IV SA/Wa 511/09
PostanowienieWSA w Warszawie2009-10-15
Skład orzekający: Referendarz sądowy Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać odrzucony z powodu niewykonania przez stronę wezwania do uzupełnienia dokumentacji potwierdzającej sytuację majątkową i zobowiązania finansowe?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) został odmówiony, ponieważ strona skarżąca nie wykonała wezwania sądu do uzupełnienia dokumentacji potwierdzającej jej sytuację majątkową i wysokość zobowiązań finansowych. Brak tych informacji uniemożliwił sądowi ocenę, czy strona spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy, co skutkuje negatywnymi konsekwencjami dla wnioskodawcy.Stan faktyczny
H. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w związku ze skargą na decyzję o wymeldowaniu. Wnioskodawca podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z bratem, jest właścicielem mieszkania, a jego dochody z emerytury i umowy zlecenia są niskie. Wskazał również na znaczne straty materialne i zaciągnięte pożyczki. Sąd wezwał go do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające dochody, wydatki, wysokość zobowiązań finansowych oraz status bezrobotnego. Strona nie wykonała wezwania w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 15 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący H. K. w dniu 18 czerwca 2009 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na urzędowym formularzu, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie.
Z informacji podanych przez wnioskodawcę w nadesłanym formularzu PPF wynika, że prowadzi on wspólne gospodarstwo domowe wraz z bratem. Skarżący jest właścicielem mieszkania o pow. 39 m2. Źródłem miesięcznego utrzymania wnioskodawcy oraz jego brata, jak wskazano w rubryce 10 formularza, jest świadczenie emerytalne w wysokości 1100 zł oraz wynagrodzenie z tytułu umowy zlecenia w wysokości ok. 1000 zł.
W uzasadnieniu wniosku skarżący podkreślił, iż z dniem 1 czerwca 2009 r. otrzymał wypowiedzenie umowy o współpracę w rozwijaniu, promowaniu i wdrażaniu Programu K. W chwili obecnej jest osobą bezrobotną. W dalszej części formularza wniosku skarżący zaznaczył, iż dochody uzyskiwane z tytułu umowy zlecenia wystarczają mu jedynie na pokrycie kosztów codziennego utrzymania. Skarżący oświadczył, iż w związku z toczącym się przed sądem powszechnym postępowaniem, zakończonym następnie prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego [...], sygn. akt [...], poniósł znaczne straty materialne i z tego tytułu zmuszony był zaciągnąć pożyczki w wysokości ok. 12 000 zł oraz inne zobowiązania finansowe w wysokości ok. 60 000 zł.
W związku z powziętymi wątpliwościami co do wysokości comiesięcznych dochodów oraz wydatków skarżącego jak również wysokości oraz źródeł zaciągniętych przez niego zobowiązań finansowych, Sąd pismem z dnia 24 czerwca 2009 r., a następnie pismem z dnia 19 sierpnia 2009 r. zobowiązał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, w terminie 7 dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, poprze nadesłanie:
- wyciągów i wykazów z posiadanych przez skarżącego oraz osoby prowadzące z nim wspólne gospodarstwo domowe rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy,
- dokumentów potwierdzających wysokości dochodów wskazanych w rubryce 10 formularza wniosku,
- oświadczenia o wysokości dochodów uzyskiwanych obecnie, ewentualnie zaświadczenia z właściwego urzędu pracy potwierdzającego, że jest osobą bezrobotną
- oświadczenia o wysokości stałych miesięcznych wydatków na utrzymanie mieszkania oraz innych wydatków koniecznych,
- dokumentów potwierdzających wysokość zobowiązań finansowych, m.in. zadłużenia na kwotę 60 000 zł oraz pożyczek na kwotę 12 000 zł, wymienionych w formularzu wniosku z dnia 13 czerwca 2009 r.
Wezwanie do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy doręczono skarżącemu w dniu 27 sierpnia 2009 r. ( k. 92 akt sądowych). Termin do wykonania powyższego wezwania upłynął zatem bezskutecznie w dniu 3 września 2009 r. Skarżący do dnia dzisiejszego nie wykonał powyższego wezwania.
Rozpatrując wniosek stwierdzono, co następuje:
W postępowaniu z wniosku o przyznanie prawa pomocy nie zostały wyjaśnione podstawowe okoliczności dotyczące aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Skarżący, na wezwanie Sądu, nie określił bowiem wydatków jakie ponosi miesięcznie na utrzymanie mieszkania oraz innych wydatków koniecznych. Wnioskodawca nie uzupełnił ponadto wniosku o stosowne dokumenty potwierdzające tytuł oraz wysokość zaciągniętych przez niego zobowiązań finansowych, wymienionych w formularzu wniosku z dnia 13 czerwca 2009 r.
Informacje, do których udzielenia zobowiązano skarżącego, a które nadal pozostają niewyjaśnione miały istotny wpływ na merytoryczne rozpoznanie złożonego przez niego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika, rzutując przede wszystkim na prawidłową ocenę jego sytuacji materialno – bytowej i możliwości płatniczych. Okoliczności te nie mogą stanowić domniemania ze strony Sądu, zwłaszcza gdy mają stanowić podstawę udzielenia pomocy finansowej ze środków publicznych. Rodzi to obowiązek wszechstronnego ich wyjaśnienia, zwłaszcza gdy informacje udzielone przez osobę wnioskującą o przyznanie prawa pomocy budzą wątpliwości, albo po prostu okazują się niewystarczające dla dokonania tej oceny.
Skarżący wnioskował o zwolnienie go z kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w niniejszej sprawie. Warunkiem całkowitego przyznania prawa pomocy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwanej dalej P.p.s.a.) jest wykazanie braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Nieudzielanie wymaganych informacji powoduje, iż nie można ustalić, czy skarżący spełnia tę przesłankę. Prawo pomocy ma charakter wyjątkowy, z czym związany jest ścisły rygoryzm. Jeżeli strona mimo nie budzącej wątpliwości treści wezwania nie stosuje się do niego i nie udziela wymaganych informacji – do czego ma oczywiście prawo, musi się przez to liczyć z negatywnymi dla siebie konsekwencjami z tego tytułu.
Za wystarczające dla merytorycznej oceny niniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie można natomiast uznać danych zawartych w formularzu PPF z dnia 13 czerwca 2009 r.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy.
Dodatkowo warto podkreślić, iż referendarz sądowy nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów i oświadczeń w tym przedmiocie.
Jak już bowiem wyjaśniono sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. post. Sądu Apelacyjnego I Acz 17/03 z dnia 13 stycznia 2003 r., OSA 2003/9/38).
W tej sytuacji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło