IV SA/Wa 633/07
WyrokWSA w Warszawie2007-06-20
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Małgorzata Miron, Agnieszka Wójcik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości może zostać wydana wobec osoby, której nie przysługuje prawo własności ani użytkowanie wieczyste nieruchomości, a jedynie prawo dożywocia?Ratio decidendi
Decyzja o nałożeniu jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, spowodowanego uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, może być wydana wyłącznie wobec właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości. Osoba posiadająca jedynie prawo dożywocia, która zwolniła się z tego prawa nieodpłatnie, nie jest stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. i nie może być obciążona taką opłatą.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza o nałożeniu na M. O. i W. O. opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości po uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący M. O. kwestionował zasadność opłaty, wskazując m.in. na wcześniejszą sprzedaż nieruchomości. Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenie przepisów k.p.a. poprzez uznanie W. O. za stronę postępowania, mimo że przysługiwało jej jedynie prawo dożywocia, a nie własność czy użytkowanie wieczyste.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Miron, asesor WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2007 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...) stycznia 2007 r. nr (...) w przedmiocie nałożenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku;
Zaskarżoną decyzją z dnia (...) stycznia 2007 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza P. z dnia (...) grudnia 2006 r. nr (...), na podstawie której obciążono M. O. i W.O. jednorazową opłatą w wysokości (...) zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości położonych w P. przy ul. (...), oznaczonych w ewidencji gruntów numerami (...)i (...), stanowiącą (...) wzrostu wartości tych nieruchomości na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P. oraz sprzedaży tych nieruchomości.
W uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji wskazano, że przedmiotowe nieruchomości, stanowiące własność M.O. i W. O., przed uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P. uchwałą Rady Miasta P. z dnia (...) kwietnia 2006 r. stanowiły nieruchomość rolną, a po uchwaleniu tego planu znajdują się one na terenach zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi (...). W związku z tą zmianą wzrosła wartość przedmiotowych nieruchomości, co zostało stwierdzone operatem szacunkowym wykonanym przez rzeczoznawcę majątkowego. Wzrost wartości wyniósł (...) zł, toteż jednorazowa opłata zgodnie z § 28 ust. 1 pkt 1 w / w uchwały Rady Miasta P. wyniosła (...) wskazanego wzrostu wartości, co stanowi (...) zł. Obciążenie opłatą M. O. i W.O. art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym organ pierwszej instancji uzasadnił tym, że przedmiotowe nieruchomości zostały zbyte w dniu (...) lipca 2006 r., czyli już po uchwaleniu zmian w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
W odwołaniu od decyzji Burmistrza P.M. O. podniósł, że uchwała Rady Miasta P. z dnia (...) kwietnia 2006 r. w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie miała żadnego znaczenia dla wzrostu wartości jego nieruchomości, ponieważ zostały one sprzedane jeszcze w 2004 r., o czy świadczy akt notarialny z (...) lipca 2006 r. W 2004 r. została ustalona wartość nieruchomości, pieniądze przekazane sprzedającym, a akt notarialny z 2006 r. był tylko formalnym potwierdzeniem zawartej wcześniej umowy sprzedaży. Odwołujący się wskazał również, iż Gmina P. ustaliła odszkodowanie w
Sygn. akt IV SA/Wa 633/07
wysokości (...) zł za jeden ar nieruchomości należące do niego, przez które miała przebiegać droga.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w (...) utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że w / w uchwała weszła w życie w dniu (...) lipca 2006 r., co uzasadnia obciążenie skarżących (użyto liczby mnogiej) opłatą, o której mowa w art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zdaniem organu podana w akcie notarialnym cena sprzedaży, którą nabywcy mieli zapłacić w 2004 r., została ustalona dwa lata wstecz przed uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, na skutek czego wartość nieruchomości wzrosła. W ocenie organu z tego powodu kwota podana w akcie notarialnym nie może być miarodajna przy ustalaniu wartości nieruchomości na dzień jej zbycia w dniu lipca 2006 r. Ponadto organ wskazał, że odszkodowanie za przejęte od skarżącego nieruchomości pod drogi publiczne ustalone zostało w odrębnym postępowaniu, a ich wartość nie była przedmiotem wyceny biegłego rzeczoznawcy, a konsekwencją umowy, w której to strony zgodnie ustaliły ich wartość.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) skarżący M.O. podniósł, że nie zaistniała żadna przesłanka z art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdyż w / w uchwała nie miała wpływu na wzrost przedmiotowych nieruchomości, które zostały sprzedane, a cena w kwocie (...) zł zapłacona jeszcze w 2004 r. Skarżący powtórzył także zarzut zawarty wcześniej w odwołaniu, iż wartość nieruchomości, z których wywłaszczono skarżącego wynosi (...) zł za ar, a przy ustalaniu opłaty, o której mowa w art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przyjęto, ze wartość tych samych nieruchomości jest kilkakrotnie większa.
W odpowiedzi na skargę organ powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniósł ponadto, że zbycie nieruchomości, o której mowa w art. 36 ust. 4 o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oznacza zawarcie umowy sprzedaży rzeczy co do tożsamości oznaczonej, która zgodnie z przepisami prawa cywilnego powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. Taka umowa zdaniem organu została zawarta dopiero w dniu 26 lipca 2006 r., tj. w terminie 5 lat od daty wejścia w życie uchwały w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która weszła w życie w dniu (...) lipca 2006 r.
Sygn. akt IV SA/Wa 633/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kryterium tej kontroli określa art. 1 § 2 w / w ustawy i jest nim zgodność z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p. p. s. a.", Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powyższych kryteriów skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych przyczyn niż podniesione w skardze.
Zgodnie z art. 7 k. p. a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Ponadto, stosownie do art. 77 § 1 k. p. a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
W niniejszej sprawie organ dopuścił się naruszenia powyższych przepisów k. p. a., ponieważ niezasadnie uznał W. O. za stronę postępowania administracyjnego w przedmiocie obciążenia jednorazową opłatą, o której mowa w art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm.).
Zgodnie bowiem z art. 28 k. p. a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Orzecznictwo sądów administracyjnych stoi na stanowisku, że status strony w postępowaniu administracyjnym wynika z przepisów prawa materialnego ustanawiającego prawa i obowiązki. Miarodajny w niniejszej sprawie jest art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który umożliwia pobranie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego uchwaleniem miejscowego planu
Sygn. akt IV SA/Wa 633/07
zagospodarowania przestrzennego tylko od właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości.
Z akt sprawy nie wynika, aby W. O., wobec której również wydana została zaskarżona decyzja, była właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości położonych w P. przy ul. (...), oznaczonych w ewidencji gruntów numerami (...) i (...). Zarówno bowiem z decyzji Burmistrza Miasta P. nr (...) z dnia czerwca 2006 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, wykazu z dnia (...) czerwca 2006 r. sporządzonego przez geodetę uprawnionego, jak również § 1 sporządzonego przez notariusza A. K. aktu notarialnego z dnia (...) lipca 2006 r. (repertorium (...) nr (...) wynika, że właścicielem przedmiotowych nieruchomości był wyłącznie M. O.. Z § 1 powyższego aktu notarialnego wynika, iż W. O. przysługiwało jedynie prawo dożywocia do przedmiotowych nieruchomości, z którego to prawa zwolniła ona nieodpłatnie te nieruchomości.
W związku z tym stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 28 k. p. a. ponieważ orzeczono w nich o obciążeniu opłatą również W. O., która nie była właścicielem ani użytkownikiem wieczystym przedmiotowych nieruchomości.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło