IV SA/Wa 5/16

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Michał Majcher po rozpoznaniu w dniu 9 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata L. Z. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w sprawie ze skargi U. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2015 r., [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu postanawia: przyznać adwokatowi L. Z. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz kwotę 27,60 złotych (dwadzieścia siedem zł 60/100) stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2016 r. Referendarz sądowy ustanowił w niniejszej sprawie dla Skarżącego adwokata, w ramach przyznania prawa pomocy. W dniu 17 lutego 2016 r. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pełnomocnikiem Strony wyznaczyła adwokata L. Z. Wyrokiem z dnia 17 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniesioną skargę. Postanowieniem z dnia 18 maja 2016 r. przyznano pełnomocnikowi wynagrodzenie za pomoc udzieloną skarżącemu w postępowaniu przed sądem I. instancji. Wyznaczony pełnomocnik w dniu 29 czerwca 2016 r. wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu. W piśmie z dnia 18 stycznia 2018 r. wyznaczony pełnomocnik poinformował, że Skarżący zwolnił go z obowiązków pełnomocnika z urzędu. Wniósł również o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną w postępowaniu przed sądem II. instancji, oświadczając, że nie zostały one opłacone nawet w najmniejszej części. Postanowieniem z dnia 22 lutego 2018 r. Referendarz sądowy cofnął Skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 czerwca 2018 r., sygn. akt II OSK 2252/16, oddalił skargę kasacyjną. Referendarz sądowy zważył co następuje: Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu zostały określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1714). W § 22 tego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości wskazano, że w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia (czyli przed dniem 2 listopada 2016 r.) należy stosować przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W niniejszej sprawie postępowanie przed Sądem I. instancji zakończyło się w dniu 17 maja 2016 r. (data wyroku), zaś postępowanie przez NSA zostało wszczęte w dniu 29 czerwca 2016 r. (data wniesienia skargi kasacyjnej). Wobec tego w niniejszej sprawie, do ustalenie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika za postępowanie przed sądem II. instancji będą miały zastosowanie przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2015 r. poz. 1801). Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z 2015 r. - w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji opłata maksymalna za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej, jeżeli sprawę prowadził ten sam adwokat w drugiej instancji, wynosi 50 % opłaty maksymalnej określonej w pkt 1 (tj. w sprawie niniejszej 480 zł), nie mniej niż 240 zł. Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2 – 4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Jednak zgodnie z § 4 ust. 2 cyt. rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności. Co prawda Skarżący zwolnił ustanowionego w ramach prawa pomocy pełnomocnika z obowiązku jego reprezentowania i ustanowił pełnomocnika z wyboru, jednakże należy mieć na względzie, że to na skutek skargi kasacyjnej sporządzonej przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu postępowanie przez NSA zostało w ogóle wszczęte. Dlatego należało przyznać mu stosowne wynagrodzenie. W ocenie Referendarza w sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające podwyższenie opłaty za sporządzenie skargi kasacyjnej. Czynność ta nie wiązała się z ponadprzeciętnym nakładem pracy. Opłatę w niniejszej sprawie należało zatem ustalić w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust.1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, czyli ½ opłaty wynoszącej 240 zł, co stanowi kwotę 120 zł. Kwota 240 zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 50 % kwoty 480 zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt pkt 2 lit. b w związku z pkt 1 lit. c. Jednocześnie na podstawie § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia powyższą opłatę należało podwyższyć o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 250 § 1, art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit b w zw. z § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu orzeczono jak w postanowieniu.