IV SA/Wa 483/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-05-26

Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca emerytką utrzymującą się z kwoty 1700 zł miesięcznie wraz z rodziną, powinna zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może przyznać stronie prawo pomocy w zakresie częściowym, w tym zwolnienie od opłat sądowych, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku skarżącej, której trzyosobowa rodzina utrzymuje się z kwoty 1700 zł miesięcznie, poniesienie kosztów sądowych mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu, dlatego przyznano jej prawo pomocy w całości.
Stan faktyczny
H.S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody M. o odmowie wymeldowania. Skarżąca jest emerytką, a jej trzyosobowa rodzina utrzymuje się z kwoty 1700 zł miesięcznie. Posiada dom i niewielką nieruchomość, nie ma oszczędności. Sąd rozpatrzył wniosek, analizując jej sytuację materialną.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą H.S. od kosztów sądowych w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w formie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H.S. na decyzję Wojewody M. z dnia (...) stycznia 2008r. Nr (...) w przedmiocie odmowy wymeldowania postanawia: zwolnić skarżącą H.S. od kosztów sądowych w całości H.S. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o zwolnienie jej z obowiązku ponoszenia związanych ze skargą na opisaną w sentencji decyzję kosztów sądowych. Z zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że skarżąca jest właścicielem domu oraz nieruchomości o powierzchni 5,7 m2.. Nie posiada oszczędności. Wnioskodawczyni otrzymuje emeryturę w kwocie 704,81 zł. Jej mąż, z którym prowadzi wspólne gospodarstwo domowe również otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 995,18 zł. W domu skarżącej mieszka także syn, który prowadzi z rodzicami wspólne gospodarstwo domowe. Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje: Z dyspozycji art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej u.p.p.s.a.) wynika, że właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku częściowego przyznania prawa pomocy, prawo to może obejmować między innymi zwolnienie od opłat sądowych i wydatków. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym może nastąpić wtedy, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy przy tym podkreślić, że cytowany przepis stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym, zgodnie z którym strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty, powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony z budżetu państwa. Powinno mieć miejsce jedynie w tych sytuacjach, w których zdobycie środków finansowych na udział w postępowaniu sądowym jest obiektywnie niemożliwe. H.S. zasługuje na przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Wykazała bowiem, że jej stan majątkowy i zdolności płatnicze nie pozwalają na partycypowanie, bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu, w kosztach postępowania sądowego. Z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że skarżąca jest emerytką. Jej trzyosobowa rodzina utrzymuje się z kwoty 1700 zł. Dlatego też, mając na uwadze aktualny poziom cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego, uznać należy, że nie będzie ona w stanie, nawet w przyszłości (na obecnym etapie postępowania skarżąca nie jest zobowiązana do ponoszenia żadnych kosztów sądowych), podołać kosztom sądowym niniejszego postępowania. Dlatego też poniesienie przez skarżącą kosztów postępowania sądowego mogłoby wiązać się z uszczerbkiem w koniecznym utrzymaniu, a więc grozić zachwianiem jej sytuacji materialnej i bytowej w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Ewentualna odmowa przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie stanowiłaby więc naruszenie przepisów regulujących jego przyznawanie i pozbawiała skarżącą prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Z tej przyczyny na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło