IV SA/Wa 470/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Joanna Borkowska, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na odstępstwa od zakazów 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] października 2018 r. nr [...]; 2. zasądza od Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska na rzecz Zarządu Dróg Wojewódzkich w [...] kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z [...] grudnia 2018r. Nr [...] Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późno zm.), po rozpatrzeniu odwołania Zarządu Dróg Wojewódzkich - Rejon Dróg Wojewódzkich w [...] utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] października 2018 r., znak: [...]. W uzasadnieniu organ wskazał, że wnioskiem z 15 października 2018 r., Zarząd Dróg Wojewódzkich - Rejon Dróg Wojewódzkich w [...] (dalej: ZDW) wystąpił do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej: RDOS/ Organ I instancji) o wydanie zezwolenia na zniszczenie siedlisk i okazów odnożycy kępkowej (Ramalina fastigiata) , odnożycy jesionowej (Ramalina fraxinea), odnożycy opylonej (Ramalina pollinaria) i wabnicy kielichowatej (Pleurosticta aceatabulum) poprzez usunięcie 2 drzew gatunku klon pospolity i 2 drzew gatunku lipa drobnolistna, rosnących w pasie drogowym drogi [...] nr [...] na odcinku [...] - [...] - [...] - [...] - [...], na terenie gminy [...] w km 31+490 - 31+610, dz. ew. [...], obręb [...]. ZDW wskazał, iż wnioskowane do usunięcia drzewa są częściowo suche, ograniczają skrajnie drogi, a także rosną bezpośrednio przy jezdni, po zewnętrznych krawędziach łuków. Wnioskodawca poinformował również, że pozostawienie drzewo dotychczasowym stanie stanowi poważne zagrożenie dla mienia i osób. Decyzją z [...] października 2018 r., znak: [...], RDOŚ nie zezwolił ZDW na wnioskowane działania. W uzasadnieniu Organ I instancji wskazał, że kondycja fitosanitarna przedmiotowych drzew jest bardzo dobra. Korony drzew są prawidłowo ukształtowane, brak w nich widocznego posuszu, natomiast pnie nie posiadają widocznych pęknięć, czy wypróchnień oraz nie są odchylone od pionu. RDOŚ wskazał, że usunięcie ww. drzew nie gwarantuje poprawy bezpieczeństwa, a zamiast wycięcia można np. umieścić na ich pniach elementy odblaskowe. W sprawie istnieją zatem rozwiązania alternatywne, co uniemożliwia wydanie zezwolenia na wnioskowane działania, względem chronionego gatunku. ZDW wniósł odwołanie od powyższej decyzji. W trakcie postępowania odwoławczego organ wskazał, że zgodnie z Załącznikiem nr [...] (pozycja: [...], [...]) i Załącznikiem nr [...] (pozycja: [...] i [...]) rozporządzenia Ministra Srodowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1408), odnożyca kępkowa oraz odnożyca jesionowa należą do gatunków objętych ochroną ścisłą, natomiast odnożyca opylona i wabnica kielichowata należą do gatunków objętych ochroną częściową. Wobec ww. porostów obowiązuje, m. in., zakaz umyślnego niszczenia okazów i niszczenia ich siedlisk (§ 6 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia). Na podstawie art. 56 ust. 2 oraz ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r. poz. 1614), dalej: u.o.p., regionalny dyrektor ochrony środowiska na obszarze swojego działania może zezwolić w stosunku do gatunków grzybów objętych ochroną ścisłą i częściową na umyślne niszczenie ich okazów oraz siedlisk, w przypadku łącznego spełnienia dwóch generalnych przesłanek, tj. braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków roślin, grzybów i zwierząt oraz w przypadku zaistnienia jednej z indywidualnych przesłanek, wskazanych w art. 56 ust. 4 pkt 1-7 u.o.p. Zasadniczą kwestię przy wydawaniu zezwoleń, w trybie art. 56 ust. 2 u.o.p., stanowi zatem przeanalizowanie, a następnie ustalenie, czy w danej sprawie zachodzą kumulatywnie ww. przesłanki, co jest równoznaczne z możliwością wydania stosownego zezwolenia. Przedmiotowe porosty zostały umieszczone na [...] liście roślin i grzybów Polski (Cieśliński i in. 2006 r.). Odnożyca jesionowa, odnożyca kępkowa oraz wabnica kielichowata posiadają status EN - gatunek wymierający, natomiast odnożyca opylona posiada status VU - gatunek narażony na wyginięcie. W skali regionu, w północno-wschodniej części kraju, ww. gatunki występuje jeszcze dość często - nie zostały wymienione w opracowaniu pn. Czerwona lista porostów zagrożonych w Polsce północno-wschodniej (Stanisław Cieśliński, Czerwona lista porostów zagrożonych w Polsce północno-wschodniej, Monogr. Bot., Vol. 91, 91-106, l 2003). Mając powyższe na uwadze oraz fakt, iż planowane działania dotyczą jedynie 4 drzew, uznać należy, iż realizacja wnioskowanych działań nie wpłynęłaby negatywnie na dziko występujące populacje chronionych gatunków roślin, grzybów i zwierząt. W zakresie spełnienia indywidualnej przesłanki, GDOS wskazuł, iż usunięcie drzew, usytuowanych w skrajni drogi, na zewnętrznych krawędziach łuków może przyczynić się do poprawy bezpieczeństwa w ruchu drogowym, o czym informowała również Komenda Powiatowa Policji w [...] w piśmie z 26 października 2017 r. Uznał więc, że w sprawie została spełniona przesłanka, o której mowa w art. 56 ust. 4 pkt 3 u.o.p. Pomimo zaistnienia ww. przesłanek umożliwiających wydanie zezwolenia, w ocenie organu odwoławczego, w sprawie nie została jednak spełniona pierwsza generalna przesłanka, w zakresie braku rozwiązań alternatywnych. Zdaniem organu obecny stan fitosanitarny drzew nie predestynuje ich do usunięcia. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy - zdjęcia drzew w okresie wegetacyjnym drzew, jak i po jego zakończeniu, jak również opinia inspektora ds. ochrony środowiska, zabytków i drogownictwa z Urzędu Gminy [...], wskazują, iż drzewa są w dobrej kondycji fitosanitarnej. Jemioła znajdująca się w koronie oczywiście świadczy o osłabieniu drzew, jednak, jak widać na zdjęciach z okresu wegetacyjnego, drzewa pomimo obecności tej rośliny pasożytniczej, mają regularne, żywotne korony. Pojawiający się pojedynczy posusz w koronie jest konsekwencją naturalnego procesu fizjologicznego drzewa i jest charakterystyczny dla drzew w tym wieku. Nie zaobserwowano również ubytków drewna w pniu, czy też innych istotnych mechanicznych uszkodzeń, wpływających znacząco na obniżenie statyki drzew. Ubytek u podstawy drzewa nr 12 będzie wpływał negatywnie na funkcjonowanie tego drzewa, jednakże dopóki nie zostanie ono porażone w znacznym stopniu przez grzyby pasożytnicze, istnieje niskie ryzyko dla bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego. Dobry stan drzew pośrednio potwierdza również protokół oględzin z [...] września 2018 r. Ekspert bowiem wskazał, iż zagrożeniem związanym z drzewami nr 11, 12, 13 i 14 jest ich lokalizacja w bardzo niebezpiecznych miejscach, nie wskazano, jak w przypadku drzew nr 9, 10 i 15, na objawy chorobowe tych drzew. W związku z powyższym, przy dobrej kondycji przedmiotowych drzew organ uznał, że istnieją rozwiązania alternatywne w przedmiotowej sprawie. Wskazał na ograniczenie prędkości do 70 km/h oraz odpowiednie oznakowanie tego obszaru przyczynia się do poprawy bezpieczeństwa na tym odcinku drogi. Zarządca drogi może również odpowiednio oznaczyć drzewa, umieszczając na ich pniach elementy odblaskowe, czy przed tymi drzewami umieścić tabliczki odblaskowe. Na odcinku drogi, przy którym znajdują się drzewa w skrajni i na łukach, można również zakazać wyprzedzania. Ponadto rozwiązaniem alternatywnym, mającym na celu poprawę bezpieczeństwa w ruchu drogowym będzie przeprowadzenie cięć pielęgnacyjnych i sanitarnych w obrębie koron (usunięcie ewentualnego posuszu). Odnosząc się do zarzutu Wnioskodawcy, iż RDOŚ nie podjął wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, GDOŚ stwierdził, iż rzeczywiście w tym zakresie Organ I instancji dopuścił się uchybienia. 4 zdjęcia, na podstawie których RDOŚ wydał decyzję, rzeczywiście mogły być niewystarczające do wydania decyzji. Jednak na postawie zgromadzonego na etapie postępowania drugoinstancyjnego, dokładniejszego materiału dowodowego, można potwierdzić ustalenia RDOŚ i nie ma potrzeby przekazywania postępowania do ponownego rozpatrzenia. W przypadku zaś znacznego pogorszenia się stanu fitosanitarnego przedmiotowych drzew, należy wystąpić ponownie do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...], o wydanie zezwolenia na zniszczenie siedlisk i okazów chronionych gatunków porostów. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Sądu Zarząd Dróg Wojewódzkich w [...] domagając się : 1. uchylenia w całości zaskarżonej decyzji, jak również decyzji organu I instancji 2. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1. art. 56 ust. 2 w zw. z ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody -zwanej dalej również jako u.o.p./ poprzez ich niezastosowanie, na skutek przyjęcia, że istnieje możliwość zastosowania rozwiązań alternatywnych innych niż wycinka drzew, a polegających na umieszczeniu na pniach drzew elementów odblaskowych, względnie tabliczek odblaskowych przed pniami drzew, umieszczeniu zakazu wyprzedzania lub przeprowadzenia cięć pielęgnacyjnych i sanitarnych w obrębie koron celem usunięcia posuszu, w sytuacji, gdy skarżący zastosował szereg rozwiązań alternatywnych, w tym oznakował niebezpieczne miejsce znakiem A-30 "inne niebezpieczeństwo", z tabliczką T2 "drzewa w skrajni na dł. 4,6 km" oraz dodatkowo oznakował niebezpieczne miejsce znakiem informacyjnym o zalecanej maksymalnej prędkości poruszania się pojazdów do 70 km na godzinę z uwagi na drzewa w skrajni drogi, a w bezpośrednim sąsiedztwie drzew znajdują się słupki drogowe, mające zamontowane element odblaskowy, a wiec w sytuacji gdy zebrany w sprawie materiał dowodowy daje podstawy do uznania, iż zachodzą łącznie przesłanki wskazane wart. 56 ust. 4 u.o.p., umożliwiające wydanie zezwolenia na czynności podlegające zakazom w stosunku do gatunków objętych ochroną częściową i ścisłą. 2. art. 80 KPA poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę dowodów, polegającą na: 1) nie uwzględnieniu przez organ stosowanych przez. skarżącego rozwiązań. alternatywnych, które nie przyniosły pożądanych, rezultatów, co w konsekwencji doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych w postaci przyjęcia, że istnieją racjonalne rozwiązania alternatywne dotychczas niezastosowane przez skarżącego, 2) ustaleniu że stan fitosanitarny przewidzianych do wycinki drzew jest dobry w sytuacji, gdy drzewa te są porażone przez półpasożyta jemiołę pospolitą (Viscum . album), co przyczynia się do ich osłabienia, a ponadto posiadają posusz w koronie oraz ślady mechanicznych uszkodzeń na pniu. W uzasadnieniu skarżący przedstawił stan faktczy i argumentcaję mającą uzasadniać podniesione zarzuty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2107) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2018 r. poz. 1302 - ze zm. - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. W ocenie sądu zaskarżone decyzje naruszają przepisy prawa procesowego w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W prowadzonym przez organ postępowaniu administracyjnym, zgodnie z art. 7 k.p.a. obowiązuje zasada prawdy obiektywnej, obligująca organ do dokładnego wyjaśnienia okoliczności stanu faktycznego. Wyrazem tej zasady są wynikające z treści art. 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. obowiązki nałożone na organ, a zatem zgromadzenie wyczerpującego materiału dowodowego i jego obiektywna, wszechstronna ocena, obejmująca rozpatrzenie całego materiału dowodowego, a następnie rzetelne uzasadnienie m.in. dokonanej oceny dowodów i stanowiska organu. W ocenie sądu organy rozpatrując przedmiotową sprawę naruszyły powyższą zasadę, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Organy wbrew zasadzie wyrażonej w artykule 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a nie przeprowadził czynności niezbędnych do załatwienia sprawy i nie ustalił sposób wystarczający stanu faktycznego sprawy istniejącego w dacie wydania decyzji, tym samym ocena o braku przesłanek do udzielenia zezwolenia na odstępstwa od zakazów jest przedwczesna. W rozpoznawanej sprawie podstawę wydania rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 56 ust. 2 oraz ust. 4 ustawy o ochronie przyrody. Na podstawie ww. przepisów RDOŚ może zezwolić w stosunku do gatunków objętych ochroną gatunkową na odstępstwa od zakazów o których mowa w § 6 ust. 1i 3 rozporządzenia Ministra Środowiska z 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej grzybów (Dz. U. z 2014 r. poz. 1408), tylko w przypadku łącznego spełnienia generalnych przesłanek tj. braku rozwiązań alternatywnych i braku szkodliwości tych działań dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków zwierząt, roślin i grzybów oraz jeżeli spełniona jest jedna z przesłanek określonych w art. 56 ust. 4 tej ustawy tj.m.in. wymóg, by działania te leżały w interesie zdrowia lub bezpieczeństwa powszechnego. W trakcie postępowania organy ustaliły, że zamiarem wnioskodawcy było usunięcie 4 drzew (2 lip i 2 klonów pospolitych). Ich usunięcie wizałoby się zaś ze zniszczeniem siedlisk i okazów odnożnicy jesionowej, odnożnicy kępkoej , odnożlicy opylonej oraz wabnicy kielichowantej. Zgodnie z Załącznikiem nr [...] (pozycja: [...], [...]) i Załącznikiem nr [...] (pozycja: [...] i [...]) ww. rozporządzenia, odnożyca kępkowa oraz odnożyca jesionowa należą do gatunków objętych ochroną ścisłą, natomiast odnożyca opylona i wabnica kielichowata należą do gatunków objętych ochroną częściową. Wobec ww. porostów obowiązuje, m. in., zakaz umyślnego niszczenia okazów i niszczenia ich siedlisk (§ 6 ust. 1 pkt 1 i 3 ww. rozporządzenia). Poza sporem pozostaje więc okoliczność, że planowane do wycinki drzewa zasiedlają gatunki grzybów podlegające ścisłej lub częściowej ochronie. Niewątpliwie planowane czynności polegające na usunięciu drzew spowodowałyby naruszenie zakazów obowiązujących wobec gatunków chronionych. Dlatego na wycięcie drzew konieczne jest uzyskanie zwolnień od zakazów na podstawie wskazanego art. 56 tej ustawy. Jednym z warunków koniecznych do uzyskania zwolnienia z zakresu ochrony gatunkowej jest spełnienie przesłanki braku rozwiązań alternatywnych wobec wnioskowanych czynności. Jak wynika z akt sprawy skarżący planuje czynności zabronione ze względu na ochronę gatunkową z powodu tj. wycięcie drzew powołując się na zdrowie i dobro publiczne. Wywodzi bowiem, że z uwagi na położenie drzew bezpośrednio przy drodze, po zewnętrznych krawędziach łuków oraz powodując skrajne ograniczenie drogi, dochodzi do licznych kolizji, wypadków tj. stanowią poważne zagrożenie dla mienia i osób. Wskazać zatem należy, że stosownie do art. 56 pkt. 4 ustawy zezwolenie, może być wydane w przypadku braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli nie jest ono szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków ww. grzybów oraz leży w interesie zdrowia lub bezpieczeństwa powszechnego. Jak wynika z akt sprawy w ocenie organu odwoławczego z uwagi na fakt, iż planowane działania dotyczą jedynie 4 drzew, to realizacja wnioskowanych działań nie wpłynęłaby negatywnie na dziko występujące populacje chronionych gatunków roślin, grzybów i zwierząt. Co więcej organ uznał także, że usunięcie drzew, usytuowanych w skrajni drogi, na zewnętrznych krawędziach łuków może przyczynić się również do poprawy bezpieczeństwa w ruchu drogowym, o czym informowała także Komenda Powiatowa Policji w [...] w piśmie z dnia 26 października 2017 r. Zdaniem organu w sprawie spełniona została więc przesłanka, o której mowa wart. 56 ust. 4 pkt 3 ustawy. Spór w sprawie sprowadza się zatem do tego, że w ocenie organów pomimo zaistnienia ww. przesłanek umożliwiających wydanie zezwolenia, w sprawie nie została spełniona pierwsza generalna przesłanka, w zakresie braku rozwiązań alternatywnych. Organy uznał bowiem, że obecny stan fitosanitarny drzew nie predestynuje ich do usunięcia. W związku z powyższym, przy dobrej kondycji przedmiotowych drzew organ uznał, że istnieją rozwiązania alternatywne w przedmiotowej sprawie. Wskazał na konieczność ograniczenia prędkości do 70 km/h oraz odpowiednie oznakowanie tego obszaru, co w jego ocenie przyczyni się do poprawy bezpieczeństwa na tym odcinku drogi. Podkreślił, że zarządca drogi może również odpowiednio oznaczyć drzewa, umieszczając na ich pniach elementy odblaskowe, czy przed tymi drzewami umieścić tabliczki odblaskowe. Na odcinku drogi, przy którym znajdują się drzewa w skrajni i na łukach, można również zakazać wyprzedzania. Ponadto rozwiązaniem alternatywnym, mającym na celu poprawę bezpieczeństwa w ruchu drogowym będzie przeprowadzenie cięć pielęgnacyjnych i sanitarnych w obrębie koron (usunięcie ewentualnego posuszu). Zdaniem jednak Sądu określając zakres rozwiazań alternatywnych organ nie uwzględnił stanu faktycznego jaki istnieje w sprawie. Wskazać należy, że przez rozwiązania alternatywne wobec planowanych czynności związanych z naruszeniem obowiązujących zakazów dotyczących ochrony gatunkowej należy rozumieć rozwiązania polegające na zastosowaniu innych środków i metod, korzystniejszych z uwagi na ochronę gatunków, a mimo to pozwalających uzyskać zadowalający rezultat w zakresie osiągnięcia pożądanego przez wnioskodawcę celu. W tym przypadku środków i metod pozwalających uzyskać zadowalający rezultat w zapobieganiu występowania sytuacji mających negatywny wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego, na odcinkach na których planowana jest wycinka drzew, gdyż taki cel wskazano we wniosku o wydanie zezwolenia na odstępstwa od obowiązujących zakazów. Ocena istnienia innego, zadowalającego rozwiązania w stosunku do wnioskowanego, ciąży na organie rozpatrującym daną sprawę. Ewentualne rozwiązania alternatywne wykazane przez organ muszą zaś mieć racjonalne i merytoryczne uzasadnienie, muszą być dopasowane proporcjonalnie do skali oddziaływania wnioskowanej czynności, przy jednoczesnym zapewnieniu osiągnięcia zamierzonego celu. W niniejszym przypadku celem jest zapobieganie występowaniu sytuacji mających negatywny wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego na drodze wojewódzkiej nr [...], zatem przede wszystkim należy dokładnie ocenić wpływ przedmiotowego zadrzewienia na bezpieczeństwo ruchu drogowego na tej drodze, by potem móc ocenić istnienie ewentualnych zadowalających rozwiązań alternatywnych. Jak wskazał skarżący, powołując się na pismo Komendy Powiatowej w [...] w miejscu planowanej wycinki często dochodzi do wypadków, których przyczyną jest wjechanie w drzewa umiejscowione w rejonie pasa drogowego. Co istotne Skarżący zastosował już szereg rozwiązań mających zapobiegać tym zdarzeniom w tym oznakował niebezpieczne miejsce znakiem A-30 "inne niebezpieczeństwo", z tabliczką T2 "drzewa w skrajni na dł. 4,6 km" oraz dodatkowo oznakował niebezpieczne miejsce znakiem informacyjnym o zalecanej maksymalnej prędkości poruszania się pojazdów do 70 km na godzinę z uwagi na drzewa w skrajni drogi, a w bezpośrednim sąsiedztwie drzew znajdują się słupki drogowe, mające zamontowane elementy odblaskowe. W ocenie skarżącego żadna z powyższych metod nie przyniosła rezultatu w postaci poprawy bezpieczeństwa ruchu. W ocenie zatem Sądu, oznacza to, że wskazując na alternatywne rozwiązania organy nie dokonały oceny/ rozważań, czy przyczynią się one do poprawy warunków bezpieczeństwa na drodze. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że wskazane przez organ odwoławczy działania polegające na dodatkowym ustawieniu znaku zakazu wyprzedzania, instalacji elementów odblaskowych na drzewach (na słupkach przy drzewach już są) czy też przeprowadzenia cięć pielęgnacyjnych i sanitarnych w obrębie koron celem usunięcia posuszu można uznać faktycznie za racjonalne rozwiązania alternatywnych. Organ winien był zatem rozważyć, czy faktycznie wprowadzenie postulowanych przez niego rozwiązań przy uwzględnieniu usytuowania drzew tj. na zewnętrznych krawędziach łuków, bezpośrednio przy krawędzi jezdni, w sposób który przyczynia się do ograniczenia skrajni drogi, przyczyni się do poprawy bezpieczeństwa. Brak powyższych rozważań, jak również nie odniesienie się do okoliczności, że skarżący (w jego przekonaniu bezskutecznie) wykorzystał już większość wskazanych przez organ rozwiązań prowadzi do uznania, iż organy nie dokonały właściwej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pod kątem możliwości zastosowania w sprawie rozwiązań alternatywnych, czyli takich, które faktycznie, przyczynią się do poprawy bezpieczeństwa w ruchu drogowym na odcinku drogi, którego wniosek dotyczy, bez konieczności wycinki drzew. Na marginesie należy przy tym wskazać, że co do zasady zawsze istniejąca przy drodze przeszkoda może podwyższać ryzyko poważniejszych skutków wypadku o ile dojdzie w jego wyniku do zderzenia z nią, jednak jej usunięcie nawet z danego miejsca nie wyeliminuje możliwości dojścia do wypadku na danym odcinku drogi. Istotne więc z punktu widzenia bezpieczeństwa ruchu drogowego jest to, czy istniejąca przy drodze "potencjalna przeszkoda" sama stwarza bezpośrednie czy chociażby pośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego. W rozpoznawanej zaś sprawie, jak podkreśla skarżący, w przypadku wnioskowanych do usunięcia drzew, to właśnie z uwagi na ich szczególne usytuowanie względem drogi stanowi zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Brak zatem powyższych rozważań w ocenie Sądu stanowi istotne naruszenie wskazanych na wstępie przepisów postępowania administarcyjnego, które doprowadziło do przedwczesnego uznania, że w sprawie brak jest podstaw do wydania zezwolenia na podsatwie art. 56 ust. 2 w zw. z ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy, co doprowadziło do koniecznością uchylenia przez Sąd zaskarżonych decyzji. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu należy ocenić czy twierdzenie wnioskodawcy o zagrożeniu powodowanym przez drzewa planowane do wycięcia znajduje potwierdzenie w stanie faktycznym i czy istnieją wobec tego alternatywne rozwiązania do wycinki drzew odnoszące się bezpośrednio do sytuacji na wskazanych odcinkach będące rozwiązaniami konkretnymi, racjonalnymi i możliwymi do zastosowania w tych miejscach. Organ powinien przeanalizować wszystkie zastosowane dotychczas rozwiązania na wskazanych odcinkach drogi, i wyjaśnić czy zastosowane rozwiązania przez wnioskodawcę rozwiązania faktycznie nie przyniosły żądanych efektów. Dokonując oceny możliwych do zastosowania środków alternatywnych powinien uwzględnić także, że planowane działania jak wynika z ustaleń organów nie będą miały negatywnego wpływu na występujące na nich gatunki objęte ochroną. Z uwagi na to, że dostrzeżone naruszenia przepisów postępowania wymagają uzupełnienia materiału dowodowego, następnie dokonania ponownej jego oceny, według zaleceń określonych szczegółowo powyżej, zagwarantowanie stronie prawa do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy (art. 15 k.p.a.), skutkowało koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu. Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a