IV SA/Wa 710/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2006r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] stycznia 2006r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktów własności ziemi oddala skargę Decyzją z dnia [...] stycznia 2006r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r. umarzającą postępowanie w sprawie o stwierdzenie nieważności aktów własności ziemi nr: * [...] wydanego [...] października 1974 r. przez Naczelnika Powiatu w M. S. i Z. małż. L. dla nieruchomości położonej we wsi T. gm. C. składającej się z działek nr [...]; * [...] wydanego [...].07.1977 przez Naczelnika Gminy D. dla nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że Naczelnik Powiatu M.- na podstawie art. 1, 5,12ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych ( Dz.U. nr 27, poz. 250 z późn. zm.) stwierdził aktem własności ziemi z dnia [...] października 1974 r., że S. i Z. małż. L. z mocy prawa stali się właścicielami nieruchomości oznaczonej działkami nr [...] o pow. [...] ha położonej w T. Natomiast aktem własności z dnia [...].07.1977 Naczelnik Gminy D. na podstawie w/w ustawy stwierdził, że S. i Z. małż. L. stali się właścicielami nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] położonej w miejscowości D.. R. L. syn S. L. wniósł o uchylenie w/w aktów własności ziemi z dnia [...].10.1974 r. i z [...].07.1977 r. podnosząc, że S. i Z. małż. L. zostali uwłaszczeni bezpodstawnie. Stosownie do treści art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. nr 107, poz. 464 ze zm.) do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z 26.10.1971 r., o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych nie stosuje się przepisów kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji a postępowania toczące się w wyżej wniesionych sprawach podlegają umorzeniu bez względu na rodzaj podnoszonych zarzutów. Wobec tego organ administracji - w oparciu o art. 105 kpa umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem o stwierdzenie nieważności w/w aktów własności. R. L. złożył skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...].01.2006r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu skargi podniósł, że akty własności ziemi zostały wydane z rażącym naruszeniem przepisów prawa a S. i Z. małż. L. zostali bezprawnie uwłaszczeni. Podniósł dodatkowo materialnoprawne i procesowe zarzuty do aktów własności ziemi a w szczególności, że zostały w nich pominięte prawa jego matki A., która zmarła w 1962 r. a w konsekwencji jego -jako spadkobiercy. Podniósł także, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów art. 156 § 1 pkt. 2 kpa. W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Dodatkowo w piśmie procesowym z dnia 21 czerwca 2006 r. wniósł o zasądzenie na jego rzecz odszkodowania za wyrządzona szkodę tj., straty moralne i materialne tj. utrata domu rodzinnego, zaniżenie wartości nieruchomości w chwili przejmowania nieruchomości objętej aktami własności na rzecz Skarbu Państwa oraz za pracę i wkład materialny włożony w nieruchomość w T. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy -kompetencja sądów administracyjnych ogranicza się jedynie do oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji, natomiast sąd ten nie został wyposażony przez ustawodawcę w kompetencje merytoryczno-reformacyjne co oznacza że sąd nie może między innymi zasądzić odszkodowania za poniesione szkody. W tym stanie prawnym Sąd nie posiada zatem kompetencji do rozpoznania wniosków skarżącego zawartych w jego piśmie z dnia 21 czerwca 2006 r. dotyczących przyznania wymienionego tam odszkodowania. Oceniając natomiast legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna a zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawą prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 63 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz.U. nr 107, poz. 464 z późn. zm.), zgodnie z którym do ostatecznych decyzji wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250 i z 1975 r. Nr 16, poz. 91) nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczących wznowienia postępowania, stwierdzenia nieważności i uchylenia lub zmiany decyzji. Postępowanie administracyjne toczące się w sprawach, o których mowa w ust. 2, podlega umorzeniu.(ust. 3). Wykładnia zarówna językowa jak i celowościowa tego przepisu nie pozostawia wątpliwości do tego, że wolą ustawodawcy było wyłączenie możliwości kwestionowania ostatecznych decyzji - aktów własności ziemi wydanych na podstawie w\w ustawy o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych w drodze postępowanie administracyjnego. W sytuacji kwestionowania legalności takiej decyzji właściwym postępowaniem jest droga postępowania przed sądem powszechnym m.in. o ustalenie istnienia prawa lub uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. W konsekwencji zatem rozstrzygnięcie organu, który umorzył postępowanie wszczęte wnioskiem R. L. o stwierdzenie nieważności aktów własności ziemi z dnia [...].10.1974 r. oraz z dnia [...].07.1977 r. nie narusza prawa. Rozstrzygnięcie takie jest zgodne z treścią art. 105 kpa w zw. z art. 63 ust. 3 wskazanej wyżej ustawy. Podniesione natomiast w skardze zarzuty odnoszą się nie do kontrolowanej przez Sąd decyzji lecz do aktów własności ziemi, których prawidłowość skarżący kwestionuje. Nie odnosząc się w żaden sposób do ich zasadności Sąd podkreśla, że w niniejszym postępowaniu nie mogą być one oceniane gdyż legalność decyzji - aktu własności ziemi nie była przedmiotem oceny Sądu a jedynie rozstrzygnięcie umarzające postępowanie w tym zakresie. W celu dochodzenia swoich praw skarżący powinien wystąpić ze stosownym powództwem sądu powszechnego. Mając powyższe na uwadze i nie stwierdziwszy innych uchybień, które musiałyby skutkować uchyleniem zaskarżonego rozstrzygnięcia Sąd uznał, że skarga nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu. Z tych względów - na mocy art. 151 w\w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.