IV SA/Wa 590/12

PostanowienieWSA w Warszawie2012-06-13

Skład orzekający: Referendarz sądowy Joanna Dziedzic

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Ich miesięczny dochód, wysokość wydatków koniecznych, stałe koszty leczenia oraz brak wolnych środków finansowych uzasadniają przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżący M. G. i R. G. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wnioskodawcy wskazali na niskie dochody z renty chorobowej i emerytury, posiadanie domu wymagającego remontu i nieużytkowanej nieruchomości rolnej, a także liczne schorzenia i wysokie wydatki na leczenie i utrzymanie.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżących od kosztów sądowych i ustanowiono radcę prawnego z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócono się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. G. i R. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. G. i R. G. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] stycznia 2012 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: zwolnić skarżących od kosztów sądowych, ustanowić radcę prawnego z urzędu, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W. Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. W nadesłanych formularzach wniosku o przyznanie prawa pomocy M. i R. G. wskazali, iż prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżących jest renta chorobowa oraz emerytura w łącznej wysokości 1.879,37 zł netto miesięcznie. W oświadczeniu o stanie majątkowym wnioskodawcy podali, że są właścicielami ½ domu o pow. 167 m2, wymagającego remontu oraz nieruchomości rolnej o pow. 2 ha. Poza tym wnioskodawcy nie posiadają żadnego innego majątku, zgromadzonych środków finansowych, ani przedmiotów wartościowych. W uzasadnieniu swojego wniosku skarżący wskazali, iż oboje są ludźmi schorowanymi, cierpiącymi na liczne, przewlekłe schorzenia. Uzyskiwane przez nich niewielkie dochody w całości pochłaniają wydatki związane z zakupem lekarstw i rehabilitacją oraz utrzymaniem domu. Wśród comiesięcznych wydatków koniecznych skarżący wymienili opłatę za energię elektryczną - 85 zł, opłatę za gaz – 72 zł, opłatę za wodę – 75 zł, wywóz śmieci- 48,50 zł, wywóz nieczystości- 130 zł opłata za abonament telefoniczny- 40 zł, środki czystości- 50 zł, wydatki na lekarstwa – 356,01 zł, inne wydatki związane z prowadzeniem spraw, ogółem 898, 02 zł. Uzupełniając przedmiotowy wniosek skarżący w piśmie z dnia 29 maja 2012 r. oświadczyli, iż nie posiadają kont bankowych ani lokat terminowych. Otrzymywane świadczenia są im przekazywane drogą pocztową. Ponadto wskazali, iż grunty rolne stanowiące ich własność, wobec ciągłego ich zalewania ściekami z cmentarza nie są użytkowane, nie przynoszą żadnych dochodów. Skarżący nie ubiegali się o dopłaty do gruntów rolnych ani żadną inną formę pomocy z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa . Mając na uwadze powyższe dane stwierdzono, że skarżący nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego. Pokrycie przez nich kosztów postępowania w niniejszej sprawie mogłoby skutkować niemożnością zaspokojenia ich podstawowych potrzeb życiowych. Należy mieć na uwadze, iż miesięczny dochód wnioskodawców w wysokości 1.879,37 zł netto służy do utrzymania nie tylko dwóch dorosłych osób oraz pokrycia bieżących wydatków koniecznych ale również pokrycia kosztów związanych ze stałą opieką lekarską. Biorąc zatem pod uwagę kwotę uzyskiwanych przez nią dochodów, wysokość miesięcznych wydatków koniecznych oraz to, że ponoszą stałe koszty leczenia, brak jest podstaw do uznania, że posiadają oni wolne środki finansowe, które mogliby przeznaczyć na opłacenie kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa procesowego. Okolicznością mającą wpływ na ocenę zasadności niniejszego wniosku o przyznanie prawa pomocy jest również brak wolnych środków pieniężnych pozwalających na pokrycie przez skarżących jakichkolwiek kosztów w niniejszej sprawie. Oceniając wniosek skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika stwierdzić zatem należy, że wnioskodawcy wykazali, iż spełniają wymogi określone we wskazanym wyżej art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z tych względów na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło