IV SA/Wa 452/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Miron, asesor WSA Jakub Linkowski (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] listopada 2004 r. Nr [...] w przedmiocie nieodpłatnego przyznania własności działek gruntu - oddala skargę - IV SA/Wa 452/05 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] października 2004r. Starosta [...] po rozpatrzeniu wniosku R. C. działając na podstawie art. 118 ust. 2a i 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych (t.j.Dz.U.z 1998 r. nr 7 poz. 25 i późn. zm.) przyznał nieodpłatnie R. C. s. F. zamieszkałemu we wsi O. własność działek oznaczonych nr [...] i [...] o powierzchni ogółem 0,22 ha położonych we wsi O. gmina O. Od decyzji tej odwołanie wniosła S. K., która podniosła, że decyzja jest niezasadna, ponieważ odwołująca się jest również spadkobierczynią F. i M. C. i tym samym współwłaścicielką przedmiotowej nieruchomości. Po rozpatrzeniu tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] stycznia 2005r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2004r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że R. C. jako zstępny F. i M. C. wystąpił z wnioskiem o zwrot działki dożywotniego użytkowania oznaczonej nr [...] o pow. 0,11 ha oraz działki pod budynkami oznaczonej nr [...] o pow. 0,11 ha położonych we wsi O. gm. O. Wskazano, że decyzją z dnia [...] kwietnia 1975r. Nr [...] Naczelnik Gminy O. na wniosek małżeństwa F. i M. C., przejął nieodpłatnie na własność Skarbu Państwa w zamian za świadczenie emerytalne, gospodarstwo rolne o pow. 5,13 ha stanowiące własność małżeństwa F. i M. C., położone we wsi O. i O. Małżonkowie F. i M. C. otrzymali do dożywotniego użytkowania /nie na własność/ działkę położoną we wsi O. o powierzchni 0,25 ha. Budynki na działce nie zostały przejęte przez Państwo i stanowiły odrębny przedmiot własności. Z ustaleń organu I instancji wynika, że na dzień 5 października 2004 r. działka nr [...] widnieje wpisana w ewidencji gruntów jako własność Skarbu Państwa. W budynku mieszkalnym znajdującym się na tej działce zamieszkuje R. C. z rodziną, który użytkuje także drugą wnioskowaną działkę o nr [...] o pow. 0,11 ha, która to działka jest również wpisana do ewidencji gruntów jako własność Skarbu Państwa. Wymienione działki są w użytkowaniu R. i S. małż. C. od 1984 r., wcześniej od 1970 r. użytkowali je wspólnie z nieżyjącymi już rodzicami. Postanowieniem Sądu Rejonowego w P. Sygn. akt [...] z dnia [...] marca 2004r. o stwierdzeniu nabycia spadku po F. C. i M. C. orzeczono, że gospodarstwo rolne wchodzące w skład spadku dziedziczy w całości R. C. W uzasadnieniu decyzji Kolegium Odwoławczego podano, że po śmierci rodziców, od 1984r. przedmiotowymi działkami nr [...] i [...] faktycznie władał R. C. i mógł nieodpłatnie nabyć prawo własności tych działek na podstawie art. 118 ust. 2a ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych. Wobec powyższego Kolegium Odwoławcze nie znalazło podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] listopada 2004r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła S. K., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. W skardze podniesiono, że decyzja wydana została z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych (t.j.Dz.U.z 1998 r. nr 7 poz. 25 i późn. zm.). Skarżąca zarzuciła, że S. P. potraktował działki, które zostały przekazane na własności Państwa w zamian za świadczenie emerytalne w taki sam sposób jak budynek mieszkalny znajdujący się na działce, który to budynek stanowił odrębny przedmiot własności. W związku z tym skarżąca podniosła, że jest jedną ze spadkobierczyń po rodzicach a budynek, jako wchodzący w skład masy spadkowej, stanowi także jej współwłasność. Skarżąca podniosła również, że jej brat R. C. żądając zwrotu działek nie skonsultował się z pozostałymi spadkobiercami F. i M. C. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie może zostać uwzględniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny, którego kognicja ustalona została w art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) ogranicza się do badania zaskarżonych decyzji pod względem ich legalności, a więc zgodności z powszechnie obowiązującym prawem materialnym i procesowym obowiązującym w dacie wydania tych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę zgodnie z zakresem swojej właściwości, nie stwierdził podstaw do uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2004r.. Nieodpłatne przyznanie R. C. działek oznaczonych nr [...] i [...] położonych we wsi O. nastąpiło na podstawie art. 118 ust. 2a w związku z art. 118 ust. 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych /t.j.Dz.U.z 1998 r. nr 7 poz. 25 i późn. zm./ Zgodnie z brzemieniem tego przepisu, osobie, której przysługuje prawo użytkowania działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu, na jej wniosek przyznaje się nieodpłatnie własność tej działki. Stosownie zaś do ust. 2a art. 118 cyt. ustawy, prawo do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie prawa własności działki określonej w ust. 1 lub ust. 2 art. 118, przysługuje zstępnym osoby uprawnionej, pod warunkiem, że po śmierci osoby uprawnionej faktycznie władali w zakresie odpowiadającym jej uprawnieniom, daną nieruchomością. Wniosek taki można wnieść dopiero po śmierci obojga małżonków, jeżeli obydwoje byli uprawnieni do dożywotniego użytkowania działki gruntu. W przedmiotowej sprawie małżeństwo F. i M. C. przekazali w dniu 15 kwietnia 1975 r. w zamian za świadczenie emerytalne swoje gospodarstwo rolne, położone we wsi O. i O. o pow. łącznej 5,13 ha. Uzyskali jednocześnie prawo dożywotniego użytkowania grunt o pow. 0,25 ha. Po śmierci uprawnionych tj. F. i M. C. prawo do wystąpienia z wnioskiem o przyznanie własności działki dożywotniego użytkowania przysługiwało ich zstępnym, którzy stosownie do art. 118 ust. 2a ustawy faktycznie władali tą nieruchomością. Jak wynika z ustaleń poczynionych w sprawie, działkami nr [...] i [...] od 1984 roku faktycznie władał R. C. (syn F. i M. C. ) i dlatego on mógł nabyć prawo własności do tych działek. Natomiast skarżąca S. K. po śmierci uprawnionych /rodziców/, nie użytkowała faktycznie w/w działek i dlatego nie mogła nabyć ich własności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie wskazało w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że przedmiotowe działki, po przekazaniu w dniu 15 kwietnia 1975r. gospodarstwa rolnego na rzecz Skarbu Państwa, nie stanowiły odrębnego przedmiotu własności F. i M. C. Stanowiły one własność Skarbu Państwa, a osobom, które przekazały gospodarstwo rolne przysługiwało prawo dożywotniego ich użytkowania. Działki te nie mogły zatem wchodzić w skład masy spadkowej, po śmierci uprawnionych. Ponadto, jak wynika z akt sprawy, Sąd Rejonowy w P. w postanowieniu z dnia [...] marca 2004 r. sygn. akt [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po F. C. i M. C. orzekł, że gospodarstwo rolne wchodzące w skład spadku dziedziczy w całości R. C. Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego przekazania własności budynku mieszkalnego, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Kolegium Odwoławczego jak też decyzja organu I instancji nie dotyczyły przyznania R. C. własności budynku mieszkalnego, który to budynek po przekazaniu gospodarstwa Państwu pozostał odrębnym przedmiotem własności, lecz jedynie działek gruntu o pow. 0,22 ha Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., jak też utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w sposób uzasadniający konieczność wyeliminowania ich z porządku prawnego. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.