IV SA/Wa 57/12
WyrokWSA w Warszawie2012-05-24
Skład orzekający: Alina Balicka, Jakub Linkowski, Marian Wolanin
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie pozwolenia wodnoprawnego bez odszkodowania jest uzasadnione, jeśli ustalenie niezgodności lokalizacji pomostu z warunkami pozwolenia opiera się jedynie na ocenie optycznej i nie przeprowadzono dokładnych pomiarów?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) i zasady zupełności postępowania dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Organy nie zebrały i nie rozpatrzyły w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, opierając się na ocenie optycznej zamiast na dokładnych pomiarach, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, uchylono zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego na rozbudowę pomostu bez odszkodowania. Organ I instancji stwierdził, że pomost został usytuowany niezgodnie z pozwoleniem, opierając się m.in. na ocenie optycznej. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Strona skarżąca zarzuciła organom niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i brak przeprowadzenia dokładnych pomiarów.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty M. z dnia [...] września 2010 r. Stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. na rzecz skarżącego Z. Z. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Balicka, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędzia WSA Marian Wolanin, Protokolant sekr. sąd. Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2012 r. sprawy ze skargi Z. Z. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego bez odszkodowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Starosty M. z dnia [...] września 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. na rzecz skarżącego Z. Z. kwotę 557 (pięćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] września 2010r. nr [...] Starosta [...] działając na podstawie art. 136 ust. 1 pkt 2, art. 138 ust. 1, art. 139 ust. 1, art. 140 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. z 2005r. Dz.U. Nr 239 poz. 2019 ze zm.) orzekł o cofnięciu bez odszkodowania pozwolenia wodnoprawnego udzielonego Z. Z. decyzją z dnia [...] stycznia 2009r., na rozbudowę pomostu na jeziorze [...] na wysokości działek nr geod. [...] i [...] obręb [...]. W decyzji tej zobowiązano również Z. Z. do rozbiórki rozbudowanej części pomostu w terminie 12 miesięcy od uprawomocnienia się decyzji.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w trakcie przeprowadzonych oględzin stwierdzono, że do istniejącego pomostu dobudowano stały pomost konstrukcji drewnianej. Organ stwierdził, że "usytuowanie pomostu - oceniając optycznie - wygląda na nieprawidłowe tj. nieznacznie odchylone w stronę brzegu." Organ podniósł, że zgodnie z warunkami udzielonego pozwolenia nowy pomost powinien być usytuowany prostopadle do linii zabudowy i równolegle do projektowanych pomostów pływających.
Organ podał, że w toku postępowania dokonano porównania map sytuacyjno- wysokościowych tj. mapy w oparciu o którą udzielono pozwolenia i mapy powykonawczej z naniesioną rozbudową pomostu. W wyniku analizy stwierdzono, że pomost wykonany położony jest ok. 5 m bliżej brzegu niż to wynika z projektu. Takie usytuowanie pomostu może być niekorzystne dla eksploatacji pomostu na nieruchomości sąsiedniej.
Od decyzji tej odwołał się Z. Z., który podniósł, że stan faktyczny w sprawie nie został prawidłowo ustalony ponieważ organ nie wykazał, że lokalizacja nowego pomostu jest niezgodna z udzielonym pozwoleniem.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. decyzją z dnia [...] października 2011r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie prawidłowo stwierdzono, że inwestor dokonał odstępstwa od udzielonego pozwolenia wodnoprawnego.
Organ odwoławczy stwierdził, że na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy organ I instancji mógł dokonać oceny stanu sprawy i dojść do właściwego wniosku, że pomost wykonany został niezgodnie z udzielonym pozwoleniem wodnoprawnym, co zgodnie z dyspozycją art. 136 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne stanowi podstawę do cofnięcia tego pozwolenia.
Zdaniem organu odwoławczego niezasadne są podniesione w odwołaniu zarzuty dotyczące nieustalenia stanu faktycznego sprawy.
Organ wskazał w uzasadnieniu, że oceny stanu faktycznego dokonano w sposób prawidłowy w oparciu nie tylko o oględziny, ale również na podstawie zebranych dokumentów. Wnioski wyciągnięte w toku postępowania dawały podstawę do cofnięcia pozwolenia wodnoprawnego.
Decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. z dnia [...] października 2011 r. nr [...] została zaskarżona przez Z. Z. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W skardze podniesiono, że decyzja jest niezgodna z prawem. Wskazano, że zaskarżona decyzja jak też decyzja organu I instancji zostały wydane bez właściwego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Skarżący podniósł, że nie podjęto właściwych działań koniecznych do ustalenia, czy istotnie lokalizacja nowej części pomostu została posadowiona niezgodnie z pozwoleniem wodnoprawnym.
Podkreślono, że ustalenie tego faktu wymaga przeprowadzenia dokładnych pomiarów, które to pomiary w odniesieniu do budowli wodnych są bardziej skomplikowane niż pomiary dokonywane na lądzie. Zdaniem strony skarżącej w ustalaniu najbardziej istotnych w sprawie faktów organ nie powinien opierać swojego rozstrzygnięcia na "nieprawidłowym wyglądzie optycznym" rozbudowanych pomostów.
W odpowiedzi na skargę Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w W. podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm. - dalej w skrócie: P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Sąd, badając sprawę w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, uznał iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały zatem z naruszeniem art. 7, 77 § 1 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 80 k.p.a. W postępowaniu odwoławczym nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, które skarżący podniósł w toku postępowania przed organem I instancji jak i w odwołaniu od decyzji tego organu.
Zgodnie z jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jaką jest zasada prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), organy administracji publicznej prowadzące postępowanie mają obowiązek zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego w ten sposób, by ustalone na jego podstawie okoliczności faktyczne, mające istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, odpowiadały rzeczywistości i mogły stać się podstawą prawidłowego zastosowania przepisów prawa materialnego. Również zasada zupełności postępowania dowodowego zawarta art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ prowadzący postępowanie, obowiązek ustalenia prawdziwego stanu rzeczy na podstawie całościowo zebranego materiału dowodowego. Tylko w takiej sytuacji organy orzekające w sprawie mogą bowiem trafnie ocenić istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i prawidłowo rozstrzygnąć o prawach strony. Na podstawie art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej zobowiązany jest zaś rozstrzygać w konkretnej sprawie w oparciu o całokształt materiału dowodowego. Oznacza to, że jest on zobowiązany rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone i odzwierciedlone w aktach sprawy oraz że powinien dowody te rozpatrzyć w ich wzajemnej łączności.
Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7 k.p.a.) wymaga aby w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc by z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stany faktycznego sprawy, (zob. wyrok NSA z 29 listopada 2000 r., V SA 948/00 LEX nr 50114).
Zdaniem Sądu dopiero prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala na ocenę, czy w sprawie zostały właściwie zastosowane odpowiednie przepisy prawa materialnego.
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy Sąd stwierdza, że organ I instancji, stwierdził, że "usytuowanie pomostu - oceniając optycznie - wygląda na nieprawidłowe tj. nieznacznie odchylone w stronę brzegu." Organ ten nie przeprowadził jednak konkretnych badań i pomiarów, które jednoznacznie przesądziłyby, że doszło do niezgodnego z warunkami pozwolenia usytuowania pomostu i jakich faktycznie rozmiarów jest to odstępstwo. Organ odwoławczy natomiast bez przeprowadzenia dodatkowego postępowania zaakceptował takie stanowisko organu I instancji. Zdaniem Sądu w toku postępowania, którego efektem było cofnięcie stronie pozwolenia wodnoprawnego organy administracji powinny ponad wszelką wątpliwość ustalić, czy doszło do naruszenia przez stronę warunków pozwolenia i jakiej konkretnie wielkości naruszenie miło miejsce. W niniejszej sprawie należało zatem przeprowadzić dokładne pomiary dotyczące usytuowania nowej części pomostu. Działań takich organy administracji nie podjęły.
Ujawnione naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, z mocy art 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze. zm.).
Na mocy art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt 2-gim wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło