IV SA/Wa 630/06
PostanowienieWSA w Warszawie2013-06-03
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz-Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie przedstawiła wymaganych dokumentów i oświadczeń potwierdzających jej trudną sytuację majątkową?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym podlega oddaleniu, jeśli strona skarżąca, mimo wezwania sądu, nie przedstawiła dokumentów i oświadczeń niezbędnych do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i dochodowego. Ciężar udowodnienia braku możliwości ponoszenia kosztów postępowania spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
H. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie o uzupełnienie wyroku. Oświadczył, że utrzymuje się z renty w wysokości 1222,01 zł brutto miesięcznie, a pozostałe rubryki wniosku pozostawił puste. Referendarz sądowy wezwał go do nadesłania dodatkowych dokumentów i wyjaśnień. Skarżący nie przedstawił żądanych dokumentów, podając jedynie, że nigdy nie miał rachunków bankowych i nie podał kosztów codziennego utrzymania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy H. S. w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Karolina Kisielewicz-Malec po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku H. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie z wniosku H. S. i S. S. o uzupełnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 września 2006 r. (IV SA/Wa 630/06) postanawia: - odmówić przyznania prawa pomocy.
W dniu 26 marca 2013 r. H. S. zwrócił się do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata). Wniosek złożył w sprawie o sygn. IV SA/Wa 630/06.
Skarżący oświadczył, że utrzymuje się z renty w wysokości 1222,01 zł. (brutto) miesięcznie (rubryka 10 wniosku PPF). Pozostałe rubryki formularza PPF zostały przekreślone przez skarżącego.
Zarządzeniem z dnia 6 maja 2013 r. referendarz sądowy wezwał H. S. do nadesłania dodatkowych dokumentów: wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, dokumentów potwierdzających wysokość otrzymywanego świadczenia rentowego oraz przedłożenia oświadczenia, jakie koszty ponosi na codzienne utrzymanie oraz wyjaśnienia, gdzie i na podstawie jakiego tytułu prawnego skarżący mieszka.
Skarżący w piśmie, które wpłynęło do Sądu w dniu 22 maja 2013 r. nie podał kosztów codziennego utrzymania oraz stwierdził, że "nigdy nie było rachunków w bankach". Nie nadesłał dokumentu potwierdzającego wysokość otrzymywanej renty.
Stwierdzono, co następuje:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Należy podkreślić, iż udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe.
Z treści art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym, zgodnie z art. 252 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony, obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Z kolei w myśl art. 255 tej ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w sprawie prawa pomocy.
Skoro na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, musi on przedstawić sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów.
Referendarz stwierdza, że oświadczenie złożone przez skarżącego we wniosku o przyznanie prawa pomocy było niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego. Strona podała bowiem jedynie, że utrzymuje się z dochodów w wysokości 1222 zł. brutto (miesięcznie). Dlatego referendarz wezwał skarżącego do nadesłania określonych dokumentów i oświadczeń, co miało na celu ustalenie jego rzeczywistej sytuacji dochodowej.
Skarżący nie przedstawili dokumentów i oświadczeń uwiarygodniających przedstawioną we wniosku PPF sytuację majątkową i dochodową.
Trzeba podkreślić, że brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania w sprawie sytuacji rodzinnej i majątkowej osoby wnioskującej o prawo pomocy, jeżeli ona sama uchyla się od złożenia niezbędnych do oceny tej sytuacji dokumentów. Uchylanie się przez skarżącego od składania dokładnych oświadczeń i nadesłania żądanych dokumentów przedstawiających sytuację majątkową w jakiej się znajduje, nie jest działaniem, które spowoduje przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowym zakresie, ponieważ Sąd nie ma do tego podstaw. Nie jest bowiem w stanie ocenić rzeczywistej sytuacji majątkowej strony i odnieść ją do wysokości wymaganych od strony kosztów niniejszego postępowania.
Z tych powodów należało odmówić przyznania prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło