IV SA/Wa 462/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-05-13

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która wykaże, że ponoszone przez nią wydatki o charakterze koniecznym pochłaniają praktycznie całość jej dochodu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nawet jeśli dochód nie jest najniższy, a wydatki na spłatę kredytów i pożyczek zasadniczo nie mają pierwszeństwa przed kosztami postępowania, to w sytuacji, gdy zobowiązania te wynikają z koniecznego zakupu aparatu słuchowego lub obowiązku spłaty długów związanych z nieruchomością, należy je uwzględnić przy ocenie możliwości płatniczych strony jako wydatki konieczne. W takim przypadku, biorąc pod uwagę aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, strona wykazała, że nie jest w stanie wygospodarować dodatkowych środków na koszty postępowania.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni W. C. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Wnioskodawczyni jest osobą samotną, jej jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości 2.419,01 zł netto miesięcznie. Posiada dom o powierzchni 150 m2, który obciążyła długami córka. Wnioskodawczyni spłaca pożyczki i kredyt na zakup aparatu słuchowego, a także ponosi wysokie koszty utrzymania (gaz, prąd, telefon, ubezpieczenie, leki). Mimo dochodu, jej wydatki pochłaniają praktycznie całość utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowiono radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócono się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie ze skargi W. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. znak: [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić w niniejszej sprawie dla W. C. radcę prawnego w ramach przyznania prawa pomocy, o którego wyznaczenie zwrócić się do Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. W. C. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. Ze złożonego na urzędowym formularzu wniosku z dnia 26 marca 2013 r., a także z nadesłanych na wezwanie dokumentów źródłowych i dodatkowego oświadczenia z dnia 29 kwietnia 2013 r. wynika, że wnioskodawczyni jest osobą samotną. Źródło jej utrzymania stanowi świadczenie emerytalne w wysokości 2.419,01 zł netto miesięcznie. Majątek skarżącej stanowi dom o powierzchni 150 m2. Nieruchomość powróciła do jej majątku na skutek odwołania darowizny dokonanej na rzecz córki. Wedle oświadczenia wnioskodawczyni córka obciążyła nieruchomość znacznymi długami, do których spłaty zobowiązana jest obecnie skarżąca. Sytuacja ta zmusiła ją do zaciągnięcia pożyczek. Skarżąca spłaca także kredyt zaciągnięty na zakup aparatu słuchowego. Łączna kwota miesięcznych obciążeń związanych ze spłatą trzech pożyczek i kredytu wynosi około 757 zł. Opłata za gaz, za pierwsze dwa miesiące bieżącego roku, wyniosła 1.650,66 zł. Opłata za energię elektryczną, uiszczona w lutym, wyniosła 287,45 zł w rozliczeniu dwumiesięcznym. Opłaty za telefon pochłaniają 84,09 zł miesięcznie. Koszty ubezpieczenia wynoszą 84,90 zł miesięcznie. Skarżąca jest osobą zaliczoną do znacznego stopnia niepełnosprawności, niedosłyszy i cierpi na poważne schorzenie układu krążenia. Koszty zakupu niezbędnych leków pochłaniają 300 zł miesięcznie. Poza wzmiankowanym domem, skarżąca nie posiada innego majątku nieruchomego. Nie ma również wartościowych przedmiotów, ani zasobów pieniężnych. W okresie pierwszych trzech miesięcy bieżącego roku na rachunku bankowym W. C. nie odnotowano innych wpłat niż przelewy świadczenia emerytalnego. Na koniec każdego okresu ujętego w nadesłanych wyciągach saldo rachunku było ujemne, a skarżąca wykorzystywała środki przyznane w ramach limitu "overdraft". Stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Dochód uzyskiwany przez W. C. z emerytury nie należy do najniższych - wynosi 2.419,01 zł netto miesięcznie. Jednakże sytuacja życiowa, w jakiej znajduje się skarżąca powoduje, że ponoszone przez nią wydatki o koniecznym charakterze pochłaniają praktycznie całość osiąganego dochodu. W tej natomiast sytuacji uprawnione jest twierdzenie, że nie jest ona w stanie wygospodarować jakichkolwiek dodatkowych środków. Otóż, opłaty za energię elektryczną, gaz, telefon, ubezpieczenie, a także wydatki na niezbędne skarżącej leki pochłaniają około 1.440 zł miesięcznie. Z kolei koszty spłaty trzech pożyczek i kredytu uszczuplają budżet domowy wnioskodawczyni o około 757 zł miesięcznie. Wprawdzie zasadniczo wydatki ponoszone na spłatę zaciągniętych kredytów i pożyczek nie mają pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowoadministracyjnego, jednakże nie może uchodzić uwadze, że zobowiązania zaciągnięte przez W. C. spowodowane są koniecznym zakupem aparatu słuchowego, a także obowiązkiem spłaty długów spowodowanych przez poprzedniego właściciela należącej do niej nieruchomości. W tej sytuacji wydatki ponoszone przez stronę na spłatę pożyczek i kredytu, należy uwzględnić przy ocenie jej możliwości płatniczych - uznać za konieczne wydatki budżetu domowego. Biorąc przy tym pod uwagę aktualny poziom cen dóbr i usług niezbędnych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, jak wyżywienie i ubranie, należy stwierdzić, że skarżąca wykazała, iż spełnia przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło