IV SA/Wa 525/13

WyrokWSA w Warszawie2013-10-10

Skład orzekający: Anna Szymańska, Anna Falkiewicz-Kluj, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pojazd sprowadzony z zagranicy jako uszkodzony, bez dokumentów umożliwiających jego rejestrację, należy uznać za odpad w rozumieniu przepisów prawa ochrony środowiska i prawa o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pojazd sprowadzony z zagranicy jako uszkodzony, bez dokumentów umożliwiających jego rejestrację i użytkowanie zgodnie z pierwotnym przeznaczeniem, należy traktować jako odpad. W przypadku nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów, odbiorca jest odpowiedzialny za zapewnienie jego odzysku lub unieszkodliwienia w sposób racjonalny ekologicznie, zgodnie z przepisami prawa.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przeprowadził kontrolę w przedsiębiorstwie A. B., stwierdzając demontaż uszkodzonych, powypadkowych pojazdów. Główny Inspektor Ochrony Środowiska wszczął postępowanie administracyjne, uznając część pojazdów za odpady i wzywając do oddania ich do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu. A. B. wniósł zażalenie, a następnie skargę do WSA, kwestionując uznanie jednego z pojazdów za odpad. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Szymańska, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant spec. Dominik Niewirowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2013 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wezwania do oddania odpadu oddala skargę W dniach od [...] października do [...] listopada 2011 r. [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska przeprowadził kontrolę w przedsiębiorstwie prowadzonym przez A. B., pod kątem przestrzegania przepisów i decyzji administracyjnych w zakresie ochrony środowiska. W wyniku powyższej kontroli stwierdzono, iż na terenie kontrolowanej posesji prowadzony jest demontaż uszkodzonych, powypadkowych pojazdów, pochodzących z terenu [...] Biorąc powyższe pod uwagę, [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, pismem z dnia [...] listopada 2011 r., zawiadomił Głównego Inspektora Ochrony Środowiska o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadów oraz przekazał całą zebraną w tej sprawie dokumentację. Po dokonaniu analizy przesłanego materiału dowodowego Główny Inspektor Ochrony Środowiska stwierdził, iż [...] szt. uszkodzonych, w znacznym stopniu zdemontowanych pojazdów stanowią odpady. W związku z powyższym Główny Inspektor Ochrony Środowiska, pismem z dnia [...] grudnia 2011 r., wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie określenia sposobu gospodarowania ww. odpadami. W dniu [...] marca 2012 r. do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska wpłynęło pismo [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska informujące, iż strona przekazała do ww. organu oświadczenie oraz odpowiedź na zarządzenie pokontrolne. Oryginał oświadczenia strony z dnia [...] lutego 2012 r. oraz uwierzytelniona kopia odpowiedzi na zarządzenie pokontrolne Strony z dnia [...] grudnia 2011 r. zostały przesłane w załączeniu. Z treści ww. oświadczenia wynika, iż większość pojazdów, będących przedmiotem niniejszego postępowania nie znajduje się już na posesji, gdzie zostały ujawnione podczas pierwszej kontroli, a pozostałe na posesji pojazdy są magazynowane na utwardzonym i zabezpieczonym placu. W załączonym do oświadczenia wykazie pojazdów strona zawarła również informacje, które znalazły się już w poprzednim piśmie. W odniesieniu do pojazdów przeznaczonych do złomowania strona wskazała [...] szt. pojazdów, które zostały już przekazane do skupu złomu. Są to pojazdy wymienione pod pozycjami: [...] w treści zawiadomienia o wszczęciu postępowania. Na potwierdzenie powyższego strona załączyła uwierzytelnione kopie kart przekazania odpadu dla złomu stalowego samochodowego o kodzie [...]. Ww. odpady zostały przekazane do firmy PHU A.. Biorąc powyższe pod uwagę Główny Inspektor Ochrony Środowiska ponownie przeanalizował zgromadzoną w sprawie dokumentację i stwierdził, iż analiza powyższych dokumentów wykazała, iż [...] szt. pojazdów tj. pojazdy marki: 1. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 2. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 3. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 4. MERCEDES [...] o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], w momencie przemieszczenia były w małym stopniu uszkodzone. Pojazdy te zostały naprawione oraz przedstawiono dla nich dokumenty, na podstawie których możliwe jest ich zarejestrowanie na terenie kraju. Biorąc pod uwagę, iż ww. pojazdów nie można było jednoznacznie zaklasyfikować do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr 1 do ww. ustawy o odpadach, co jest przesłanką niezbędną do tego, by uznać daną rzecz za odpad. W przypadku kolejnych [...] szt. Główny Inspektor Ochrony Środowiska uznał, iż z uwagi na fakt, iż odpady te zostały już przekazane przez Stronę do odzysku, nie mogą one zostać objęte postanowieniem określającym sposób zagospodarowania odpadów. Pozostałe [...] szt. uszkodzonych, częściowo zdemontowanych pojazdów, tj. pojazdy marki: 1. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 2. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 3. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 4. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 5. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 6. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 7. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 8. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 9. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 10. SMART, o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 11. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 12. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 13. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...] – Główny Inspektor Ochrony Środowiska uznał za odpady i postanowieniem znak: [...]. z dnia [...] kwietnia 2012 r. wezwał A. B. do oddania ich do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu pojazdów lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, w terminie 30 dni od otrzymania postanowienia. W dniu [...] maja 2012 r. A. B., wniósł zażalenie na postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2013 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska działając na podstawie art. 144, art. 138 § 1 pkt 2, art. 127 § 3 w związku z art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a i w związku z art. 3a ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (Dz. U. z 2007 r. Nr 44, poz. 287 ze zm.), art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859 ze zm.), w związku z art. 24 ust. 3 lit. a i art. 2 pkt 35 lit. a rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L 190 z dnia 12 lipca 2006 r. ze zm.), art. 18 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. Nr 25, poz. 202 ze zm.), po rozpatrzeniu zażalenia A. B., na postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska znak: [...], z dnia [...] kwietnia 2012 r., zobowiązujące ww. podmiot, do oddania odpadów o kodzie [...]*, w postaci [...] szt. uszkodzonych do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania postanowienia – postanowił: I. uchylić postanowienie Głównego Inspektorq Ochrony Środowiska znak: [...], z dnia [...] kwietnia 2012 r., zobowiązujące A. B., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: M.– A. B., z siedzibą pod adresem: [...], a. w części dotyczącej oddania odpadów o kodzie [...]*, w postaci pojazdów marki: 1. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 2. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 3. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 4. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 5. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 6. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 7. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 8. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 9. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 10. SMART, o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 11. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...]; 12. MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów; b. w części dotyczącej terminu wykonania ww. postanowienia Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. II. utrzymać w mocy ww. postanowienie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, w części dotyczącej oddania odpadu o kodzie [...]*, w postaci pojazdu marki: MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów; III. określić termin wykonania niniejszego postanowienia, tj. nie dłuższy niż 30 dni od daty jego otrzymania. Pismem z dnia [...] marca 2013 r. A. B. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję podnosząc, iż niezasadnie pojazd marki: MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], uznany został za organ za odpad, w sytuacji gdy przy piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. skarżący przesłał do organu uwierzytelnioną kopię brytyjskiego dokumentu rejestracyjnego ww. pojazdu, z którego wynika, iż został dopuszczony do ruchu po badaniach technicznych przeprowadzonych w [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.). Oceniając zaskarżone postanowienie w oparciu o wskazane kryteria orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu ., Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydając zaskarżone postanowienie w sposób właściwy dokonał oceny zgromadzonego materiału dowodowego w kwestii uznania przedmiotowego pojazdu marki MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], za odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2010r., Nr 185, poz. 1243 ze zm.) zobowiązując skarżącego do oddania przedmiotowego odpadu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub do przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ww. ustawy o odpadach - " odpady oznaczają każdą substancją lub przedmiot należący do jednej z kategorii, określonych w załączniku nr I do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest zobowiązany". Jak wynika z protokołu kontroli Nr [...] [...], A. B. prowadzi działalność w zakresie sprzedaży części i akcesoriów samochodowych do wszystkich pojazdów marki MERCEDES. Według oświadczenia kontrolowanego wszystkie będące przedmiotem sprzedaży części samochodowe pochodzą z prowadzonego na terenie firmy demontażu pojazdów. Demontowane pojazdy sprowadzane są głównie z terenu [...] i nabywane są od firm ubezpieczeniowych, zajmujących się sprzedażą uszkodzonych pojazdów. Według oświadczenia kontrolowanego pojazdy wybierane są za pośrednictwem strony internetowej [...], a następnie ich zakup zlecany jest obywatelowi polskiemu zamieszkałemu w [...], który w imieniu skarżącego nabywa przedmiotowe pojazdy, a następnie organizuje ich transport do [...]. Do zakupionych w ten sposób pojazdów kontrolowany nie posiada żadnych dokumentów. Dowody rejestracyjne tych pojazdów zatrzymywane są przez właściwe organy państwa wysyłki, w tym głównie [...], ze względu na uszkodzenia i powypadkowy stan pojazdów, a większość z pojazdów nie posiada takich dokumentów jak: umowa kupna-sprzedaży, faktura zakupu, opłata podatku akcyzowego, czy opłaty recyklingowej. Tylko nieliczne pojazdy sprowadzane są w celu naprawy i dalszej odsprzedaży, jednak one również mają zatrzymane dokumenty rejestracyjne. Takie pojazdy, po wykonanej naprawie, wracają na teren [...] i tam po uzyskaniu pozytywnego wyniku badania technicznego taki pojazd ma możliwość odzyskania dokumentu rejestracyjnego. W świetle powyższego przedmiotowy pojazd marki: MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...] również należało uznać za odpad. Jak wynika z dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie, w tym protokołu oględzin stanowiącego załącznik do protokołu kontroli Nr [...] oraz oświadczenia skarżącego wynika, iż ww. pojazd sprowadzony został z terenu [...], jako pojazd powypadkowy, w stanie uszkodzonym, z przeznaczeniem do naprawy i dalszej odsprzedaży. Przedmiotowy pojazd sprowadzony został jako pojazd kompletny posiadający wszystkie kluczowe elementy, tj.: silnik, skrzynię biegów, elementy wyposażenia, karoserię oraz układy: zawieszenia, kierowniczy, hamulcowy i wydechowy. Ze względu na powypadkowy stan ww. pojazdu jego dowód rejestracyjny został zatrzymany przez właściwy organ [...]. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego pojazd ten po dokonaniu naprawy miał wrócić na teren [...], w celu dokonania przeglądu technicznego, stanowiącego podstawę do ponownego wydania dla przedmiotowego pojazdu dowodu rejestracyjnego. Jak wynika z załączonej do zgromadzonego materiału dowodowego dokumentacji fotograficznej, pojazd marki: MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], był niekompletny. Ponadto podczas kontroli kontrolowany nie posiadał dowodu rejestracyjnego oraz innych dokumentów niezbędnych do rejestracji ww. pojazdu, tj. faktury zakupu czy umowy kupna- sprzedaży. Pojazd ten ani w dacie kontroli, ani w dacie wydania decyzji nie posiadał kompletu dokumentów umożliwiających, po naprawie, jego ponowną rejestrację. Powyższe wykluczało możliwość wykorzystania takiego pojazdu w sposób zgodny z jego pierwotnym przeznaczeniem oraz dodatkowo potwierdza, iż przedmiotowy pojazd już na terenie [...] został uznany za pojazd wycofany z eksploatacji. Bez znaczenia dla oceny sprawy pozostaje podnoszona przez skarżącego okoliczność naprawy przedmiotowego samochodu i dopuszczenia go do ruchu w Wielkiej Brytanii, albowiem nie zmienia to faktu iż w dacie kontroli, ze względu na brak dokumentów umożliwiających jego rejestrację, a tym samym możliwość użytkowania go zgodnie ze swoim przeznaczeniem, posiadał on status pojazdu wycofanego z eksploatacji (odpadu). Poza tym jak zauważył organ w odpowiedzi na skargę nadesłane dokumenty dotyczyły pojazdu o zupełnie innym numerze rejestracyjnym. Ponadto organy zasadnie uznały ww. pojazd należy sklasyfikować pod kodem [...]*, tj. odpad niebezpieczny bowiem posiadał takie elementy jak: silnik, zbiornik paliwa, skrzynię biegów, amortyzatory, w których znajdują się płyny eksploatacyjne, wykazujące właściwości niebezpieczne (substancje ropopochodne). Zasady międzynarodowego przemieszczania odpadów określa rozporządzenie (WE) Nr 1013/2006 w sprawie przemieszczania odpadów, które w art. 3 ust. 1 lit. b pkt iii mówi, iż procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody podlegają przemieszczenia odpadów niesklasyfikowanych pod żadnym kodem w załączniku III, IIIB, IV lub IVA, jeżeli mają być poddane procesom odzysku. Zatem przemieszczenie odpadu w postaci przedmiotowego pojazdu z [...] na terytorium [...] winno odbyć się z zachowaniem ww. procedury uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody właściwych organów. Według art. 2 pkt 35 lit. a ww. rozporządzenia przemieszczenie odpadów dokonane bez zgłoszenia go wszystkim zainteresowanym właściwym organom, stanowi przemieszczenie nielegalne. W związku z faktem, iż odpad w postaci przedmiotowego pojazdu został sprowadzony na terytorium Polski bez zastosowania ww. procedury, przemieszczenie to nosi znamiona przemieszczenia nielegalnego. Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym międzynarodowym przemieszczaniu odpadów otrzymanego w trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia Nr 1013/2006, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa odbiorcę odpadów - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi odbiorca odpadów - w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni. Według art. 24 ust. 3 rozporządzenia (WE) Nr 1013/2006, jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi odbiorca, właściwy organ miejsca przeznaczenia zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w sposób racjonalny ekologicznie przez odbiorcę lub, jeżeli jest to niewykonalne, przez właściwy organ albo osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu. W myśl art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów przez odbiorcę odpadów sprowadzonych nielegalnie rozumie się każdą osobę fizyczną prawną lub jednostkę organizacyjną, do której zostały przemieszczone nielegalnie odpady. Jak wynika z informacji zawartych w ww. protokole kontroli Nr [...], odbiorcą przedmiotowego odpadu jest A. B., który w maju 2011 r. sprowadził przedmiotowy pojazd do Polski. Wobec powyższego skarżący jest odpowiedzialny za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadu w postaci przedmiotowego pojazdu, wobec czego organ I instancji słusznie oparł zaskarżone postanowienie na przepisach art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Zgodnie z art. 18 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, właściciel pojazdu wycofanego z eksploatacji przekazuje go wyłącznie do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów. Wobec treści ww. przepisu prawa, organ I instancji słusznie zobowiązał skarżącego do zagospodarowania sprowadzonego nielegalnie odpadu w sposób określony wyżej przytoczonym przepisem, a który w świetle prawnych regulacji daje gwarancję poddania tego odpadu odzyskowi lub unieszkodliwianiu w sposób racjonalny ekologicznie. W odniesieniu do pojazdu marki: MERCEDES [...], o numerze identyfikacyjnym nadwozia: [...], wobec sprzedaży przedmiotowego pojazdu, organ zasadnie uznał brak jest stosunku materialnego, który pozwalałby na zastosowanie normy prawa administracyjnego, określonej w art. 25 i 26 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, wobec A. B.. Natomiast w przypadku pozostałych pojazdów, wobec ich zagospodarowania przez skarżącego tj. przekazania ich do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na zbieranie tego rodzaju odpadów, brak było przedmiotów co do których organ miałby określić sposób gospodarowania w trybie art. 25 ww. ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło