IV SA/Wa 500/19
WyrokWSA w Warszawie2019-06-07
Skład orzekający: Grzegorz Rząsa, Kaja Angerman, Anna Sękowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wymeldowaniu z pobytu stałego jest uzasadniona, gdy osoba opuściła lokal dobrowolnie i trwale, koncentrując swoje życie w innym miejscu, mimo posiadania tam zameldowania czasowego i przechowywania części rzeczy osobistych?Ratio decidendi
Decyzja o wymeldowaniu jest uzasadniona, gdy osoba trwale i dobrowolnie opuściła miejsce stałego pobytu, co potwierdza koncentracja jej życia w innym miejscu, nawet jeśli przechowuje tam część rzeczy lub posiada zameldowanie czasowe. Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy ustawy o ewidencji ludności, oddalając skargę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. G. i M. G. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o wymeldowaniu skarżących z pobytu stałego. Właścicielka lokalu wniosła o wymeldowanie, twierdząc, że skarżący od maja 2015 r. nie mieszkają w lokalu i dobrowolnie go opuścili. Skarżąca twierdziła, że opuściła lokal z powodu agresywnego zachowania męża, a jej pobyt poza lokalem jest tymczasowy. Organy administracji ustaliły, że skarżący od lat koncentrują swoje życie w innym miejscu, posiadają tam zameldowanie czasowe i nie podjęli konkretnych kroków do powrotu do spornego lokalu.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Rząsa, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman (spr.), sędzia WSA Anna Sękowska, Protokolant ref. staż. Agnieszka Szymańczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2019 r. sprawy ze skargi K. G. i M. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego oddala skargę
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej – na skutek skargi K. G. i M. G. (dalej również "skarżący") – była decyzja Wojewody [...] (dalej również "wojewoda" lub "organ") z [...] grudnia 2018 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. (dalej również "prezydent miasta" lub "organ pierwszej instancji") z [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania K. G. wraz z małoletnim synem M. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W. (dalej również "lokal").
Z akt sprawy wynika, że J. G. (dalej również "uczestniczka postępowania") jako właścicielka lokalu wystąpiła do prezydenta miasta z wnioskiem o wymeldowanie z pobytu stałego skarżących.
Prezydent Miasta W. decyzją z [...] lipca 2017 r. orzekł o wymeldowaniu K. G. wraz z małoletnim synem M. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W..
Powyższa decyzja została uchylona decyzją Wojewody [...] z [...] września 2017 r., a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. W ocenie wojewody organ pierwszej instancji pominął M. G. jako przedstawiciela ustawowego małoletniego M. G. Ponadto nie zebrał materiału dowodowego z poszanowaniem przepisów ustawy kodeks postępowania administracyjnego w zakresie meldunku czasowego (tj. czy małoletni M. G. posiada taki meldunek oraz jaki wpływ na rozstrzygnięcie wniosku o wymeldowanie skarżących ma zameldowanie na pobyt czasowy) oraz tego, czy K. G. i M. G. dobrowolnie opuścili lokal.
Ponownie rozpoznając sprawę Prezydent Miasta W. decyzją z [...] września 2018 r. orzekł o wymeldowaniu K. G. wraz z małoletnim synem M. G. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W..
Wojewoda [...] - po rozpatrzeniu odwołania skarżącej - zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję z [...] września 2018 r.
Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że J. G., występując z wnioskiem o wymeldowanie z pobytu stałego skarżących, wskazała, że od maja 2015 r. synowa wraz wnukiem nie mieszkają w lokalu. Wywiodła, że skarżąca wyprowadziła się z lokalu dobrowolnie i nikogo o tym nie informowała. Stopniowo zabierała ze sobą rzeczy osobiste, własne i małoletniego M. G., pozostawiając jedynie nieliczne, nieużywane i niepotrzebne rzeczy. Uczestniczka postępowania, latem 2017 r., wymieniła zamek w drzwiach lokalu. Do tego czasu skarżąca miała do lokalu swobodny dostęp, a pomimo tego nie przyjeżdżała do niego oraz nie wykazywała nim zainteresowania. Uczestniczka postępowania dodała, że K. G. jest właścicielką mieszkania w W. przy ulicy [...] oraz, że obecnie mieszka w H. (przy ulicy [...] i tam koncentruje swoje życie. M. G. przez ostatnie trzy lata uczęszczał do przedszkola w H., a obecnie do szkoły. Jednocześnie złożyła do akt kopię pozwu o rozwód pomiędzy K. G. a Michałem G., na okoliczność wyprowadzki K. G. z lokalu.
K. G. w toku postępowania administracyjnego oświadczyła, że lokal nr [...] przy ulicy [...] w W. nadal jest jej miejscem stałego pobytu. Przebywa w H. tylko czasowo (w związku z wykonywaną pracą) i jest tam zameldowana na pobyt czasowy. Sporny lokal opuściła [...] maja 2015 r. z powodu agresywnego zachowania męża M. M. G., który kilkukrotnie kazał jej się wyprowadzić i wyrzucał ją i syna. Z obawy przed mężem i wszczynanymi przez niego awanturami, opuściła mieszkanie z jedną torbą, zabierając syna. Jednocześnie skarżąca złożyła zapis rozmowy z mężem, na okoliczność, że [...] czerwca 2016 r. w spornym lokalu znajdowały się rzeczy osobiste jej i jej syna, a także kopię postanowienia Sądu Rejonowego w B. z [...] października 2016 r [...] w przedmiocie ograniczenia praw rodzicielskich M. G. nad małoletnim M. G. do zasięgania informacji o stanie zdrowia małoletniego i jego postępach w nauce.
M. G., przesłuchany w toku postępowania, zeznał, że jego żona K. G. opuściła sporny lokal dobrowolnie "około 3 lata temu" i o swojej decyzji nikogo nie uprzedziła. Zaprzeczył, aby była z lokalu wyrzucona czy ktokolwiek wywierał na nią nacisk. Zaakcentował, że skarżąca przez dwa lata od opuszczenia lokalu posiadała do lokalu klucze, lecz nie przychodziła tam i nie wykazywała chęci powrotu i ponownego zamieszkania na stałe. M. G. potwierdził wymianę jednego zamka w drzwiach do spornego lokalu. Stwierdził również, że nie widzi możliwości wspólnego zamieszkania z żoną w lokalu swojej matki, zwłaszcza że K. G. posiada własne mieszkanie w W..
Z kolei N. D., przesłuchana w charakterze świadka [...] grudnia 2016 r., zeznała, że jej córka K. G. wraz z wnukiem M. G. mieszka od 25 maja 2015 r. w H.. Córka ma tam pracę do 30 września 2017 r., a wnuczek od września chodzi do przedszkola. Dodała, że córka posiada klucze do spornego lokalu i pozostawiła w nim swoje rzeczy i wyposażenie.
Dalej organ wskazał, że w lokalu przeprowadzono dwukrotnie oględziny. Lokal składa się z trzech pokoi, kuchni oraz łazienki z toaletą. Lokal był umeblowany i wyposażony w sprzęt RTV i AGD, ale sprawiał wrażenie niezamieszkiwanego. W kuchni nie było produktów spożywczych, lodówka była opróżniona i wyłączona. K. G. podczas ponownych oględzin jako rzeczy swoje i syna wskazała, pojedyncze ubrania, włóczki, pojedyncze płyty z bajkami, "namiot z piłeczkami", kołdrę, koc, kilka kompletów pościeli, fotelik dziecięcy, klocki, pudełka z pojedynczymi zabawkami w jednym z pokoi oraz komplet sztućców w kuchni. W łazience nie było, żadnych kosmetyków należących do skarżącej.
Wojewoda wskazał również, że w toku postępowania odwoławczego uczestniczka postępowania oświadczyła dodatkowo, że zamek do drzwi wejściowych lokalu wymieniła wiosną 2018 r. oraz, że wnuk chodzi obecnie do szkoły w H.. Natomiast K. G. oświadczyła, że jej syn rozpoczął naukę w pierwszej klasie szkoły podstawowej oraz, że jej powrót do miejsca stałego zameldowania zależy od tego, czy pracodawca przedłuży z nią umowę o pracę. Skarżąca jest zatrudniona na czas nieokreślony w sieci aptek DOZ i mogłaby zmienić miejsce wykonywania pracy na W., bez konieczności rozwiązania umowy o pracę.
Ponadto organ ustalił, że K. G. i M. G. regularnie od 6 marca 2014 r. posiadają meldunek na pobyt czasowy pod adresem ul. [...], [...] H.. Aktualnie przedłużyli tam swój pobyt do 31 sierpnia 2021 r.
W ocenie wojewody materiał dowodowy jednoznacznie wskazywał, że K. G. i M. G. trwale i dobrowolnie opuścili lokal, a zatem zostały spełnione przesłanki z art. 35 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2018 r. poz. 1382 ze zm.). W toku postępowania K. G. przyznała, że miejsce zameldowania na pobyt stały opuściła wraz z synem [...] maja 2015 r. w związku z rozpadem małżeństwa z M.G. i ostatni raz w była w lokalu [...] lutego 2017 r. podczas drugich oględzin lokalu. Okoliczność tą potwierdzili świadkowie N. D. i M. G..
Organ wskazał, że skarżąca cały czas zapewnia o woli ponownego zamieszkania na stałe w lokalu, jednak mimo upływu trzech lat od czasu opuszczenia miejsca dotychczasowego pobytu stałego nie podjęła żadnych kroków, żeby zamiar ten zrealizować. Przez większość tego okresu miała nieograniczony dostęp do spornego mieszkania, tj. posiadała do niego klucze. Jeden zamek w drzwiach został wymieniony przez uczestniczkę postępowania dopiero po wyprowadzce skarżącej. Ponadto skarżąca, mimo składanych deklaracji powrotu i wskazywania terminu, kiedy miałoby to nastąpić, systematycznie przedłuża zameldowanie na pobyt czasowy w H.. Obecnie jest tam zameldowana na pobyt czasowy do 31 sierpnia 2021 r.
Zdaniem organu również posiadanie skarżących zameldowania na pobyt czasowy w H. nie stanowi argumentu dla odmowy wymeldowania ich z lokalu. Nie ulega wątpliwości, że K. G. i M. G. mają skoncentrowane życie w H.. Skarżąca pracuje na podstawie umowy na czas nieokreślony (wcześniej przedłużano jej umowy o pracę), a pozostający pod opieką M. G. chodził tam do przedszkola, a obecnie uczęszcza do szkoły.
Dalej organ zaakcentował, że również przechowywanie pewnych rzeczy w lokalu samo w sobie nie przesądza o istnieniu zamiaru przebywania tam osoby w sposób stały. Oględziny wykazały tylko pojedyncze ubrania skarżącej oraz zabawki jej syna M..
Organ nie dopatrzył się również naruszenia przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, które miałoby wpływ na treść rozstrzygnięcia. Skarżąca miała możliwość zapoznania się z aktami sprawy w trakcie postępowania odwoławczego, ale nie złożyła wniosków czy dowodów, które mogłyby zmienić ustalony stan faktyczny.
K. G. i M. G. wywiedli skargę na decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2019 r.
Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:
1. przepisów postępowania, mający wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
a. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez bezzasadne zastosowanie w sytuacji, gdy "zebrany w sprawie materiał dowodowy prowadzi do wniosku, iż brak było podstaw do utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy, w przypadku gdy przedmiotowa decyzja Prezydenta W. została wydana z naruszeniem przepisów" ,
b. art. 10 § 1, art. 28, art. 61 § 4 oraz art. 79 k.p.a. poprzez pominięcie w charakterze strony M. G. – ojca małoletniego M. G., gdyż nie został skutecznie zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego przez organ pierwszej instancji oraz z uwagi na fakt, iż przed wydaniem decyzji organ administracji nie uniemożliwił stronom możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań podczas prowadzonego postępowania administracyjnego przez organami obu instancji,
c. art. 10 § 1, art. 79 § 1, art. 81 k.p.a. poprzez dopuszczenie dowodów z zeznań M. G. i N. D. bez zawiadomienia stron postępowania, tj. J. G. i K. G., o miejscu i terminie przeprowadzenia tych dowodów,
d. art. 138 § 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie okoliczności (wytycznych), które należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy przez organ pierwszej instancji, a wskazanych przez Wojewodę [...] w decyzji z [...] września 2017 r., dotyczących zebrania materiału dowodowego, w szczególności dowodów dotyczących sposobu opuszczenia lokalu przez K. G.,
e. art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady należytego wyjaśnienia okoliczności sprawy, wskutek niedostatecznego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego,
f. art. 6, art. 7, art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady "uwzględniania słusznego interesu obywateli" oraz "pogłębiania zaufania organów administracji publicznej".
2. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 35 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2019 r., poz. 1382 ze zm.) poprzez "nie wyjaśnienie w sposób wystarczający stanu faktycznego sprawy, który umożliwiłby wydanie rozstrzygnięcia w oparciu o w/w opierając się jedynie na niespójnych ze sobą wyjaśnieniach uczestników przedmiotowego postępowania administracyjnego".
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wnieśli o:
– uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta W. z [...] września 2017 r.,
– zasądzenia na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Skarżąca przy piśmie z 1 kwietnia 2019 r. złożyła protokół z przesłuchania w Sądzie Rejonowym w B. z [...] października 2016 r. na dowód, że nie opuściła lokalu dobrowolnie.
J. G., reprezentowana przez r.pr. M. L., w piśmie z 27 maja 2019 r. wniosła o:
– oddalenie skargi,
– zasądzenie od skarżących na rzecz uczestniczki postępowania zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa według norm przepisanych,
– oddalenie wniosku skarżących o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumenty w postaci protokołu z przesłuchania z [...] października 2016 r. jako "sprekludowanego i niemającego znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja Wojewody [...] z [...] grudnia 2018 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Prezydenta Miasta W. z [...] września 2017 r. w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego K. G. i M. G. z lokalu nr [...]przy ulicy [...] w W., nie naruszają prawa w stopniu skutkującym wyeliminowanie ich z obrotu prawnego.
Kwestię wymeldowania uregulowano w art. 35 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, zgodnie z którym organ gminy, właściwy ze względu na położenie nieruchomości, wydaje z urzędu lub na wniosek właściciela lub podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu, decyzję w sprawie wymeldowania obywatela polskiego, który opuścił miejsce pobytu stałego albo opuścił miejsce pobytu czasowego przed upływem deklarowanego okresu pobytu i nie dopełnił obowiązku wymeldowania się. Pobytem stałym jest zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania, zaś pobytem czasowym jest przebywanie bez zamiaru zmiany miejsca pobytu stałego w innej miejscowości pod oznaczonym adresem lub w tej samej miejscowości, lecz pod innym adresem (art. 28 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ewidencji ludności).
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, w świetle którego - miejsce stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, a w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble), przyjmując wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje chociażby okazjonalne kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 6 grudnia 2007 r., III SA/Gd 281/07; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 marca 2008 r., VIII SA/Wa 600/07, wskazane orzeczenia i orzeczenia powołane poniżej dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Decyzja o wymeldowaniu osoby jest uzasadniona w przypadku, gdy osoba ta opuściła w sposób trwały i dobrowolny miejsce stałego pobytu. Zatem organ przed wydaniem decyzji w przedmiocie wymeldowania winien zbadać czy dana osoba opuściła lokal, czy też w lokalu tym przebywa. Organ prowadząc postępowanie podejmuje zatem wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.), wyczerpująco zbiera i rozpatruje materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.), a następnie dokonuje oceny całokształtu materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.). Wydając rozstrzygnięcie organ sporządza uzasadnienie, zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a., w którym ma wskazać fakty, które uznały za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których pozostałym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie służy realizacji zasady postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prowadzenia postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 k.p.a.) oraz zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd uznał, że ustalenia poczynione przez organy administracji orzekające w sprawie uzasadniają przyjęcie, że zaistniały podstaw do wymeldowania K. G. i M. G. z lokalu nr [...] przy ulicy [...] w W..
W ocenie Sądu zarzuty skargi dotyczące uchybień proceduralnych, jakich miały się dopuścić organy administracji orzekające w sprawie nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), sąd uwzględnia skargę na decyzję i uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy Tymczasem skarżąca nie wykazała, że istnieje (istniał) związek przyczynowy między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy, jak również nie wykazała, że uchybienia natury procesowej organów administracji orzekających w sprawie uniemożliwiły jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Jaskrawym tego przykładem był zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 6, art. 7, art. 8 § 1 i art. 9 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z naruszeniem zasady "uwzględniania słusznego interesu obywateli" oraz "pogłębiania zaufania organów administracji publicznej". Zarzut ten nie doczekał się rozwinięcia w uzasadnieniu skargi, a tym samym sąd nie mógł stwierdzić, czy organy administracji rzeczywiście uchybiły tym przepisom.
W następnej kolejności Sąd uznał za zasadne odniesienie się do zarzutu naruszenia przez organ art. 10 § 1, art. 28, art. 61 § 4 oraz art. 79 k.p.a., poprzez pominięcie M. G. jako strony postępowania w sprawie o wymeldowanie. Skarżąca najprawdopodobniej zarzut ten wywiodła z faktu, że w decyzji Wojewody [...] z [...] września 2017 r. wskazano, że M. G. - jako przedstawicielowi ustawowemu M. G. przysługuje status strony w postępowaniu o wymeldowanie małoletniego syna M. urodzonego [...] listopada 2011 r. Zarzut ten jest chybiony, albowiem M. G. ma ograniczoną władzę rodzicielską nad małoletnim synem, o czym poinformowała skarżącą składając do akt sprawy [...] lutego 2018 r. kopie - prawomocnego od [...] listopada 2016 r. - postanowienia Sądu Rejonowego w B. [...] października 2016 r. III [...]. Z treści tego postanowienia wynika, że prawa rodzicielskie M. G. nad małoletnim M. G. zostały ograniczone do zasięgania informacji o stanie jego zdrowia i postępach w nauce. Oznacza to, że M. G. nie mógł działać jako przedstawiciel ustawowy M. G. w postępowaniu administracyjnym w sprawie meldunkowej, a wytyczne z decyzji z [...] września 2017 r. w tym zakresie nie mogły być zrealizowane.
Za niezasadny Sąd uznał również zarzut naruszenia art. 10 § 1, art. 79 § 1, art. 81 k.p.a. poprzez dopuszczenie dowodów z zeznań M. M. G. i N. D. bez zawiadomienia stron postępowania, tj. J. H. G. i K. G., o miejscu i terminie przeprowadzenia tych dowodów.
Z akt sprawy wynika, że M. G. w charakterze świadka był przesłuchiwany raz [...] października 2016 r., natomiast po wydaniu decyzji kasatoryjnej [...] września 2017 r. był przesłuchiwany w charakterze strony, co potwierdzają protokoły z [...] grudnia 2017 r. i [...] listopada 2017 r. O przesłuchaniu w charakterze świadka, nikt poza ww. nie był zawiadomiony, natomiast o przesłuchaniu w charakterze strony skarżąca została zawiadomiona lakonicznym pismem z 6 listopada 2017 r. Zdaniem Sądu naruszenie art. 86 k.p.a. i art. 79 § 1 i § 2 k.p.a. nie miało jednak wpływu na wynik sprawy. K. G. była zawiadamiana, stosownie do treści art. 10 § 1 k.p.a., o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji, tj. pismami z [...] marca 2017 r. oraz z [...] listopada 2018 r. Korzystała z tego prawa niejednokrotnie, a mianowicie składała oświadczenia i dowody m.in. w pismach z 22 sierpnia 2016 r. i 16 marca 2017 r., podczas przesłuchania w charakterze strony [...] września 2016 r. i [...] lutego 2018 r. Zapoznawała się również z aktami sprawy: 27 września 2016 r., 21 grudnia 2016 r., 16 marca 2017 r. i 3 grudnia 2018 r. Mimo tego nie wniosła jakichkolwiek zastrzeżeń w zakresie ani zeznań świadka, ani wyjaśnień strony M. G. Dlatego nie sposób uznać, że organ naruszył art. 81 k.p.a., zgodnie z którym okoliczności faktyczne mogły być uznane za udowodnione, strona miała możliwość wypowiedzenia się, co do przeprowadzanych dowodów. Bez znaczenie było również to, czy skarżąca na podstawie otrzymywanej korespondencji od organu mogła (lub nie mogła) ustalić wszystkich adresatów pism czy decyzji.
Za niezrozumiały Sąd z kolei uznał zarzut dotyczący pozbawienia skarżącej prawa do udziału w przesłuchania świadka N. D.. Z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca pismem z 9 grudnia 2016 r. została zawiadomiona o przesłuchaniu ww. świadka, jak również brała udział w przesłuchaniu (protokół przesłuchania świadka z [...] grudnia 2016 r.).
Jednocześnie, Sąd uznał za nieuprawnione odnoszenie się do powyższego zarzutu skarżącej w zakresie uchybień przepisom postępowania w odniesieniu do J. G., albowiem tylko uczestniczka postępowania (bądź jej pełnomocnik) w przypadku ich naruszenia mogłaby formułować tego rodzaju zarzut, nie zaś skarżąca.
W ocenie sądu organy administracji orzekające w sprawie podjęły wszelkie kroki niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy a także do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zaskarżona decyzja zawiera wszystkie niezbędne elementy, a jej uzasadnienie zostało sporządzone zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Organ wskazał fakty, które uznały za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których pozostałym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Stan faktyczny jednoznacznie wskazuje, że skarżący od maja 2015 r. nie przebywają w lokalu. Zainteresowanie lokalem skarżąca wykazywała do 2017 r. W chwili obecnej skarżący nie posiadają do niego dostępu, albowiem uczestniczka postępowania wymieniła jeden zamek w drzwiach. Skarżący są zameldowani na pobyt czasowy w H. i okoliczność ta została ustalona na wyraźne wskazanie w decyzji z [...] września 2017 r. wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Bezspornym było, że w H. K. G. pracuje, a M. G. uczęszcza do szkoły, jak również to, że od ponad czterech lat skarżący tam koncentrują centrum życiowe.
Powyższej oceny nie mogły zmienić twierdzenia skarżącej, że opuściła lokal na skutek przymusu psychicznego ze strony męża, tj. jego bezprawnych działań i zachowań. Z akt sprawy nie wynikało, aby skarżąca podejmowała jakiejkolwiek czynności prawne by odzyskać możliwość zamieszkiwania w opuszczonym lokalu, np. wytoczyła we właściwym czasie powództwo o naruszenie posiadania. Bez wpływu na wynik postępowania administracyjnego w sprawie meldunkowej miały również oświadczenia skarżącej, składane m.in. w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w B. prowadzonej pod sygn. akt [...], że "uciekła z domu", czy też okoliczność odbywania terapii psychologicznej. Okoliczności te nie wskazują na podjęcie czynności faktycznych, czy też wykorzystanie odpowiednich środków prawnych umożliwiających powrót skarżącym do lokalu. Dlatego sąd podzielił stanowisko wojewody, że wyrażony przez skarżącą zamiar powrotu do mieszkania pozostaje bez wpływu na rozstrzygniecie, gdyż jest wyłącznie słowną deklaracją nie znajdującą odzwierciedlenia w konkretnych działaniach.
W świetle powyższego sąd za trafne uznał stanowisko wojewody, że skarżący w sposób trwały i dobrowolny opuścili lokal i w chwili wydania zaskarżonej decyzji o wymeldowaniu istniały przesłanki z art. 35 ustawy o ewidencji ludności. Oznacza to również, że wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., gdyż analiza zarzutów odwołania oraz materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie uprawniały wojewody do zmiany czy uchylenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku.
Sąd oddalając skargę nie był zobligowany do orzekania o zwrocie kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia prawa (a contrario art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Żaden przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie daje również podstawy sądowi administracyjnemu do pozytywnego rozpoznania wniosku uczestniczki postępowania o zasądzenie od skarżących na rzecz uczestniczki postępowania zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa według norm przepisanych.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło