IV SA/Wa 743/08
WyrokWSA w Warszawie2008-08-05
Skład orzekający: Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Anna Szymańska, Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, gdy organ pierwszej instancji przekazał pismo według właściwości, mimo że rozpoznał je merytorycznie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, ponieważ organ pierwszej instancji wadliwie przekazał sprawę według właściwości Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. Stwierdzenie, że osoba nie figuruje w lokalnej ewidencji ludności, nie stanowiło podstawy do przekazania sprawy, gdyż organ gminy był właściwy do udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych i powinien był udzielić odpowiedzi skarżącemu.Stan faktyczny
Z. P. zwrócił się do Prezydenta W. o wskazanie aktualnego adresu A. U. Prezydent W. przekazał pismo Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, uznając się za niewłaściwego, ponieważ osoba ta nie figuruje w lokalnej ewidencji ludności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło postanowienie Prezydenta i umorzyło postępowanie, uznając przekazanie sprawy za bezprzedmiotowe. Z. P. wniósł skargę do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Anna Szymańska, Sędzia NSA Otylia Wierzbicka (spr.), Protokolant Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi Z. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego - oddala skargę -
Postanowieniem z dnia (...) lutego 2008 r., nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu zażalenia Z. P. na postanowienie Prezydenta W. z dnia (...) sierpnia 2008 r., nr (...) w przedmiocie przekazania pisma według właściwości, uchyliło zaskarżone postanowienie i umorzyło postępowanie pierwszej instancji.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, iż z zaskarżonego postanowienia z dnia (...) sierpnia 2008 r. wynika, że Z. P. zwrócił się z prośbą o wskazanie aktualnego adresu A. U. Prezydent W. przekazał przedmiotowe pismo w trybie art. 65 § 1 Kpa Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, uzasadniając swoje rozstrzygnięcie tym, że w bazie ewidencji ludności W. osoba wskazana we wniosku nie figuruje. Z tego też powodu Prezydent W. uznał, iż nie jest właściwy do załatwienia sprawy i powołując się na art. 44i ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.), pismo przekazał do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, jako organu właściwego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w postanowieniu z dnia (...) lutego 2008 r. uchylając postanowienie Prezydenta W. i umarzając postępowanie pierwszej instancji podniosło, iż przede wszystkim należało zbadać, czy organ I instancji prawidłowo zastosował art. 65 § 1 Kpa, tj. czy wystąpiły przesłanki uzasadniające przekazanie sprawy według właściwości Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. SKO stwierdziło, iż z treści art. 44 i ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych wynika, że co do zasady organ gminy jest właściwy do udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych i że w istocie w sprawie doszło do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, gdyż Prezydent W. w uzasadnieniu stwierdził m. in., że osoba, której dotyczy zapytanie Z. P., nie figuruje pod wskazanym adresem.
SKO wskazało także, że zgodnie z art. 44 h ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych dane ze zbiorów meldunkowych, zbioru PESEL oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych udostępnia się, z zastrzeżeniem ust. 5, na pisemny wniosek zainteresowanego podmiotu. Ponadto organ zwrócił uwagę, że z załączonej do zażalenia kserokopii informacji o wniosku wynika, iż Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prowadzi postępowanie w
Sygn. akt IV SA/Wa 743/08
przedmiocie udostępnienia danych osobowych A. U. z wniosku Z. P.
SKO stwierdziło, że mając na uwadze poczynione w sprawie ustalenia, należało uznać, że postępowanie w zakresie przekazania sprawy według właściwości było bezprzedmiotowe. Stosownie zaś do art. 105 Kpa, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Z tych też względów, w ocenie organu, zaszła konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenia postępowania pierwszej instancji.
Skargę na omawiane postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Z. P., kwestionując rozstrzygnięcie organu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie jest postanowienie organu odwoławczego wydane w trybie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w związku z art. 144 Kpa. Przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa stanowi, że organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję umarza postępowanie pierwszej instancji. W piśmiennictwie podkreśla się, że omawiany przepis nie określa przesłanek wydania decyzji o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania w pierwszej instancji. Zatem kwestia umorzenia przez organ odwoławczy postępowania przed organem I instancji nie została uregulowana w komentowanym przepisie i należy przyjąć, że w tym zakresie mają zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organem pierwszej instancji, czyli przepis art. 105 Kpa. Piśmiennictwo i orzecznictwo zgodnie przyjmuje, że organ odwoławczy może wydać taką decyzję wówczas, gdy postępowanie pierwszoinstancyjne stało się bezprzedmiotowe. Przepis ten może służyć organowi odwoławczemu w przypadkach, w których konieczne jest uchylenie zaskarżonej odwołaniem decyzji organu pierwszej instancji, lecz równocześnie brak jest podstaw
Sygn. akt IV SA/Wa 743/08
do orzeczenia co do istoty sprawy lub do przekazania sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia (Małgorzata Jaśkowska, Andrzej Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Zakamycze 2005, s. 804, 806).
W rozpatrywanej sprawie skarżący zwrócił się do Prezydenta W. o wskazanie aktualnego adresu A. U. Organ I instancji rozpoznał ten wniosek, gdyż stwierdził, iż w bazie ewidencji ludności W. osoba, której wniosek dotyczy, nie figuruje pod wskazanym adresem. Taką informację organ gminy winien przekazać skarżącemu w odpowiedzi na jego wniosek. Tymczasem organ I instancji postanowieniem z dnia (...) sierpnia 2007 r., powołując się na art. 44i ust. 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 ze zm.), przesłał wniosek Z. P. Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji jako organowi właściwemu z uzasadnieniem, iż przyczyną przekazania pisma skarżącego do Ministra było to, iż osoba, której dotyczył wniosek nie figuruje w bazie ewidencji ludności W.
Postanowienie organu I instancji, zdaniem Sądu jest wadliwe, a więc organ odwoławczy prawidłowo wyeliminował je z obrotu prawnego i umorzył postępowanie w I instancji. Przekazanie sprawy do organu właściwego w trybie art. 65 § 1 Kpa następuje, gdy organ do którego podanie wpłynęło uzna się za niewłaściwy (rzeczowo, miejscowo, instancyjnie) do załatwienia sprawy. Należy zwrócić uwagę, że z mocy art. 19 Kpa organy administracji publicznej są obowiązane przestrzegać z urzędu swojej właściwości. W rozpatrywanej sprawie stwierdzenie przez organ I instancji, że osoba wskazana we wniosku skarżącego nie figuruje w bazie ewidencji ludności prowadzonej przez ten organ, nie uprawniało do przekazania sprawy Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. Artykuł 44i ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania kontrolowanego rozstrzygnięcia stanowił, że dane ze zbiorów meldunkowych oraz ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych udostępnia organ gminy. Z kolei zgodnie z art. 44i pkt 3 ustawy, na który powołał się Prezydent W. przekazując wniosek Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, dane ze zbioru PESEL oraz ogólnokrajowej ewidencji wydanych i utraconych dowodów osobistych udostępnia minister właściwy do spraw administracji. Zatem przekazanie wniosku Ministrowi Spraw Wewnętrznych byłoby uzasadnione, gdyby wnioskodawca domagał się udostępnienia danych, o których mowa we wskazanym art. 44i pkt 3 ustawy. Nie było więc podstaw do przekazania
Sygn. akt IV SA/Wa 743/08
sprawy z tego powodu, że - jak stwierdził organ I instancji - osoba, której wniosek dotyczył, nie figuruje pod wskazanym adresem w bazie ewidencji ludności W. Powyższe wskazuje, że ocena SKO jest słuszna. Skoro Prezydent W. rozpoznał merytorycznie wniosek Z. P. (stwierdził, że A. U. nie figuruje pod wskazanym adresem w prowadzonej przez niego ewidencji ludności), o czym miał obowiązek go zawiadomić, to nie było podstaw do przekazania wniosku do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zwłaszcza, że wnioskodawca - jak wynika z akt administracyjnych sprawy (kserokopia wezwania do uzupełnienia wniosku z dnia 14 sierpnia 2007 r. skierowanego przez MSWiA -Departament Spraw Obywatelskich Wydział Udostępniania Informacji do Z. P.) - wystąpił z odrębnym wnioskiem z dnia 27 lipca 2007 r. o udostępnienie danych ze zbioru PESEL.
Podsumowując, stwierdzić należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., wydając zaskarżone postanowienie prawa nie naruszyło. Wobec wadliwości postanowienia I instancji, uzasadnione było jego uchylenie, jednocześnie brak było podstaw do orzeczenia co do istoty sprawy lub przekazania jej organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło