IV SA/Wa 612/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Danuta Kania, Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2011 r. sprawy ze skargi Z. P. i małoletniej N. P. reprezentowanej przez Z. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania - oddala skargę - W dniu [...] lipca 2010r. J.P. współwłaścicielka domu usytuowanego przy ul. [...] w P. wniosła o wymeldowanie z pobytu stałego z ww. budynku Z.P. wraz z małoletnią córką N.P. podnosząc, iż nie zamieszkują oni pod wskazanym adresem od [...] maja 2007r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2010r. Prezydent Miasta P. po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, działając na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. z 2006r. nr 139 poz. 663 z późn. zm.) orzekł o wymeldowaniu Z.P. wraz z małoletnią córką N.P. z pobytu stałego z domu usytuowanego przy ul. [...] w P. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Z.P., który pismem z dnia [...]grudnia 2010r. działając w imieniu własnym oraz małoletniej córki złożył odwołanie zarzucając organowi niewyjaśnienie stanu faktycznego. Podniósł, iż miejsca pobytu stałego nie opuścił dobrowolnie, lecz było to podyktowane sytuacją rodzinną. W ocenie odwołującego się zeznania świadków przesłuchanych w postępowaniu administracyjnym są stronnicze, gdyż zamieszkują oni razem z wnioskodawczynią. Wyjaśnił, iż obecnie przebywa w gminie S. i pobyt ten ma charakter czasowy związany z wykonywaną pracą. W miejscu tym skarżący posiada meldunek czasowy. Powołując się na orzeczenie sądowe podniósł, iż nie jest dopuszczalne kwestionowanie zameldowania na pobyt stały skoro pobyt w innym miejscu ma charakter czasowy. Decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. po rozpatrzeniu odwołania Z.P. działającego w imieniu własnym oraz małoletniej córki N.P. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ uznał, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy w tym przede wszystkim zeznania świadków A.D. i M.D. potwierdziły fakt niezamieszkiwania Z.P. wraz z córką w budynku przy ul. [...] w P. Organ wskazał, iż przesłuchiwany w trakcie postępowania Z.P. potwierdził, iż od około trzech lat nie przebywa w miejscu stałego zameldowania. Przesłuchiwana J.P. oświadczyła, iż były mąż opuścił dom przy [...]dobrowolnie w dniu [...] maja 2007r., przy której to czynności obecni byli funkcjonariusze policji. Z.P. dobrowolnie oddał klucze do mieszkania , zabrał swoje rzeczy w tym m.in. laptopa, samochód, narzędzia. Wyjaśniła, iż ubrania N. pozostawione przez Z. P. oddała swojej wnuczce. W ocenie organu wbrew twierdzeniom zainteresowanego nie wynika, aby rzeczywiście został zmuszony do opuszczenia przedmiotowego lokalu. Ponadto odwołujący się nie podjął przewidzianych prawem działań faktycznych i prawnych gwarantujących mu powrót do miejsca stałego zameldowania. Zdaniem organu twierdzenia odwołującego się o chęci powrotu do przedmiotowego lokalu są gołosłowne i nie są poparte żadnymi działaniami. Zdaniem Wojewody [...] fakt zameldowania odwołującego się na pobyt czasowy w miejscowości [...]nie stanowi samodzielnej przesłanki, której zaistnienie pozbawia organ meldunkowy możliwości wymeldowania danej osoby z miejsca pobytu stałego. Ocena meldunku czasowego i okoliczności z tym związane powinny być rozważane każdorazowo w zależności od okoliczności faktycznych konkretnej sprawy. Nie ma bowiem przeszkód prawnych, by osoba posiadająca czasowe zameldowanie nie miała stałego meldunku. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji gdy osoba faktycznie opuściła miejsce pobytu stałego i nie jest zainteresowana utrzymaniem meldunku na pobyt stały, a nie dokonała obowiązku wymeldowania się. W ocenie organu odwoławczego zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza, iż w przedmiotowej sprawie spełnione zostały przesłanki określone w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji i dowodach osobistych zgodnie z którym organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Pismem z dnia [...] marca 2011 r. Z.P. w imieniu własnym oraz małoletniej N.P. skierował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji wydanej w pierwsze instancji wskazując na błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji oraz niewłaściwą ocenę materiału dowodowego. Zarzucił organom zarówno pierwszej jak i drugiej instancji, iż decyzje o wymeldowaniu oparły wyłącznie na zeznaniach osób bezpośrednio zainteresowanych wymeldowaniem skarżącego i jego córki. Skarżący podniósł, iż nigdy nie opuścił miejsca stałego zameldowania na stałe, a kilkuletni pobyt w innej miejscowości ma charakter wyłącznie czasowy i związany jest z wykonywana pracą. Zdaniem skarżącego organ dopuścił się więc naruszenia art. 15 ust.2 ustawyo ewidencji ludności wydając zaskarżone decyzje. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p. p. s. a.). Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewody [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta miasta P. orzekającej o wymeldowaniu Z.P. wraz z małoletnią córką N.P. z pobytu stałego z domu usytuowanego przy ul. [...] w P. Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że nie narusza ona prawa, w stopniu uzasadniającym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Podstawę materialno - prawną podejmowanych w sprawie decyzji stanowił art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, w myśl którego organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Podkreślić w tym miejscu należy, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem zarówno Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 powołanej ustawy jest spełniona, jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. Ponadto organ winien ustalić zamiar osoby, która ma być wymeldowana. Przy ustalaniu zamiaru nie można poprzestać na oświadczeniach osoby zainteresowanej. Dla oceny zamiaru istotne znaczenie mieć będzie, czy okoliczności istniejące w sprawie potwierdzają wolę osoby zainteresowanej, czy też pozostają w sprzeczności. Do okoliczności takich należeć będą m. in.: sposób opuszczenia lokalu, koncentracja interesów życiowych w danym miejscu. Rezygnacja z przebywania w określonym lokalu może nastąpić w sposób wyraźny - poprzez złożenie stosownego oświadczenia, ale także w sposób dorozumiany - poprzez zachowanie, które w sposób nie budzący wątpliwości wyraża wolę danej osoby skoncentrowania swojej aktywności życiowej w innym miejscu. Dobrowolne opuszczenie ma miejsce wówczas, gdy wynika z własnej woli osoby zainteresowanej, a nie z powodu bezprawnych działań lub zachowań innych osób. W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje okoliczność, że skarżący wraz z córką opuścił przedmiotowy lokal w dniu [...] maja 2007 r. Kwestią zatem zasadniczą jest ustalenie, czy opuszczenie spornego lokalu było dobrowolnym opuszczeniem lokalu, w myśl art. 15 ust. 2 cyt. ustawy oraz czy miało charakter trwały. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy, w postaci wyjaśnień wnioskodawczym J.P., skarżącego Z.P. oraz świadków A.D. i M.D. potwierdzają, iż skarżący dobrowolnie opuścił miejsce stałego pobytu przy ul. [...] nie dopełniając ciążącego na nim obowiązku wymeldowania się. Tym samym organu ewidencyjne nie naruszyły prawa wydając decyzję w trybie art. 15 ust.2 powołanej ustawy. Skarżący zarzucał wprawdzie, iż zeznania świadków są stronnicze, jednakże zauważyć należy iż skarżący nie wskazał i nie wnioskował o przesłuchanie jakiegokolwiek świadka, który mógłby potwierdzić, iż opuszczenie przez niego miejsca stałego pobytu nie było dobrowolne i trwałe. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż pomiędzy wnioskodawczynią, a skarżącym istnieje poważny konflikt. Strony są po rozwodzie, który został orzeczony wyrokiem Sądu Okręgowego w W. z dnia [...] maja 2009r. z wyłącznej winy Z.P. Ponadto skarżący jest współwłaścicielem domu z którego został wymeldowany. W ocenie Sądu, zabranie w dniu [...] maja 2007r. przez skarżącego z budynku przy ul. [...] wszystkich swoich i dziecka rzeczy oraz oddanie kluczy do budynku, świadczy że skarżący nie miał zamiaru powrócić do lokalu i ponownie w nim zamieszkać. Po tym dniu skarżący wyprowadził się od innej miejscowości, nie przychodził już do tego lokalu. Ponadto po opuszczenia lokalu skarżący nie podejmował żadnych czynności umożliwiających mu powrót do lokalu. Jak wynika z wyjaśnień skarżącego złożonych na rozprawie, dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie wymeldowania skarżący wystąpił do sądu z pozwem o przywrócenie naruszonego posiadania. Bezsporne jest, że pomiędzy skarżącym i jego byłą żoną (w dniu [...] maja 2009r. orzeczono rozwód z winy skarżącego) dochodziło do licznych nieporozumień i kłótni w czasie ich wspólnego zamieszkiwania. W trakcie postępowania administracyjnego nie wykazano jednak aby toczyło się postępowanie karne, a skarżący wyprowadzając się z lokalu był do tego przymuszony działaniem wnioskodawczym czy też jej rodziny. Okoliczność, iż skarżący wyprowadzał się w atmosferze konfliktu istniejącego między małżonkami, nie zmienia faktu iż było ono dobrowolne. Skarżący mógł zmienić zdanie i wrócić do spornego lokalu celem ponownego zamieszkania w nim, jednakże przez wiele lat tego nie uczynił, co świadczy o trwałości jego opuszczenia i w konsekwencji dobrowolności. W ocenie Sądu bez wpływu na wynika przedmiotowego postępowania miała okoliczność nieprzerwanego posiadania przez skarżącego czasowego meldunku w miejscu dotychczasowego zamieszkania. Powyższe ustalenia nie pozwalają również na uznanie za zasadne zarzutów skargi, iż wolą skarżącego nigdy nie było opuszczenie przedmiotowego domu, a wyjazd miał wyłącznie charakter czasowy. Z wyjaśnień skarżącego wynika, iż obecna jego sytuacja jest trudna, a brak stałego meldunku utrudnia dokonywania wielu czynności w życiu codziennym chociażby zarejestrowania się w Urzędzie Pracy. W ocenie Sądu jednak plany skarżącego związane z powrotem do P. oraz chęć zamieszkania w domu przy ul. [...] nie mogą usprawiedliwiać odmowy wymeldowania. Jeżeli skarżący powróci do domu, którego zresztą jest współwłaścicielem wówczas ma nie tylko prawo, ale nawet obowiązek dokonać meldunku. Ponadto organ prowadząc postępowanie administracyjne w przedmiocie wymeldowania, obowiązany jest samodzielnie dokonać ustaleń, czy osoba, której dotyczy postępowanie, faktycznie opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Dlatego wystąpienie przez skarżącego z powództwem o przywrócenie naruszonego posiadania spornego lokalu, pozostaje bez wpływu na rozstrzygniecie przedmiotowego postępowania administracyjnego. Organy w oparciu o zebrany materiał dowodowy przyjęły, iż skarżący z dzieckiem opuścił dom przy ul. [...] w P. Uzyskanie prawomocnego wyroku będzie podstawą do ewentualnego wznowienia przedmiotowego postępowania. Mając na uwadze powyższy stan faktyczny sprawy, jak również okoliczność, iż w świetle art. 9 ust. 2b ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i oznacza potwierdzenie faktu pobytu w danym lokalu, uznać należy, iż słusznie orzekające w sprawie organy przyjęły, iż skoro skarżący od wielu lat nie zamieszkuje w miejscu zameldowania na pobyt stały, to utrzymanie zameldowania na pobyt stały w spornym lokalu stanowi jedynie fikcję meldunkową. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.