IV SA/Wa 570/04
WyrokWSA w Warszawie2004-12-08
Skład orzekający: Maria Rzążewska, Jakub Linkowski, Wanda Zielińska-Baran
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Zdrowia prawidłowo odmówił uzgodnienia warunków zabudowy dla budowy stacji telefonii komórkowej GSM na dachu budynku w strefie ochrony uzdrowiskowej, powołując się na negatywny wpływ na środowisko i estetykę, a także na sprzeczność z przepisami ustawy o uzdrowiskach i statutu uzdrowiska?Ratio decidendi
Minister Zdrowia nieprawidłowo odmówił uzgodnienia warunków zabudowy dla budowy stacji telefonii komórkowej GSM. Analiza statutu uzdrowiska nie potwierdziła zakazu instalowania tego typu urządzeń w strefie A ochrony uzdrowiskowej. Powołanie się przez organ na przepisy Prawa ochrony środowiska, które stanowią jedynie katalog definicji, było wadliwe. Ponadto, organ nie wykazał w sposób przekonujący negatywnego wpływu inwestycji na środowisko i estetykę, zwłaszcza w kontekście istnienia już podobnej instalacji innego operatora, co podważa zarzut nierównego traktowania podmiotów gospodarczych.Stan faktyczny
Minister Zdrowia odmówił uzgodnienia warunków zabudowy dla budowy stacji telefonii komórkowej GSM na dachu budynku w strefie A ochrony uzdrowiskowej w U., powołując się na negatywny wpływ na środowisko, estetykę oraz sprzeczność z ustawą o uzdrowiskach i statutem. Inwestor (P. S.A.) zarzucił w skardze sprzeczność decyzji z przepisami, niewyjaśnienie istotnych okoliczności oraz nierówne traktowanie, wskazując na istnienie już podobnej instalacji innego operatora. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Ministra Zdrowia.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] maja 2004 r. i poprzedzające je postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2004 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Rzążewska (spr.) Asesor WSA Jakub Linkowski Asesor WSA Wanda Zielińska - Baran Protokolant Andrzej Malinowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2004 r.; II. zasądza od Ministra Zdrowia na rzecz P. S.A. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] maja 2004r. Minister Zdrowia po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej postanowieniem tego organu z dnia [...] kwietnia 2004r. odmawiającego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie stacji telefonii komórkowej GSM na dachu budynku Ośrodka Wczasowego R. położonego w obszarze "A" ochrony uzdrowiskowej w U. w powołaniu na art.3 ust.2 pkt4 ustawy z dnia ustawy z dnia 17 czerwca 1966r.o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym /Dz.U. nr 23, poz.150 ze zm/ i art.53 ust.4pkt1 i art.60 ustawy z dnia 27 marca 2003r.o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. nr 80, poz.171 ze zm/ oraz art.106§1i 5, art.144, art.138§1pkt1kpa
- utrzymał w mocy to postanowienie.
W uzasadnieniu swego stanowiska organ administracji podniósł, że obecne działania zmierzają do całkowitego zaprzestania lokalizowania inwestycji tego typu, co objęta wnioskiem, w strefie A ochrony uzdrowiskowej w U., gdzie prowadzi się lecznictwo. Strefa ta jest funkcjonalnym przedłużeniem najbliższego otoczenia zakładów i urządzeń lecznictwa uzdrowiskowego. Głównymi funkcjami tego terenu są funkcje lecznicze i dlatego wszelkie inwestycje na tym terenie winny być dostosowane do tych wymogów, realizując funkcję główną lub ją wspomagając. W ocenie organu administracji istnieje sprzeczność między planowanym zamierzeniem, jako urządzeniem będącym źródłem elektromagnetycznego promieniowania niejonizujacego, a funkcją tego obszaru przewidzianą w statucie uzdrowiska.
Organ administracji nadto podniósł, że przedstawiony przez inwestora raport o oddziaływaniu na środowisko stwierdza, że planowana inwestycja ma szkodliwe oddziaływanie na środowisko i przewiduje, że będzie przekroczony dopuszczalny poziom elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego w płaszczyźnie pionowej na wysokości powyżej 17,8mn.p. w płaszczyźnie poziomej ma mieć zasięg nie większy niż 45,6m. Raport ten, w ocenie organu, nie uwzględnia faktu, że inwestycja ma być zlokalizowana w uzdrowisku i nie powołał się na statut tego uzdrowiska jak i na uregulowania ustawy o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym. Powołując się na art.3pkt 4, 11,18 i 49 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r.Prawo ochrony środowiska /Dz. U. nr 62, poz.627 ze zm/ i mając na względzie, że inwestycja byłaby usytuowana w strefie A ochrony uzdrowiskowej organ administracji ocenia, że jej realizacja w na tym obszarze nie powinna mieć miejsca, bowiem jest to sprzeczne wprost z zasadą tworzenia obszaru ochrony uzdrowiska. Nadto organ administracji podniósł, że montaż dodatkowych czterech anten obok istniejącego już masztu z dwiema antenami stacji [...] GSM stanowić będzie dodatkową uciążliwość dla środowiska oraz wpłynie negatywnie na wrażenia estetyczne i krajobraz. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia zawiera stwierdzenie, że szkodliwy wpływ promieniowania niejonizującego na organizmy ludzkie nie został w sposób jednoznacznie wykluczony, dlatego też w przypadku lokalizacji stacji bazowych telefonii komórkowych zaleca się prowadzenie polityki rozważnego "unikania " biorąc pod rozwagę tak względy estetyczne jak i wrażliwość społeczną.
W skardze na to postanowienie P. SA zarzuca mu sprzeczność z przepisami i zebranym materiałem dowodowym oraz niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Powołując się na treść raportu, w którym wskazano, że obszar podwyższonego oddziaływania promieniowania elektromagnetycznego przekraczający 0,1W/m2 nie wchodzi na teren sąsiednich działek, na których przebywają ludzie, skarżący podnosi, że nie ma żadnych podstaw prawnych dla sprzeciwiania się zamierzonej inwestycji, w szczególności brak jest jakichkolwiek przesłanek do uznania, że inwestycja stanowić będzie zagrożenie dla ludności uzdrowiska. Skarga zarzuca, że stanowisko organu administracji przyjmujące, że budowa stacji bazowej telefonii komórkowej ma mieć szkodliwe oddziaływanie na środowisko, gdyż przekroczony zostanie poziom elektromagnetycznego promieniowania niejonizujacego oparte zostało na nieistniejących przesłankach i dowodach.
Ponadto skarga podnosi, że na tym samym budynku uzyskał pozytywną opinię i pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej inny operator sieci telefonii komórkowej - [...] GSM i wobec tego odmowa skarżącemu uzgodnienia przez Ministra Zdrowia warunków zabudowy dla takiego samego urządzenia ,świadczy o nierównym traktowaniu podmiotów gospodarczych czego zabrania konstytucja. Skarżący wywodzi, że takie działania organu administracji powodują niepotrzebne podejrzenia o stronniczość i faworyzowanie niektórych podmiotów gospodarczych i powinny być skutecznie likwidowane. Konkluzja skargi zawiera wniosek uchylenia zaskarżonego postanowienia i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Organ administracji nadto podniósł, że statut uzdrowiska miasta U. stanowi źródło prawa, którego przepisy umożliwiają ochronę środowiska naturalnego niezbędnego do prowadzenia i rozwijania lecznictwa uzdrowiskowego poprzez wyznaczenie stref ochrony uzdrowiskowej oraz określenie czynności dla nich zastrzeżonych. Do czynności tych należy instalowanie urządzeń, które mogłyby kuracjuszom utrudnić lub zakłócić przebywanie na tym obszarze (§2,§3 ust,1lit.h statutu) Nadto organ administracji podnosi, że nie rozważono w raporcie również tego czy dach budynku a dokładnie jego nadbudówka jest miejscem niedostępnym dla ludzi. Odpowiedź na skargę wywodzi, że obecny stan wiedzy i badań naukowych pozwala na bardziej precyzyjną odpowiedź na pytanie o oddziaływanie telefonii komórkowej na środowisko i ludzi, i powołuje się w tym względzie na uwagi zgłoszone przez przedstawicieli Zakładu Ochrony Mikrofalowej i Wojskowego Instytutu Higieny i Epidemiologii przedstawione na konferencji "Telefonia komórkowa a ochrona zdrowia i środowiska . Najnowsze przepisy i wyniki badań."
Sąd administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Analiza treści statutu uchwalonego dla uzdrowiska miasta U. nie potwierdza stanowiska prezentowanego w motywach zaskarżonego postanowienia że uregulowania tego statutu zabraniają instalowania na terenie strefy uzdrowiskowej A, która obejmuje również budynek wczasowo - sanatoryjny "R. " na dachu, którego skarżący, inwestor zamierza zainstalować stację telefonii komórkowej GSM, tego typu instalacji. W § 5 ust.1 statutu wymienione zostały zakazy dotyczące strefy uzdrowiskowej A i nie został w nim ujęty zakaz sytuowania na terenie tej strefy obiektów tego typu co stacja bazowa telefonii komórkowej. Wśród zakazów dla tej strefy, wymieniono zakaz uruchamiania zakładów uciążliwych mających niekorzystny wpływ na naturalne warunki powodujące hałas lub zanieczyszczenie terenu i powietrza. Zakazu tego nie można jednak utożsamiać z zakazem instalowania urządzeń będących źródłem elektromagnetycznego promieniowania niejonizującego a takim źródłem są stacje bazowe telefonii komórkowej. Stąd powołanie się przez organ administracji na to ograniczenie w postanowieniu utrzymanym w mocy zaskarżonym postanowieniem należy uznać za wadliwe. Natomiast w §3ust.1 statutu zostały wymienione czynności zastrzeżone w rozumieniu art.12ust.1 ustawy o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym, wśród tych czynności wymieniono lokalizowanie nowych obiektów budowlanych, instalowanie urządzeń utrudniających lub zakłócających przebywanie kuracjuszom i na te ograniczenia powołuje się organ administracji lecz dopiero w odpowiedzi na skargę. Podkreślić należy, iż zgodnie z powołanym przepisem ustawy o uzdrowiskach i lecznictwie uzdrowiskowym wymienione w §3 statutu czynności zastrzeżone są to te działania w tym inwestycyjne, które wymagają uzgodnienia z organem administracji właściwym w sprawach z zakresu ochrony zdrowia. Uzgodnienie danego zamierzenia inwestycyjnego nie oznacza, że organ uzgadniający działa na zasadach uznania, i może podług swobodnego uznania odmówić uzgodnienia. Przeciwnie odmowa uzgodnienia wymaga wykazania, że zamierzenie inwestycyjne jest w danych warunkach sprzeczne z prawem. W rozpoznanej sprawie poza nietrafnym powołaniem się na uregulowania statutu uzdrowiska organ administracji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienie powołał się na art.3 pkt 4, 11, 18 i 49 ustawy Prawo ochrony środowiska. Wymienione uregulowanie nie zawiera żadnych nakazów i zakazów, a stanowi wyłącznie katalog definicji pojęć, którymi posługuje się wymieniona ustawa, nie można wobec tego podzielić stanowisko organu administracji, iż zamierzenie skarżącego jest sprzeczne z cytowanym przepisem.
Jest okolicznością niesporną w sprawie, bowiem podnosi ją nie tylko skarga ale znajduje ona odzwierciedlenie w ustaleniach zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienie, że w miejscu zamierzonej przez skarżącego inwestycji znajduje się stacja bazowa innego operatora telefonii komórkowej i nie został postawiony przez organ administracji zarzut, samowolnego jej wybudowania. Okoliczność ta podważa ustalenia i ocenę organu administracji o tym, że na terenie objętym wnioskiem nie jest dopuszczalna realizacja tego rodzaju inwestycji, zaś zgromadzony materiał dowodowy nie potwierdza stanowiska organu, że realizacja następnej stacji bazowej telefonii komórkowej będzie stanowić dodatkową uciążliwość, skoro przedłożony przez stronę skarżącą raport tego nie ujawnia, a organ administracji nie przeciwstawił temu dowodowi, innej opinii a tylko własne subiektywne przekonanie co do szkodliwości wpływu tego rodzaju promieniowania na organizmy ludzkie. Jeśli w ocenie organu administracji raport nie zawierał pełną ocenę, to winien zobowiązać skarżącego do złożenia uzupełnienia tego raportu w zakresie, w którym organ uważa, że jest on niewystarczający.
Ocena organu administracji zaprezentowana w motywach zaskarżonego postanowienia o negatywnym wpływie realizacji inwestycji na wrażenia estetyczne i krajobraz poczyniona została bez jakichkolwiek ustaleń w tym przedmiocie i bez rozważenia, że dopuszczono już do zainstalowania na tym terenie tego typu obiektu. W tych okolicznościach wysuwanemu w skardze zarzutowi o nierównym traktowaniu podmiotów gospodarczych nie można odmówić słuszności.
Ujawnione wady proceduralne, stanowiące naruszenie art.7 i 77kpa oraz art.80kpa, pozostają w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy i powodują uchylenie postanowień obu instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji winien dokonać wnikliwej oceny całokształtu materailu dowodowego, odnosząc ustalenia stanu faktycznego do obowiązujących przepisów w tym do treści statutu uzdrowiska miasta U.
Z przyczyn wymienionych na podstawie art. 145§.1pkt1lit.c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 / orzeczono o uchyleniu postanowień obu instancji O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art.200 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło