IV SA/Wa 462/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), asesor WSA Tomasz Wykowski, Protokolant Aneta Zaniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 września 2005 r. sprawy ze skargi L. G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji I Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych - uchyla zaskarżoną decyzję - Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy, na zasadzie art. 138 §. 1 pkt 1 K.p.a., decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w L. z dnia [...] października 2004 r. w sprawie przyznania L. G. płatności rocznej w wysokości 1625,25 zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej, w rozumieniu ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz.U. z 2004 r., Nr 6, poz. 40 ze zm.). W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, iż wysokość przyznanej płatności wynika z treści wniosku, jaki w tym przedmiocie złożyła strona. Zdaniem organu wnioskodawca nie zadeklarował intencji ubiegania się o dopłaty z tytułu płatności uzupełniających, co spowodowało przyznanie mu wyłącznie płatności z tytułu jednolitej płatności obszarowej. Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii omyłkowego nie oznaczenia we wniosku sposobu wykorzystania działki, jako rolnej wskazano, iż pracownicy Agencji, przyjmując wniosek o przyznanie płatności, sprawdzili jedynie, czy wypełnione są pola obowiązkowe, co wynika z wewnętrznego regulaminu urzędu (Książki Głównej Procedur). W skardze L. G. wskazał, iż wniosek wypełniany był w biurze Agencji. Pracownik Agencji stwierdził, iż jest on dobrze wypełniony nie informując, iż nie wynika z niego aby ubiegano się także o płatności uzupełniające. Zdaniem Skarżącego, skoro złożył on wniosek to logiczne jest, iż chciał on wszystkie płatności bezpośrednie do gruntów rolnych, zarówno podstawową jak i uzupełniającą. Gdy przyznana decyzją organu I. instancji płatność wydała mu się zbyt niska został poinformowany w biurze Agencji, iż powodem tego stanu jest nie przyznanie mu płatności uzupełniającej, co wynikało z nie wypełnienia pola w rubryce wykorzystania działki rolnej. Wniosek przyjmowany był w pośpiechu, nikt nie zwrócił mu uwagi na nie wypełnienie pola. Skarżący wskazuje także na trudną sytuacje ekonomiczną prowadzonego przez niego gospodarstwa. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Podkreślił, iż przyznanie płatności uzupełniającej następuje na wniosek strony. Skoro z wniosku Skarżącego nie wynikało aby ubiegał się o tę płatność to nie mogła być ona przyznana. Pracownicy Agencji nie są zobligowani do zwracania uwagi na braki we wnioskach wykraczające poza elementy niezbędne, pozwalające na rozpoznanie wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Skarżący ubiegał się o przyznanie płatności bezpośredniej do gruntów rolnych w rozumieniu ustawy, o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych. Organ orzekający w sprawie nie kwestionował, iż Skarżący spełnia warunki materialnoprawne określone w tej ustawie uprawniające do uzyskania płatności. Uznał on jednak, iż Skarżący nie wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności uzupełniających, stąd ich nie przygnanie było zasadne. Organ powołał się na fakt nie wypełnienia przez wnioskodawcę odpowiednich pól w formularzu, co wykluczało przyznania płatności, nie wskazując o jaki brak formalny konkretnie chodzi ani w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ani nawet w odpowiedzi na skargę. Z samej treści skargi można jedynie wnosić, iż Skarżący przed złożeniem odwołania został ustnie poinformowany w Biurze Powiatowym ARiMR, iż nie przyznanie płatności uzupełniającej wynikało z niewypełnienia w cz. VIII wniosku odpowiednich pól w kolumnie 5 (w odniesieniu do roślin, do których uprawy przysługują płatności uzupełniające), a które istotnie we wniosku pozostały puste. Stanowisko organu administracji jest błędne, gdyż nie prawidłowo zinterpretował on skutki prawne, jakie wynikają z niewypełnienia pola przez wnioskodawcę, wobec uwarunkowań formalnoprawnych sprawy. W świetle ustawy płatności bezpośrednie do gruntów rolnych obejmują jednolitą płatność obszarową i płatności uzupełniające do powierzchni upraw wskazanych normatywnie roślin (art. 2 ust. 3 ustawy). Podstawą przyznania płatności bezpośredniej jest złożenie wniosku przez stronę (art. 3 ust. 1 ustawy). Wzór wniosku został określony w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 marca 2004 r. w sprawie wzoru wniosku o przyznanie płatności oraz szczegółowych warunków przyznawania płatności (Dz.U. Nr 52, poz. 523). Normatywnie określony formularz wniosku złożonego przez wnioskodawcę wskazywał, iż ubiega się on o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych (patrz pkt IV wniosku). Z treści wniosku nie wynikało, iż wnioskodawca ubiega się wyłącznie o jednolitą płatność obszarową. Wniosku takiego nie można wyciągnąć w szczególności z faktu nie wypełnienia odnośnych pól kolumny 5 w cz. VIII wniosku, skoro z treści formularza nie wynikają ani wskazówki, co do sposobu wypełniania tych pól, ani nie określono w nim skutków ich nie wypełnienia. Skutki prawne, w postaci nie przyznania płatności uzupełniających, nie wynikają także z żadnego odrębnego, przywołanego przez organ orzekający w sprawie, aktu normatywnego. W takiej sytuacji nie można domniemywać, z samego faktu nie wypełnienia określonego pola w formularzu wniosku, braku zainteresowania wnioskodawcy uzyskaniem pełnego zakresu płatności obszarowych, skoro w formularzu wnioskodawca zadeklarował wolę uzyskania pełnej płatności (patrz pkt IV wniosku), na którą z mocy ustawy składają się dwa elementy - jednolita płatność obszarowa oraz płatność uzupełniająca. Skutki prawne polegające na nie przyznaniu płatności wobec nie wypełnienia określonych pól wniosku nie wynikają ani z treści formularza wniosku ani z odnośnego odrębnego aktu normatywnego. Brak też innych przekonywających dowodów, które potwierdziłyby, iż wnioskodawca wypełniając wniosek był świadomy, co do skutków prawnych wynikających z niewypełnienia pola. Wręcz przeciwnie, jak twierdzi Skarżący, wniosek wypełniany był w siedzibie Agencji w pośpiechu, wobec dużej ilości interesantów, a pracownik przyjmujący przyjął wniosek jako pełny, nie informując o skutkach prawnych nie wypełnienia pól. Uwzględniając powyższe uwarunkowania i oceniając wniosek Skarżącego, wobec treści odwołania, z którego wynikało jednoznacznie, iż Skarżący ubiegał się o uzyskanie pełnego zakresu płatności a nie wypełnił określonych pól w wyniku "przeoczenia" oraz uwzględniając wskazane wyżej uwarunkowania formalnoprawne (nieprecyzyjną treść formularza i brak odrębnych powszechnie obowiązujących regulacji normatywnych określających skutki nie wypełnienia pól formularza) organ odwoławczy rozstrzygając ponownie sprawę był zobligowany w sposób prawidłowy (zgodnie z intencją wnioskodawcy) ocenić treść wniosku. Błędna ocena wniosku stanowi naruszenie art. 7 i 77 K.p.a i w rozpatrywanym przypadku mogła mieć wpływ na wynik sprawy, skoro organ nie ustalił, czy Skarżący spełnia warunki materialnoprawne uzyskania płatności uzupełniającej, o której przyznanie, jak wynika z odwołania wnosił. Dodatkowo trzeba podkreślić, iż w rozpatrywanej sprawie brak jest dowodu aby organy administracji poinformowały Skarżącego o skutkach prawnych, jakie miałyby wyniknąć z niewypełnienia niektórych pól w kolumnie 5 cz. VIII wniosku. Wobec tego oraz nie określenia skutków niewypełnienia pól w treści formularza wniosku ani w odrębnym akcie normatywnym niemożliwe jest wywodzenie przez organ administracji z faktu ich niewypełnienia negatywnych skutków prawnych dla Skarżącego, wobec treści art. 9 K.p.a. Istotne, że konkretnej informacji o powodach nie przyznania płatności obszarowej w pełnej wysokości, tzn. wskazania, których pól nie wypełniono i skąd wynikają skutki prawne w postaci nie przyznania płatności, nie zawarto także w decyzjach organów obu instancji, co stanowi naruszenie art. 107 §. 3 K.p.a. Informacja taka nie znalazła się nawet w odpowiedzi na skargę. Nie zapewnienie powszechnej dostępności informacji o podstawowych kryteriach rozpoznawania wniosków stanowi z kolei naruszenie art. 8 i 10 §. 1 K.p.a. Nie mogłaby zmieniać tej oceny treść wewnętrznego regulaminu Agencji, nie stanowiącego powszechnie obowiązującego aktu normatywnego. Jedynie na marginesie można podnieść, iż z treści załączonej do akt "Książki głównej procedur" nie wynika bynajmniej aby kontrola wypełnienia wniosków przy ich przyjmowaniu dotyczyła wyłącznie pól obowiązkowych (patrz cz.IV str. 10 4 tiret). Wobec nie wystarczająco precyzyjnej, określonej normatywnie, treści formularza wniosku oraz wobec braku odrębnych regulacji normatywnych w tym zakresie, na organie administracji ciąży obowiązek dokładnego poinformowania zainteresowanych o wymaganym sposobie wypełnienia wniosku, o ile z faktu niewłaściwego jego wypełnienia organ ten miałby wywodzić niekorzystne skutki prawne dla wnioskodawcy. Natomiast bez znaczenia dla treści orzeczenia pozostaje kwestia podnoszonej w skardze trudnej sytuacji ekonomicznej gospodarstwa Skarżącego. Uwarunkowania te są bowiem bez znaczenia dla oceny zasadności wniosków o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Rozpatrując ponownie sprawę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR orzeknie w przedmiocie przyznania płatności uwzględniając sprecyzowaną w odwołaniu treść wniosku Skarżącego.