IV SA/Wa 615/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska – Litwiniec (spr.) na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 maja 2018 r. sprawy ze skargi C. J. na decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia I. odrzucić skargę; II. odmówić przyznania prawa pomocy. C. J., reprezentowana przez A. B., w piśmie z 15 stycznia 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody [...] z [...] grudnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania. W niniejszej skardze został również zawarty wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie z kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Wezwaniem z 3 kwietnia 2018 r. pełnomocnik strony skarżącej została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia, tj. różnicy między wysokością odszkodowania ustaloną z zaskarżonej decyzji, a wysokością odszkodowania jakiej domaga się strona skarżąca – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Badanie merytorycznej zasadności skargi w postępowaniu przed sądem administracyjnym każdorazowo poprzedza analiza wymogów jej dopuszczalności. Postępowanie sądowoadministracyjne może się bowiem toczyć wyłącznie na skutek prawnie dopuszczalnej oraz skutecznie wniesionej skargi. Zgodnie z treścią art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369), zwanej dalej "p.p.s.a.", skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Stosownie zaś do treści art. 215 § 1 p.p.s.a, w każdym piśmie wszczynającym postępowanie sądowe w danej instancji należy podać wartość przedmiotu zaskarżenia, jeżeli od tej wartości zależy wysokość opłaty. Jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 49 § 1 p.p.s.a.). Przy czym nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi obliguje sąd administracyjny do odrzucenia wniesionej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W niniejszej sprawie strona skarżąca we wniesionej skardze nie podała wartości przedmiotu zaskarżenia, dlatego pełnomocnik strony skarżącej w piśmie z 3 kwietnia 2018 r. została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podanie wartości przedmiotu zaskarżenia, tj. różnicy między wysokością odszkodowania ustaloną z zaskarżonej decyzji, a wysokością odszkodowania jakiej domaga się strona skarżąca – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Z analizy akt sądowych sprawy wynika, że korespondencja sądowa zawierająca wezwanie z 3 kwietnia 2018 r. została skierowana na adres pełnomocnika podany w nadesłanym dokumencie pełnomocnictwie z 13 marca 2018 r. Przesyłka adresowana do pełnomocnika strony skarżącej powróciła po dwukrotnym awizowaniu do Sądu z adnotacją "ZWROT – nie podjęto w terminie", wobec czego pozostawiono ją aktach sprawy ze skutkiem doręczenia (na podstawie art. 73 § 4 p.p.s.a.) w dniu 23 kwietnia 2018 r. Do dnia orzekania w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżące nie wykonała wezwania z 3 kwietnia 2018 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi. Z powyższego bezsprzecznie wynika zatem, że termin do uzupełnienia braków formalnych skargi bezskutecznie upłynął. Skutkiem uchybienia terminowi jest zatem odrzucenie skargi oraz bezskuteczność czynności strony w postępowaniu sądowym. Odrzucenie skargi przez sąd administracyjny jest bowiem równoznaczne z odmową wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Odnosząc się zaś do złożonego w niniejszej sprawie wniosku o przyznanie prawa pomocy, trzeba wskazać, że prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi (art. 247 p.p.s.a.). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, o oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Oznacza, to że zastosowanie art. 247 p.p.s.a. jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na merytoryczne rozpoznanie sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest bowiem pogląd, że analizowany przepis art. 247 p.p.s.a. znajduje zastosowanie – między innymi – gdy są podstawy do odrzucenia skargi (por. postanowienie NSA z 5 marca 2013 r., sygn. akt I OZ 152/13). Zauważyć należy, że wskazany przepis nie różnicuje przyczyn bezzasadności skargi, zatem prawo pomocy nie przysługuje zarówno w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych, jak i z przyczyn uregulowanych w przepisach materialnoprawnych (por. J. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. 2.; M. Wierzbowski, A. Wiktorowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, str. 1034 i nast.). Wobec tego, że strona skarżąca nie podała wartości przedmiotu zaskarżenia, brak było podstaw do prowadzenia zainicjowanego postępowania sądowego, a tym samym do przyznania C. J. prawa pomocy w toku postępowaniu (por. postanowienie NSA z 20 września 2017 r., sygn. akt I OZ 1368/17), tym bardziej, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie została również wskazana w formularzu "PPF". W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 215 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie I sentencji, zaś na mocy art. 247 p.p.s.a. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w punkcie II sentencji.