IV SA/Wa 697/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Karolina Kisielewicz – Malec po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. G. na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wystąpienia szkody w środowisku postanawia: I. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, II. ustanowić w niniejszej sprawie dla A. G. radcę prawnego, o którego wyznaczenie zwrócić się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w W.. Skarżąca A. G. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie wszczętej z jej skargi na postanowienie Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2012 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wystąpienia szkody w środowisku. Sytuacja majątkowa i rodzinna strony skarżącej została opisana w druku urzędowym wniosku PPF. Z treści tego dokumentu wynika, że wnioskodawczyni żyje bardzo skromnie. A. G. prowadzi dwuosobowe gospodarstwo domowe z mężem. A. G. jest osobą niepełnosprawną o znacznym stopniu niepełnosprawności. Rodzina zamieszkuje w domu o powierzchni 62 m². Małżonkowie utrzymują się z dochodów o łącznej wysokości 1992,29 zł. brutto miesięcznie (1760 zł. netto). W skali miesiąca koszty utrzymania domu wynoszą ok. 450 zł., zakupu leków – 400 zł. Pozostałe po odjęciu tych kosztów środki są przeznaczane na zakup żywności, środków czystości, ubrań oraz inne potrzebnych do życia przedmiotów i usług. Stwierdzono, co następuje: A. G. domaga się przyznania prawa pomocy w najszerszych jej granicach. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Do wykazania tej okoliczności obliguje skarżącą przepis art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270). Zgodnie z tym przepisem przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest możliwe, jeżeli strona wnioskująca wykaże, że z uwagi na swe ubóstwo nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Prawo pomocy jest instytucją szczególną, mogąca znaleźć zastosowanie jedynie w sytuacjach wyjątkowych. Zwolnienie od kosztów sądowych czy przyznanie fachowego pełnomocnika skutkuje bowiem pozbawieniem budżetu państwa należnych dochodów. Wyjątkowość tej instytucji podkreślają bardzo rygorystyczne wymogi przyznania prawa pomocy. Dotyczy to zwłaszcza prawa pomocy w zakresie całkowitym. W ocenie referendarza sądowego skarżąca wykazała, ze nie ma realnych możliwości pokrycia wiążących się z niniejszym procesem kosztów opłat i wydatków sądowych, a także wynagrodzenia należnego fachowemu pełnomocnikowi. Dochody członków gospodarstwa domowego skarżącej, podzielone na liczbę członków gospodarstwa nie pozwoliłby stronie utrzymać podstawy i tak bardzo niskiego poziomu życia i jednocześnie kontynuować prowadzone przez sądem administracyjnym postępowanie. Wydatki poniesione w związku z udziałem w procesie sądowym właściwie uniemożliwiałyby dokonanie zakupu niezbędnych dla egzystowania dóbr i usług. Pokrycie kwoty choćby należnego wpisu sądowego (100 zł.) oraz koszt ustanowienia fachowego pełnomocnika, pozbawiłby rodzinę części środków pieniężnych, jakie muszą zostać przeznaczone na konieczne utrzymanie. Z przedstawionych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy działając w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.