IV SA/Wa 473/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-03-21
Skład orzekający: Monika Stępkowska-Bigiej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o status uchodźcy, posiadająca jedynie świadczenia na pokrycie środków utrzymania dla cudzoziemców, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o status uchodźcy, która wraz z rodziną otrzymuje jedynie świadczenia na pokrycie środków utrzymania dla cudzoziemców w łącznej wysokości 1500 zł miesięcznie na sześć osób, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Taka sytuacja uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 PPSA, aby nie pozbawić strony prawa do sądu.Stan faktyczny
Z. S. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców odmawiającą nadania statusu uchodźcy. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazała, że utrzymuje się wraz z mężem i czworgiem dzieci z niskich świadczeń dla cudzoziemców.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić Z. S. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niej adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Monika Stępkowska-Bigiej po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: 1) zwolnić Z. S. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla Z. S. adwokata.
Z. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie skargę na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] grudnia
2012 r. o odmowie nadania statusu uchodźcy, odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej i wydaleniu z terytorium RP wobec stwierdzenia, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Wraz ze skargą skarżąca złożył do Sądu wniosek sporządzony na urzędowym formularzu PPF, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. We wniosku podniosła, że pozostaje wraz z mężem i czworgiem dzieci. Skarżąca oraz jej mąż otrzymują kwoty po 70 zł a dzieci po 340 zł jako świadczenia na pokrycie środków utrzymania dla cudzoziemców ubiegających się o nadanie statusu uchodźcy na terytorium RP.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Oceniając sytuację materialną skarżącej wzięto pod uwagę, że nie posiada zasobów pieniężnych, majątku. Skarżąca oraz jej rodzina uzyskują jedynie pomoc od państwa w ramach tzw. procedury uchodźczej w łącznej wysokości 1500 zł miesięcznie (na sześć osób). Opisana sytuacja uzasadnia przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis od skargi w wysokości 300 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W tym stanie rzeczy nieudzielanie skarżącej prawa pomocy mogłoby wiązać się z pozbawieniem jej prawa do sądu.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło