IV SA/Wa 448/16

WyrokWSA w Warszawie2016-09-27

Skład orzekający: Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Sędzia WSA Alina Balicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ ustalający odszkodowanie za przejęcie nieruchomości pod drogę publiczną może zawiesić postępowanie z uwagi na konieczność uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego dotyczącego nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa z mocy prawa?
Ratio decidendi
Organ ustalający odszkodowanie za przejęcie nieruchomości pod drogę publiczną nie ma podstaw do zawieszenia postępowania z uwagi na konieczność uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego dotyczącego nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa z mocy prawa. Organ ten jest bowiem kompetentny samodzielnie ustalić powierzchnię działki, za którą należy się odszkodowanie, a decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przesądza o podziale nieruchomości i stanowi podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. i L. U. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa o uchyleniu postanowienia Wojewody o zawieszeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod rozbudowę drogi krajowej. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących zawieszenia postępowania i niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, w tym zagadnienia wstępnego nabycia nieruchomości przez Skarb Państwa. Sąd oddalił skargę, uznając, że nie było podstaw do zawieszenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Groński (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Teresa Zyglewska Sędzia WSA Alina Balicka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 września 2016 r. sprawy ze skargi A. i L. U. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę. Minister Infrastruktury i Budownictwa postanowieniem z [...] grudnia 2015 r. (nr [...]), zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administarcyjnego w Warszawie przez A. U., na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia skarżącego na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2014 r. (znak: [...]) o zawieszeniu postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa nieruchomości o pow. 0,0168 ha, położonej w [...], oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...], przeznaczonej pod rozbudowę publicznej drogi krajowej nr [...] ul. [...] relacji granica państwa ([...]) - granica państwa, w km od 601+458 do 601+665 z niezbędną infrastrukturą techniczną, uchylil zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Z okolicznosci faktycznych sprawy wynika, że sporna nieruchomość położona w [...], oznaczona jako działka nr [...] o pow. 01,68 ha (obręb [...]), dla której Sąd Rejonowy w [...] prowadzi księgę wieczystą nr [...] stanowi współwłasnosć A. U. oraz L. U. Nieruchomość powstała w wyniku podziału działki [...] (dzialki [...] i [...]). Ta nieruchomość ([...]) decyzją Wojewody [...] z [...] lipca 2014 r. (znak: [...]), została przeznaczona pod rozbudowę publicznej drogi krajowej nr [...] ul. [...] relacji granica państwa ([...]) - granica państwa, w km od 601+458 do 601+665 z niezbędną infrastrukturą techniczną. Wojewoda [...] postanowieniem z [...] grudnia 2014 r. (znak: [...]) zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie tej nieruchomości. W uzasadnieniu postanowienia podał, że Wojewoda [...] decyzją z [...] listopada 2014 r. (znak: [...]) stwierdził, że Skarb Państwa na podstawie art. 73 ust. 1, 3 i 3a ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, nabył z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawo własności nieruchomości położonej w [...], obrębie [...], oznaczonej jako działka [...] o pow. 0,0043 ha, dla której prowadzona jest przez Sąd Rejonowy w [...] księga wieczysta nr [...], w której jako współwłaściciele wpisani są A. U. oraz L. U. Decyja ta nie jest ostateczna (A. U. i L. U. złożyli od niej odwołanie). Wedlug organu rozstrzygnięcie kwestii nabycia spornej nieruchomości przez Skarb Państwa, w trybie art. 73 powołanej ustawy, bezpośrednio wpłynie na stan prawny nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej powstałej z podziału działki nr [...] i w związku z tym jest zagadnieniem wstępnym, od ktorego jest uzależnione rozstrzygnięcie w rozpoznawanej sprawie. Ustalenie rzeczywistej powierzchni działki, za którą należy ustalić odszkodowanie w ramach niniejszego postępowania będzie miało bezpośrednie przełożenie na wartość ustalonego odszkodowania. Minister Infrastruktury i Budownictwa postanowieniem z [...] grudnia 2015 r.(nr [...]), po rozpoznaniu zażalenia A. U. na postanowienie organu I instancji, na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy podał, że Minister Infrastruktury i Rozwoju decyzją z dnia [...] lutego 2015 r. znak: [...] uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2014 r. znak: [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wywiodł, że na obecnym etapie sprawy nie można stwierdzić, jaka część działki nr [...] była zajęta pod drogę publiczną w dniu 31 grudnia 1998 r. Z uwagi na wyeliminowanie z obiegu prawnego decyzji Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2014 r. upadły przesłanki, dla których organ I instancji zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa nieruchomości położonej w [...], obrębie [...], oznaczonej jako działka nr [...] o pow. 0,0168 ha. A. U. i L. U. w skardze na powyższe postanowienie zarzucili organowi odwoławczemu naruszenie: - art. 100 § 1 w związku z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez nieuzasadnione stwierdzenie, że upadły przesłanki dla których organ I instancji zawiesił postępowanie, - art. 12 ust. 4g w związku z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2013 r, poz. 687 ze zm.), przez uchylenie się organu od oceny naruszenia tych przepisów w zawieszonym postępowaniu odszkodowawczym prowadzonym przez Wojewodę [...] w [...], - przepisów art. 7, 77 § 1 i 107 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności kwestii zagadnienia wstępnego w sprawie o ustalenie i wypłacenie odszkodowania. W obszernym uzasadnieniu skargi, zawierającym opis przebiegu sprawy nabycia nieruchomości z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa skarżący podnieśli, że ta sprawa nie zakończyła się z chwilą uchylenia decyzją Ministra Infrastruktury z [...] lutego 2015 r. decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 2014 r., ponieważ Wojewoda [...] decyzją z [...] lipca 2015 r. ponownie stwierdził nabycie tej działki [...] przez Skarb Państwa z mocy prawa. Ze względu na to, że powierzchnia działki nr [...] objęta decyzją o jej nabyciu z mocy prawa przez Skarb Państwa pokrywa się z częścią powierzchni działki nr [...], która jest przedmiotem postępowania odszkodowawczego, rozstrzygnięcie kwestii nabycia działki [...] przez Skarb Państwa w trybie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. bezpośrednio wpłynie na stan prawny nieruchomości objętych decyzją Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2014 r. (o przeznaczeniu działek [...] i [...] pod rozbudowę drogi). Ustalenie więc w tym trybie rzeczywistej powierzchni działki [...], za którą należy wypłacić odszkodowanie jest, zdaniem skarżących, zagadnieniem wstępnym w zrozumieniu przepisu art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. Minister Infrastruktury i Budownictwa w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona, ponieważ w rozpoznawanej sprawie, dotyczącej ustalenia odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogę, nie ma podstaw prawnych do przyjęcia, że jej rozstrzygnięcie jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia innego organu administracji. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. organ administracji publicznej zawiesza postępowanie gdy rozstrzygniecie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. W rozpoznawanej sprawie organ I stwierdził, że ustalenie rzeczywistej powierzchni działki, za którą należy ustalić odszkodowanie jest zagadnieniem wstępnym w niniejszej sprawie. Organ odwoławczy uchylił to postanowienie, ponieważ stwierdził, że upadły okoliczności stanowiące podstawę zawieszenia postępowania. Zdaniem Sądu w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do zawieszenia postępowania, dlatego zaskarżone postanowienie, mimo błędnego uzasadnienia, nie narusza prawa. Organ orzekający o odszkodowaniu jest bowiem kompetentny sam ustalić powierzchnię działki, za którą należy się odszkodowanie. Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2015 r. poz. 966 ze zm.), decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości. Linie rozgraniczające teren, w tym granice pasów drogowych, ustalone decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanowią linie podziału nieruchomości (ust. 2). Według art. 12 ust. 3 tej ustawy, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanowi podstawę do dokonania wpisów w księdze wieczystej i w katastrze nieruchomości. Tę decyzję ustalającą wysokość odszkodowania wydaje się w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna (ust. 4d). W niniejszej sprawie została wydana decyzja Wojewody [...] z [...] lipca 2014 r. (znak: [...]) o przeznaczeniu pod rozbudowę publicznej drogi krajowej nr [...] ul. [...] relacji granica państwa ([...]) - granica państwa, w km od 601+458 do 601+665 z niezbędną infrastrukturą techniczną. W świetle wyżej przytoczonych przepisów decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przesądza o podziale nieruchomości i jest podstawą do ustalenia wysokości odszkodowania za nieruchomość. Po wydaniu tej decyzji nie istnieje zatem kwestia ustalenia granicy nieruchomości, za którą przysługuje odszkodowanie. Tym samym nie istnieje powód, dla którego organ rozstrzygający sprawę o odszkodowanie miałby zawiesić to postępowanie. Z powyższego wynika, że zarzut dotyczący naruszenia art. 100 § 1 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. nie jest uzasadniony. Okoliczności niniejszej sprawy nie są sporne i w związku z tym nie ma podstaw prawnych do przyjęcia, że organ odwoławczy naruszył art. 7, 77 § 1 i 107 k.p.a. Mając to wszystko na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione. Sąd wypełniając określony w art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), obowiązek badania legalności zaskarżonego postanowienia w zakresie wykraczającym poza granice wyznaczone zarzutami skargi stwierdził, że nie ma podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia lub stwierdzenia jego nieważności, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Biorąc pod rozwagę wszystkie wyżej przedstawione okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 powołanej ustawy, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło