IV SA/Wa 666/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2011 r. sprawy ze skarg P. z siedzibą w W. oraz F. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Środowiska na rzecz skarżących: P. z siedzibą w W. oraz F. z siedzibą w W. kwotę po 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego dla każdego z nich. Minister Środowiska decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 i art. 157 § 1 i 2 kpa stwierdził nieważność decyzji własnej z dnia [...] września 2009 r. nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, rozpatrując odwołanie P., w wyniku którego uchylił decyzję Marszałka Wojewódzka [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...], przyjął, że Izba jest organizacją ekologiczną w rozumieniu art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji i jego ochronie, udziale społeczeństwa oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ( Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.). Fakt, że P.nie jest organizacja okoliczną lecz izbą gospodarczą w rozumieniu ustawy z dnia 20 maja 1989r. o izbach gospodarczych ( Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 710 ze zm.) znalazł odzwierciedlenie w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 sierpnia 2010 r., sygn. akt 857/10, który zapadł ze skargi tej Izby na decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2010 r. Dlatego, zdaniem organu, należało stwierdzić, iż powołaną na wstępie decyzją Minister Środowiska rażąco naruszył prawo. Minister Środowiska decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosków P. oraz F., utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] stycznia 2011 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji własnej z dnia [...] września 2009 r. nr [...] o uchyleniu decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] i przekazaniu do ponownego rozpatrzenia sprawy udzielonego Spółce "L." pozwolenia na prowadzenie instalacji do odzysku odpadów. W motywach uzasadnienia organ stwierdził, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, stwierdzenie nieważności decyzji jest aktem deklaratoryjnym, obowiązującym z mocą wsteczną, a więc nawiązuje do stanu prawnego z dnia wydania decyzji, tj. z dnia [...] września 2009 r. P. we wniosku nie zawarła żadnych argumentów, które uzasadniałyby zmianę zapadłej decyzji. Na zmianę zapadłej decyzji nie mogły wpłynąć również argumenty F., przy czym z uzasadnienia wniosku wynika, że F. niewłaściwie zrozumiała treść decyzji Ministra z dnia [...] stycznia 2011 r. Na powyższą decyzję skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosły: P. oraz F. P. podniosła zarzut: 1. naruszenia prawa materialnego art. 3 ust. 1 pkt 10 w związku z art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji i jego ochronie, udziale społeczeństwa oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz art. 3 ust. 13 Prawa ochrony środowiska poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że nie jest ona organizacją ekologiczną, co prowadziło do przyjęcia, iż nie ma ona przymiotu strony w postępowaniu; 2. naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy nie zachodzą przesłanki do uchylenia decyzji z dnia [...] września 2009 r. poprzez stwierdzenie jej nieważności. Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. F. w skardze podniosła zarzut: 1) naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 156 § 1 pkt 2 kpa w zw. z art. 44 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji i jego ochronie, udziale społeczeństwa oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w związku z art. 153 ust.1 ustawy polegającym na błędnym przyjęciu, że P. jest organizacją ekologiczną w rozumieniu art. 44 ustawy, co w konsekwencji spowodowało stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] września 2009 r., w sytuacji, gdy art. 44 ust. 1 nie miał zastosowania z uwagi na brzmienie art. 153 ust. 1 ustawy; 2) naruszenia art. 7,8,11,77 § 1 i 107 § 3 w zw. z art. 127 § 3 w zw. z art. 140 kpa polegającym na nieustosunkowaniu się organu do zarzutów podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz braku uzasadnienia decyzji. W odpowiedzi na skargi Minister podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i wniósł o ich oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 19 sierpnia 2001 r. uczestnik postępowania L. Sp. z o. o. wniosła o oddalenie obu skarg. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargi podlegały uwzględnieniu, lecz nie z przyczyn w nich podniesionych. Na wstępie wskazać należy, iż w myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja Ministra Środowiska z dnia [...] lutego 2011 r. narusza przepisy prawa procesowego, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, iż autorem zarówno decyzji z dnia [...] stycznia 2011 r. jak i decyzji z dnia [..] lutego 2011 r. wydanej po ponownym rozpatrzeniu sprawy była działająca z upoważnienia Ministra Środowiska Dyrektor Departamentu Instrumentów Środowiskowych I. M., nie zaś sam piastun funkcji - czyli Minister Środowiska. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 20 maja 2010 r. o sygn. akt I OPS 13/09 (publ. LEX nr 579940), przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie ma zastosowania jedynie do osoby piastującej funkcję ministra, w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 k.p.a., w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 k.p.a. Należy zatem a contrario przyjąć - na podstawie rozważań zawartych w przedmiotowej uchwale - że przepis art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. ma zastosowanie w postępowaniu, o jakim mowa w art. 127 § 3 k.p.a. w przypadku, gdy funkcję organu wykonuje upoważniony pracownik organu, który wydał decyzję, objętą wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nie może więc ulegać wątpliwości, że osoba, działająca z upoważnienia Ministra Środowiska, skoro uczestniczyła w wydaniu decyzji poprzedzającej, była wyłączona w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Z uwagi na to, że obie decyzje zostały wydane przez tę samą osobę, działającą w imieniu Ministra Środowiska, to wyczerpana została przesłanka określona w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., co zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit b) p.p.s.a., skutkuje uchyleniem przez Sąd zaskarżonej decyzji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. Organ, rozpoznając ponownie wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy, weźmie wziąć pod uwagę przedstawioną wyżej ocenę prawną. Z tego względu, że uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Środowiska nastąpiło wyłącznie z przyczyn proceduralnych, to przedwczesne byłoby dokonywanie przez Sąd merytorycznej oceny zasadności zawartych w skargach zarzutów. Kwestia prawidłowości decyzji Ministra Środowiska z dnia [...] stycznia 2011 r. będzie bowiem przedmiotem ponownej kompleksowej oceny w postępowaniu wszczętym wnioskami o ponowne rozpatrzenie sprawy.