IV SA/Wa 636/16

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 10 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata L. J. z dnia 22 sierpnia 2018 r. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne w sprawie ze skargi T. G. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zwrotu wniosku o udostępnienie z rejestru PESEL danych adresowych postanawia: odmówić przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 października 2016 r. oddalił skargę T. G. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zwrotu wniosku o udostępnienie z rejestru PESEL danych adresowych. Skarżący zwrócił się o sporządzenie uzasadnienia powołanego wyroku, a także o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Odpis orzeczenia z uzasadnieniem doręczono mu w dniu 21 grudnia 2016 r. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 29 grudnia 2016 r. ustanowił dla T. G. adwokata z urzędu oraz umorzył postępowanie w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Okręgowa Rada Adwokacka w [...] w piśmie z dnia 16 lutego 2017 r. poinformowała o wyznaczeniu dla skarżącego pełnomocnika w osobie adwokata L. J. W piśmie z dnia 14 czerwca 2017 r. zawiadomiła natomiast, że pismo informujące o wyznaczeniu pełnomocnikiem doręczono adwokatowi w dniu 24 lutego 2017 r. Postanowieniem z dnia 3 lipca 2017 r. Sąd stwierdził, że wyrok z dnia 18 października 2016 r. jest prawomocny od dnia 28 marca 2017 r. Adwokat L. J. w piśmie z dnia 22 sierpnia 2018 r. zwrócił się o przyznanie kosztów nieopłaconej reprezentacji prawnej w przedmiotowej sprawie. Oświadczył, że skarżący nie przekazał w związku z podjętymi czynnościami żadnych środków finansowych. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej powoływanej również jako ppsa, wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Wynagrodzenie pełnomocnika wyznaczonego przez właściwy organ samorządu zawodowego przysługuje za nieopłaconą pomoc prawną. Dla pozytywnego rozstrzygnięcia o wniosku pełnomocnika, po pierwsze zatem pomoc ta musi zostać rzeczywiście udzielona, a po drugie musi pozostawać nieopłacona. Za każdym więc razem, gdy rozpoznaniu podlega wniosek wyznaczonego pełnomocnika o przyznanie kosztów zastępstwa prawnego wykonanego na zasadzie prawa pomocy, konieczne jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy pełnomocnik ten w istocie udzielił pomocy prawnej. Tylko w przypadku pozytywnej odpowiedzi na tak postawione pytanie, dopuszczalne jest obciążenie Skarbu Państwa wypłatą wynagrodzenia na rzecz pełnomocnika. Powyższe stanowisko jest utrwalone w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w którym wskazuje się również na powinność wykazania przez pełnomocnika, że pomoc prawna przybrała realny wymiar (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 720/04. ONSAiWSA 2005 nr 5, poz. 93; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2012 r. sygn. akt II OZ 212/12. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1138258; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 października 2007 r. sygn. akt II FZ 515/07. Niepublikowane. Dostępne: www.nsa.gov.pl, LEX nr 1011762). We wniosku z dnia 22 sierpnia 2018 r. adwokat L. J. nie określił jakiego rodzaju pomocy prawnej udzielił skarżącemu w postępowaniu w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2015 r. znak: [...]. W oparciu o akta sprawy można zaś stwierdzić, że nie podjął on żadnej czynności, za którą - na etapie postępowania, na którym został wyznaczony (po wydaniu wyroku oddalającego skargę i doręczeniu skarżącemu odpisu wyroku z uzasadnieniem sporządzonym na wniosek) - należałoby mu się wynagrodzenie. Nie sporządził i nie wniósł skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 października 2016 r., ani opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od tego wyroku (art. 177 § 3 i § 4 ppsa oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu - Dz. U. z 2016 r., poz. 1714 ze zm.). Poza przedmiotowym wnioskiem, do akt sprawy nie złożono jakiegokolwiek pisma sporządzonego przez wyznaczonego pełnomocnika. W aktach nie ma też informacji o tym, że adwokat L. J. zapoznał się z nimi w czytelni Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W tym sanie rzeczy, na podstawie art. 250 § 1 w zw. art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało odmówić przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne.