IV SA/Wa 759/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Łukasz Krzycki po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] w sprawie ze skargi T. V. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] lutego 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy postanawia: wstrzymać wykonanie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 2012 r. znak [...]. Decyzją z [...] grudnia 2012 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmówił T. V., obywatelce [...] – skarżącej w niniejszym postępowaniu - nadania statusu uchodźcy, uznając wniosek skarżącej za oczywiście bezzasadny. Ponadto organ administracji I. instancji odmówił udzielenia skarżącej ochrony uzupełniającej oraz stwierdził, że nie zachodzą okoliczności uzasadniające udzielenie skarżącej zgody na pobyt tolerowany. W uzasadnieniu decyzji podniesiono przy tym, że pomimo wydania rozstrzygnięcia powyższej treści, organ administracji I. instancji nie mógł orzec o wydaleniu skarżącej z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, bowiem o wydaleniu skarżącej orzekł uprzednio Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2012 r. (cfr. art. 48 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680), zwanej dalej "ustawą o udzielaniu cudzoziemcom ochrony"). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z [...] lutego 2013 r., utrzymującą w mocy powyższą decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji "nakazującej wydalenie skarżącej z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej". Z odpisu decyzji z 30 października 2012 r. (k-67) wynika, że Wojewoda [...] orzekł o wydaleniu skarżącej z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a także o zakazie ponownego wjazdu skarżącej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz państw obszaru Schengen przez trzy lata od dnia wykonania wydanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zauważyć należy, iż treść decyzji w przedmiocie odmowy nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy, o której mowa w art. 48 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony jest zależna od tego, czy uprzednio orzeczono już o wydaleniu cudzoziemca. Zgodnie bowiem z art. 48 ust. 1 oraz ust. 2 in princ. tej ustawy, w przypadku gdy cudzoziemcowi odmawia się nadania statusu uchodźcy, a nie istnieją okoliczności uzasadniające udzielenie ochrony uzupełniającej albo zgody na pobyt tolerowany, organ administracji orzeka w decyzji (odmawiającej nadania statusu uchodźcy) o wydaleniu cudzoziemca, o ile nie zachodzą przesłanki szczególne, wskazane w pkt 1-4 tegoż artykułu (ex. gr. cudzoziemiec jest tymczasowo aresztowany, odbywa karę pozbawienia wolności, jest obowiązany do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie decyzji o wydaleniu, która nie została wykonana). W świetle powyższego, o ile nie zachodzą przesłanki szczególne, uznać należy wydalenie cudzoziemca za element konstytutywny (należący do istoty) decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy, o której mowa w art. 48 ust. 2 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony. Jeżeli jednak jeszcze przed zakończeniem postępowania w sprawie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy, wydano decyzję o wydaleniu cudzoziemca, która nie została wykonana, aktualizuje się wzmiankowana powyżej przesłanka szczególna, stojąca na przeszkodzie orzeczeniu wydalenia cudzoziemca przez organ prowadzący postępowanie statusowe (cfr. art. 48 ust. 2 pkt 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony). Z kolei wszczęcie postępowania w sprawie nadania statusu uchodźcy – ze względu na treść art. 33 ust. 1 pkt 3 ustawy o udzielaniu cudzoziemcom ochrony – z mocy prawa powoduje wstrzymanie (aż do dnia doręczenia cudzoziemcowi decyzji ostatecznej wydanej w tym przedmiocie) wykonania decyzji o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Powyższe przesądza więc o ścisłej zależności (cfr. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2012 r. zapadłe w sprawie V SA/Wa 1963/11) pomiędzy obu zapadłymi decyzjami: w przedmiocie wydalenia cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz w przedmiocie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy. Ów konstytutywny (dla decyzji o odmowie nadania statusu uchodźcy) charakter rozstrzygnięcia o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz wspomniana zależność pomiędzy obu decyzjami pozwalają przyjąć, iż mamy w tym przypadku do czynienia z - dokonaną przez organ wydający decyzję o odmowie nadania statusu uchodźcy - recepcją (przyjęciem) rozstrzygnięcia o wydaleniu cudzoziemca, które zapadło w postępowaniu w przedmiocie wydalenia cudzoziemca, do postępowania w przedmiocie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy. W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania decyzji, jednakże, zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a zdanie pierwsze in princ., po przekazaniu skargi sądowi, sąd może - na wniosek skarżącego - wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie zaś z art. 61 § 3 P.p.s.a zdanie trzecie, możliwość wstrzymania wykonania dotyczy to także decyzji wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Wspomniana wyżej recepcja decyzji o wydaleniu cudzoziemca z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej do postępowania w przedmiocie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy pozwala, w ocenie Sądu, traktować zapadłą uprzednio w odrębnym postępowaniu administracyjnym decyzję o wydaleniu cudzoziemca jako decyzję wydaną w granicach tej samej sprawy, co decyzja o odmowie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy. To zaś umożliwia rozpoznanie merytoryczne (cfr. art. 61 § 3 P.p.s.a zdanie pierwsze) wniosku o wstrzymanie wykonania uprzednio wydanej decyzji o wydaleniu cudzoziemca, który to wniosek został złożony w skardze na odrębną decyzję o odmowie nadania cudzoziemcowi statusu uchodźcy. W realiach niniejszej sprawy, uznać należało decyzję Wojewody [...] z [...] października 2012 r. za wydaną w granicach tej samej sprawy, co zaskarżona decyzja z [...] lutego 2013 r., a zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie decyzji Wojewody [...] zbadać pod kątem niebezpieczeństwa wyrządzenia – poprzez wykonanie tejże decyzji - znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, przymusowe opuszczenie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego uniemożliwiłoby skarżącej skorzystanie w pełnym zakresie z prawa do sądu, a w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, udzielona ochrona sądowa mogłaby się okazać iluzoryczna (cfr. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 stycznia 2006 r. zapadłe w sprawie II OZ 1390/05). W myśl art. 61 § 5 P.p.s.a. postanowienie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji może zapaść na posiedzeniu niejawnym. W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 61 § 3 zdanie pierwsze i trzecie oraz § 5 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.