IV SA/Wa 448/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-20
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochód jest na tyle niski, że pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i ponoszenie wydatków związanych ze stanem zdrowia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochód jest na tyle niski, że pozwala jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i ponoszenie wydatków związanych ze stanem zdrowia, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Prawo pomocy w tym zakresie przysługuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co zostało potwierdzone analizą jej sytuacji materialnej i zdrowotnej.Stan faktyczny
Skarżąca J. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Skarżąca utrzymuje się z emerytury i dodatku pielęgnacyjnego, ponosi znaczne wydatki na leki, a po uregulowaniu stałych zobowiązań pozostaje jej niewielka kwota na podstawowe potrzeby. Nie posiada oszczędności.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. J. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian do ewidencji gruntów i budynków postanawia: 1) zwolnić skarżącą od kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżącej radcę prawnego z urzędu.
Skarżąca J. J. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od całości kosztów sądowych i o ustanowienie radcy prawnego. Wniosek ten złożyła w sprawie z jej skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, opisaną w sentencji postanowienia.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz w oświadczeniu złożonym na wezwanie referendarza sądowego w dniu 16 marca 2015 r. wynika, że skarżąca utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego i dodatku pielęgnacyjnego w łącznej wysokości 1732,55 zł. Ze względu na zły stan zdrowia ponosi znaczne wydatki na leki. Po uregulowaniu stałych wydatków (rachunki za czynsz, gaz, energię elektryczną) oraz wykupieniu leków, skarżącej, jak podała, pozostaje ok. 600 zł, z której to kwoty pokryte być muszą pozostałe konieczne wydatki (przede wszystkim zakup żywności i środków higieny). Skarżąca pozostaje sama w gospodarstwie domowym. Posiada mieszkanie o powierzchni 30,5 m² oraz jest współwłaścicielką gospodarstwa rolnego (w 1/3 części) o powierzchni 3,5 ha. Nie ma żadnych oszczędności, jak też nie uzyskuje jakichkolwiek innych dochodów, które mogłyby zostać przeznaczone na uiszczenie wymaganych kosztów sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważyć należało, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako ppsa), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Jak wynika z treści powołanego przepisu, instytucja przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym ma wyjątkowy charakter. Pomoc ta stosowana jest wobec osób, które znajdują się w bardzo ciężkiej sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Wysokość wpisu od skargi wynosi w niniejszej sprawie 200 zł (§ 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Jest to najwyższa opłata sądowa należna w tej sprawie Wysokość ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej od orzeczenia kończącego postępowanie wyniesie 100 zł (§ 3 powołanego rozporządzenia). Wysokość innych, ewentualnie należnych opłat sądowych, jak opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, czy wpis od zażalenia, jednorazowo nie przekroczy 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. Nr 221, poz. 2192; § 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Zdaniem referendarza sądowego, skarżąca nie jest w stanie ponieść samodzielnie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego w niniejszej sprawie. Dochód uzyskiwany przez J. J. jest na tyle niski, że pozwala w zasadzie wyłącznie na zaspokojenie podstawowych potrzeb związanych z prowadzeniem samodzielnie gospodarstwa domowego. Wskazywany w uzasadnieniu wniosku zły stan zdrowia dowodzi, że skarżąca musi się liczyć z koniecznością ponoszenia stałych wydatków związanych z korzystaniem z usług medycznych i zakupem leków, nie posiada przy tym żadnych oszczędności, które mogłyby zostać przeznaczone na partycypowanie w kosztach prowadzonego postępowania sądowego.
Wskazane powyżej okoliczności świadczą o tym, że strona składająca wniosek o przyznanie prawa pomocy spełnia przesłanki do otrzymania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Biorąc to wszystko pod uwagę, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło