IV SA/Wa 619/18

WyrokWSA w Warszawie2018-07-03

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Aleksandra Westra, Anita Wielopolska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, skracając termin dobrowolnego powrotu i wydłużając termin zakazu ponownego wjazdu w stosunku do decyzji organu pierwszej instancji, naruszył zakaz reformationis in peius (art. 139 KPA)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy naruszył zakaz reformationis in peius (art. 139 KPA), orzekając na niekorzyść strony odwołującej się poprzez skrócenie terminu dobrowolnego powrotu do 15 dni i wydłużenie zakazu ponownego wjazdu do 1 roku, bez wykazania przesłanek rażącego naruszenia prawa lub interesu społecznego. W pozostałej części skarga została oddalona, ponieważ decyzja organu pierwszej instancji o zobowiązaniu do powrotu była obligatoryjna i prawidłowo wydana.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o zobowiązaniu M. T. do powrotu i orzeczeniu zakazu ponownego wjazdu. Cudzoziemiec przebywał w Polsce nielegalnie od 2014 roku. Po wydaniu decyzji o powrocie złożył wniosek o ochronę międzynarodową, który został odrzucony. Organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie, skrócił termin dobrowolnego powrotu do 15 dni i wydłużył zakaz ponownego wjazdu do 1 roku, co było niekorzystne dla strony. Cudzoziemiec zaskarżył tę decyzję, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu oraz w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu, a w pozostałej części oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia del. SO Aleksandra Westra (spr.), sędzia WSA Anita Wielopolska, Protokolant ref. staż. Magdalena Dębska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2018 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do powrotu oraz zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu oraz w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP "od dnia wykonania decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu decyzji"; 2. oddala skargę w pozostałej części. Zaskarżoną decyzją z [...].12.2017 r. nr [...]Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców po rozpoznaniu odwołania M. T. od decyzji Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...]z dnia [...].10.2015r. Nr [...]orzekającej o zobowiązaniu do powrotu w terminie 30 dni od dnia doręczenia w/w decyzji oraz o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 6 miesięcy od dnia wykonania w/w decyzji lub - w przypadku braku informacji o jej wykonaniu - od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego i o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku na wypadek, jeżeli nie opuści on tego terytorium w terminie dobrowolnego powrotu określonym w w/w decyzji lub przekroczy, lub będzie usiłował przekroczyć granicę w tym terminie wbrew przepisom - od dnia wykonania decyzji, w pkt. 1 uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu oraz w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu; w pkt. 2 orzekł o określeniu terminu dobrowolnego powrotu do 15 dni, od dnia doręczenia decyzji; w pkt. 3 orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu decyzji, terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji, na wypadek, jeżeli cudzoziemiec w terminie określonym w decyzji nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa; w pkt. 4 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu [...].10.2015r. Komendant Placówki Straży Granicznej w [...]wszczął postępowanie w sprawie zobowiązania M. T. do powrotu. W dniu [...].10.2015r. Komendant Placówki Straży Granicznej w [...]decyzją Nr [...]orzekł o zobowiązaniu Cudzoziemca do powrotu w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszej decyzji, zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 6 miesięcy od dnia wykonania w/w decyzji lub - w przypadku braku informacji o jej wykonaniu - od dnia upływu terminu dobrowolnego powrotu w niej określonego oraz o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku na wypadek, jeżeli nie opuści on tego terytorium w terminie dobrowolnego powrotu, określonym w decyzji lub przekroczy, lub będzie usiłował przekroczyć granicę w tym terminie wbrew przepisom - od dnia wykonania w/w decyzji. W podstawie prawnej w/w decyzji wskazano art. 302 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Cudzoziemiec. Wskazał, że nie mógł przedłużyć legalnego pobytu, w okresie posiadanego ostatnio zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, gdyż został okradziony, w wyniku czego nie miał żadnych środków finansowych oraz nie mógł uzyskać nowego dokumentu podróży. Powołał, że w okresie jego pobytu w Polsce zmieniła się sytuacja polityczna na [...], rozpoczęły się działania wojenne, w których uczestniczyli członkowie jego rodziny - syn i zięć. Obecnie zostali oni wcieleni do Armii [...] i skierowani do walk na wschodzie [...]. W związku z w/w okolicznościami, jego rodzina jest w niebezpieczeństwie, a on obawia się powrotu na [...] i dopiero po zatrzymaniu go przez Straż Graniczną, dowiedział się o możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony międzynarodowej. Poinformował o zamiarze złożenia wniosku o udzielenie ochrony międzynarodowej, a w dniu [...].11.2015r. złożył za pośrednictwem Komendanta Placówki Straży Granicznej w [...]wniosek w powyższej sprawie. W dniu [...].12.2015r. wniosek został przekazany do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Postanowieniem z dnia [...].01.2016r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców, zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze od w/w decyzji Komendanta PSG w [...]. Decyzją z dnia [...].05.2016r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców orzekł o rozpatrzeniu wniosku w trybie przyspieszonym, odmowie nadania M. T. statusu uchodźcy i odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Rada do Spraw Uchodźców decyzją z dnia [...].09.2016r. Nr [...]utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji w powyższej sprawie. Wyrokiem z dnia 12.04.2017r. WSA w Warszawie oddalił skargę M.T.na w/w decyzję Rady do Spraw Uchodźców. Wyrok w powyższej sprawie jest prawomocny. Postanowieniem z dnia [...].07.2017r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podjął z urzędu postępowanie odwoławcze od w/w decyzji Komendanta PSG w [...]. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wydał w dniu [...].12.2017 r. powołaną na wstępie zaskarżoną decyzję. Jako podstawę prawną wydania decyzji wskazano art. 302 ust. 1 pkt. 1, art. 315 ust. 1, art. 318 ust. 1 i ust. 2, art. 319 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach. Organ ustalił, że skarżący ostatni raz przyjechał do Polski w dniu [...].02.2004 r. przez przejście graniczne w [...] na podstawie dokumentu podróży, wydanego przez władze kraju pochodzenia z terminem ważności od dnia 26.09.2003 r. do dnia 26.09.2013 r. i wizy wydanej przez konsula w [...] z terminem ważności od dnia 03.02.2004 r. do dnia 31.07.2004 r. W dniu [...].10.2015 r. funkcjonariusze PSG w [...] przeprowadzili kontrolę legalności pobytu M. T., w wyniku której ustalono, że Cudzoziemiec posiadał jedynie kartę pobytu z terminem ważności od dnia 29.03.2012r. do dnia 11.03.2014 r. wydaną przez Wojewodę [...]. Organ ustalił, że Cudzoziemiec od przyjazdu do Polski tj. od 2004r. przebywał legalnie w Polsce jedynie na podstawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, udzielonego mu w trybie tzw. "abolicji" w w/w terminie od dnia 29.03.2012 r. do dnia 11.03.2014 r. Cudzoziemiec zarówno wcześniej, jak i po upływie terminu ważności w/w zezwolenia, nie podjął starań o zalegalizowanie pobytu na terytorium Polski. Natomiast, po wydaniu decyzji o zobowiązaniu go do powrotu, Cudzoziemiec złożył wniosek o udzielenie mu ochrony międzynarodowej, której jednak nie uzyskał. Organ II instancji stwierdził jednocześnie, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 303 ust. 1 w związku z art. 348 i 351 ustawy o cudzoziemcach. Zaznaczone zostało, że podawane przez Stronę powody, dla których miałby zostać objęta ochroną międzynarodową, nie zostały uznane za wiarygodne przez organy administracji. W toku postępowania o udzielenie ochrony międzynarodowej Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz Rada do Spraw Uchodźców orzekły, iż Cudzoziemiec nie uprawdopodobnił, iż przyczyną opuszczenia [...] przez cudzoziemca i wszczęcia procedury uchodźczej była obawa przed prześladowaniem m.in. z powodu poglądów politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej. Życie Cudzoziemca nie było zagrożone, a jego zeznania dotyczące obaw przed powrotem z powodu komunistów nie są wiarygodne, gdyż nawet, jeżeli podejmował działalność antykomunistyczną, to obecnie jego obawy są nieuzasadnione. Wskazano, że w trakcie niniejszego postępowania, cudzoziemiec powoływał się on na te same okoliczności, dotyczące sytuacji na [...] i zdarzeń, jakie miały mieć miejsce kilka lat przed jego przyjazdem do Polski. Organ uznał, że obawy M.T. nie są poparte żadnymi konkretnymi zdarzeniami i jednocześnie nie mają oparcia w rzeczywistych warunkach politycznych współczesnej [...]. Decyzja cudzoziemca o wyjeździe z kraju pochodzenia wiązała się wyłącznie z emigracją zarobkową. Na terytorium [...] pozostała rodzina Cudzoziemca - żona i czworo dzieci, co dodatkowo podważa jego twierdzenia o niebezpieczeństwie w kraju pochodzenia. Wskazano również, że M.T. nie ubiegał się o udzielenie mu ochrony międzynarodowej bezpośrednio po przyjeździe do Polski, lecz dopiero po wydaniu wobec niego zaskarżonej decyzji o zobowiązaniu go do powrotu. W ocenie organu odwoławczego, cudzoziemiec nie miał i nie ma faktycznych powodów do powoływania się na jakiekolwiek zagrożenia w kraju pochodzenia, a tym samym, ubiegania się o jakąkolwiek formę ochrony. Organ powołał się na dowód w postaci opracowania Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UDSC Nr [...] z dnia [...].08.2017 r. wskazując, że sytuacja polityczna na [...] jest stabilna. Powołano, że co prawda w dwóch obwodach wschodniej [...],[...] i [...], trwa tzw. operacja antyterrorystyczna, a znaczna część tych obwodów pozostaje poza kontrolą władz państwowych, jednak nie ma to wpływu na działanie władz w pozostałej części [...]. Nie został wprowadzony stan wojenny ani stan wyjątkowy. W kontekście przesłanki z art. 303 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 348 ustawy, mając na uwadze przesłanki udzielenia zgody na pobyt ze względów humanitarnych, dotyczące praw gwarantowanych w Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności organ wskazał, iż art. 2-8 Konwencji nie nakładają na państwo ogólnego obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemców wyboru kraju, w którym chcieliby oni mieszkać, pracować, leczyć się, itd. Konwencja nie gwarantuje prawa do wjazdu i pobytu cudzoziemca w kraju goszczącym. Organ uznał, iż w przypadku cudzoziemca, brak jest czynników, które mogłyby przemawiać za istnieniem obawy rzeczywistego, grożącego cudzoziemcowi prześladowania w przypadku powrotu na [...]. Organ stwierdził również, iż nie istnieje ryzyko doznania poważnej krzywdy przez poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia cudzoziemca. Cudzoziemiec nie wykazał, aby w przypadku powrotu do kraju pochodzenia mógł znaleźć się w kręgu zainteresowania władz [...], a także aby mógł on zostać pozbawiony wolności czy to w trybie określonym przez prawo, ale naruszający zakres przedmiotowy wyjątków określonych w art. 5 ust. 1 Konwencji, czy też w sposób bezprawny, nie wykazał indywidualnych i realnych podstaw do uznania, że powrót do kraju pochodzenia naraziłby go, bądź członków rodziny objętych niniejszym wnioskiem, na takie działania ze strony władz lub innych podmiotów, w sytuacji braku możliwości uzyskania efektywnej ochrony ze strony władz kraju pochodzenia. Powołano, że sprawie nie zachodzi przesłanka z art. 348 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. Cudzoziemiec nie wykazał, aby w przypadku powrotu przez niego do kraju pochodzenia zagrożone były jego prawa gwarantowane w art. 2-7 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. W ocenie organu odwoławczego zobowiązanie do powrotu cudzoziemca także nie naruszy jego prawa do życia rodzinnego, a także prywatnego w rozumieniu przepisów powołanej Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Powołano, że Cudzoziemiec wjechał na terytorium Polski w 2004 r., a zatem przebywa w Polsce od kilkunastu lat, jednak w większości był to pobyt nielegalny. Cudzoziemiec wjeżdżając do Polski nie miał realnych podstaw, aby spodziewać się legalizacji jego pobytu i perspektyw na pozostanie w Polsce na stałe. Na [...] pozostała jego najbliższa rodzina - żona i czworo dzieci, które obecnie są dorosłe i posiadają własne rodziny. W Polsce pracował dorywczo, zamieszkiwał w różnych miejscach, nie nawiązał de facto żadnych trwałych relacji z naszym krajem z uwagi na wieloletni, nielegalny pobyt. Cudzoziemiec wskazał wprawdzie, że w Polsce zamieszkuje jego dalsza rodzina, lecz nie utrzymuje z nią kontaktu. Ponadto Cudzoziemiec powołał się na polskie pochodzenie ze strony dziadka oraz obecny stan jego zdrowia. Wskazano, że artykuł 49 Konstytucji [...] gwarantuje każdemu obywatelowi prawo do ochrony zdrowia i bezpłatną opiekę zdrowotną w jednostkach będących własnością rządową i samorządową. Organ powołał opracowanie Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia tut. organu z dnia [...].08.2017 r., dotyczącego warunków opieki zdrowotnej na [...] wskazując, że cudzoziemiec w kraju pochodzenia będzie miał możliwość odbywania leczenia i zapewnioną pomoc medyczną w szerokim zakresie. W ocenie organu w sprawie nie zachodzi przesłanka z art. 348 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach, jak również nie zachodzi przesłanka z art. 348 pkt 3 ustawy o cudzoziemcach albowiem Cudzoziemiec nie ma w Polsce małoletnich dzieci. Organ stwierdził również, że nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 351 ustawy Organ odwoławczy uznał, że występując z wnioskiem o udzielenie ochrony międzynarodowej Cudzoziemiec zapewnił sobie możliwość pobytu w Polsce przez znacznie dłuższy okres. Z uwagi na powyższe oraz wieloletni, nielegalny pobyt Cudzoziemca w naszym kraju, organ uznał za zasadne uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie o 15-dniowego terminu dobrowolnego powrotu od dnia doręczenia niniejszej decyzji na podstawie art. 315 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Natomiast odnosząc się do określonego terminu zakazu ponownego wjazdu, określanego na podstawie art. 318 ust. 1 i 2 pkt. 2 i art. 319 pkt. 1 ustawy o cudzoziemcach, organ odwoławczy uznał, że minimalny 6 miesięczny okres zakazu ponownego wjazdu Cudzoziemca na terytorium Polski jest sankcją zbyt mało restrykcyjną, uwzględniając stan faktyczny sprawy. Podkreślono, że Cudzoziemiec przebywa w Polsce nielegalnie de facio (łącznie) od kilkunastu lat, nie posiada ważnego dokumentu podróży oraz żadnego tytułu pobytowego. Z uwagi na powyższe, organ uznał, że adekwatny będzie zakaz ponownego wjazdu cudzoziemca na terytorium RP w wymiarze 1 roku od dnia doręczenia decyzji i uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie 6 miesięcznego terminu i orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu decyzji, terytorium RP i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji. Cudzoziemiec wniósł na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie oraz decyzji ją poprzedzającej. W skardze podniesiono zarzuty naruszenia art. 7, 9, 77 § 1, 78 § 1, 80 i 107 § 3 kpa oraz art. 2 Konstytucji RP. Powołano, że zostały naruszone przepisy postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy ponieważ nie zbadano dowodów pisemnych dołączonych do sprawy, nie zebrano w należyty sposób materiału dowodowego, nie ustalono wszystkich okoliczności faktycznych. Skarżący wskazał, że w wyniku kradzieży utracił wszystkie środki pieniężne i z tego powodu nie mógł uzyskać nowego paszportu, a w konsekwencji złożyć wniosku o przedłużenie legalnego pobytu. Wskazał, że naruszenia prawa imigracyjnego zostały popełnione nieumyślnie, z uwagi na brak wiedzy prawniczej. Powołał się na swoje życie rodzinne w RP i polskie korzenie. Wskazał, że mieszka ponad 10 lat w Polsce. Zarzucił naruszenie art. 9 kpa. albowiem zgodnie z informacjami uzyskanymi w toku prowadzonego postępowania złożył wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej , co przedłużyło postępowanie w sprawie, a w konsekwencji organ odwoławczy skrócił wyznaczony termin dobrowolnego powrotu i wydłużył termin zakazu wjazdu, działając tym samym na niekorzyść Skarżącego. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców w odpowiedzi na skargę wniósł o jej uwzględnienie w części dotyczącej określenia terminów dobrowolnego powrotu oraz terminu zakazu ponownego wjazdu. W pozostałej części wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. 1136.), zwanej dalej "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, że wydana decyzja w zakresie pkt. 2 i 3 została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie decyzji w tej części na postawie art. 145 § 1 pkt. c p.p.s.a. Natomiast w pozostałej części decyzja odpowiada prawu i zarzuty skargi w tym zakresie są bezzasadne. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z art. 302 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach (Dz. U. 2016.1990) decyzję o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu wydaje się cudzoziemcowi, gdy przebywa lub przebywał na terytorium RP bez ważnej wizy lub innego ważnego dokumentu uprawniającego go do wjazdu na to terytorium i pobytu na nim, jeżeli wiza lub inny dokument są lub były wymagane. Skarżący, jak bezspornie wynika z materiału dowodowego, przyjechał do Polski na podstawie dokumentu podróży wydanym w kraju pochodzenia z terminem ważności do dnia 29.09.2013 r. i wizy wydanej przez konsula w [...] z terminem ważności do dnia 31.07.2004 r. W okresie od 29.03.2012 r. do 11.03.2014 r. przebywał legalnie na terytorium RP na podstawie karty pobytu wydanej przez Wojewodę [...]. Po dniu [...].03.2014 r. Cudzoziemiec nie podejmował żadnych starań o legalizację swojego pobytu na terenie RP. W dniu [...].10.2015 r. funkcjonariusze PSG w [...] przeprowadzili kontrolę legalności pobytu Cudzoziemca i zostało wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie zobowiązania go do powrotu. Prawidłowo organ stwierdził, że niewątpliwie wobec Skarżącego zachodzą przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt. 1 ustawy o cudzoziemcach. Słusznie również organ odwoławczy wskazał, że nie zachodzą negatywne przesłanki w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do powrotu wyszczególnione w art. 303 ust. 1 ustawy. W szczególności powołano, że wniosek Skarżącego o udzielenie mu ochrony międzynarodowej został rozpoznany negatywnie przez organ I instancji, a Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Wyrokiem z dnia 12.04.2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Cudzoziemca na decyzję Rady. Wskazać należy, że decyzja wydana na podstawie przepisu art. 302 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach ma charakter obligatoryjny i nie jest zależna od woli organu orzekającego w sprawie. Wskazuje na to użyty w tym przepisie zwrot "wydaje się", tym samym organ pozbawiony został swobody decyzyjnej i musi zobowiązać cudzoziemca do powrotu w przypadku wystąpienia przesłanki wymienionej w tym przepisie. Nie można zatem przyjąć, że przy orzekaniu na podstawie tego przepisu organ dysponuje swobodą w zakresie kwalifikacji skutków zdarzenia, tj. "uznaniem administracyjnym". Powyższy pogląd jest ugruntowany zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie sądów administracyjnych. Okoliczności dotyczące braku środków finansowych, czy też brak świadomości konieczności legalizacji dalszego pobytu na terenie RP, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Wskazać należy, że Skarżący wjeżdżając na terytorium RP zdawał sobie sprawę z obowiązku posiadania wymaganych dokumentów i wizy. W toku pobytu uzyskał zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, udzielone mu w trybie tzw. "abolicji" na okres od 29.03.2012 r. do 11.03.2014 r. Cudzoziemiec miał więc świadomość z konieczności uregulowania swojej sytuacji pobytowej na terenie obcego państwa, jak również z obowiązku przestrzegania przepisów obowiązujących na terytorium RP. Niezasadny jest więc zarzut naruszenia art. 2 Konstytucji. W ocenie sądu zaskarżona decyzja wydana została z dopełnieniem wymogów wynikających z art. 7, 77 § 1, 80 K.p.a. Organy wnikliwie przeprowadziły postępowanie dowodowe, dokonały ustaleń na podstawie całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, szczegółowo wypowiadając się co do zgromadzonych dowodów. Ocena faktów dokonana przez organy orzekające była swobodna, a nie dowolna i w efekcie nie doszło do naruszenia przepisu art. 80 K.p.a. Słusznie organy uznały, że Skarżący nie wskazał żadnych okoliczności uzasadniających udzielenie mu zgody na pobyt ze względów humanitarnych i na pobyt tolerowany. Brak jest podstaw, by uznać, że wykonanie decyzji naruszałoby prawo Cudzoziemca do życia rodzinnego lub prywatnego, w rozumieniu przepisów Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. Wskazać należy, że w odniesieniu do prawa Cudzoziemca do ochrony jego życia rodzinnego, o którym mowa w art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, istotną kwestią jest fakt, iż żaden z tych aktów prawnych nie nakłada na państwo ogólnego obowiązku poszanowania dokonanego przez cudzoziemca wyboru kraju, w którym chciałby on zamieszkać, a także obowiązku wyrażenia zgody na połączenie w tym kraju rodziny. Powyższe przepisy nie gwarantują prawa do wjazdu i pobytu cudzoziemca w kraju goszczącym. Nie mogą być interpretowane w sposób prowadzący do narzucania państwu przyjmującemu cudzoziemca konieczności legalizowania jego pobytu w formie przez niego wybranej, na wybranej przez cudzoziemca podstawie prawnej, wbrew przepisom prawa krajowego oraz bez względu na okoliczności faktyczne sprawy. Organy analizowały sytuację rodzinną Skarżącego, wskazując, że wykonanie decyzji zgodnie z terminami w niej wskazanymi, nie narusza żadnych praw do życia prywatnego i więzi rodzinnych Skarżącego. Powołano, że na terenie RP zamieszkuje dalsza rodzina Skarżącego, z którą nie utrzymuje on kontaktów. Kwesta narodowości dziadka Skarżącego nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia. Żona i dorosłe dzieci Skarżącego wraz z rodzinami zamieszkują na [...]. Skarżący przybył do Polski w celach zarobkowych. Przez większość pobytu przebywał na terenie RP nielegalnie. Brak jest również w sprawie jakichkolwiek podstaw wskazujących, że w przypadku zobowiązania do powrotu zagrożone byłyby prawa i podstawowe wolności Skarżącego. Jak zasadnie organ wskazał, wniosek o udzielenie ochrony międzynarodowej został złożony już w toku prowadzonego postępowania, a Skarżący przebywa na terytorium RP od 2004 r. Organy powołały materiał dowodowy w sprawie, na podstawie którego ustaliły obecną sytuację na [...], wskazując, że tylko w dwóch obwodach prowadzone są działania wojenne. Słuszna jest też ocena dokonana przez organ, że okoliczności dotyczące obaw powrotu na [...] powoływane przez Cudzoziemca, nie są poparte żadnymi konkretnymi zdarzeniami i nie mają oparcia w rzeczywistych warunkach politycznych współczesnej [...] (obawa przed komunistami). W sprawie nie stwierdzono, że zachodzi zindywidualizowane skonkretyzowane zagrożenie naruszeniem jakichkolwiek prawa Skarżącego w przypadku wydania decyzji zobowiązującej do powrotu. Organ odwoławczy odnosił się również do stanu zdrowia Skarżącego i możliwości leczenia na terytorium [...] powołując dowody w sprawie. Tym samym prawidłowa jest ocena, że Skarżący nie wykazał w sposób wiarygodny i przekonywujący, iż rzeczywiście może być zagrożony w sytuacji powrotu na terytorium [...]. Słusznie organy uznały, że w przypadku powrotu nie będzie zagrożone prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego Cudzoziemca oraz że nie ma przesłanek uzasadniających twierdzenie, że mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub zmuszony do pracy, pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo ukarany bez podstawy prawnej. Brak jest więc podstaw do stwierdzenia, że powrót Skarżącego do kraju pochodzenia będzie się wiązał z zagrożeniami, o których mowa w art. 348 i art. 351 ustawy o cudzoziemcach. W decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu określa się termin dobrowolnego powrotu, który wynosi od 15 do 30 dni, liczony od dnia doręczenia decyzji (art. 315 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach). W takiej decyzji orzeka się również o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP lub na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen oraz określa się okres tego zakazu (art. 318 ust. 1 ww. ustawy). Z kolei art. 318 ust. 2 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach stanowi, że zakaz ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen orzeka się w przypadku wydania decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do powrotu, w której określono termin dobrowolnego powrotu, na wypadek jeżeli cudzoziemiec w tym terminie: a) nie opuści terytorium RP lub b) przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa. Zgodnie zaś z art. 319 pkt 1 ww. ustawy, zakaz, o którym mowa w art. 318 ust. 1, ustanawia się w przypadku wystąpienia przesłanki z art. 302 ust. 1 pkt 1 tej ustawy na okres od 6 miesięcy do 3 lat. W przedmiotowej sprawie organ I instancji określił termin powrotu na 30 dni, a termin zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania niniejszej decyzji, na wypadek gdy Cudzoziemiec w terminie określonym w decyzji nie opuści terytorium RP lub przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa i o zakazie ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 6 miesięcy od dnia wykonania niniejszej decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w niniejszej decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu niniejszej decyzji. Organ odwoławczy, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez Cudzoziemca, w pkt. 1 uchylił decyzję w części dotyczącej określenia terminu dobrowolnego powrotu w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu i w pkt. 2 orzekł o określeniu terminu dobrowolnego powrotu do 15 dni od dnia doręczenia decyzji. W pkt. 3 orzekł o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji lub upływu terminu dobrowolnego powrotu określonego w decyzji, w przypadku braku informacji o wykonaniu decyzji, terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i innych państw obszaru Schengen na okres 1 roku od dnia wykonania decyzji, na wypadek, jeżeli cudzoziemiec w terminie określonym w decyzji nie opuści terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub przekroczy lub będzie usiłował przekroczyć granicę wbrew przepisom prawa. W pkt. 4 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części. Tak więc, skracając w pkt. 2 decyzji termin do 15 dni, organ orzekł na niekorzyść odwołującego się Cudzoziemca. Podobnie określając w pkt. 3 decyzji termin zakazu ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 1 roku orzekł również na niekorzyść, albowiem termin określony decyzją organu I instancji był 6 miesięczny. W tym zakresie organ odwoławczy naruszył przepis art. 139 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba, że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub narusza interes społeczny. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji nie wykazał w żaden sposób, że w sprawie zaistniały jakiekolwiek przesłanki wskazujące, że doszło do rażącego naruszenia prawa lub naruszenia interesu społecznego. Analiza uzasadnienia decyzji wskazuje, że organ odwoławczy w ogóle nie analizował sprawy w tych aspektach, co doprowadziło do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. Powyższe uchybienie procesowe niewątpliwie miało wpływ na wynik sprawy i z tego względu zaskarżoną decyzję należało w tym zakresie uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt. c p.p.s.a., o czym orzeczono w pkt. 1 wyroku. Wskazać należy, że organ odwoławczy właściwie uznał również, że organ I instancji nieprawidłowo orzekł o początku biegu terminu dobrowolnego powrotu oraz terminu zakazu ponownego wjazdu, wiążąc bieg tego terminu z doręczeniem i wykonaniem decyzji organu I instancji. W pozostałej części skarga została więc na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalona. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło