IV SA/Wa 493/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, asesor WSA Aneta Opyrchał (spr.), Protokolant Artur Dral, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi I. S. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie przekazania według właściwości wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji - stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] listopada 2005r. przekazał według właściwości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w S. wniosek I. S. o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Gminy S. z dnia [...] października 1980r. o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa gospodarstwa rolnego za świadczenie emerytalne. Postanowienie to doręczono I. S. 16 listopada 2005r. Na powyższe postanowienie I. S. złożyła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 24 listopada 2005r. zażalenie. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi - po rozpatrzeniu zażalenia - postanowieniem z dnia [...] grudnia 2005r. utrzymał w mocy postanowienie własne z dnia [...] listopada 2005r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, iż organem właściwym do rozpatrzenia wniosku strony o stwierdzenie nieważności ww decyzji jest właściwe miejscowo samorządowe kolegium odwoławcze. I. S. wniosła na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2005r. skargę, podnosząc iż organem właściwym do rozpoznania jej wniosku jest wojewoda. W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - zwanej dalej: P.p.s.a (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, uwzględnił skargę poprzez stwierdzenie nieważności postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] grudnia 2005r. w całości, uznając iż postanowienie to zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, czyli zaszła przyczyna określona w art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 141 § 2 K.p.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie [...]. Oznacza to, iż warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia zażalenia - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność zażalenia, czego następstwem jest jego ostateczność. Jak wynika z przedstawionego stanu sprawy postanowienie organu pierwszej instancji zostało doręczone skarżącej wraz z prawidłowym pouczeniem o prawie i terminie wniesienia zażalenia w dniu 16 listopada 2005r., co znajduje odzwierciedlenie w załączonym do akt administracyjnych sprawy zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Otrzymanie postanowienia potwierdziła własnoręcznym podpisem skarżąca - I. S. W tej sytuacji bieg ustawowego terminu do wniesienia zażalenia rozpoczął się od dnia następnego po dacie doręczenia postanowienia, tj. od 17 listopada 2005r., a upłynął 23 listopada 2005r. Natomiast skarżąca złożyła zażalenie na Biurze Podawczym Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu 24 listopada 2005r., co z kolei bezspornie wynika z prezentaty o treści "Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Biuro Podawcze 2005-11-24 Przyjęto" umieszczonej na zażaleniu, jak i pisma Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 maja 2006r., złożonego w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego. Przytoczone okoliczności świadczą niewątpliwie o wniesieniu zażalenia z jednodniowym opóźnieniem, czyli z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Organ, po wniesieniu zażalenia przez stronę, był zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy zażalenie od kwestionowanego przez stronę postanowienia zostało wniesione w przewidzianym przepisami terminie, a w przypadku uchybienia terminu do stwierdzenia wniesienia zażalenia z uchybieniem terminu stosownie do treści art. 134 K.p.a. w zw. z art. 144 K.p.a. Rozpatrzenie zażalenia wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.). Stan sprawy w dniu wydawania zaskarżonego postanowienia wskazywał na potrzebę wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia - skoro organ tego nie uczynił, tylko rozpatrzył merytorycznie wniesione zażalenie, to w sposób rażący naruszył prawo. Powyższego obowiązku winien więc dopełnić przy ponownym rozpoznawaniu sprawy. Sąd wobec zaistnienia wymienionej przesłanki uzasadniającej stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, nie badał jego legalności w zakresie naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy i prawa procesowego administracyjnego mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zatem i z tego powodu nie ustosunkował się merytorycznie do zarzutów skargi. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Wobec braku wniosku skarżącej o przyznanie poniesionych w sprawie kosztów postępowania sądowego nie orzeczono o ich zwrocie.