IV SA/Wa 650/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Aneta Żak po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. i S. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. N., M. Z., R. i S. P., M. i J. S., L. i A. B., W. B., J. S., H. S., B. S., K. i E. P., J. J. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji drogi postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. Pismem z dnia 4 maja 2009 r. R. i S. małż. P. (dalej: skarżący, wnioskodawcy) zostali wezwani do solidarnego uiszczenia wpisu od skargi wniesionej przez nich na decyzję dotyczącą ustalenia lokalizacji drogi. Wpis od skargi został określony w zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2009 r. na podstawie § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) w wysokości 500 zł. W odpowiedzi na sądowe wezwanie, w terminie wyznaczonym do uiszczenia wpisu od skargi, skarżący wnieśli o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu o majątku i dochodach, złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF) wnioskodawcy wskazali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i utrzymują się z emerytur w łącznej wysokości ok. 2412 zł brutto. Skarżący wyjaśnili, że są właścicielami domu o pow. 36 m2 oraz działki o pow. 321 m2. Innego majątku, jak również zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych nie posiadają. W uzasadnieniu wniosku skarżący podnieśli, że nie są w stanie ponosić kosztów sądowych, gdyż utrzymują się wyłącznie w emerytur i nie posiadają oszczędności. Wnioskodawcy oświadczyli, że cierpią na liczne choroby wynikające ze starszego wieku co sprawia, że ponoszą znaczne wydatki na leczenie. R. P. ma nabytą, nieuleczalną wadę serca i z tego powodu od 26 roku życia (przez 34 lata) była na rencie. Mając powyższe na uwadze należało zważyć, co następuje: Z dyspozycji art. 243 § 1, art. 245 §§ 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., wynika, że na wniosek strony w postępowaniu przed sądem administracyjnym może być jej przyznane prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W rozpoznawanej sprawie wnioskodawcy wnieśli o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych, a zatem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie bowiem z art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym jest zaś wykazanie przez wnioskodawcę, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Ocena okoliczności przedstawionych w złożonym wniosku uzasadnia przyjęcie, że w takiej sytuacji znajdują się wnioskodawcy. Sytuacja majątkowa małżonków oceniana z perspektywy uzyskiwanych przychodów oraz wysokości kosztów postępowania w sprawie, której dotyczy wniesiona skarga, w ocenie referendarza sądowego, uniemożliwia wnioskodawcom wywiązanie się z obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Należy zauważyć, że skarżący osiągają miesięcznie dochód z tytułu emerytury w wysokości 2412 zł brutto. Środki te w znacznej części przeznaczane są na wydatki związane z leczeniem i poratowaniem zdrowia. Wnioskodawcy nie podali co prawda wysokości wszystkich wydatków ponoszonych na ich bieżące utrzymanie, jednakże, przy aktualnym poziomie cen i opłat za dobra i usługi utrzymania koniecznego uznać należy, że nie są oni w stanie podołać kosztom sądowym do pokrycia których zobowiązani są na obecnym etapie postępowania, tj. kosztom wpisu od skargi w wysokości 500 zł. Zestawiając wysokość należnego wpisu z wysokością środków finansowych, którymi skarżący dysponują na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych dwóch starszych, schorowanych osób, mając także na uwadze, że skarżący nie posiadają oszczędności, przedmiotów wartościowych, ani majątku, który może stanowić dodatkowe źródło dochodów, należało uznać, że wywiązanie się przez nich z obowiązku uiszczenia należnej opłaty może wiązać się z niebezpieczeństwem o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, należało postanowić jak w sentencji.