IV SA/Wa 489/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi D. S. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie wydalenia postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 20 marca 2015 r., referendarz sądowy odmówił przyznania D. S. prawa pomocy w zakresie całkowitym wobec niezłożenia dodatkowych dokumentów źródłowych celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawcy. W terminie prawem przewidzianym skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, w jego treści wyjaśnił, że jego pobyt w Polsce ma charakter nielegalny, co skutkuje, iż nie może podjąć pracy jak i uzyskać dochód. Jednocześnie wskazał, iż po złożeniu skargi do Sądu został tymczasowo aresztowany, i w związku z tym, nie ma możliwości przedstawienia dokumentów potwierdzających jego sytuację materialną. Zarządzeniem z dnia 28 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wezwał skarżącego do uzupełnienia w terminie 14 dni od dnia doręczenia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez złożenie: - zaświadczenia dyrektora aresztu śledczego lub upoważnionego funkcjonariusza, bądź pracownika aresztu śledczego potwierdzającego, że skarżący nie jest zatrudniony odpłatnie, jeżeli jest to za jakim wynagrodzeniem; - zaświadczenia depozytora, dyrektora lub upoważnionego funkcjonariusza, bądź pracownika aresztu śledczego czy skarżący posiada w depozycie środki pieniężne (a jeśli tak, to w jakiej wysokości); - złożenia oświadczenia o źródłach dochodu przed osadzeniem w Areszcie Śledczym oraz wysokości tych źródeł utrzymania – w szczególności do wyjaśnienia skąd czerpał środki na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, na przykład na zakup żywności i ubrania; - potwierdzenia płatności alimentów (należy przedstawić dokument z którego wynika wysokość ich uiszczania); - orzeczenia Sądu z którego wynika obowiązek alimentacyjny; - udzielenie informacji od kiedy przebywa w Areszcie Śledczym w Lublinie Na powyższe wezwanie skarżący w zakreślonym terminie nie udzielił odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Po przeanalizowaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz argumentów zawartych w sprzeciwie, sąd doszedł do przekonania, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej, od wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym) lub, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym). Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiste i obiektywnie niemożliwe. Należy zatem zauważyć, iż stosownie do powyższych przepisów, warunkiem przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez stronę, iż występują przesłanki uzasadniające jej udzielenie. W niniejszej sprawie skarżący nie złożył, mimo treści zarządzenia z dnia 28 kwietnia 2015 r. dokumentów, niezbędnych do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, a zatem nie wykazał zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. Co więcej oświadczenie zawarte w sprzeciwie nie może stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy, albowiem odnosi się do informacji, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów opłaty sądowej, ponieważ jego pobyt w Polsce ma charakter nielegalny, co skutkuje, iż nie może podjąć pracy oraz, że obecnie przebywa w Areszcie Śledczym. Tymczasem podstawą pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o prawo pomocy może być wyłącznie rzeczywisty i aktualny stan majątkowy i możliwości płatnicze strony ubiegającej się o przyznanie tego prawa. Jeżeli strona postępowania uchyla się – tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie – od złożenia niezbędnych do oceny jej sytuacji materialnej dokumentów, to brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. Zatem w ocenie Sądu, skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ani nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Wątpliwości dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego nie zostały zatem wyjaśnione w stopniu pozwalającym na przyznanie jej przez Sąd prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze sąd, na podstawie art. 246 § 1 w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.