IV SA/Wa 549/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Rzążewska Asesor WSA Anna Szymańska Asesor WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.) Protokolant Andrzej Malinowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącego J. R. kwotę 500 zł (pięćset) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] maja 2004r., po rozpatrzeniu odwołania J. R., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2004 r. odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i przydomowej biologicznej oczyszczalni ścieków na działce nr [...] z obrębu [...], położonej przy drodze dojazdowej od ul. [...] w W. W uzasadnieniu organ podał, że planowana inwestycja nie spełnia warunków określonych w art. 61 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, póz. 717), ponieważ działka nr [...] ma charakter leśny i wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia na cele nieleśne, co przy braku aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego wyklucza uwzględnienie wniosku inwestora. Nie został spełniony również drugi warunek, albowiem w bezpośrednim sąsiedztwie działki inwestora brak jest działek zabudowanych, pozwalających na określenie parametrów, cech, funkcji i wskaźników kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu wraz z gabarytami, formą architektoniczną obiektów budowlanych, linią zabudowy i intensywnością wykorzystania terenu. Zdaniem organu, z brzmienia art. 61 ust. l pkt l i 4 cyt. ustawy wynika, że działką do której należy odnieść parametry architektoniczne powinna bezpośrednio graniczyć z działką będącą przedmiotem wniosku. Ponadto organ odwoławczy podał, że nie jest możliwe spełnienie żądania J. R. - wydania decyzji o warunkach w oparciu o stan prawny obowiązujący do dnia 31 grudnia 2003r., gdyż zgodnie z art. 6 kpa organy administracji obowiązane są działać w oparciu o przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji administracyjnej. W skardze na powyższą decyzję J. R. podniósł, opieszałość organów administracji publicznej przy załatwianiu jego wniosku o wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu doprowadziła do tego, że na skutek zmiany przepisów prawa nie uzyskał decyzji o warunkach. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. l ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym stosownie do treści art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) nie jest związany zarzutami i granicami skargi). Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz procesowego. Przede wszystkim należy podkreślić, że zgodnie z art. 59 ust. l ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), zwaną dalej ustawą, ustalenia warunków zabudowy decyzją administracyjną wymaga każda zmiana zagospodarowania terenu polegająca na wykonaniu robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części, jeżeli na danym obszarze nie obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Jak stanowi przepis art. 61 ust. l ustawy wydanie decyzji o warunkach jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków: 1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu; 2) teren ma dostęp do drogi publicznej; 3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego; 4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych lub leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzeniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. l; 5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi. Powyższe przesłanki ustalenia warunków zabudowy w drodze decyzji można podzielić na dwie grupy. Pierwsza z nich obejmuje trzy wymagania określone w pkt-ach od l do 3, które ustala organ uprawniony do wydania decyzji o warunkach zabudowy. Sposób ustalania tych wymagań określa rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalenia wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Przepis 3 cyt. rozporządzenia stanowi w ust. l "w celu ustalenia wymagań nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. l - 5 ustawy" oraz w ust. 2 "granice obszaru analizowanego wyznacza się na kopii mapy, o której mowa w art. 52 ust. 2 pkt l ustawy, w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokości działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków, nie mniejszej niż 50 metrów". Z treści przytoczonych przepisów wynika, że organ uprawniony do wydania decyzji o warunkach zabudowy w razie braku planu zagospodarowania terenu dla obszaru objętego wnioskiem inwestora wyznacza na mapie w skali l: 500, lub l:1000 granice obszaru w celu przeprowadzenia analizy i ustalenia czy możliwa jest realizacja planowanej inwestycji przy zachowaniu niezbędnych warunków wynikających z pkt 1-3 art. 61 ust. l ustawy. W par. 3 ust. 2 rozporządzenie podaje minimalne granice obszaru, który ma być analizowany pod względem funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu. Organ przystępując do ustalenia granic obszaru w celu przeprowadzenia wspomnianej powyżej analizy powinien mieć na uwadze, zasadę dobrego sąsiedztwa, wynikającą z art. 61 ust. l pkt l ustawy, która uzależnia zmianę w zagospodarowaniu terenu od dostosowania się do określonych cech zagospodarowania terenu sąsiedniego. Do ustalenia warunków zabudowy konieczne jest istnienie najmniej jednej działki sąsiedniej, dostępnej do drogi publicznej, przy czym pojęcie "działki sąsiedniej" w tym przepisie oznacza, że musi to być działka, na której roboty budowlane, polegające na budowie obiektów budowlanych, zostały już zrealizowane, przy czym wydaje się, iż nie będzie tu chodziło o działkę graniczącą bezpośrednio z działką inwestora, lecz raczej pewien obszar tworzący urbanistyczną całość, pozwalający organowi dokonać jak najlepszej oceny sytuacji faktycznej pod względem możliwości zrealizowania planowanej inwestycji przy zachowaniu ustawowych warunków z art. 61 ust. l pkt 1-3 ustawy. W świetle powyższych wywodów nie można zgodzić się z poglądem organu odwoławczego, że z brzmienia art. 61 ust. l pkt l i 4 ustawy wynika, że przez "działkę sąsiednią", do której należy odnieść parametry architektoniczne, należy rozumieć działkę bezpośrednio graniczącą z działką będącą przedmiotem wniosku inwestora o wydanie warunkach zabudowy. Wypada zauważyć , iż przepis § 9 ust. 2 cyt. wyżej rozporządzenia wymaga od organu sporządzenia analizy zawierającej część tekstową i graficzną, stanowiącą załącznik do decyzji o warunkach zabudowy, którego to nie posiada decyzja z dnia [...].04.2004 r. Prezydenta W. odmawiająca skarżącemu ustalenia warunków zabudowy. W ocenie Sądu, nie tylko brak tej analizy, ale cały materiały dowodowy sprawy wskazuje, że organ pierwszej instancji nie przeprowadził wymaganej analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji objętej wnioskiem J. R. Zatem stwierdzenia obu organów orzekających , że w pobliżu działki nr [...], stanowiącej własność skarżącego, me ma działki spełniającej kryteria określone w pkt l , 2 i 3 art. 61 ust. l ustawy należy uznać za całkowicie dowolne. Ponadto, w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, organy orzekające nie wykazały, że przedmiotowa działka o charakterze leśnym na pewno wymaga zgody na zmianę przeznaczenia na cele nieleśne, skoro, jak podaje skarżący, według stanu prawnego obowiązującego do dnia 31 grudnia 2003 r. dopuszczalna była na niej zabudowa jednorodzinna. Powyższe wskazuje, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ja decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane bez wyczerpującego wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności w sprawie i z naruszeniem przepisów postępowania - art. 7, art. 77 par. l i 80 kpa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § l pkt l lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 209 cyt. ustawy.