IV SA/Wa 507/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-05-30

Skład orzekający: Referendarz sądowy Joanna Dziedzic

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne, ponosząca koszty utrzymania rodziny i alimentów, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo rolne, która wykaże, że dochody z tego gospodarstwa, po odliczeniu kosztów utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny oraz zobowiązań alimentacyjnych, nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla niezbędnych potrzeb życiowych, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
T. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z bratem, który pozostaje na jego utrzymaniu. Jego dochód z gospodarstwa rolnego wynosi ok. 1500 zł miesięcznie, z czego 800 zł (później 900 zł) przeznacza na alimenty na dzieci. Posiada dom, ziemię rolną, traktor i dwa samochody, ale nie posiada rachunków bankowych. Miesięczne wydatki oszacował na 1350 zł. Doraźnie korzysta z pomocy siostry.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono T. K. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego postanawia: - zwolnić T. K. od kosztów sądowych. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, dotyczącym w niniejszej sprawie zwolnienia z kosztów sądowych, następuje gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. W nadesłanych formularzach wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wskazał, iż prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z bratem, pozostającym na jego utrzymaniu. Źródłem utrzymania skarżącego jest dochód z gospodarstwa rolnego w wysokości 16000 zł rocznie, tj. ok. 1500 zł miesięcznie. Uzyskiwany dochód służy mu do pokrycia kosztów utrzymania koniecznego oraz opłaty alimentów na dzieci w wysokości 800 zł. W oświadczeniu o stanie majątkowym wnioskodawca podał, że jest właścicielem domu o pow. 70 m2 oraz nieruchomości rolnej o pow. 4 ha. Posiada traktor oraz dwa samochody. Uzupełniając na wezwanie referendarza sądowego przedmiotowy wniosek skarżący nadesłał dokumenty źródłowe m.in.: zaświadczenie Urzędu Gminy i Miasta w M., z którego wynika, iż posiada grunty o powierzchni 5,3838 ha fizycznych, co stanowi 4.1386 ha przeliczeniowego. Według oświadczenia skarżącego z dnia 5 maja 2011 r., potwierdzonego przez pracownika Urzędu Gminy i Miasta w M. dochód z gospodarstwa rolnego wynosi średnio 16000 zł rocznie. Wnioskodawca dołączył również dowody nadania w miesiącu lutym, marcu i kwietniu 2011 r. przekazów pocztowych na kwotę 900 zł z tytułu opłaty alimentów. Skarżący oświadczył, iż nie starał się o dopłaty bezpośrednie do ww. gruntów rolnych ani o żadne inne formy pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Miesięczne wydatki oszacował na kwotę 1350 zł. Wezwany do nadesłania wyciągów z kont bakowych oświadczył, iż nie posiada rachunków bakowych. Wskazał, iż w sytuacji, gdy miesięczne koszty przewyższają kwotę uzyskiwanych dochodów, doraźnie korzysta z pomocy siostry- uzyskującej niewielki dochód z renty inwalidzkiej. Mając na uwadze powyższe dane stwierdzono, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Pokrycie przez niego kosztów postępowania sądowego, które na obecnym etapie wynoszą 300 zł (koszt wpisu sądowego od skargi), mogłoby skutkować niemożnością zaspokojenia jego niezbędnych potrzeb życiowych. Należy mieć na uwadze, iż rzeczywisty miesięczny dochód wnioskodawcy w wysokości ok. 1350 zł służy do utrzymania dwóch dorosłych osób (skarżącego oraz jego bezrobotnego brata). Ponadto należy mieć na uwadze, iż wnioskodawca poza kosztami utrzymania codziennego zmuszony jest do opłacania alimentów na rzecz swoich małoletnich dzieci, w wysokości 900 zł. Okolicznością mającą wpływ na ocenę zasadności niniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest również brak po stronie skarżącego dostępnych środków pieniężnych pozwalających mu na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Oceniając wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych stwierdzić zatem należy, że wnioskodawca wykazał, iż spełnia wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z tych względów na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło