IV SA/Wa 433/18

WyrokWSA w Warszawie2018-06-12

Skład orzekający: Joanna Borkowska, Kaja Angerman, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji publicznej prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie niedrożności cieku wodnego i eksploatacji stawów, nie wyjaśniając wystarczająco stanu faktycznego i nie uwzględniając wszystkich zarzutów strony skarżącej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy prawa procesowego, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania było przedwczesne, ponieważ nie ustalono w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego, nie odniesiono się do wszystkich zarzutów strony skarżącej dotyczących wpływu stawów, przepustów i eksploatacji cieku na zalewanie działek, a także nie rozważono konieczności przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. L. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej, która utrzymała w mocy decyzję Starosty umarzającą postępowanie w sprawie niedrożności cieku wodnego na działce skarżącej oraz eksploatacji stawów przez innych właścicieli. Skarżąca podnosiła, że stawy i przebudowany przepust pod drogą powodują zalewanie jej działki. Organy administracji uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, stwierdzając, że niedrożność cieku nie występuje, a zalania są skutkiem czynników atmosferycznych. Sąd administracyjny uznał, że organy nie wyjaśniły wystarczająco stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty. Zasądzono od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Borkowska, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r. nr [...]; 2. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej Wód Polskich w [...] na rzecz skarżącej M. L. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. IV SA/Wa 433/18 UZASADNIENIE Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] po rozpatrzeniu odwołania M.L. utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r., znak: [...] umarzającą postępowanie w sprawie niedrożności cieku wodnego w miejscowości [...] na działce K.F.oraz eksploatacji cieku w bardzo dowolny sposób przez innych właścicieli stawów. Decyzja była wynikiem następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej. W dniu [...] lutego 2012 r. do Starostwa Powiatowego w [...] wpłynęło pismo M.L. informujące o wylewaniu strumyka znajdującego się na jej działce oraz działaniach podejmowanych przez niektórych właścicieli okolicznych stawów. W celu wyjaśnienia sprawy powyższym problemem zajmowało się kilka organów administracji publicznej, w tym Starosta [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, Wójt Gminy [...], Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...] oraz Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...]. W związku z prowadzonymi postępowaniami na przestrzeni lat w sprawie wydano kilka decyzji administracyjnych, m.in.: - decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2013 r. umarzającą w całości postępowanie w sprawie niedrożności cieku wodnego w miejscowości [...], od której odwołanie złożył Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych w [...], - decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] listopada 2013 r. nr[...] uchylającą powyższą decyzję oraz przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, - decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2014 r. zobowiązującą Państwa B.i K.F. do należytego utrzymania urządzenia wodnego przebiegającego przez ich nieruchomość w sposób niepowodujący zmian jego funkcji, od której odwołanie w terminie złożyła Pani M. L., - decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] czerwca 2,016 r. nr [...] uchylającą powyższą decyzję oraz przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, - decyzję Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r. umarzającą w całości postępowanie w sprawie niedrożności cieku wodnego w miejscowości [...], od której odwołanie złożyła Pani ML.. Organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że w dniu [...] września 2017 r. przeprowadzono oględziny w terenie. Obecni byli pracownicy organu, strony oraz pracownicy Starostwa w [...] i Urzędu Gminy w [...]. Uczestnicy oględzin obejrzeli przepust pod ul. [...], ciek na działce Pani L., ciek i stawy znajdujące się na działce Pana F. oraz przepusty pod ulicą [...]. Organ podkreślił, że na uwagę zasługuje fakt, iż wrzesień 2017 r. był bardzo deszczowy (w zasadzie przez 3 tygodnie poprzedzające oględziny padał deszcz), a pomimo to podczas wizji nie stwierdzono wylewania cieku ani podtapiania budynków. Ustalono, iż przedmiotowy ciek jest drożny a woda w cieku płynie dość szybko. W niektórych miejscach cieku skarpy i dno cieku porasta roślinność, która powinna zostać usunięta. Ciek na działce Pani L. jest przegrodzony drewnianym płotem, który w przypadku dużych wezbrań wody oraz spadku roślinności (np. liści i traw), a także powstania lodu na cieku może powodować zatory cieku oraz podtopienia. Organ wyjaśnił, że przeprowadzono rozprawę administracyjną z udziałem uczestników oględzin. Ustalono, iż problem zalewania działki Pani L istnieje od 1996 r. Pani L. wskazała, iż według niej głównym powodem zalewania są obwałowania stawów, gdyż historycznie w miejscu stawów było rozlewisko, ponadto ww. stwierdziła, że przepust pod ul. [...] został obniżony w wyniku remontu drogi gminnej, przez co negatywnie oddziałuje na jej działkę. Natomiast pan [...] stwierdził, iż stawy powstały około roku 1987, następnie w 1996 r. wybudował zastawkę na cieku pn. Dopływ z [...], jednakże szybko ją zlikwidował. Organ II instancji ocenił, iż wniesione odwołanie - nie zasługuje na uwzględnienie. Po analizie zebranego materiału dowodowego oraz oględzinach przeprowadzonych w dniu [...] września 2017 r. organ odwoławczy nie stwierdził niedrożności cieku wodnego w miejscowości [...] na działce Pana K.F. oraz eksploatacji cieku w bardzo dowolny sposób przez innych właścicieli stawów. Zauważył, że na przedmiotowym terenie zdarzały się podtopienia i zalania, ale były one skutkiem czynników atmosferycznych takich jak gwałtowne ulewy, a nie działalności człowieka. Ważnym czynnikiem powodującym podtopienia w przedmiotowej sprawie jest także ukształtowanie powierzchni terenu, oraz poziom wód gruntowych. Organ odwoławczy stwierdził, iż miejscowość [...] położona jest na terenach podmokłych, z dużą ilością cieków wodnych oraz stawów. Ponadto zauważa się tu nawet obszary bagienne. Dom Pani M.L. został pobudowany na płaskim terenie, blisko cieku wodnego. W związku z tym, iż jest to dom podpiwniczony może dochodzić do podsiąków w piwnicy. W świetle powyższych ustaleń dokonanych podczas postępowania administracyjnego, decyzję Starosty [...] umarzającą wszczęte postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości, należy uznać zdaniem organu za słuszną, gdyż ponownie rozpatrując wniosek pani L. nie stwierdzono niedrożności cieku na działce Pana K.F. oraz negatywnego oddziaływania stawów ww. na ciek w rejonie działki Pani M.L.. Stąd organ I instancji prawidłowo ocenił, iż w świetle zgromadzonego materiału dowodowego występują dostateczne podstawy do umorzenia postępowania zgodnie z art. 105 k.p.a. Powyższe ustalenia zostały także potwierdzone w czynnościach przeprowadzonych przez Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] w postępowaniu odwoławczym. M. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając decyzji: - naruszenie art. 105 § 1 Kpa, - wadliwe przedstawienie stanu faktycznego, - groteskowość wizji lokalnej, - chaotyczność rozprawy administracyjnej podczas której poruszono kilka kwestii, ale żadnej nie rozpatrzono i nie wyciągnięto wniosków, - nieuwzględnienie w decyzji wskazanych przeze mnie szczególnie ważnych pism: z 1.03.2012 r. (stanowiącego integralną część pisma z 17.02.2016 r.), z 12.12.2016 r. i 28.03.2017 r. Skarżąca wniosła o powołanie wskazanego przez Sąd biegłego gwarantującego bezstronność i profesjonalność (kluczowe słowa w tej sprawie) oceny sytuacji i wskazującego właściwe rozwiązanie niezbędne do końcowego załatwienia sprawy, zobowiązanie Urzędu Gminy w [...] do wykonania prac wskazanych przez biegłego, uchylenie w całości zaskarżonej decyzji administracyjnej oraz uchylenie w całości poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2017r., a także o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniosła m.in., że jej działki: z domem [...] i bez budynku [...] są położone w miejscowości [...], między ciekiem (dopływem do dopływu z [...]). W dole cieku kilkadziesiąt metrów dalej, znajdują się stawy Państwa B.K. F. zbudowane w II połowie lat. 80.XXw. na działkach [...],[...]. W górze cieku znajduje się wiele stawów, ale Starostwo włączyło do postępowania trzy: Panów M. W.i M. B. w miejscowości [...], na działkach o numerach ewid. 3 i 2. Stawy te powstały najprawdopodobniej w latach 80.XX w. Szerokość cieku między tymi stawami, wysokość zastawek została ustalona według widzimisię właścicieli. W związku z tym ciek na jej działce, który do chwili wybudowania nowych stawów był ciekiem bezproblemowym, zaczął wylewać, zamarzać, stawać się niedrożnym. Według właścicieli stawów źródło problemów było nie w ich stawach, ale w przepuście pod ulica [...] i cieku na działkach do stawów Państwa F. (w tym jej). Korzystając z "okazji" prowadzenia wiejskiej kanalizacji na jej działce w 2000 r. (bezpłatne użyczenie działki) Urząd Gminy w [...] zdewastował dobry strumyk wykonany podczas melioracji w latach 70., obniżył i powiększył przepust pod ulicą [...], dostosowując to do wyobrażeń właścicieli stawów i Państwa S.. Sytuacja uległa jeszcze pogorszeniu, ale w dalszym ciągu są zakusy na obniżenie i powiększenie przepustu pod ulicą [...] i dalsze eksperymenty na cieku od ul. [...] do stawów Państwa F.. Z.P. - kierownik Wydziału ds. Orzecznictwa nie chciał rozpoznać istoty problemu, a w niektórych momentach wręcz utrudniał dotarcie do prawdy. Było to widoczne już na pierwszy etapie - na wizji lokalnej. Pan Przewodniczący w ogóle nie wziął pod uwagę zaleceń swoich kolegów z RZGW zawartych w dwóch poprzednich decyzjach. Czy można bez negatywnych konsekwencji zamknąć rozlewisko (20 m szerokie na początku, w końcówce od 50 do 70 m) w cieku o szerokości od 1 do 1,5 m (a taki jest ciek między stawami Pana F.. Czy nie ma problemu? Obniżenie przepustu pod ulica [...] i zastawki na stawach z obydwu stron zaburzyły równomierny opad koryta cieku. Pan W. przedstawił mapę S. z 1875 r. Nie ma nawet ksera tej mapy w dokumentacji. Mapa przedstawia dwa stawy, które kształtem i lokalizacją nie odpowiadają współczesnym trzem stawom Panów M. B. i M. W. . Skarżąca wyjaśniła, że mapę z 1902 r. przesłał do Starostwa już w grudniu 2016 r., natomiast na rozprawie przedstawiła mapę topograficzną 123.432 w skali 1:10000- niestandardowe opracowanie. Oprócz tego, że nie znajdzie się na niej stawów Panów: F. W., B. (inne stawy są), to bardzo interesujące są warstwice, które mówią jak wysokie są wzniesienia w dorzeczu dwóch cieków, które łączą się w jeden między stawami Pana F.. Wartości nawet 200, 190, 180, 170. Warstwica skarpy na rozlewisku przy ulicy [...] wynosi 159.2. Różnica nawet 40 m. Jak szybko więc zapełniają się strumienie podczas topnienia śniegów i zupełnie przeciętnych opadów. Miejscowość [...] nie jest położona na terenach podmokłych, jak twierdzi Przewodniczący Komisji w decyzji. Skarżąca wyjaśniła, że jeśli w aktualnym opadzie atmosferycznym powinna być powódź na jej działce - jak twierdzi Pan F. w protokole - a nie było jej, to jest to właśnie przykład eksploatacji cieku w bardzo dowolny sposób. W dniu oględzin 25.10.2017 r. strumyk mógł wystąpić z brzegów i mogło nie być w nim ani kropli wody. Przy kilkunastu stawach na kilometrowym odcinku cieku to nietrudne. Manipulując zastawkami, a wszystkie stawy je posiadają, można uzyskać pożądany w danym czasie poziom wody w cieku. Tydzień później, poziom wody w strumyku był identyczny jak 25.09., chociaż nie spadła nawet kropla deszczu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] listopada 2017 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Starosty [...] z dnia [...] maja 2017 r. naruszają przepisy prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W prowadzonym przez organ postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 7 k.p.a. obowiązuje zasada prawdy obiektywnej, obligująca organ do dokładnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Wyrazem tej zasady są wynikające z treści art. 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. obowiązki nałożone na organ, a zatem zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego i jego obiektywna, wszechstronna ocena, obejmująca rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a następnie rzetelne uzasadnienie m.in. dokonanej oceny dowodów i stanowiska organu. W ocenie sądu organ odwoławczy rozpatrując przedmiotową sprawę na skutek wniesionego odwołania naruszył powyższe zasady. Organ odwoławczy przede wszystkim nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego w niniejszej sprawie, a tym samym rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, a więc brak powodów do władczej ingerencji organu administracji co do określenia obowiązków związanych z przywróceniem funkcji urządzenia wodnego czy też likwidacją szkód lub likwidacją samego urządzenia wodnego, jest przedwczesne. Stosownie do treści art. 64 b ustawy - Prawo wodne w przypadku nienależytego utrzymywania urządzenia wodnego, powodującego zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, organ właściwy do wydania pozwolenia wodnoprawnego może, w drodze decyzji, nakazać przywrócenie poprzedniej funkcji urządzenia wodnego lub likwidację szkód, określając warunki i termin wykonania tych czynności. Według art. 64 ust. 1 ustawy utrzymywanie urządzeń wodnych polega na ich eksploatacji, konserwacji oraz remontach w celu zachowania ich funkcji. Decyzja organu ma więc charakter fakultatywny, nie mniej jednak organ musi wykazać, że zaistniały przesłanki określone w tym przepisie, a więc działanie lub zaniechanie właściciela urządzenia wodnego (władającego urządzeniem wodnym) spowodowało zmianę jego funkcji lub szkodliwe oddziaływanie na grunty, a przywrócenie poprzedniej funkcji lub likwidacja szkodliwego oddziaływania są uzasadnione. Przedmiotem niniejszej sprawy była ocena przez organ zasadności przywrócenia poprzedniej funkcji lub likwidacji szkodliwego oddziaływania różnych urządzeń wodnych, których eksploatacja zdaniem właścicielki działek nr ew. [...] i [...] położonych w miejscowości [...] powoduje od wielu lat ich zalewanie przez wodę płynącą przebiegającym przez nieruchomość ciekiem wodnym. Na skutek wniosku skarżącej z dnia [...] lutego 2012 r. organ wszczął postępowanie w sprawie niedrożności cieku wodnego w miejscowości [...] na działce K.F. oraz eksploatacji cieku w bardzo dowolny sposób przez innych właścicieli stawów. Ten zakres postępowania nie został jednak doprecyzowany w toku trwającego kilka lat postępowania, mimo precyzowanych przez wnioskodawczynię żądań wniosku. W swoim wniosku skarżąca wskazywała, że przyczyn zalewania jest kilka. Podniosła wówczas, że wody z łączących się w pobliżu jej działek dwóch strumieni muszą przedostać się przez zbyt wąski przesmyk między stawami K.F., a "przepust" ten nie jest w stanie pomieścić nawet wody z jednego wezbranego strumienia. Wskazała także, że przyczyną zalewania jest również dowolna eksploatacja strumienia przez innych właścicieli stawów w wyniku spiętrzania lub wypuszczania nadmiaru wody w nieoczekiwanych momentach. W piśmie z 1 marca 2012 r. dodatkowo podniosła kwestię nieprawidłowego przepustu pod ulicą [...], przebudowanego po 2000 r. przez gminę, który do tego czasu funkcjonował prawidłowo tj. przepuszczał całą wodę. Tymczasem aktualnie, gdy on wypełniony jest całkowicie wodą, przepływ pod ul. [...] wypełniony jest już tylko w 1/3 przekroju. Na żądanie organu wyjaśniła w piśmie z dnia [...] października 2016 r., że główny problem stanowią nielegalnie wybudowane stawy K.F., wytworzony przez niego ciek pomiędzy stawami, zatykany przez wysokie zastawki oraz zbyt wysokie obwałowanie wzmocnione betonem, a także kształt przepustu pod ul. [...], który współtworzyli M.W., M.B. i J.S., by zalegalizować swoje stuletnie stawy i zastawki, których jednak nie było na mapie z lat 80 –tych, ani na zdjęciach lotniczych z 1957 i 1973 r. Oznacza to, że organ rozstrzygając o umorzeniu postępowania po pierwsze nie wypowiedział się co do całości żądania wniosku, po drugie uczynił to bez analizy istoty sprawy i bez ustalenia niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji twierdzi, że przeprowadził oględziny, podczas których obejrzano przepust pod ul. [...], ciek na działce skarżącej, ciek i stawy na działce K.F. oraz przepust pod ul. [...]. Jednak z tej czynności procesowej nie sporządzono żadnego protokołu, a więc nie jest możliwa ocena ustaleń dokonanych przez organ. Z treści protokołu rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w tym samym dniu również nie wynikają ustalenia dokonane na miejscu oględzin. Oględzinom nie poddano górnego odcinka cieku wodnego, a więc użytkowanego przez innych właścicieli stawów w tym przez M. W. i M. B. traktowanych jako strony tego postępowania, których działania również miały przyczyniać się do zalewania działek skarżącej. Organ odwoławczy wypowiadając się o drożności cieku wodnego na działce K. F, i braku dowolności eksploatacji cieku przez innych właścicieli stawów dokonał takiej oceny tylko na tej podstawie, że w dniu [...] września 2017 r. woda w cieku płynęła swobodnie i pomimo wcześniejszego deszczu nie wylała. Nie odniósł się zatem do żadnych zarzutów stawianych przez wnioskodawczynię, a więc oddziaływania wybudowanych i eksploatowanych przez K. F. stawów, istniejącego między stawami wąskiego odcinka cieku, stawianych i wyjmowanych zastawek blokujących przepływ wody, eksploatacji cieku wodnego przez innych właścicieli stawów i wpływu na stan wody w cieku przez spiętrzanie i wypuszczanie nadmiaru wody, a w końcu do zarzutu dotyczącego obniżenia przepustu pod ul. [...] przez gminę co miało również zakłócić swobodny i niepowodujący szkód przepływ wody. Bez analizy zasadności tych twierdzeń organ ocenił, że zjawisko zalewania wywołane jest wyłącznie przez czynniki atmosferyczne, a więc naturalne i niemające związku z działaniami człowieka. To zdaniem sądu zupełnie dowolna ocena nieznajdująca potwierdzenia w materiale dowodowym, którego organ w istocie nie zgromadził, a nie odniósł się także w żaden sposób do twierdzeń i dowodów przedstawionych przez wnioskodawczynię (zdjęcia, mapy). Organ odwoławczy, ale również organ I instancji nie próbował wyjaśnić w pierwszej kolejności czy na przestrzeni 16 lat dochodziło do zalania działek wnioskodawczyni i w jakich okolicznościach, czy były zgłoszenia kierowane do gminy, straży pożarnej, policji. Nie podjął próby ustalenia świadków tych zdarzeń, nie skorzystał z możliwości przesłuchania stron postępowania. Nie odniósł się do znajdującego się w aktach sprawy protokołu z oględzin przeprowadzonych [...] stycznia 2014 r. w którym odnotowano zły stan cieku, ale również występujące zastawki piętrzące wodę, co powinno skłonić organ do wyjaśnienia kwestii prawidłowości ich eksploatacji przez właścicieli stawów i ewentualnego wpływu na zalewanie działek wnioskodawczyni. Nie wyjaśnił na czym opiera swoje stanowisko o wyłącznie naturalnej przyczynie zalewania działek wnioskodawczyni, w sytuacji gdy twierdzi ona, że przed powstaniem stawów, w tym stawów K.F. i przed przebudową przepustu pod ul. [...]do takich sytuacji nie dochodziło. Rolą organu nie było ustalenie czy woda ciekiem płynie, ale czy urządzenia wodne, w tym odcinek cieku na działce K.F. pełnią swoją funkcję, zwłaszcza gdy w uzasadnieniu decyzji Starosty [...] z [...] października 2014 r. po przeprowadzonych oględzinach organ stwierdził, że zaniedbania cieku oraz zbyt wąskie koryto pomiędzy stawami K. F. mogą powodować podtopienia. Przede wszystkim jednak organ odwoławczy nie odniósł się do tego czy uprawniony jest oceniać kwestię utrzymywania cieku wodnego, gdyż nie wyjaśnił czy stanowi on urządzenie wodne, a tylko w takiej sytuacji możliwe jest zastosowanie art. 64b i wynikających z niego rygorów. Gdyby organ ustalił, że ciek wodny jest rowem i pełni funkcję polegającą na odprowadzaniu nadmiaru wód z pobliskich pól, to z uwagi na taką funkcję organ powinien wyjaśnić także czy nie stanowi urządzenia melioracji wodnej szczegółowej, mimo tego, że nie jest wykazany w ewidencji urządzeń melioracji wodnych. Stosownie bowiem do treści art. 70 ust. 1 w/w ustawy melioracje wodne polegają na regulacji stosunków wodnych w celu polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienia jej uprawy oraz na ochronie użytków rolnych przed powodziami. Dla uznania za urządzenie melioracji wodnej znaczenie ma zatem rzeczywista funkcja urządzenia tj. rowu, nie zaś ujęcie urządzenia w ewidencji. Ta okoliczność może mieć znaczenie dla oceny konieczności wydania decyzji nakazującej przywrócenie tak określonej funkcji. Jeżeli rów nie zalicza się do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, wymienionych w art. 73 ustawy prawo wodne, to i tak stanowi urządzenie wodne, zgodnie z art. art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy. Organ powinien także wyjaśnić czy przepust pod ul. [...] jest urządzeniem wodnym i ocenić wpływ jego przebudowy na zachowanie dotychczasowej funkcji, a także ewentualne oddziaływanie na zalewanie działek skarżącej. Niewątpliwe stawy rybne stanowią urządzenia wodne zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy, a ich utrzymywanie może mieć wpływ na zalewanie działek skarżącej, gdyż jak twierdzi upatruje ona początku problemów właśnie z powstaniem stawów i ich eksploatacją. Organ odwoławczy nie odniósł się do nieprawidłowych ustaleń dokonanych przez organ I instancji w odniesieniu do daty powstania stawów na nieruchomości K.F.. Z oświadczenia złożonego na rozprawie przez K. F., jak też ze zdjęć lotniczych tego terenu przedstawionych przez skarżącą wynika, że stawy powstały pod koniec lat 80-tych ubiegłego wieku, a nie jak ustalił organ I instancji w 1875 r. uznając tym samym, iż zostały wykonane legalnie. Organ odwoławczy nie wyjaśnił przede wszystkim czy dotychczasowy sposób utrzymania stawów jest zgodny z prawem, a także nie wyjaśnił czy przez właścicieli stawów stosowane są zastawki piętrzące wodę, jak też czy ich ewentualne stosowanie mogło mieć wpływ na zalewanie działek skarżącej. W ocenie sądu zarówno wyjaśnienie kwestii charakteru "cieku wodnego", jak też kwestia oddziaływania zwężonego odcinka "cieku" pomiędzy stawami, przepustu pod ul. [...] i eksploatacji stawów na ewentualne zalewanie działek skarżącej wymaga wiedzy specjalistycznej, a zatem do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego konieczne było przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Z uwagi na to, że nie został w sprawie zgromadzony materiał dowodowy wystarczający do rozstrzygnięcia sprawy zagwarantowanie stronie prawa do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy (art. 15 K.p.a.), skutkowało koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu. W ponownie prowadzonym postępowaniu organ uwzględni powyższe wskazania. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powyższej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło