany przez przedmiotowy pojazd status prawny na terenie [...] w [...] tj. brak możliwości jego rejestracji, który bezpośrednio wynika z dokumentu [...], tj. "[...]" z adnotacją - "Pojazd z odzysku nie podlega rejestracji". (org. [...]). Sąd podziela ocenę organu odwoławczego, informacje zawarte w ww. opinii były wystarczające do stwierdzenia, że pojazd został sprowadzony na terytorium [...] w stanie uszkodzonym. Niezależnie od zapisów zawartych w systemie [...], raport [...] nie zastępuje dokumentu [...] z zapisem "[...]". Należy jednak przypomnieć, że dyspozycja art. 75 § 1 k.p.a. nie wprowadza w zakresie podmiotowym jak i w zakresie przedmiotowym zamkniętego katalogu środków dowodowych, które są dozwolone w postępowaniu dowodowym. Jest to bowiem tylko wyliczenie przykładowe na co jednoznacznie wskazuje kwantyfikator "w szczególności". Stanowisko GIOŚ w zakresie dopuszczonych dowodów nie narusza dyspozycji art. 75 § 1 k.p.a. w zakresie uznanie w tej sprawie jako dowodu raportu [...]. Ponadto jako dokument uznaje się nie tylko oryginały dokumentów, lecz ich kserokopie, czyli także maile. Ponadto różnica pomiędzy oryginałem a kserokopią oznacza, że w oryginale dokument urzędowy korzysta z mocy dowodowej oryginału dokumentu, z kolei dokument w formie kserokopii musi być poddany ocenie w ramach całego zebranego materiału dowodowego. Swobodna ocena dowodów w k.p.a. nie zabrania bowiem posługiwania się dokumentami sporządzonymi w języku obcym, np. [...] jeżeli zostały przetłumaczone – co nie miało miejsce w tej sprawie w odniesieniu do raportu [...]. Z tych względów należy podzielić stanowisko GIOŚ, że wszystkie dowody zostały prawidłowo ocenione przez ten organ w ramach całego zebranego materiału dowodowego. Zdaniem Sądu, wszystkie dowody zostały prawidłowo ocenione przez organ w ramach całego zebranego materiału dowodowego.
Podsumowując należy wskazać, że nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, a sposób interpretacji i zastosowanie norm prawnych przez organy Inspekcji Ochrony Środowiska był poprawny. W ocenie Sądu, nie można również stwierdzić naruszeń przepisów k.p.a., na które wskazano w skardze, ani innych przepisów, które mogłyby stać się podstawą do uchylenia rozstrzygnięcia GIOŚ z [...] grudnia 2020 r.
Uwzględniając powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło