IV SA/Wa 57/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2007r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów -oddala skargę- Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. F. decyzją z dnia [...] listopada 2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza G. nakazującą skarżącej usunięcie z miejsca do tego nie przeznaczonego tj. budynku magazynowego podpiwniczonego i terenu wokół obiektu na działce nr [...] obr. [...] w G. przy ul. [...] -odpadów oznaczonych kodem 15 01, 15 01 01, 1501 02. Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie wszczęte zostało w dniu 18 lutego 2005r. po przeprowadzeniu oględzin działki nr [...] obr. [...] w G. przy ul. [...], w trakcie których stwierdzono składowanie na wskazanej działce, w budynku oraz wokół niego odpadów opakowaniowych z tworzyw sztucznych i papieru ( tektury). W trakcie postępowania administracyjnego wezwano strony tj. skarżącą M.F. oraz współwłaściciela przedmiotowej nieruchomości J.W. do złożenia wyjaśnień w sprawie. M. F. wyjaśniła, iż przedmiotowe odpady zgromadzone zostały przez nią w związku z prowadzoną w okresie od listopada 2004r. do końca stycznia 2005r. działalnością gospodarczą polegającą m.in. na skupie i sprzedaży odpadów. W okresie tym skarżąca wynajmowała od J.W. pomieszczenia (hale magazynowe) usytuowane na wskazanej nieruchomości. Zgodnie z wyjaśnieniami M.F. z dniem 1 lutego 2005r. zrezygnowała ze współpracy z J.W. o czym poinformowała go telefonicznie i poprosiła aby w dniu 2 lutego 2005r. był obecny na przedmiotowej działce podczas wyprowadzki. Poprosiła również o ustalenie terminu zabrania pozostałych surowców wtórnych. Mimo prób podejmowanych przez skarżącą nie udało się ustalić terminu w jakim skarżąca mogłaby zabrać wskazane surowce. Z wyjaśnień J.W. wynikało natomiast, że M. F. opuściła należącą do niego nieruchomość pozostawiając odpady, do usunięcia których właściciel nieruchomości bezskutecznie wzywał skarżącą. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r. Burmistrz G. działając na podstawie art 34 ust.1 i 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach i art. 104 k.p.a. nakazał usunięcie odpadów z przedmiotowej nieruchomości solidarnie M.F. oraz B. i J.W. określając sposób wykonania decyzji. Na skutek wniesionego przez J.W. odwołania decyzja ta uchylona została przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w dniu [...] lipca 2005r., a sprawa przekazana organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Kolegium mając na uwadze zarzuty odwołania nakazało organowi pierwszej instancji ustalenie podmiotu władającego odpadami, albowiem zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy o odpadach do ich usunięcia zobowiązany jest posiadacz odpadów. W trakcie ponownego postępowania administracyjnego przeprowadzono wizję lokalną podczas której potwierdzono fakt zalegania odpadów na przedmiotowej nieruchomości. Ponadto Burmistrz G. przeprowadził rozprawę administracyjną w celu ustalenia posiadacza odpadów. W trakcie rozprawy strony reprezentowane były przez pełnomocników. Pełnomocnik J.W. wyjaśnił, iż nie jest posiadaczem odpadów pozostawionych na jego nieruchomości i gotów jest pani M.F. udostępnić nieruchomość w celu zabrania opakowań. Złożył kopię dwóch pism adresowanych do skarżącej w których wzywał ją do niezwłocznego zabrania odpadów. Pełnomocnik M. F. natomiast oświadczył, że skarżąca gotowa była usunąć omawiany surowiec we własnym zakresie we wcześniejszym terminie, gdyż wówczas odpady można było przekazać do odzysku, a obecnie nie mają już one żadnej wartości i można je wyłącznie wywieźć na wysypisko odpadów co wiąże się z kosztami. Dlatego wniósł o zobowiązanie obydwu stron do wywiezienia odpadów. Jednocześnie zobowiązał się do dostarczenia organowi kart przekazania odpadów i kart ewidencji odpadów. Strony odmówiły zawarcia ugody. Decyzją z dnia [...] września 2005r. Burmistrz G. nakazał usunięcie odpadów z przedmiotowej nieruchomości M.F. określając sposób wykonania decyzji. Zdaniem organu postępowanie wyjaśniające wykazało, że posiadaczem odpadów jest M.F., która po zakończeniu prowadzonej działalności gospodarczej powinna uwzględniać potrzebę bezpiecznego dla środowiska zakończenia działalności oraz ważny interes społeczny. Organ powołał się również na fakt prowadzenia przez nią ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów zgodnie z przyjętym katalogiem odpadów i listą odpadów niebezpiecznych. Z powyższą decyzją nie zgodziła się M.F. składając odwołanie. Jej zdaniem utraciła władztwo nad odpadami, albowiem składowane są na posesji J.W., który nie wpuszcza jej na teren swojej nieruchomości. Wniosła o uchylenie decyzji i solidarne zobowiązanie stron do wykonania powyższego obowiązku. Decyzją z dnia [...] lutego 2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję z dnia [...] września 2005r, ponownie przekazując sprawę do rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zdaniem Kolegium uzasadnienie decyzji nie spełniało wymogów art.107 § 3 k.p.a. , a w aktach sprawy brak jest dokumentów, na które organ pierwszej powołuje się w treści decyzji tj. ilościowej i jakościowej ewidencji odpadów Pismem z dnia 21 czerwca 2006r. Burmistrz G. zwrócił się do M.F. o nadesłanie m.in. kopii zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i transportu odpadów , kopii zaprowadzonej ewidencji ilościowej i jakościowej wytwarzanych odpadów, kopii zbiorczych zestawień za rok 2005 i 2004. W odpowiedzi na wezwanie organu matka M.F. poinformowała, iż z uwagi na wyjazd córki i męża nie jest możliwe nadesłanie żądanych dokumentów. Decyzją z dnia [...] lipca 2006r. Burmistrz G. działając na podstawie art. 34 ust.1 i 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r, o odpadach i art. 104 i art. 108 k.p.a nakazał w terminie 31 sierpnia 2006r. usunięcie odpadów z przedmiotowej nieruchomości M.F. określając sposób wykonania decyzji. Organ ponownie stwierdził, iż posiadaczem odpadów składowanych na działce państwa W. jest M.F. Od decyzji tej w dniu 11 września 2006r. odwołała się M.F. zarzucając decyzji naruszenie art.3 ust.2 pkt 13 oraz art. 34 ust.1 ustawy o odpadach poprzez bezpodstawne uznanie, iż przedmiotowymi odpadami faktycznie włada M.F., a ponadto niewskazanie na jakiej podstawie organ uznał, iż M.F. jest posiadaczem odpadów. Dlatego też wniosła o uchylenie powyższej decyzji. Decyzją z dnia [...] listopada 2006r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu odwoławczego prowadzone postępowanie administracyjne wykazało jednoznacznie, iż posiadaczem odpadów składowanych na działce J.W. jest faktycznie M.F.. Natomiast domniemanie wprowadzone przez ustawodawcę w przepisie art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy o odpadach miało na celu uniknięcie sytuacji kiedy brak jest podmiotu odpowiedzialnego za umieszczenie odpadów na nieruchomości. Gdy jednak możliwe jest ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za składowanie odpadów, jak w niniejszej sprawie nie ma uzasadnienia dla stosowania wskazanego domniemania. M.F. nigdy nie kwestionowała faktu, iż to ona pozostawiła odpady na nieruchomości państwa W. W dniu 14 grudnia 2006r. M.F. skierowała skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej niezgodność z obowiązującym prawem. Zdaniem skarżącej obowiązek usunięcia odpadów spoczywa wyłącznie na właścicielach wskazanej działki, albowiem od daty zakończenia przez skarżącą działalności gospodarczej stali się oni wyłącznymi i faktycznymi posiadaczami odpadów. W ocenie skarżącej w toku postępowania wykazane zostało, iż właściciele działki uniemożliwiali jej zabranie odpadów ze wskazanej nieruchomości. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując stanowisko zawarte w skardze wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oceniając w oparciu o wskazane kryteria zarówno decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. jak i utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza G. stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu decyzje nie naruszają prawa. W opinii Sądu, poczynione przez organ zarówno I jak i II instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów ustawy nie budzi zastrzeżeń. Zdaniem Sądu organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a. i art. 77 k.p.a.) oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji nakazującą skarżącej usunięcie z miejsca do tego nie przeznaczonego tj. budynku magazynowego podpiwniczonego i terenu wokół obiektu na działce nr [...] obr. [...] w G. przy ul. [...] - odpadów o odpowiednich kodach. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowił art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (tekst jednolity Dz. U z 2007.39.251), zgodnie z którym wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując sposób wykonania tej decyzji. Definicja posiadacza odpadów sformułowana została w art. 3 ust. 2 pkt 13) powołanej ustawy. I tak przez posiadacza odpadów - rozumie się przez to każdego, kto faktycznie włada odpadami (wytwórcę odpadów, inną osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną), z wyłączeniem prowadzącego działalność w zakresie transportu odpadów przy czym domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Sąd podzielił stanowisko organu zawarte w zaskarżonej decyzji, iż art. 3 ust. 2 pkt 13) ustawy o odpadach zawiera jedynie domniemanie, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Domniemanie to wprowadzone zostało przez ustawodawcę w celu uniknięcia sytuacji, gdy brak jest podmiotu odpowiedzialnego za umieszczenie odpadów na nieruchomości. Tym samym domniemanie to może być obalone w przypadku kiedy możliwe jest ustalenie podmiotu odpowiedzialnego za składowanie odpadów. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Bezsporne w sprawie jest, iż przedmiotowe odpady pozostawione zostały na działce stanowiącej własność J.W. przez skarżącą M.F. Odpady na przedmiotowej działce zgromadzone zostały w związku z prowadzoną przez nią w okresie od listopada 2004r. do końca stycznia 2005r. działalnością gospodarczą polegającą m.in. na skupie i sprzedaży odpadów. Faktu tego nigdy strona skarżąca nie kwestionowała, podkreślała jednak, iż działania J.W. uniemożliwiały jej zabranie odpadów ze wskazanej działki. Dlatego też w ocenie strony skarżącej utraciła ona władztwo nad surowcami i w tej sytuacji do ich usunięcia organ powinien zobowiązać właścicieli nieruchomości, którzy stali się posiadaczami odpadów. W ocenie Sądu jednak zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie. Wbrew twierdzeniom M.F. z akt sprawy nie wynika bowiem, aby właściciele nieruchomości, na której odpady zostały zgromadzone, uniemożliwiali skarżącej ich usunięcie. M. F. nie przedstawiła jakichkolwiek dowodów mających świadczyć o tym, iż podejmowała działania mające na celu wywiezienie pozostawionych odpadów. Ze zgromadzonego natomiast w sprawie materiału jednoznacznie wynika, że jeszcze przed wszczęciem postępowania administracyjnego pismami z dnia 8 lutego 2005 oraz 14 lutego 2005r. J.W. wzywał stronę skarżącą do niezwłocznego usunięcia odpadów ze wskazanej nieruchomości. Właściciel nieruchomości zobowiązywał się na czas potrzebny do załadunku i wywiezienia odpadów udostępnić nieruchomość. Ponadto J.W. nigdy nie wykazywał woli czy chęci przejęcia władztwa nad odpadami pozostawionymi na jego nieruchomości. Również M. F. nie przekazywała mu władztwa nad odpadami w celu ich dalszego wykorzystania. Dlatego też nie można zgodzić się z twierdzeniem skarżącej, iż państwo W. stali się posiadaczami odpadów. Tym samym mając na względzie powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.