IV SA/Wa 608/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Wykowski Sędziowie: sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.) sędzia del. SO Aleksandra Westra po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. K. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2022 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na odstępstwa od zakazów w związku z koniecznością ograniczenia szkód oddala skargę. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska (dalej: "GDOŚ") decyzją z 9 lutego 2022 r., nr DOA-WSzOP.6401.12.2021.MZ, po rozpatrzeniu odwołania B. K. (dalej: "Skarżący"), utrzymał w mocy decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej: "RDOŚ w [...]") z dnia 29 stycznia 2021 r., nr [...], zezwalającą na odstępstwa od zakazów obowiązujących wobec chronionych gatunków zwierząt, tj. umyślne zabijanie do 15 osobników kormorana Phalacrocorax carbo, do 12 osobników czapli siwej Ardea cinerea, do 10 osobników wydry Lutra lutra oraz na umyślne płoszenie i niepokojenie zwierząt, występujących na terenie Ośrodka Stawowego "[...]", na terenie działek nr [...], [...], [...], [...] i [...], obręb [...] oraz nr [...], obręb [...] w gminie [...]. Zaskarżona decyzja było wynikiem następujących ustaleń faktycznych i oceny prawnej. Wnioskiem z 16 grudnia 2020 r. B. K., prowadzący Ośrodek Stawowy "[...]", wystąpił do RDOŚ w [...] o wydanie zezwolenia na czynności podlegające zakazom w stosunku do chronionych gatunków zwierząt, tj. na umyślne zabijanie do 15 osobników kormorana Phalacrocorax carbo, do 12 osobników czapli siwej Ardea cinerea, do 10 osobników wydry Lutra lutra oraz na umyślne płoszenie i niepokojenie zwierząt, w każdym roku obowiązywania zezwolenia, na terenie stawów hodowlanych na działkach na terenie Ośrodka Stawowego "[...]", na terenie działek nr [...], [...], [...], [...] i [...], obręb [...] oraz nr [...], obręb [...] w gminie [...], w związku z koniecznością ograniczenia szkód wyrządzonych przez te gatunki w gospodarstwie rybackim. Stawy Ośrodka Stawowego "[...]" nie znajdują się w granicach obszarowych form ochrony przyrody. Położone najbliżej obszary Natura 2000, tj. [...] Lasy Puszczy nad [...] oraz [...] Jezioro [...] i Dolina [...], nie stanowią ochrony specjalnej gatunków ptaków - kormorana oraz czapli siwej. Decyzją z 29 stycznia 2021 r., nr [...], RDOŚ w [...] zezwolił na umyślne zabicie poprzez odstrzał z broni palnej do 15 osobników kormorana Phalacrocorax carbo, do 12 osobników czapli siwej Ardea cinerea, do 10 osobników wydry Lutra lutra, oraz na umyślne płoszenie i niepokojenie osobników wydry, w każdym roku obowiązywania zezwolenia, tj. do dnia 31 grudnia 2025 r., na terenie stawów hodowlanych na działkach na terenie Ośrodka Stawowego "[...]", na terenie działek nr [...], [...], [...], [...] i [...], obręb [...] oraz nr [...], obręb [...] w gminie [...], w związku z koniecznością ograniczenia szkód wyrządzonych przez te gatunki w gospodarstwie rybackim, przy zachowaniu następujących warunków: 1) osobami dokonującymi odstrzału będą B. K. oraz M. K.; 2) odstrzał osobników kormorana Phalacrorax carbo może zostać przeprowadzony wyłącznie poza okresem lęgowym, tj. z wyłączeniem okresu od 1 marca do 1 sierpnia, w latach obowiązywania zezwolenia; 3) odstrzał osobników czapli siwej Ardea cinerea może zostać przeprowadzony wyłącznie poza okresem lęgowym, tj. z wyłączeniem okresu od 1 marca do 1 sierpnia, w latach obowiązywania zezwolenia; 4) odstrzał osobników wydry Lutra lutra może zostać przeprowadzony wyłącznie po zakończeniu okresu rozrodczego, tj. od dnia 1 sierpnia do dnia 31 marca każdego roku obowiązywania zezwolenia; 5) w momencie zaobserwowania nad stawami osobników bielika Haliaeetus albicilla, orlika krzykliwego Aquila pomarina, bociana czarnego Ciconia nigra, kani czarnej Milvus migrans i kani rudej Milvus mikrus lub rybołowa Pandion haliaetus należy zaprzestać prowadzenia czynności wymieniowych w niniejszym zezwoleniu; 6) zabite osobniki zostaną przekazane do utylizacji podmiotowi uprawnionemu do utylizacji odpadów zwierzęcych lub zainteresowanym ośrodkom naukowym posiadającym odpowiednie zezwolenie lub zostaną spreparowane i przetrzymywane po otrzymaniu stosownego zezwolenia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska; 7) prowadzenia rejestru odstrzelonych osobników, w którym znajdują się następujące informacje: imię i nazwisko osoby dokonującej odstrzału, gatunek, miejsce, data i godzina dokonania odstrzału, liczba odstrzelonych osobników, liczba podniesionych osobników; 8) płoszenie i niepokojenie osobników odbywało się będzie przy użyciu broni myśliwskiej palnej; 9) przedłożenia RDOŚ w [...] sprawozdań z wykorzystania niniejszego zezwolenia do dnia 15 stycznia w latach 2022-2026. Sprawozdanie zawierało będzie rejestr odstrzelonych osobników, zgodnie z pkt. 7 decyzji oraz informacje o postępowaniu z martwymi okazami zwierząt objętych zezwoleniem. B. K. złożył odwołanie od decyzji RDOŚ w [...], wnosząc o uwzględnienie prośby o zmianę uzyskanego zezwolenia w pkt. 2. ww. decyzji, poprzez zezwolenie na całoroczny odstrzał osobników kormorana oraz w pkt. 5 ww. decyzji, z którego wynika, że w momencie zaobserwowania nad stawami wskazanych osobników, należy zaprzestać prowadzenia czynności wymienionych w zezwoleniu. GDOŚ zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję RDOŚ w [...] z [...] stycznia 2021 r., nr [...]. Organ odwoławczy podniósł, że RDOŚ w [...] w pkt 2 zaskarżonej decyzji określił, że odstrzał osobników kormorana Phalacrorax carbo może zostać przeprowadzony wyłącznie poza okresem lęgowym, tj. z wyłączeniem okresu od 1 marca do 1 sierpnia, w latach obowiązywania zezwolenia, uzasadniając takie rozstrzygnięcie faktem, iż zabijanie zwierząt w okresie lęgowym może powodować poważne ubytki w populacji danego gatunku ze względu na to, że zabijanie dorosłych osobników w okresie rozrodu powoduje niezdolność młodych do przeżycia. Odstrzał osobników kormorana w okresie lęgowym mógłby wywołać zachwianie równowagi poprzez powstanie dużej straty w przyrodzie, gdyż ubytek choć jednego okazu ptaka dorosłego naraża na utracenie całego przychówku. GDOŚ zaznaczył, że najbliższym siedliskiem kormoranów jest siedlisko zlokalizowane w obszarze Natura 2000, na wyspie Jeziora [...], gm. [...], w odległości 19,7 km w linii prostej od Ośrodka Stawowego "[...]". Nie istnieją rozwiązania alternatywne, które zapewniłyby pożądany efekt zmniejszenia szkód spowodowanych żerowaniem gatunków rybożernych. Mając na uwadze specyfikę terenu, tj. dużą powierzchnię obiektu hodowlanego - nie jest możliwe osłonięcie zbiorników siatką, bądź rozwieszenie sznurów uniemożliwiających ptakom lądowanie na wodzie. Ponadto wskazano, że zastosowanie ww. rozwiązań mogłoby stanowić zagrożenie dla innych gatunków występujących w pobliżu stawów hodowlanych. W ocenie organu odwoławczego nie doszło do uchybień podczas prowadzonego postępowania przez RDOŚ w [...], natomiast przyjęte rozwiązania oraz określone warunki w decyzji pozwalają na zniesienie uciążliwości jakie powodują przedmiotowe gatunki oraz ograniczenie występowania szkód w mieniu. Z Raportu końcowego z realizacji Monitoringu Ptaków Polski w latach 2018-2021 przygotowanego przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska wynika, że gatunki pospolite takie jak czapla siwa oraz kormoran, na przestrzeni badanych lat notowały wzrost populacji. Na skontrolowanych obiektach sumaryczna liczebność kormorana Phalacrocorax carbo wyniosła w roku 2019 - 27 926 osobników, w roku 2020 - 31 474 osobników, a w roku 2021 - 45 168 osobników. Natomiast, w stosunku do czapli siwej Ardea cinerea, ogółem stwierdzono w latach 2019-2021, odpowiednio: 2 876 osobników, 3 267 osobników oraz 4 070 osobników. W nawiązaniu do powyższego wskazano, że odstrzał w każdym roku obowiązywania zezwolenia, odpowiednio 15 osobników kormorana oraz 12 osobników czapli siwej, przeprowadzony poza okresem lęgowym, nie spowoduje zagrożenia dla ww. populacji, zarówno w skali lokalnej jak i kraju. Jak wynika z opracowania Głównego Inspektora Ochrony Środowiska wydra Lutra lutra nie jest gatunkiem zagrożonym w Polsce - wręcz przeciwnie - w ostatnich dekadach następuje szybki proces odnowy liczebności i areału tego gatunku w kraju (Brzeziński i in. 1996, Romanowski 2000, 2006), w związku z czym, zabicie w każdym roku obowiązywania zezwolenia, do 10 osobników, poza okresem rozrodczym, nie wpłynie negatywnie na populację wydry na terenie kraju. Analiza zgromadzonej w sprawie dokumentacji wykazała również, że spełniona została przesłanka alternatywna niezbędna do wydania zezwolenia, czyli konieczność ograniczenia poważnych szkód w gospodarce rybackiej. B. K. wniósł skargę na decyzję GDOŚ z 9 lutego 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił: - naruszenie art. 56 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 56 ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2020 r., poz. 55 z późn. zm.) poprzez odmowę wydania zezwolenia na odstrzał w terminach od 1 marca do 1 sierpnia, w latach obowiązywania zezwolenia na terenie Ośrodka Stawowego “[...] mimo, że art. 56 ust. 4 pkt 2 przywołanej ustawy został wymieniony w podstawie prawnej skarżonej decyzji oraz przy braku zagrożenia dla populacji kormorana czarnego i rozwiązań alternatywnych, tj., istnienia w pełni określonych przepisami przesłanek do wydania zezwolenia obejmującego również w tych okresach; - bezpodstawne wprowadzenie zakazu określonego w pkt 5 decyzji RDOŚ w [...] w brzmieniu: w momencie zaobserwowania nad stawami osobników bielika Haliaeetus albicilla, orlika krzykliwego Aquila pomarina, bociana czarnego Ciconia nigra, kani czarnej Milvus migrans i kani rudej Milvus mikrus lub rybołowa Pandion haliaetus należy zaprzestać prowadzenia czynności wymieniowych w niniejszym zezwoleniu; - naruszenie art. 2 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przyrody poprzez pominięcie przy rozpatrywaniu odwołania skarżącego, że ochrona przyrody polega na zachowaniu, zrównoważonym użytkowaniu oraz odnawianiu zasobów, tworów i składników przyrody dziko występujących m.in. zwierząt (ryb), a celem ochrony przyrody jest utrzymanie procesów ekologicznych i stabilności ekosystemów, zachowaniu różnorodności biologicznej, zapewnieniu ciągłości istnienia lub przywracania do właściwego startu ochrony, a nie ochronie ponad miarę jednego gatunku; - art. 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2020 r., poz. 1219 z późn. zm.), bowiem ochrona jednego lub kilku elementów przyrodniczych powinna być realizowana z uwzględnieniem pozostałych elementów; - art. 35, art. 76 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, ze zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 140 k.p.a.; - art. 11 k.p.a. w zw. z art. 7 i art; 107 § 3 k.p.a,, gdyż uzasadnienie skarżonej decyzji nie odnosi się w sposób rzeczywisty do argumentów przedstawionych w odwołaniu od decyzji I instancji, którym Skarżący przypisywał decydujące znaczenie dla wyniku sprawy; - art. 107 ust. 1 i 3 k.p.a. poprzez brak prawidłowego uzasadnienia decyzji w zakresie odmowy; objęcia odstrzałem kormorana czarnego w okresach od 1 marca do 1 sierpnia, w latach obowiązywania zezwolenia. Według Skarżącego, zezwolenie na odstrzał redukcyjny kormoranów wyłącza termin, w którym ptaki te wyrządzają największe szkody w hodowli stawowej. Powodem tych szkód jest wielkość ryb, które znajdują się w stawach w wyłączonym z odstrzałów okresie, tj. od zarybienia stawów wiosną, zazwyczaj w marcu, do ok.15 sierpnia każdego roku, ponieważ wówczas ryby są jeszcze małe i całkowicie dostępne dla kormoranów. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji poprzedzającej w części zakazującej na odstrzał w terminach od 1 marca do 1 sierpnia kormorana czarnego w latach obowiązywania zezwolenia i w pkt. 5 nakazującego zaprzestania prowadzenia czynności wymienionych w decyzji RDOŚ [...] w momencie zaobserwowania osobników (ptaków) wymienionych w pkt 5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."), sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia administracyjnego pod względem jego zgodności z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa w dacie jego wydania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając niniejszą sprawę według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Sąd wyjaśnia, że sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a., z godnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W niniejszej sprawie wniosek taki złożył skarżący w swojej skardze, a organ nie wyraził sprzeciwu. W rozpoznawanej sprawie podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o ochronie przyrody. Zgodnie z art. 52 ust. 1 pkt 1 i 12 tej ustawy w stosunku do dziko występujących zwierząt gatunków objętych ochroną gatunkową może być wprowadzony zakaz umyślnego zabijania oraz umyślnego płoszenia lub niepokojenia. Stosownie zaś do art. 56 ust. 2 tej ustawy Regionalny dyrektor ochrony środowiska na obszarze swojego działania i na obszarach morskich może zezwolić w stosunku do gatunków: 1) objętych ochroną częściową - na czynności podlegające zakazom określonym w art. 51 ust. 1 i 1a oraz art. 52 ust. 1 i 1a; 2) objętych ochroną ścisłą - na czynności podlegające zakazom określonym w art. 51 ust. 1 pkt 1-8, 10 i 11 i ust. 1a pkt 1-3 i 5 oraz art. 52 ust. 1 pkt 2, 4-10 i 12-15 i ust. 1a pkt 2-6. Warunkiem zwolnienia od zakazów jest m.in., zgodnie z art. 56 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy, brak rozwiązań alternatywnych, jeżeli zezwolenia nie są szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony dziko występujących populacji chronionych gatunków roślin, zwierząt lub grzybów oraz wynikają z konieczności ograniczenia poważnych szkód w odniesieniu do upraw rolnych, inwentarza żywego, lasów, rybostanu, wody lub innych rodzajów mienia. Z kolei według art. 56 ust. 4b ustawy o ochronie przyrody warunek wydania zezwolenia, o którym mowa w ust. 4 pkt 2, w przypadku gatunków ptaków dotyczy szkód w odniesieniu do zbóż, inwentarza żywego, lasów, rybostanu lub wody. Z powyższego wynika, że w art. 56 ust. 4 ustawy o ochronie przyrody określone zostały przesłanki upoważniające organy administracji do wydania zezwolenia na pozyskanie osobników objętych ochroną gatunkową. Mają one dwojaki charakter. Z jednej strony w ww. przepisie określono generalnie, że zezwolenia mogą być wydane jedynie w przypadku braku rozwiązań alternatywnych, jeżeli nie spowoduje to zagrożenia dla dziko występujących populacji chronionych gatunków roślin, zwierząt lub grzybów. Z drugiej strony zauważenia wymaga, że do wydania zezwolenia na podstawie art. 56 ust. 4 ww. ustawy oprócz spełnienia generalnych przesłanek określonych w tym przepisie niezbędne jest równoczesne wystąpienie jednej z indywidualnych przyczyn wymienionych w tej normie prawnej (punkty 1-7 tego przepisu). Za takim rozumieniem tego przepisu przemawia połączenie generalnej przyczyny uzasadniającej wydanie zezwolenia ze spójnikiem "oraz", który świadczy o konieczności łącznego wystąpienia generalnych przesłanek, z co najmniej jedną indywidualną, wymienioną w pkt 1-7 ust. 4 art. 56 ustawy o ochronie przyrody. Nie należy przy tym zapominać, że zasadą jest zakaz zabijania zwierząt należących do gatunków objętych ochroną ścisłą. Ustawodawca jednak dopuścił wyjątek od tej zasady, uzależniając możliwość jego zastosowania tylko do przypadku, w którym nie ma możliwości rozwiązań alternatywnych, gdy nie spowoduje to zagrożenia dla dziko występujących populacji chronionych gatunków przy spełnieniu co najmniej jednej z indywidualnych przesłanek. Dopuszczając odstępstwo od tej zasady, kwestię jego zastosowania ustawodawca pozostawił uznaniu organu administracji. Osiągnął to poprzez użycie sformułowania "może". Uznanie administracyjne nie oznacza jednak dowolności organu administracji przy wydawaniu decyzji, bowiem organ winien wykazać, że w konkretnej sprawie istniały przesłanki uzasadniające podjęte rozstrzygnięcie. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że organ wydając zezwolenie prawidłowo uznał, że nie istnieją rozwiązania alternatywne, a więc takie, które pozwoliłyby na niezabijanie osobników kormorana Phalacrocorax carbo, czapli siwej Ardea cinerea i wydry Lutra lutra. Brak jest rozwiązań, które zapewniłyby pożądany efekt zmniejszenia szkód spowodowanych żerowaniem gatunków rybożernych. Z uwagi na dużą powierzchnię obiektu hodowlanego nie jest możliwe osłonięcie zbiorników siatką, czy rozwieszenie sznurów uniemożliwiających ptakom lądowanie na wodzie. Poza tym zastosowanie ww. rozwiązań mogłoby stanowić zagrożenie dla innych gatunków występujących w pobliżu stawów hodowlanych. Oceniając wystąpienie drugiej z generalnych przesłanek tj. czy zezwolenie nie jest szkodliwe dla zachowania we właściwym stanie ochrony wskazanych gatunków zwierząt, Sąd uznał za słuszne stanowisko organu, że takie zagrożenie nie występuje. Analizując tę przesłankę należało odwołać się do definicji właściwego stanu ochrony gatunku określonej w art. 5 pkt 24 ustawy o ochronie przyrody. Zgodnie z tym przepisem właściwy stan ochrony gatunku oznacza sumę oddziaływań na gatunek, mogącą w dającej się przewidzieć przyszłości wpływać na rozmieszczenie i liczebność jego populacji na terenie kraju lub państw członkowskich Unii Europejskiej lub naturalnego zasięgu tego gatunku, przy której dane o dynamice liczebności populacji tego gatunku wskazują, że gatunek jest trwałym składnikiem właściwego dla niego siedliska, naturalny zasięg gatunku nie zmniejsza się ani nie ulegnie zmniejszeniu w dającej się przewidzieć przyszłości oraz odpowiednio duże siedlisko dla utrzymania się populacji tego gatunku istnieje i prawdopodobnie nadal będzie istniało. Jak podał organ z Raportu końcowego z realizacji Monitoringu Ptaków Polski w latach 2018-2021 przygotowanego przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska wynika, że gatunki pospolite takie jak czapla siwa oraz kormoran na przestrzeni badanych lat notowały wzrost populacji. Na skontrolowanych obiektach sumaryczna liczebność kormorana Phalacrocorax carbo wyniosła w roku 2019 - 27 926 osobników, w roku 2020 - 31 474 osobników, a w roku 2021 - 45 168 osobników. Natomiast, w stosunku do czapli siwej Ardea cinerea, ogółem stwierdzono w latach 2019-2021, odpowiednio: 2 876 osobników, 3 267 osobników oraz 4 070 osobników. Wynikający z przedmiotowego zezwolenia odstrzał wskazanych gatunków w każdym roku obowiązywania zezwolenia dotyczy odpowiednio 15 osobników kormorana oraz 12 osobników czapli siwej, przeprowadzony poza okresem lęgowym. Biorąc więc pod uwagę populację kormorana i czapli siwej oraz liczbę tych zwierząt, co do których zostało wydane zezwolenia na odstrzał w każdym roku należy uznać, że nie spowoduje to zagrożenia dla ww. populacji, zarówno w skali lokalnej jak i kraju. W ocenie Sądu organ prawidłowo w pkt 2 decyzji rozstrzygnął, że odstrzał osobników kormorana może zostać przeprowadzony wyłącznie poza okresem lęgowym tj. z wyłączeniem okresu od 1 marca do 1 sierpnia. Niewątpliwie zabijanie zwierząt w okresie lęgowym może powodować poważne ubytki w populacji danego gatunku ze względu na to, że zabijanie dorosłych osobników w okresie rozrodu powoduje niezdolność młodych do przeżycia. Zasadnie organ stwierdził, że wyrażenie zgody na powyższe mogłoby doprowadzić do śmierci młodych osobników z głodu, w męczarniach, gdyż ubytek okazu ptaka dorosłego naraża na utracenie całego przychówku. W związku z powyższym nie zasługują na uwzględnienie argumenty przedstawione przez Skarżącego w tym zakresie. Zauważyć należy, że argumenty te w zasadzie odnoszą się do ponoszonych strat ekonomicznych. Również nie zasługują na uwzględnienie zarzuty dotyczące innych kolonii lęgowym, albowiem nie można wykluczyć, że w przypadku wydania Skarżącemu odstępstwa na umyślne zabijanie kormoranów w okresie lęgowym, zabijane będą osobniki dorosłe posiadające już młode, które stworzą kolonię na stawach Skarżącego, co narazi ich potomstwo na śmierć. Podkreślić również należy, że organ wydając rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie kieruje się również zasadą przezorności i proporcjonalności. W odniesieniu do odstrzału wydry Lutra lutra trzeba zaznaczyć, że nie jest ona gatunkiem zagrożonym w Polsce, co wynika z opracowania Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. Zabicie w każdym roku obowiązywania zezwolenia, do 10 osobników, poza okresem rozrodczym, nie wpłynie negatywnie na populację wydry na terenie kraju, tym bardziej, że w ostatnich dekadach następuje szybki proces odnowy liczebności i areału tego gatunku w kraju (Brzeziński i in. 1996, Romanowski 2000, 2006). Skarżący jednak nie kwestionuje zaskarżonej decyzji w odniesieniu do odstrzału wydry. Z uwagi na powyższe w ocenie Sądu spełnione zostały zarówno przesłanki generalne, jak i przesłanki indywidualne wskazane w art. 56 ust. 4 pkt 1 i 3 ustawy o ochronie przyrody, warunkujące wydanie zezwolenia. Tym samym zdaniem Sądu bezpodstawne okazało się stanowisko skarżącego o naruszeniu przepisów prawa materialnego. Odnosząc się do zarzutu skargi w kwestii wprowadzenia zakazu określonego w pkt. 5 decyzji RDOŚ w [...] w brzmieniu: w momencie zaobserwowania nad stawami osobników bielika Haliaeetus albicilla, orlika krzykliwego Aquila pomarina, bociana czarnego Ciconia nigra, kani czarnej Milvus migrans i kani rudej Milvus mikrus lub rybołowa Pandion haliaetus należy zaprzestać prowadzenia czynności wymieniowych w niniejszym zezwoleniu, Sąd stwierdza, że organ odwoławczy wprawdzie nie odniósł się do tej kwestii mimo zarzutu odwołania, ale wskazany pkt 5 decyzji RDOŚ w [...] wynika bezpośrednio z art. 52 ust. 1 pkt 12 ustawy o ochronie przyrody, który również stanowi podstawę wydania decyzji przez organ. Z przepisu tego wynika, że w stosunku do dziko występujących zwierząt gatunków objętych ochroną gatunkową może być wprowadzony zakaz umyślnego płoszenia lub niepokojenia, a nie budzi wątpliwości Sądu, że odstrzał kormoranów, czapli siwej i wydry może wywołać spłoszenie lub niepokój ww. osobników, dlatego niezbędne było wprowadzenie tego punktu do decyzji zezwalającej na odstrzał. W ocenie Sądu nie trafne okazały się także zarzuty naruszenia przez organ przepisów postępowania. Sąd stwierdza, że organ prawidłowo wypełnił obowiązki wynikające z treści art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., dokonując czynności niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy. Materiał zgromadzony w sprawie był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia, a organ w uzasadnieniu decyzji przedstawił również szczegółowe przesłanki, którymi kierował się orzekając w sprawie. Ponadto uzasadnienie decyzji zawiera wszystkie elementy wskazane w art. 107 § 3 k.p.a. Tym samym w ocenie Sądu nie doszło również do naruszenia art. 8, art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie zaistniały przesłanki do odstąpienia od zakazu umyślnego zabijania kormorana, czapli siwej i wydry. Organ wykazał, że w rozpoznawanej sprawie brak jest racjonalnych rozwiązań alternatywnych, a wykonanie wnioskowanej czynności nie spowoduje zagrożenia dla populacji tych zwierząt. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.