IV SA/Wa 589/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marian Wolanin (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Kaja Angerman, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji - oddala skargę - Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] listopada 2009 r., odmawiającą S. M. wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji na działce nr ew. [...] w L. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r. wystąpili S. M. oraz E. i S. K. będący właścicielami nieruchomości, które nie graniczą bezpośrednio z działką nr ew. [...]. W zaskarżonej decyzji o warunkach zabudowy wskazano, że "uciążliwość prowadzonej działalności winna zamknąć się w granicach wnioskowanej działki", dlatego też uznano, że inwestycja, której dotyczyła zaskarżona decyzja nie miałaby negatywnego oddziaływania na sąsiednie działki, w tym działki niegraniczące z terenem tej inwestycji, dlatego też wnioskodawcy nie mogą być uznani za stronę w postępowaniu o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji o warunkach zabudowy. Podniesiono również, że jeżeli osoba wnosząca o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest legitymowana do jego wszczęcia, bądź w sprawie nie zachodzą enumeratywnie wymienione przesłanki w art. 156 §1 kpa to na podstawie art. 157 §3 kpa organ ten odmawia wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Oznacza to, że warunkiem merytorycznego badania przesłanek nieważności jest złożenie wniosku o wszczęcie postępowania nieważnościowego przez podmiot do tego legitymowany, a organ musi stwierdzić istnienie przesłanki, która może stanowić podstawę do przeprowadzenia postępowania nieważnościowego. Dodatkowo Wskazano, że decyzja o warunkach zabudowy wydawana jest na wniosek inwestora który określa na jaką inwestycję przedmiotowa decyzja ma być wydana. Oznacza to, że skoro inwestor określał, że decyzja ma być wydana na rozbudowę budynku gospodarczo-magazynowego artykułów do produkcji rolnej, to organ mógł wydać decyzję tylko w tym zakresie. Faktyczne zaś wykorzystanie przez inwestora budynku jest kwestią odrębną od samego procesu wydawania decyzji o warunkach zabudowy. Kwestie faktycznego użytkowania obiektu przez inwestora nie stanowią podstawy do oceny prawidłowości wydania decyzji o warunkach zabudowy, albowiem mogą zaistnieć dopiero po wydaniu takiej decyzji. Kontrola w sprawie Sygn. akt IV SA/Wa 589/10 stwierdzenia nieważności decyzji może być przeprowadzana tylko w stosunku do tej decyzji, która została wydana, a nie sposobu jej wykorzystania przez inwestora. Na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2010 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł S. M. zarzucając jej naruszenie: * art. 65 i art. 32 ust. 1 zdanie 2 Konstytucji RP; * art. 7 i art. 77 §1 kpa poprzez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego; * art. 11 kpa poprzez niewyjaśnienie stronom przesłanek na podstawie których wydano zaskarżone decyzje; * art. 156 §1 pkt2,5, 7 kpa; * §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W uzasadnieniu skargi wskazano, że właściciel działki sąsiedniej ma, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, prawo do poszanowania jego uzasadnionych interesów wynikających z prawa do korzystania ze swojej własności. Ochrona własności stanowi jedno z praw konstytucyjnych zawartych w art. 64 Konstytucji RP, a budowa zakładu przemysłowego produkcji kosmetyków wbrew jednoznacznym zapisom planu zagospodarowania przestrzennego rażąco narusza prawo własności właścicieli pobliskich nieruchomości. Podniesiono również, że interes prawny skarżącego przejawia się w tym, iż jest on właścicielem pobliskiej nieruchomości zabudowanej zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego domem jednorodzinnym. Fabryka kosmetyków zbudowana w środku zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej jest niezwykle uciążliwa dla otoczenia, stanowi zagrożenie dla życia i zdrowia. Wskazano, iż odmowa wszczęcia postępowania bez żadnego uzasadnienia ze strony organu oznacza, że odmawia się skarżącemu ochrony podstawowych praw do życia, zdrowia i własności, jak również, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie wyjaśniło wskazanych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zarzutów dotyczących planu zagospodarowania przestrzennego i istniejącej na tym terenie zabudowy oraz położenia nieruchomości, ich odległości i zagospodarowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Sygn. akt IV SA/Wa 589/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2010 r. utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] listopada 2009 r., odmawiającą S. M. wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r. ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji na działce nr ew. [...] w L. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w trybie art. 156 i nast. kpa składa się z dwóch faz: pierwsza dotyczy oceny dopuszczalności wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności, a druga merytorycznej oceny legalności kwestionowanej decyzji. W pierwszej fazie należy badać jedynie kwestie formalne, takie jak np. legitymację strony, czyli jej zdolność do występowania w postępowaniu w charakterze strony. Stroną postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest przede wszystkim strona postępowania zwykłego zakończonego wydaniem kwestionowanego orzeczenia oraz każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku mogą dotyczyć skutki stwierdzenia nieważności decyzji. Podstawą odmowy wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie jest uznanie, iż wnioskodawca nie ma w niej przymiotu strony ponieważ kwestionowana przez niego decyzja Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r. nie dotyczy jego interesu prawnego. Stanowisko organu orzekającego w tej sprawie jest w ocenie Sądu trafne. Interes taki mają przede wszystkim te podmioty, którym on przysługuje w postępowaniu, w wyniku którego wydana została kwestionowana decyzja dotycząca warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, a więc interes taki przysługuje właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości bezpośrednio przylegającej do terenu realizacji przedsięwzięcia. Interes prawny mają również właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości także dalej położonych, jednak tylko pod warunkiem oddziaływania planowanego przedsięwzięcia inwestycyjnego na takie nieruchomości, co wynika z art. 42 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139), obowiązującej w dacie wydania kwestionowanej decyzji o warunkach zabudowy i Sygn. akt IV SA/Wa 589/10 zagospodarowania terenu z dnia [...] czerwca 2000 r., który nakazywał określenie w decyzji wymagań dotyczących ochrony interesu osób trzecich. Skarżący nie jest jednak właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości graniczącej z nieruchomością objętą decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r. W przedmiotowej sprawie organ orzekający prawidłowo bowiem ustalił, iż nieruchomość skarżącego o nr ew. [...] położonej przy ul. [...] w L. nie przylega bezpośrednio do działki o nr ew. [...], dla której zostały ustalone warunki zabudowy decyzją Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r. Fakt ten potwierdzają również znajdujące się w aktach sprawy mapy geodezyjne. Skarżącemu nie przysługuje również przymiot strony z racji bycia właścicielem nieruchomości położonej w bliskim sąsiedztwie nieruchomości objętej kwestionowaną decyzją z dnia [...] czerwca 2000 r., ponieważ uciążliwość projektowanej inwestycji zakreślona została w tej decyzji jedynie do granic nieruchomości objętej ustaleniem warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Należy przy tym podkreślić, iż przymiot strony do żądania oceny legalności decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r. oceniany jest przez pryzmat ewentualnego uciążliwego oddziaływania na dalsze nieruchomości inwestycji określonej w decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r., ponieważ przedmiotem oceny legalności miałaby być ta decyzja w takim kształcie jej treści, jaki został w niej określony. W decyzji tej wskazano zaś na ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzenia inwestycyjnego dot.: rozbudowy istniejącego budynku gospodarczo-magazynowego artykułów do produkcji rolnej o przechowalnię owoców i warzyw wraz z częścią socjalną w istniejącym siedlisku rolnym na działce o nr ew. [...] w L. Tymczasem skarżący domaga się wszczęcia postępowania nadzorczego, wobec powołanej decyzji wskazując na okoliczności, iż nieruchomość objęta tą decyzją zabudowana jest fabryką kosmetyków bardzo uciążliwi oddziaływującą na całe otoczenie, a nie tylko na nieruchomości bezpośrednio z nią graniczące. Ocena przysługiwania przymiotu strony w postępowaniu nadzorczym nie następuje jednak przez pryzmat faktycznego sposobu zagospodarowania lub wykorzystania nieruchomości, lecz jedynie przez pryzmat projektowanej inwestycji określonej w decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r. Odrębną zaś kwestią jest, w jaki następnie sposób dana nieruchomość zostanie zagospodarowana po wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Dla oceny legalności decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r. nie mają bowiem znaczenia okoliczności zaistniałe po jej wydaniu, lecz Sygn. akt IV SA/Wa 589/10 jedynie stan prawny i faktyczny istniejący w dniu jej wydania dotyczący tej decyzji. Z tego względu, również ocena przysługiwania przymiotu strony dokonywana jest przez pryzmat ustaleń zawartych w decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r., a nie przez pryzmat okoliczności faktycznych istniejących na nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie nie ma więc żadnego znaczenia także okoliczność dotycząca oceny zgodności decyzji z dnia [...] czerwca 2000 r. z ogólnym planem miejscowym uchwalonym w 1994 r. W żaden bowiem sposób okoliczność ta nie tworzy dla skarżącego interesu prawnego wobec decyzji Wójta Gminy L. wydanej w dniu [...] czerwca 2000 r. Skarżący upatruje interesu prawnego w oddziaływaniu istniejącej inwestycji na działce nr ew. [...] wobec jego nieruchomości. Jednakże przedmiotem oceny organu nadzory miałaby być decyzja Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r., a nie istniejący na nieruchomości nr ew. [...] stan faktyczny. Z tego względu wiązanie naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa z odmową wszczęcia postępowania nadzorczego wobec decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...] czerwca 2000 r. jest chybione, skoro w decyzji tej nie oceniono naruszenia interesu prawnego skarżącego przez aktualny sposób wykorzystania nieruchomości oznaczonej nr ew. [...]. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny, orzekł, jak w sentencji.