IV SA/Wa 692/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi Burmistrza S. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Rozwoju na rzecz skarżącego Burmistrza S. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] stycznia 2014 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju, po rozpoznaniu zażalenia Burmistrza S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...], wymierzające Burmistrzowi S. karę pieniężna w wysokości 9 000 zł za niewydanie w terminie 65 dni decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego polegającej na budowie odcinka kablowej linii elektroenergetycznej niskiego napięcia wraz ze złączami kablowymi przewidzianej do realizacji na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [..], w miejscowości B., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W uzasadnieniu postanowienia Minister podał, że w postanowieniu Wojewody [...] zawarte zostało pouczenie o prawie wniesienia zażalenia do Ministra na zawarte w nim rozstrzygnięcie, w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy Urzędowego Poświadczenia Przedłożenia (Identyfikator Poświadczenia: [...]), postanowienie Wojewody [...] zostało skutecznie doręczone Burmistrzowi S. w dniu [...] grudnia 2013 r. Zgodnie z art. 57 § 1 K.p.a., jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym to zdarzenie nastąpiło. Jak wynika z powyższego 7-dniowy termin na wniesienie zażalenia na ww. postanowienie organu i instancji rozpoczął bieg, zdaniem Ministra, w dniu [...] grudnia 2013 r., i upłynął w dniu [...] grudnia 2013 r. Natomiast zażalenie Burmistrza S. z dnia [...] grudnia 2013 r., zostało nadane w placówce pocztowej operatora publicznego w dniu [...] grudnia 2013 r. W związku z powyższym zostało złożone przez Skarżącego z uchybieniem 7-dniowego terminu do jego wniesienia, wskazanego w art. 141 § 2 K.p.a. Ponadto do zażalenia nie dołączono wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Na to postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Burmistrz S., reprezentowany przez radcę prawnego, zarzucając mu wydanie z naruszeniem art. 134 K.p.a w związku z art.391 § 1 K.p.a poprzez błędne stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że postanowienie Wojewody [...] nie zostało doręczone w zgodzie z przepisem art.391 § 1 K.p.a. Burmistrz S. nie wyrażał zgody na doręczenie postanowienia z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej ani nie występował do organu o doręczenie postanowienia w ten sposób i w aktach sprawy nie ma takiej zgody. Brak zgody na doręczenie za pomocą środków elektronicznych jak również brak żądania strony na ten sposób doręczenia nie wywołuje skutku prawnego doręczenia. Obowiązkiem organu administracji publicznej jest dochowanie wszelkich przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a zwłaszcza tych, które chronią interes strony, a decyzja administracyjna jak również postanowienie wywołuje skutki prawne od daty jej doręczenia. Burmistrz S. zwrócił uwagę, że [...] Urząd Wojewódzki we W. Wydział Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców pismem z dnia [...] listopada zwrócił się m.in. do Burmistrza S. z prośbą o wskazanie katalogu spraw, które mogą być załatwiane za pośrednictwem Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (ePUAP) pomiędzy urzędem Gminy w S. a Wydziałem Spraw Obywatelskich, w piśmie tym jednakże nie ma mowy o doręczeniu pism w rozumieniu art.391 pkt. 1 i 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie. Szczegółowo uzasadnił dlaczego uznał, że postanowienie zostało doręczone skutecznie i dlaczego stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Podtrzymał także stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Podstawową kwestią do ustalenia w niniejszej sprawie było to, czy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. wymierzające Burmistrzowi S. karę pieniężną za niewydanie w terminie 65 dni decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego można uznać za skutecznie doręczoną. Jak wynika z akt sprawy wskazana decyzja została przesłana skarżącemu drogą elektroniczną w dniu [...] grudnia 2013 r., poprzez elektroniczną Platformę Usług Administracji Publicznej (ePUAP). Bezsporne jest, że Gmina S., jako podmiot realizujący zadania publiczne, w myśl art 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz.U. z 2013 poz. 235 t.j) zobowiązana jest zapewnić możliwość przekazywania danych również w postaci elektronicznej przez wymianę dokumentów elektronicznych związanych z załatwianiem spraw należących do jego zakresu działania, wykorzystując informatyczne nośniki danych lub środki komunikacji elektronicznej (art 16 ust. 1 cyt. Ustawy). Oznacza to w praktyce, że organ ten obowiązany jest posiadać system teleinformatyczny, który umożliwia przekazywanie mu pism w formie elektronicznej. Załatwianie spraw urzędowych w formie elektronicznej wprowadzono również do kodeksu postępowania administracyjnego, bowiem art. 14 § 1 K.p.a. stanowi bowiem, że sprawy należy załatwiać w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2013 r. poz. 235), doręczanego środkami komunikacji elektronicznej. Ponadto art. 391 § 1 K.p.a. w brzmieniu obowiązującym w dniu orzekania przez Ministra stanowił, że doręczenie następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204, ze zm.), jeżeli strona lub inny uczestnik postępowania: 1) wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie albo 2) wyraził zgodę na doręczenie mu pism za pomocą tych środków. Wskazać także należy, że art. 4 ust. 1 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną stanowi, że jeżeli ustawa wymaga uzyskania zgody usługobiorcy, to zgoda ta: 1) nie może być domniemana lub dorozumiana z oświadczenia woli o innej treści; 2) może być odwołana w każdym czasie. Treść powyższych przepisów jasno precyzuje, przed doręczeniem stronie pisma w formie elektronicznej koniecznym było uzyskanie jej zgody na doręczanie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W ocenie Sądu ustawa o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne nie może stanowić samodzielnej podstawy do doręczania organom rozstrzygnięć procesowych (decyzji, postanowień), które bezpośrednio dotyczą ich praw czy obowiązków, lub kształtują ich uprawnienia. Podkreślić także należy, że w ocenie Sądu, Burmistrz S. występował w niniejszym postępowaniu administracyjnym jako strona postępowania administracyjnego, a nie jako organ. Postępowanie dotyczące wymierzenia kary pieniężnej z tytułu niewydania w terminie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego prowadzone było na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 51 ust. 1 tej ustawy w przypadku niewydania przez właściwy organ decyzji w sprawie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego w terminie 65 dni od dnia złożenia wniosku o wydanie takiej decyzji, organ wyższego stopnia wymierza temu organowi, w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie, karę pieniężną w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki. Konstrukcja powyższego przepisu powoduje, w ocenie Sądu, że w takim postępowaniu organ, któremu karę wymierzono staje się stroną postępowania administracyjnego, z wszelkimi tego konsekwencjami, czyli może wnieść zażalenie , a następnie na zasadach ogólnych skargę do sądu administracyjnego. Tymczasem w sprawie objętej skargą Minister Infrastruktury i Rozwoju ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że postanowienie Wojewody [...] zostało doręczono skutecznie za pośrednictwem platformy ePUAP Burmistrzowi S. w dniu [...] grudnia 2013 r. Minister nie wyjaśnił, czy takie doręczenie należało uznać za skuteczne, skoro w aktach sprawy brak jest informacji, że Burmistrz S. wystąpił do organu administracji publicznej o doręczenie za pomocą środków komunikacji elektronicznej pism albo wyraził zgodę na doręczenie mu pism za pomocą tych środków. Brak jest również w zaskarżonym postanowieniu także jakichkolwiek innych rozważań temat skuteczności doręczenia skarżonego postanowienia za pomocą środków elektronicznych. W ocenie Sądu powoduje to naruszenie art. 7, 77 § 1, 107 § 3 K.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy. Na marginesie jedynie należy zaznaczyć, że dopiero w odpowiedzi na skargę Minister wyjaśnił powody przyjęcia skuteczności doręczenia postanowienia, jednakże nie ma to znaczenia dla orzeczenia Sądu, ponieważ Sąd kontroluje w niniejszym postępowaniu zaskarżone postanowienie, zaś odpowiedź na skargę jest jedynie pismem procesowym w sprawie. Z podniesionych względów na podstawie art. 145 p 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w pkt 1 sentencji. W pkt 2 sentencji orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 2 tej ustawy. Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku organ zastosuje się do powyższych wytycznych Sądu, w szczególności ustali, czy Burmistrz S. wyrażał zgodę na doręczanie mu pism w drodze elektronicznej, w razie ustalenia, że takiej zgody nie było rozważy, czy dopuszczalne jest w ogóle wniesienie zażalenia od postanowienia, które nie weszło do obrotu prawnego.