IV SA/Wa 758/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Monika Stępkowska - Bigiej po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. B. i T. B. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku o stwierdzenie nieważności zaświadczeń postanawia: 1) zwolnić R. B. od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla R. B. adwokata z urzędu. R. B. i T. B. wnieśli skargę na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] kwietnia 2008 r. w przedmiocie zwrotu wniosku o stwierdzenie nieważności zaświadczeń. Skarżący zostali wezwani do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł (wpis solidarny). W piśmie z dnia 20 maja 2008 r. zwrócili się do Sądu o zwolnienie od wpisu sądowego podnosząc, że trudna sytuacja finansowa nie pozwala im ponieść kosztów postępowania. W nadesłanym w dniu 9 czerwca 2008 r. wniosku sporządzonym na urzędowym formularzu PPF R. B. wskazała, iż domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z synem. Jest właścicielką mieszkania o pow. 45 m² . Nie posiada zasobów pieniężnych, ani przedmiotów wartościowych. Jedyny dochód stanowi świadczenie emerytalne, które – według oświadczenia wnioskodawczyni – wynosi 300 zł netto (dochód "po zajęcia komorniczych i spłacie kredytu"). Rozpoznając przedmiotowy wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie. Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych, którzy nie pobierają zasiłku lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby. Przyznanie prawa pomocy, ma na celu zapewnienie dostępu do sądu stronie, której brak środków finansowych dostęp ten uniemożliwia. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na względzie informacje podane we wniosku o przyznanie prawa pomocy uznano, że skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Trudna sytuacja materialna skarżącej daje podstawę przypuszczać, iż poniesienie przez nią jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, narazi ją oraz jej syna na uszczerbek utrzymania koniecznego, zatem istnieją przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. W szczególności mając na uwadze, iż jedyny dochód wnioskodawczyni stanowi kwota ok. 300 zł (netto) z tytułu emerytury oraz to, że poza mieszkaniem nie posiada żadnego majątku - należało uznać, iż nie jest w stawnie uiścić kosztów sądowych (na obecnym etapie postępowania jest to wpis w wysokości 100 zł) oraz kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika we własnym zakresie. Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.