IV SA/Wa 491/10
WyrokWSA w Warszawie2010-11-30
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Aneta Dąbrowska, Anna Szymańska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem WSA może zostać uwzględniona, jeśli strona skarżąca twierdzi, że została pozbawiona możności działania z powodu braku zawiadomienia o rozprawie i nieotrzymania wyroku z uzasadnieniem, mimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, mimo ustanowienia pełnomocnika z urzędu, nie została pozbawiona możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa. Doręczenie pism procesowych, w tym zawiadomienia o rozprawie i wyroku z uzasadnieniem, powinno być dokonane wyłącznie pełnomocnikowi, a nie bezpośrednio stronie, jeśli pełnomocnik został ustanowiony i przyjął pełnomocnictwo.Stan faktyczny
Skarżąca R. B. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 26 listopada 2009 r. (sygn. akt IV SA/Wa 1139/09). Twierdziła, że została pozbawiona możności działania, ponieważ nie została zawiadomiona o terminie rozprawy ani nie otrzymała wyroku z uzasadnieniem, mimo posiadania prawa pomocy i ustanowionego adwokata z urzędu. Skarżąca dowiedziała się o wyroku dopiero 19 marca 2010 r. i wniosła skargę o wznowienie postępowania 23 marca 2010 r.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska, Sędzia WSA Anna Szymańska, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2010 r. sprawy ze skargi R. B. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia (...) maja 2009 r. nr (...) w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie IV SA/WA 1139/09 - oddala skargę -
IV SA/Wa 491/10
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09 oddalił skargę R. B. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
W dniu 25 marca 2010 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga R. B. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wymienionym wyżej wyrokiem z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09.
Skarżąca podała, że w sprawie miała przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym i ustanowionego adwokata z urzędu, jednak nie została zawiadomiona o terminie rozprawy ani też nie otrzymała wyroku i uzasadnienia, przez co została pozbawiona możliwości działania w sprawie objętej skargą, w związku z czym, w jej ocenie, naruszone zostały przepisy prawa. Skarżąca wskazała, że była nieprawidłowo reprezentowana przez adwokata, gdyż jej zdaniem od wyroku z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09 należało sporządzić kasację.
Skarżąca podała również, że o wydaniu wyroku z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09 dowiedziała się od swojego byłego pełnomocnika dopiero w dniu 19 marca 2010r. Skarżąca podkreśliła, że Sąd powinien bezwzględnie zawiadomić ja o terminie rozprawy chociaż miała adwokata "z urzędu".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 270 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), można żądać wznowienia postępowania, które zostało zakończone prawomocnym orzeczeniem.
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09 uprawomocnił się dnia 12 marca 2010 r.
Stosownie natomiast do treści art. 277 powołanej ustawy skargę o wznowienie postępowania sądowego wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy.
W skardze o wznowienie postępowania sądowego skarżąca wskazał na brak możności osobistego działania w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09. Podała, że o wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2009 r. dowiedziała się w dniu 19 marca 2010 r. od pełnomocnika ustanowionego z urzędu w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 1139/09. Skargę o wznowienie postępowania skarżąca wniosła w dniu 23 marca 2010 r. (data stempla pocztowego), a zatem wniesiona została ona z zachowaniem ustawowego terminu.
Jako podstawę wznowienia R. B. wskazała, brak zawiadomienia o terminie rozprawy jak też fakt nie przesłania jej wyroku i uzasadnienia, przez co została pozbawiona możliwości działania w sprawie objętej skargą, w związku z czym, w jej ocenie, naruszone zostały przepisy prawa.
Zgodnie z art. 271 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeśli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania (zd. 1).
Na wstępie stwierdzić należy, iż mimo powołania się przez skarżącą na ustawową przesłankę żądania wznowienia postępowania skarga ta podlega oddaleniu, gdyż Sąd nie stwierdził, aby w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1139/09 skarżąca została pozbawiona możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa.
Z akt sprawy IV SA/Wa 1139/09 wynika, że postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2009r. sygn. akt IV SA/Wa 1139/09 ustanowiono na rzecz skarżącej (na jej wniosek) adwokata z urzędu. Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła jako pełnomocnika z urzędu dla R. B. adwokata B. K. W dniu 10 września 2009r. R. B. podpisała pełnomocnictwo (z prawem substytucji) dla adwokata B. K. do reprezentowania jej w sprawie dotyczącej skargi na orzeczenie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 91 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o posiedzeniach jawnych zawiadamia się strony na piśmie. Powołana ustawa stanowi w art. 34, że strony mogą działać przed sądem osobiście lub przez pełnomocników. Udzielenie pełnomocnictwa, o którym mowa wyżej, i dołączenie go do akt sprawy rodzi ten skutek, że wszystkie pisma procesowe doręcza się od tej chwili ustanowionemu pełnomocnikowi. Jednoznacznie wypowiada się w tym zakresie art. 67 § 5 powołanej wyżej ustawy, stanowiąc, że jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom.
Z akt sprawy IV SA/Wa 1139/09 wynika, że o terminie rozprawy w dniu 26 listopada 2009 r., został powiadomiony pełnomocnik skarżącej - adwokat B. K. Na rozprawie zaś był obecny adwokat P. K. działający z substytucji adwokata B. K. Nie doszło zatem do naruszenia przepisów prawa w zakresie zawiadomienia o terminie rozprawy. Powołany wyżej przepis art. 91 § 2 nie zobowiązuje bowiem Sądu do dodatkowego zawiadomienia o terminie rozprawy strony, w sytuacji gdy zawiadomiony został ustanowiony przez nią pełnomocnik. Wnioskiem z dnia 1 grudnia 2009r. (data nadania 3 grudnia 2009r.) adwokat B. K. zwrócił się o sporządzenie przez Sąd i doręczenie mu pisemnego uzasadnienia wyroku z dnia 26 listopada 2009r.
Uzasadnienie wyroku zostało sporządzone i przesłane pełnomocnikowi skarżącej adwokatowi B. K. (doręczone w dniu 27 stycznia 201 Or.).
Wobec powyższego należy stwierdzić, że w sytuacji, gdy strona ma ustanowionego pełnomocnika - brak jest podstaw prawnych do doręczania pism, w tym zawiadomień o rozprawie czy też wyroku wraz z uzasadnieniem bezpośrednio stronie. Doręczenie dokonane w takiej sytuacji pod adresem strony byłoby bowiem bezskuteczne w stosunku do jej pełnomocnika, a zatem bezskuteczne również procesowo (por. wyrok Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 22 maja 1965 r., I PR 161/65, Biuletyn Informacyjny Sądu Najwyższego 1965/11, poz. 215; wyrok Sądu Najwyższego - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 20 sierpnia 1965 r., II PZ 37/65, LEX nr 13888).
Nieuprawniony jest w świetle powyższego zarzut naruszenia przez Sąd przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Osoba reprezentowana przez pełnomocnika działa w taki sposób, jakby sama dokonywała czynności procesowych, tyle że przy wykorzystaniu profesjonalnej pomocy. Relacje pomiędzy pełnomocnikiem a mocodawcą, a także przyjęty sposób porozumiewania się i zakres przekazywanych informacji nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia żądania skarżącej o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem. Jednoczesny udział w rozprawie strony i ustanowionego pełnomocnika jest oczywiście możliwy, jednakże to pełnomocnik, a nie Sąd, może poinformować mocodawcę o terminie rozprawy i ewentualnie przekazać mu otrzymane z Sądu dokumenty takie jak np. uzasadnienie wyroku.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 282 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło