IV SA/Wa 449/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skarg E. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić w niniejszej sprawie dla E. L. adwokata w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Rady Adwokackiej w W. E. L. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Skarżąca pozostaje w gospodarstwie domowym wraz z mężem. Posiada dom o powierzchni 232 m2 oraz samochód osobowy [...] z 2004 r. Nie posiada innych nieruchomości, wartościowych przedmiotów, ani zasobów pieniężnych. Aktualnie źródłami dochodu w gospodarstwie domowym E. L. są jej emerytura oraz świadczenie rentowe jej męża. Wysokość renty wypłacanej mężowi, po potrąceniu nienależnie pobranych świadczeń oraz zaliczki na podatek dochodowy i składki na ubezpieczenie zdrowotne, wynosi 434 zł miesięcznie. Zgodnie z decyzją Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] grudnia 2008 r., której kopię złożono do akt sprawy, wysokość emerytury skarżącej ustalono od 1 stycznia 2009 r. na kwotę 971,93 zł netto. Ponieważ ze złożonych do akt sprawy wyciągów z rachunku bankowego E. L. wynika, że z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] grudnia 2008 r. na konto wnioskodawczyni wpłynęła kwota 2.816,80 zł, a 11 marca 2009 r. kwota 3.610,30 zł, zwrócono się do niej o wyjaśnienie rozbieżności między ustaloną we wskazanej decyzji wysokością świadczenia emerytalnego, a wpływami na rachunek bankowy z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 8 czerwca 2009 r. wnioskodawczyni oświadczyła, że 24 grudnia 2008 r. na rachunek bankowy wpłynęła jej pierwsza emerytura wraz z zaległymi, niewypłaconymi wcześniej, świadczeniami. Wyjaśniła, że w decyzji z grudnia 2008 r. wadliwie ustalono wysokość należnej jej emerytury, w związku z czym wszczęła postępowanie odwoławcze przed sądem powszechnym. 11 marca 2009 r. wypłacono różnicę między wysokością pierwotnie ustalonej emerytury, a nowo ustaloną wysokością świadczenia, a także bieżącą emeryturę. Wskazała, że [...] maja 2009 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał nową decyzję, ustalając wysokość emerytury na kwotę 1.428,27 zł. Ponieważ ze złożonych do akt sprawy wyciągów z rachunku bankowego wynika, że 11 marca 2009 r. na konto wnioskodawczyni wpłynęła kwota 2.440,00 zł od I. sp. z o.o., 19 marca 2009 r. kwota 6.100,00 zł od G. S.A., a 11 marca 2009 r. kwota 8.500,00 zł od osoby fizycznej, zwrócono się do niej o wyjaśnienie z jakich tytułów przekazano powyżej wskazane kwoty. Ponieważ ze złożonej do akt sprawy kopii umowy kredytu hipotecznego z [...] września 2004 r. oraz zawiadomień z 16 lutego 2009, 16 marca 2009 r. i 16 kwietnia 2009 r. o najbliższej spłacie kredytu wynikało, że E. L. comiesięcznie zobowiązana jest do spłaty rat kredytu w wysokości około 1.100,00 - 1. 200,00 franków szwajcarskich wezwano ją także do wyjaśnienia, skąd uzyskuje środki pieniężne na spłatę kredytu hipotecznego w sytuacji, gdy łączny dochód uzyskiwany w gospodarstwie domowym prowadzonym wspólnie z mężem wynosi 1.406,13 zł, a nie dysponuje ona jakimikolwiek zasobami pieniężnymi. W piśmie z dnia 8 czerwca 2009 r. E. L. potwierdziła, że nie dysponuje jakimikolwiek zasobami pieniężnymi i wyjaśniła, iż w związku z sytuacją finansową, w jakiej się znalazła po przejściu na emeryturę, zmuszona była zadbać o zabezpieczenie środków na życie, leczenie i spłatę kredytu hipotecznego. Stąd, oczekując na prawidłowe wyliczenie emerytury, zaciągnęła pożyczki. Pozostałe kwoty, które wpłynęły na jej rachunek bankowy stanowią rozliczenie ostatnich należności ze stosunku pracy. Wnioskodawczyni wskazała też, że w dziesięcioleciu poprzedzającym przejście na emeryturę jej zarobki kształtowały się na poziomie 6.000,00 - 15.000,00 zł brutto, a wysokość emerytury ustalono na 900 zł, zaniżając ją czterokrotnie. Z kopii dowodów wpłat ze stycznia 2009 r. i marca 2009 r. wynika, że miesięczne koszty opłat za energię elektryczną w gospodarstwie domowym państwa L. wynoszą około 369,00 zł. Zgodnie zaś z kopią dowodów wpłat z kwietnia i maja 2009 r., miesięczne koszty opłat za dostawę gazu wynoszą około 943,00 zł. Mąż skarżącej jest pod opieką instytutu kardiologii i wymaga stałego leczenia. Miesięczne koszty zakupu niezbędnych mu leków wynoszą około 700 zł. Zgodnie z wyciągami z rachunku bankowego E. L., obejmującymi okres od 6 lutego 2009 r. do 5 maja 2009 r., w dniu 25 lutego 2009 r. pobrano z konta wnioskodawczyni kwotę 3.863,57 zł, w dniu 25 marca 2009 r. kwotę 3.672,56 zł, a w dniu w dniu 25 kwietnia 2009 r. kwotę 1.978,04 zł tytułem spłaty rat kredytu hipotecznego. Z wyciągu z konta bankowego za okres od 6 kwietnia 2009 r. do 5 maja 2009 r. wynika, że na dzień 5 maja 2009 r. wnioskodawczyni nie dysponowała wolnymi środkami pieniężnymi. Należy także wskazać, że w treści skargi E. L. podniosła, że stan zdrowia uniemożliwia jej podjęcie jakiegokolwiek zatrudnienia. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dla oceny zasadności przedmiotowego żądania miarodajne są aktualne: stan majątkowy, możliwości płatnicze i stan rodzinny skarżącej. Dochód w dwuosobowym gospodarstwie domowym państwa L., na który składają się świadczenie emerytalne skarżącej oraz renta jej męża wynosi obecnie około 1.862,00 zł. Na podstawie wniosku oraz nadesłanych na wezwanie dokumentów źródłowych i oświadczeń ustalono, że miesięczne koszty utrzymania, na które składają się opłaty za dostawę gazu i energii elektrycznej, koszty zakupu leków oraz spłaty kredytu hipotecznego, wynoszą aktualnie około 4.000,00 zł. Dochód uzyskiwany w gospodarstwie domowym E. L. niewątpliwie nie wystarcza więc na pokrycie, wskazanych wyżej, niezbędnych wydatków. Należy w tym miejscu zauważyć, że mimo to, iż w marcu bieżącego roku na rachunek bankowy wnioskodawczyni wpłynęło w sumie 8.540,00 zł stanowiące rozliczenie z tytułu wynagrodzenia ze pracę, którą świadczyła przed przejściem na emeryturę, to w dniu 5 maja 2009 r. nie dysponowała ona wolnymi środkami na rachunku bankowym. Powyższe wskazuje, że opisana wyżej kwota spożytkowana została w głównej mierze na spłatę rat kredytu hipotecznego (kwoty od niespełna 2.000,00 zł do ponad 3.600,00 zł miesięcznie) i zaspokojenie innych niezbędnych wydatków w gospodarstwie domowym (ponad 2.000,00 zł miesięcznie) oraz potwierdza, że obecnie państwo L. nie osiągają stałego dochodu, umożliwiającego poniesienie niezbędnych kosztów utrzymania. Skarżąca nie dysponuje oszczędnościami, papierami wartościowymi, ani innymi zasobami pieniężnymi, a w celu pokrycia, opisanych wyżej kosztów utrzymania, do czasu ustalenia prawidłowej - jak twierdzi - wysokości świadczenia emerytalnego, zmuszona jest korzystać z pomocy rodziny i pożyczek udzielanych przez znajomych. Co istotne, ze względu na stan zdrowia E. L. nie może podjąć dodatkowego zatrudnienia. W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że skarżąca wykazała, iż zachodzą, określone w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki obligujące do przyznania jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przypominając, że podstawą oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy jest aktualny stan majątkowy i możliwości płatnicze strony postępowania ubiegającej się o przyznanie tego prawa oraz mając na uwadze, iż największą część obciążeń w gospodarstwie domowym państwa L. stanowią koszty spłaty kredytu hipotecznego, którego rata w lutym i marcu bieżącego roku przekroczyła 3.600,00 zł, a w kwietniu wyniosła niespełna 2.000,00 zł, należy też wskazać, że jak wynika ze złożonych do akt sprawy: kopii umowy przeniesienia własności nieruchomości z [...] września 2004 r. i kopii umowy kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup tej nieruchomości z [...] września 2004 r., a także z oświadczenia zawartego w piśmie z dnia 8 czerwca 2009 r., skarżąca zaciągnęła kredyt w czasie, kiedy jej zarobki kształtowały się na poziomie 6.000,00, a nawet 15.000,00 zł brutto miesięcznie, a co za tym idzie jej możliwości płatnicze były zdecydowanie większe niż aktualnie. Diametralna zmiana tych możliwości spowodowana została przejściem wnioskodawczyni na emeryturę i wiążącym się z tym znacznym obniżeniem dochodów w gospodarstwie domowym. Aktualny stan majątkowy i możliwości płatnicze skarżącej nie pozwalają jej ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.