IV SA/Wa 683/13

WyrokWSA w Warszawie2013-06-12

Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska, Anna Falkiewicz-Kluj, Marta Laskowska-Pietrzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o nadanie statusu uchodźcy może zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca nie wykazał uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia ze względu na rasę, religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub przekonania polityczne, a jedynie deklarował chęć zmiany wyznania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły materiał dowodowy. Wnioskodawca nie wykazał uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia, a jedynie deklarował chęć zmiany wyznania bez podjęcia konkretnych kroków w tym kierunku. Sama obawa przed prześladowaniem, aby była podstawą do nadania statusu uchodźcy, musi być uzasadniona obiektywnymi okolicznościami, a nie tylko subiektywnym odczuciem wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżący, M. S., złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy, wskazując jako powód obawę przed prześladowaniem ze względu na chęć zmiany wyznania. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił nadania statusu uchodźcy, ochrony uzupełniającej oraz zgody na pobyt tolerowany, orzekając jednocześnie o wydaleniu i zakazie ponownego wjazdu. Rada do Spraw Uchodźców utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy ochrony, uchylając jedynie zakaz ponownego wjazdu z powodu braku podstawy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...]lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy 1. oddala skargę 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata S. B. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23 % podatku od towarów i usług tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Rada do Spraw Uchodźców w na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2012 r. w części orzekającej o odmowie nadania obywatelowi [...] – M. S. statusu uchodźcy, o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej, o braku zgody na pobyt tolerowany i o wydaleniu go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, natomiast w części orzekającej o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy uchyliła tę decyzję i umorzyła postępowanie organu pierwszej instancji. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. W dniu 26 października 2012 r. M. S., obywatel [...] deklarujący narodowość [...], złożył wniosek o nadanie statusu uchodźcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wskazując, że powodem, dla którego opuścił kraj pochodzenia jest obawa przed prześladowaniem ze względu na wolę przejścia na [...]. Wnioskodawca wskazał również, że został raz zatrzymany za udział w demonstracji i pobity. Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił wnioskodawcy nadania statusu uchodźcy, odmówił udzielenia ochrony uzupełniającej, nie udzielił zgody na pobyt tolerowany, postanowił o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zakazał ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że wnioskodawca podał w trakcie składania wniosku o nadanie statusu uchodźcy, że jest obywatelem [...], nie przedkładając jednocześnie jakiegokolwiek dokumentu paszportowego bądź innego dokumentu tożsamości, który byłby wydany przez organ władzy publicznej tego kraju. Cudzoziemiec w trakcie zatrzymania posługiwał się sfałszowanym dokumentem podróży wydanym w dniu 13 czerwca 2003 r. przez władze F. na dane R. E., ur. [...] listopada 1986 r. ważnym do dnia 12 czerwca 2013 r. Wnioskodawca po zatrzymaniu przez Straż Graniczną zeznał, że naprawdę jest obywatelem [...] i nazywa się M. S., a do Polski przyjechał z zamiarem dalszej podróży do F. W dniu 26 października 2012 r. w trakcie wykonywania czynności administracyjnych w obecności tłumacza języka [...] potwierdził powyższe dane i zeznał ponadto, że urodził się [...] marca 1985 r. w I. Szef Urzędu zwrócił uwagę na niespójności w zeznaniach cudzoziemca składanych na kolejnych etapach trwania postępowania. Przesłuchany w dniu 26 października 2012 r. M. S. zeznał, że z [...] wyjechał ponieważ był prześladowany przez [...] tajną policję. Stwierdził ponadto, że w trakcie zatrzymania był policzkowany przez policjantów z powodu uczęszczania do kościoła [...]. Powyższe zeznania M. S. powtórzył składając wniosek o nadanie statusu uchodźcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Zeznał wówczas, że w 2011 r. został zatrzymany przez policję na 48 godzin za to, że podejrzewano go o uczęszczanie do kościoła. Natomiast w trakcie przesłuchania w dniu 22 listopada 2012 r. cudzoziemiec stwierdził, że powodem zatrzymania przez policję było jego uczestnictwo w demonstracjach, które odbywały się w związku z wyborami prezydenckimi. W ocenie organu pierwszej instancji wnioskodawca nie wykazał zasadności swojej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia ze względu na rasę religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, co jest niezbędną przesłanką do uznania go za uchodźcę w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012r. poz. 680), zwanej dalej ustawą o ochronie. Samo domniemanie strony, że była śledzona przez [...] tajną policję, nie stanowi aktu prześladowania. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców za mało prawdopodobny uznał fakt aresztowania cudzoziemca przez [...] policję, gdyż zeznania strony dotyczące tego zdarzenia są niespójne ( raz jako przyczynę wskazał uczęszczanie do kościoła [...], innym udział w demonstracji). Organ zwrócił także uwagę na nieścisłości pojawiające się w zeznaniach strony, dotyczących domniemanej próby zmiany religii z [...] na [...]. Wnioskodawca zeznał, że jego zainteresowanie [...] pojawiło się około dwóch lat temu. Od tego czasu cudzoziemiec rozpoczął gromadzić informacje na temat tej wiary, czytać książki o charakterze religijnym oraz chodzić do muzeum, znajdującego się w byłym [...] kościele [...]. Organ wskazał, że wnioskodawca pomimo deklarowanego istotnego zainteresowania [...], posiadał niewielką wiedzę na temat tej religii. Informacje, jakich dostarczył organowi M. S. na temat swojej wiedzy o [...] , były bardzo ogólnikowe i - w ocenie organu - nie potwierdzają, że cudzoziemiec jest wyznawcą religii [...]. Cudzoziemiec oświadczył bowiem, że nie zgadzał się z przekonaniami [...], które w jego opinii nawoływały do przemocy, [...]. Oznajmił, że w [...] spodobała mu się zasada, że to Bóg oceni człowieka, a nie jak w [...] ludzie oceniają się nawzajem. Zapytany o najważniejsze dla niego zasady wiary [...], M. S. oznajmił, że są to: modlitwa, wyszczególnienie niedzieli, jako dnia świętego, modlitwa przed posiłkami oraz zasada, że należy podzielić się z głodnym posiłkiem. Wnioskodawca nie był w stanie podać żadnych konkretnych informacji na temat aksjomatów [...]. Ponadto M. S. nigdy się nie [...], co mogłoby zasadnie zostać uznane za ważny wyznacznik zmiany wiary. Wnioskodawca zeznał ponadto, że jedynym miejscem jego kontaktu z [...] był kościół [...]. W opinii Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców deklarowane przez M. S. zainteresowanie [...] nie jest tożsame z aktem konwersji. Istotnym elementem wiary jest możliwość jej praktykowania, uczestniczenia w nabożeństwach. M. S. nigdy nie brał udziału w [...] praktykach. Szef Urzędu wskazał, że cudzoziemiec nie podniósł w trakcie przesłuchania, by którykolwiek z członków jego rodziny doświadczył z jego powodu problemów. Biorąc pod uwagę, że wnioskodawca ma z mieszkającymi na stałe w [...] krewnymi kontakt, można zakładać, że zostałby poinformowany, gdyby do takiego zdarzenia doszło. W ocenie organu informacja o rzekomym najściu jego domu jest nieprawdziwa i została przez cudzoziemca stworzona wyłącznie na potrzeby argumentowania wniosku o nadanie statusu uchodźcy. Ponadto organ podkreślił, że gdyby nawet wymieniane przez cudzoziemca najście, miało miejsce w rzeczywistości, to charakteru tego zdarzenia, ze względu na swoją jednostkową istotę, nie można uznać za prześladowanie, które z reguły powinno mieć charakter powtarzalny. W ocenie organu pierwszej instancji wnioskodawca nie wykazał zasadności swojej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia ze względu na rasę religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych, co jest niezbędną przesłanką do uznania go za uchodźcę w rozumieniu art. 13 ust. 1 ustawy o ochronie. W konsekwencji powyższych ustaleń Szef Urzędu stwierdził, że ocena całokształtu zebranego w postępowaniu materiału dowodowego nie daje podstaw do przyjęcia, że M. S. mógłby, w sposób zasadny, obawiać się prześladowania ze względu na rasę, religię, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej lub z powodu przekonań politycznych w przypadku powrotu do kraju pochodzenia i na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy odmówił cudzoziemcowi nadania statusu uchodźcy. Jednocześnie analiza materiału dowodowego nie pozwoliła organowi orzec o udzieleniu ochrony uzupełniającej cudzoziemcowi, gdyż w przypadku powrotu do kraju pochodzenia nie wystąpi ryzyko doznania poważnej krzywdy ze strony władz publicznych lub orzeczenia kary śmierci, tortur, nieludzkiego traktowania, a także zagrożenia dla jego życia lub zdrowia. Cudzoziemiec w toku procedury nie wykazał, że jest narażony na doznanie poważnej krzywdy przez orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji. W kraju pochodzenia nigdy nie był poddany przemocy fizycznej lub psychicznej, a ponadto nie przytoczył żadnych wiarygodnych faktów ani okoliczności, na podstawie których można by ustalić, że został skazany przez sąd albo inny organ quasi-sądowy na karę śmierci na terytorium [...], a co za tym idzie nie grozi mu wykonanie takiej kary. Na podstawie informacji uzyskanej z Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w T. organ zaznaczył, że nielegalny wyjazd M. S. z [...] nie spowoduje w razie jego deportacji przykrych dla niego konsekwencji po powrocie do kraju, choć może zostać nałożona grzywna. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców stwierdził również, że sytuacja wewnętrzna w [...] jest stabilna. Pomimo nielicznych aktów przemocy wobec opozycji, w tym siłowego rozpędzenia demonstracji powstałych na fali tzw. [...], sytuacja wewnętrzna w kraju z uwagi na swoją istotę, nie daje podstaw by określić ją mianem wewnętrznego konfliktu zbrojnego. Obecna sytuacja w nie daje podstaw do udzielenia cudzoziemcowi ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z uwagi na art. 15 pkt 3 cytowanej ustawy. Ponadto ocena sytuacji osobistej M. S. i złożonych przez niego zeznań nie wykazała, że jego powrót do kraju pochodzenia wiązałby się z zagrożeniem praw chronionych przez Konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności z 1950 r. (Konwencję Rzymską) i organ uznał, że nie wystąpiły przesłanki uzasadniające udzielenie cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany. W następnej kolejności Szef Urzędu stosownie do dyspozycji art. 48 ust. 2 ustawy o ochronie, po ustaleniu, że w odniesieniu do cudzoziemca nie zachodzą okoliczności, o których mowa w punktach 1-4 tego przepisu, orzekł o jego wydaleniu. Ponadto powołując się na ust.3 tego artykułu, stanowiącego o zastosowaniu do postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, w części dotyczącej orzeczenia o wydaleniu, przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o cudzoziemcach dotyczących postępowania w sprawie wydalenia, Szef Urzędu orzekł o zakazie ponownego wjazdu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy. Od powyższej decyzji odwołanie złożył M. S., uzupełnione pismem z dnia 7 stycznia 2013r. Decyzją z dnia [...] lutego 2013r. Rada do Spraw Uchodźców na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. utrzymała w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] grudnia 2012 r. w części orzekającej o odmowie nadania obywatelowi [...] – M. S. statusu uchodźcy, o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej, o braku zgody na pobyt tolerowany i o wydaleniu go z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, natomiast w części orzekającej o zakazie ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy uchyliła tę decyzję i umorzyła postępowanie organu pierwszej instancji. Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji, że M. S. nie spełnia przesłanek określonych w art. 13 ustawy o ochronie uzasadniających nadanie statusu uchodźcy, przesłanek udzielenia ochrony uzupełniającej oraz nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie zgody na pobyt tolerowany. Rada do Spraw Uchodźców podziela argumentację przedstawioną przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców oraz ocenę okoliczności sprawy. Rada podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji, że M. S. nie wykazał faktów czy okoliczności, które mogłyby uzasadniać jego obawę przez indywidualnym prześladowaniem. Brak jest wiarygodnych przesłanek, by twierdzić, że władze państwowe podejmowały lub mogłyby podejmować wobec strony krzywdzące działania z powodu jego rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej lub przekonań politycznych. Zdaniem Rady, w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, M. S. nie uprawdopodobnił w wystarczający sposób istnienia ryzyka prześladowania, w żaden sposób poza własnymi oświadczeniami nie uwiarygodnił zaistniałego zagrożenia. Nie dysponował też żadnymi dokumentami potwierdzającymi jego tożsamość i posługiwał się jedynie sfałszowanym paszportem. W ocenie Rady oświadczenia wnioskodawcy charakteryzuje bardzo duża ogólnikowość, która nie pozwala na jakąkolwiek ich weryfikację, a szczegółowa weryfikacja oświadczeń wnioskodawcy wskazuje też na liczne niekonsekwencje i sprzeczności, które we właściwy sposób zostały wykazane w uzasadnieniu organu pierwszej instancji. Rada podkreśliła rozbieżności co do przyczyn jednorazowego zatrzymania przez policję - raz ma to być chodzenie do kościoła [...], a innym razem udział w demonstracji, deklarowanie chęci przejścia na [...] przy braku rzeczywistych działań w tym kierunku, czy wątpliwości co do braku jakichkolwiek problemów rodziny strony w sytuacji rzekomego zainteresowania wnioskodawcą ze strony tajnej policji. Odnośnie do zagrożenia z powodu chęci zmiany wyznania, Rada podkreśliła, że wnioskodawca nie przeszedł konwersji i nie porzucił [...] za co groziłaby mu w kraju pochodzenia odpowiedzialność karna z zagrożeniem kary śmierci łącznie. Zdaniem Rady same ogólne oświadczenia wnioskodawcy, że rozważał możliwość zmiany wyznania i obawiał się prześladowania z tego powodu nie mogą zostać uznane za wystarczające, gdyż nie zostały w wystarczający sposób uwiarygodnione. W szczególności odnosi się to do sporadycznych odwiedzin kościoła [...], który w rzeczywistości był muzeum i faktu, że wnioskodawca nie był nigdy w żadnym innym kościele. Rada do Spraw Uchodźców zaakcentowała, że osoba ubiegająca się o nadanie statusu uchodźcy w Polsce musi wykazać indywidualny charakter prześladowań lub obaw przed takimi prześladowaniami z powodów, o których mówi art. 1 A Konwencji Genewskiej. Powołała się na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 13 czerwca 2003 r. sygn. akt V SA 2582/02 stwierdził, że główną przesłanką stosowania Konwencji Genewskiej są zindywidualizowane, uzasadnione obawy danej osoby przed prześladowaniem z powodów ściśle określonych w Konwencji, a nie istniejąca generalnie sytuacja w kraju jej pochodzenia. W ocenie Rady w sytuacji M. S. brak jest jakichkolwiek dowodów czy poszlak wskazujących na prześladowanie wnioskodawcy czy wystąpienia ryzyka takiego działania przez władze państwowe kraju pochodzenia cudzoziemca. Odnosząc się do nieudzielenia wnioskodawcy ochrony uzupełniającej, Rada do Spraw Uchodźców podzieliła stanowisko organu pierwszej instancji, że nie występują realne przesłanki określone w przepisie art. 15 w/w ustawy wskazujące na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy. Zdaniem Rady zebrany materiał dowodowy nie pozwała też na przyjęcie, że istnieją wiarygodne przesłanki wskazujące na to, że wnioskodawca w rzeczywistości chciał przyjąć [...]. Zeznania strony w tym względzie są bardzo ogólnikowe. Wnioskodawca nie poczynił też żadnych kroków prowadzących do zmiany wyznania już po opuszczeniu kraju pochodzenia, w tym podczas pobytu na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W przekonaniu Rady zgromadzony materiał dowodowy świadczy o tym, że wnioskodawca nie spełnia również przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Deportacja wnioskodawcy do kraju pochodzenia nie zagrażałaby w jakimkolwiek stopniu podstawowym prawom człowieka. Rada zaznaczyła, że sytuacja w kraju pochodzenia cudzoziemca jest wprawdzie trudna, ale rzadko dotyka przeciętnego mieszkańca kraju, a tym bardziej nie istnieją żadne realne przesłanki skłaniające do twierdzenia, że może dotknąć stronę. Brak jest zatem przesłanki rzeczywistego ryzyka wystąpienia zagrożeń opisanych w przepisie art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o ochronie. Odnosząc się do przebiegu postępowania, Rada stwierdziła, że organ pierwszej instancji podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Nie naruszono przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wyczerpująco zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy. Rada do Spraw Uchodźców zaznaczyła, że organ pierwszej instancji w sposób pełny dał możliwość wypowiedzenia się M. S. w czasie przesłuchania statusowego, zebrał obszerny materiał dowodowy, a w uzasadnieniu decyzji szeroko i dogłębnie odniósł się do tego zebranego materiału. Uchylając zaś decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w części dotyczącej zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy, Rada wywiodła, że rozstrzygnięcie w tym zakresie pozbawione było podstawy prawnej. Zdaniem Rady art. 48 ust. 3 ustawy o ochronie, na który powołał się organ pierwszej instancji wskazuje, iż odesłanie do przepisów ustawy o cudzoziemcach w zakresie postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, w części dotyczącej postępowania w sprawie wydalenia, dotyczy tylko przepisów proceduralnych, takich jak zawartych w art. 90a ustawy o cudzoziemcach sposobów przekazywania decyzji, czy zasad dotyczących tłumaczenia podstawy prawnej, rozstrzygnięcia oraz pouczenia o trybie odwołania na język zrozumiały dla cudzoziemca ( art. 93a). Treść art. 48 ust. 3 ustawy o ochronie wyraźnie wskazuje na stosowanie przepisów o cudzoziemcach wyłącznie w odniesieniu do przepisów proceduralnych. Natomiast art. 90 ust. 1 pkt 4 ustawy o cudzoziemcach, na który powołał się organ pierwszej instancji orzekając o zakazie ponownego wjazdu cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jest przepisem prawa materialnego. Ponadto Rada wskazała, że sama ustawa o cudzoziemcach również nie zawiera żadnego przepisu, który przewidywałby orzekanie o zakazie wjazdu na terytorium RP w decyzjach o odmowie nadania statusu uchodźcy. Odnosząc się do zarzutów odwołania Rada podniosła, iż są one w istocie polemiką z decyzją organu pierwszej instancji co do oceny materiału zgromadzonego w sprawie i nie zawierają żadnych nowych argumentów. Organ zauważył, iż odwołanie bazuje na założeniu, że M. S. dokonał konwersji z [...] na [...], a czego w rzeczywistości nie dokonał. Skargę na powyższą decyzję wniósł M. S. zarzucając naruszenie następujących przepisów prawa materialnego: art. 13, 15 oraz 97 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie ww. przepisów, skutkujące uznaniem, że skarżący nie spełnia przesłanek do objęcia go ochroną międzynarodową; art. 19 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy poprzez uznanie, że po powrocie do kraju pochodzenia nie istnieje uzasadniona obawa przed prześladowaniem; art. 20 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy poprzez stwierdzenie, że nie istnieje ryzyko doznania przez skarżącego poważnej krzywdy w kraju pochodzenia, pomimo woli zmiany religii, co uznawane jest tam za przestępstwo; art. 3 i 5 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 r. poprzez stwierdzenie, że po powrocie do [...]. nie dojdzie do naruszeń praw cudzoziemca do wolności i bezpieczeństwa osobistego. Zaskarżonej decyzji M. S. zarzucił ponadto istotne naruszenie przepisów praw proceduralnego tj.: art. 7 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady prawdy obiektywnej, art. 8 k.p.a. poprzez zignorowanie istotnych dla postępowania okoliczności i tym samym nadwyrężenia zaufania do organu administracji, art, 77 k.p.a. poprzez naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, art. 80 k.p.a. przez nieuwzględnienie całokształtu materiału w sprawie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz wstrzymanie jej wykonania. Pismem z dnia 15 maja 2013 r. skarżący przedstawił okoliczności dotyczące sytuacji [...] w [...]., które w jego ocenie wskazują na niezasadność stwierdzeń organu w kwestii braku kontaktu skarżącego z działającymi parafiami. Okoliczności te zdaniem cudzoziemca wskazują, że nie byłby on bezpieczny w kraju pochodzenia. W ocenie skarżącego jego sprawa została zbadana zbyt płytko, a zaskarżona decyzja nie obejmuje istoty problemu oraz konsekwencji deportacji w świetle sytuacji osób, które zamierzają zmienić lub zmieniły religię, a są pochodzenia [...] i żyją w tym państwie. W odpowiedzi na skargę Rada do Spraw Uchodźców wniosła o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd dokonując kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania przepisów ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680), Konwencji dotyczącej statusu uchodźcy sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.), Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 517), a także przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Stosownie do treści przepisu art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012r., poz. 680), cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Przepis ten jest odpowiednikiem art. 1 lit. A pkt 2 Konwencji dotyczącej statusu uchodźców sporządzonej w Genewie 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. nr 119, poz. 515 ze zm.). Uregulowanie to zawiera zamknięty katalog przyczyn, które uzasadniają nadanie statusu uchodźcy i nie obejmuje on ofiar wojen, klęsk żywiołowych, głodu, sytuacji rodzinnej, braku pracy i możliwości nauki, czy biedy. Uchodźcą jest więc osoba, która spełnia kryteria zawarte w przytoczonej definicji, a której kluczowy element stanowi "uzasadniona obawa przed prześladowaniem", wskazujący podstawowe cechy uchodźcy. Definicja ta posługuje się elementem subiektywnym, albowiem "obawa" jest odczuciem indywidualnym, stanem umysłu osoby ubiegającej się. Pojęciu "obawa" towarzyszy określenie "uzasadniona", a to oznacza, że nie tylko stan uczuć osoby zainteresowanej decyduje o statusie uchodźcy, lecz że musi on zostać potwierdzony przez ocenę sytuacji obiektywnej. Ustalenie statusu uchodźcy wymaga przede wszystkim oceny oświadczeń ubiegającego się. Oświadczenia te nie mogą być jednak rozważane w oderwaniu od sytuacji, która je określa. Termin "uzasadniona obawa" łączy zatem element subiektywny i obiektywny, i oba - jak wskazane zostało w Podręczniku "Zasady i tryb ustalania statusu uchodźcy" Biura Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych do Spraw Uchodźców (Genewa, styczeń 1992 r.) - muszą być brane pod uwagę w procedurze ustalania statusu. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, musi być więc dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku i na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy. Przenosząc powyższe reguły na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należy, iż z uzasadnień zapadłych orzeczeń wynika, że organy dokładnie analizowały treść oświadczeń cudzoziemca zawartych we wniosku o nadanie statusu uchodźcy oraz treść jego wypowiedzi złożonych podczas późniejszych przesłuchań. Analiza tych wypowiedzi jest wyczerpująca i obejmuje całość oświadczeń cudzoziemca. Wskazać nadto należy, iż uzasadnienia decyzji tak pierwszej, jak i drugiej instancji zawierają wnioski wypływające z tej analizy. Z materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie wynika, że powodem opuszczenia przez skarżącego kraju jego pochodzenia jest obawa przed prześladowaniem ze względu na wolę przejścia z [...] na [...]. Stwierdzić należy, iż organy orzekające w sprawie, prawidłowo uznały, że skarżący nie wykazał, aby władze kraju pochodzenia skarżącego, prowadziły wobec niego działania noszące znamiona prześladowań w rozumieniu art. 13 ww. ustawy. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powód, który wskazał skarżący, nie stanowi wystarczającej przesłanki nadania statusu uchodźcy, gdyż nie ma on charakteru prześladowań ze strony władz, ani prześladowań, przed którymi władze nie byłyby w stanie zapewnić obywatelowi należytej ochrony. Skarżący nie był nigdy zatrzymany, aresztowany, bądź skazany wyrokiem sądu. Zauważyć należy, iż oświadczenia cudzoziemca złożone w toku postępowania administracyjnego charakteryzuje duży poziom ogólnikowości. Sąd podziela stanowisko organów, że sama deklaracja chęci konwersji z [...] na [...], bez potwierdzenia tego jakimikolwiek weryfikowalnymi okolicznościami nie może stanowić podstawy do objęcia takiej osoby ochroną międzynarodową. Mając na uwadze powyższe Sąd podzielił w pełni argumentację organów administracyjnych, że skarżący nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 skutkuje odmową nadania statusu uchodźcy. Nietrafny jest tym samym zarzut zawarty w skardze, a dotyczący naruszenia art. 13 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP, cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez: orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji, tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia. Organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącego nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności, brak jest podstaw do przyjęcia, iż skarżący ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażony na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Odnosząc się do przesłanek udzielenia zgody na pobyt tolerowany wskazać należy, iż zgodnie z art. 48 ust 1 pkt 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony, w ramach prowadzonego postępowania o nadanie statusu uchodźcy organy administracji państwowej zobowiązane są do ustalenia czy w przypadku odmowy uznania za uchodźcę oraz udzielenia ochrony uzupełniającej zachodzą przesłanki do udzielenia cudzoziemcowi zgody na pobyt tolerowany na terytorium RP z przyczyn, o których mowa w art. 97 ust. 1 pkt 1 lub 1a, jeżeli nie sprzeciwiają się temu okoliczności określone w art. 97 ust. 1a, cudzoziemcowi udziela się zgody na pobyt tolerowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jego wydalenie; mogłoby nastąpić jedynie do kraju, w którym zagrożone byłoby jego prawo do życia, wolności i bezpieczeństwa osobistego, w którym mógłby zostać poddany torturom albo nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu lub być zmuszony do pracy lub pozbawiony prawa do rzetelnego procesu sądowego albo być ukarany bez podstawy prawnej w rozumieniu Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r; - naruszałoby prawo do życia rodzinnego w rozumieniu Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950r., lub naruszałoby prawa dziecka określone w Konwencji o prawach dziecka, przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989r, (Dz. U. z 1991 r. nr 120, poz. 526 oraz z 2000 r. nr 2, poz. 11), w stopniu istotnie zagrażającym jego rozwojowi psychofizycznemu. Mając zatem na uwadze ustalenia dokonane w trakcie prowadzonego postępowania statusowego organy prawidłowo przyjęły, że skarżący nie uwiarygodnił, że ze względu na próbę przejścia na [...] narażony na ww. naruszenia praw człowieka. Nie przedstawił bowiem żadnego wiarygodnego dowodu, iż władze kraju pochodzenia lub inne podmioty podejmowały krzywdzące wobec niego działania mające związek z wyjazdem z kraju pochodzenia. Podsumowując wskazać należy, że zarzuty naruszenia prawa materialnego jak i procesowego podniesione w skardze nie znajdują uzasadnienia. Organy obu instancji wnikliwie rozpatrzyły sprawę z dużą wnikliwością, materiał dowodowy został zebrany i przeanalizowany bardzo starannie. Rozpatrując wniosek skarżącego uwzględniono również informacje o kraju jego pochodzenia sporządzone przez wyspecjalizowane instytucje. W oparciu o materiał dowodowy orzekające w sprawie organy w sposób wyczerpujący uzasadniły swoje stanowisko. Ocena materiału dowodowego w pełni odpowiada wymogom określonym w art. 77 § 1 k.p.a. Nieuzasadnione są zatem zarzuty dotyczące niedopełnienia obowiązków spoczywających na organie, a wynikających z art. 7 i art. 77 k.p.a. Zauważyć należy również, że prawidłowo organ odwoławczy uchylił w części decyzję organu pierwszej instancji w dotyczącej zakazu ponownego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i państw obszaru Schengen przez okres 6 miesięcy, wskazując, że rozstrzygnięcie w tym zakresie pozbawione było podstawy prawnej. Sąd podziela stanowisko Rady, że art. 48 ust. 3 ustawy o ochronie, na który powołał się organ pierwszej instancji wskazuje, iż odesłanie do przepisów ustawy o cudzoziemcach w zakresie postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy, w części dotyczącej postępowania w sprawie wydalenia, dotyczy tylko przepisów proceduralnych, nie zaś materialnych. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o wynagrodzeniu dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło