IV SA/Wa 688/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-04-05
Skład orzekający: Karolina Kisielewicz – Malec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie wykazała, że poniesienie kosztów postępowania sądowego będzie się wiązało z nadmiernym obciążeniem jej domowego budżetu, powodując uszczerbek w koniecznym utrzymaniu. Łączny dochód skarżącej i jej męża wynosi 3.175,52 zł. netto miesięcznie, a ich wydatki nie przekraczają 2.000 zł miesięcznie, co pozwala na uiszczenie wpisu od skargi w wysokości 200 zł. bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca H.I. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując niemożność ich uiszczenia bez uszczerbku dla utrzymania. Wskazała na łączny dochód z emerytury i wynagrodzenia męża oraz ponoszone wydatki na utrzymanie dwuosobowej rodziny. Wnioskodawczyni jest również właścicielką mieszkania. Organ rozpatrujący wniosek ocenił, że przedstawione okoliczności nie uzasadniają przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić skarżącej zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H.I. o przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi H.I. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania za repatrianta postanawia: - odmówić skarżącej zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżąca H.I. we wniosku o przyznanie prawa pomocy z 2 marca 2016 r. domagała się zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że nie jest w stanie uiścić kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu. Skarżąca wyjaśniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, który jest zatrudniony za wynagrodzeniem 2.499,32 zł. netto miesięcznie. Z kolei H.I. osiąga dochód z emerytury w wysokości 675 zł. miesięcznie.
Wnioskodawczyni podała również, że jest właścicielem mieszkania o powierzchni 57,30 m2, w którym mieszka wraz z mężem oraz synami (z synami nie prowadzi jednak wspólnego gospodarstwa domowego i nie pozostają oni na jej utrzymaniu). Wyjaśniła, że koszty wyżywienia dwuosobowej rodziny kształtują się na poziomie 1.200 zł. miesięcznie, na czynsz za mieszkanie wydaje 218 zł., opłaty za wodę - 234 zł., opłaty za energię - 75 zł., gaz i ogrzewanie - 513 zł., leki - 100 zł.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W ocenie referendarza sądowego, wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie zasługuje na uwzględnienie.
instytucja prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady przewidzianej w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony samodzielnie ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Udzielenie stronie prawa pomocy jest formą dofinansowania jej z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa.
Z przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. wynika, że prawo pomocy w zakresie częściowym (polegającym m.in. na zwolnieniu od kosztów sądowych) przyznaje się osobom, które wykażą, że poniesienie kosztów postępowania będzie się wiązało z nadmiernym obciążeniem ich domowego budżetu, powodując uszczerbek w utrzymaniu koniecznym. Mając na uwadze że miesięczny dochód skarżącej i jej męża wynosi 3.175,52 zł. netto, a ich wydatki nie więcej niż 2.000 zł miesięcznie (nie wszystkie ze wskazanych wydatków są ponoszone co miesiąc), stwierdzić należy, że skarżąca jest w stanie uiścić wpis od skargi w wysokości 200 zł. bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu.
Z przedstawionych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło