IV SA/Wa 760/13
WyrokWSA w Warszawie2013-09-10
Skład orzekający: sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w tym brak należytego wyjaśnienia terminu wniesienia wniosku o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., była zgodna z prawem. Kolegium prawidłowo wskazało na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności konieczność dokładnego wyjaśnienia terminu, w którym strona dowiedziała się o decyzji, co jest kluczowe dla oceny dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., która uchyliła decyzję Wójta Gminy C. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji z poprzedniego roku ustalającej warunki zabudowy. Wniosek o wznowienie postępowania złożył W. P., powołując się na brak udziału w pierwotnym postępowaniu. Organ pierwszej instancji odmówił uchylenia decyzji, a następnie Kolegium uchyliło tę decyzję, wskazując na błędy proceduralne, w tym brak ustalenia daty dowiedzenia się o decyzji przez W. P. oraz nieprawidłowe zastosowanie art. 146 § 2 K.p.a. Sąd administracyjny oddalił skargę D. S., uznając decyzję Kolegium za prawidłową.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2013 r. sprawy ze skargi D. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z [...] marca 2013 r. – zaskarżoną skargą przez D. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – uchyliło decyzję Wójta Gminy C. z [...] stycznia 2013 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej własnej decyzji z [...] czerwca 2012 r. ustalającej warunki zabudowy.
Stan sprawy przedstawia się następująco:
Wójt Gminy C. decyzją z [...] czerwca 2012 r., następnie zmienioną decyzją z [...] września 2012 r. – wydanymi na wniosek D. S. - ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i budynku usługowego na działce ew. nr [...] położonej w miejscowości C.
W dniu 6 listopada 2012 r. W. P. wniósł o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wymienionymi wyżej decyzjami, powołując się na brak poinformowania o postępowaniu, w którym wydano te decyzje.
Wójt Gminy C. postanowieniem z [...] grudnia 2012 r. wznowił – na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. – postępowanie dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego i budynku usługowego na działce ew. nr [...] położonej w miejscowości C.
W dniu 16 stycznia 2013 r. do organu wpłynęło pismo W. P., w którym zakwestionował interes prawny D. S. uprawniający do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i wniósł o zawieszenie wznowionego postępowania do czasu zakończenia sprawy o podział majątku dorobkowego.
Decyzją z [...] stycznia 2013 r. Wójt Gminy C. - na podstawie art. "146 § 2 K.p.a. - odmówił uchylenia decyzji z [...] czerwca 2012 r. Organ uznał, że nie ma przesłanek do wydania innej decyzji niż dotychczasowa.
Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. wniósł W. P.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. - w wyniku rozpoznania powyższego środka zaskarżenia – uchyliło decyzję z [...] stycznia 2013 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Kolegium podało, że obowiązkiem organu, do którego wpływa wniosek o wznowienie postępowania oparty na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) jest zbadanie czy przy jego wniesieniu zachowano m. in. wymóg wynikający z art. 148 K.p.a., tzn. czy podanie wniesiono w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
I tak organ odwoławczy uznał, że na podstawie przedstawionego materiału dowodowego niemożliwa jest ocena czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z zachowaniem ww terminu. Organ pierwszej instancji nie ustalił w jakiej dacie W. P. dowiedział się o decyzjach z [...] czerwca 2012 r. i [...] września 2012 r. Okoliczność ta nie wynika ani z wniosku o wznowienie postępowania, ani z postanowienia o wznowieniu postępowania. Jedynie w odwołaniu W. P. zawarł informację, że "o wydaniu decyzji dowiedział się w trakcie postępowania o podział majątku dorobkowego toczącego się miedzy nim a D. P.". Informacja ta nie zwiera jednak żadnych dat i nie wiadomo, którą z wyżej wymienionych decyzji odwołujący się miał na myśli.
Dalej organ wyjaśnił, iż wniosek o wznowienie dotyczy decyzji z [...] czerwca 2012 r. i [...] września 2012 r. Zatem, gdyby organ pierwszej instancji ustalił, że odwołujący się złożył wniosek z zachowaniem ustawowego terminu, to organ powinien odrębnie postanowić o wznowieniu bądź odmowie wznowienia w stosunku do decyzji wymienionych we wniosku o wznowienie.
Negatywnie organ odwoławczy ocenił również działanie organu pierwszej instancji we wszczętym postępowaniu wznowieniowym. Pomimo stwierdzenia przez wymieniony organ, że W. P. – jako strona – nie brał udziału w postępowaniu ustalającym warunki zabudowy, powołując się na art. 146 § 2 K.p.a., odmówiono uchylenia tej decyzji bez uprzedniego dokładnie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego (art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a.), w tym merytorycznego opartego na przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Rozstrzygnięcie na powołanej podstawie prawnej jest dopuszczalne wtedy gdy wszystkie okoliczności sprawy ustalone na podstawie całokształtu materiału dowodowego przemawiają za tym, że nie ma żadnych podstaw do wydania innej decyzji niż dotychczasowa. W sytuacji, gdy strona nie brała udziału w postępowaniu, a tym samym wnioski dowodowe i twierdzenia strony nie mogły zostać uwzględnione i wobec tego nie został zebrany w sprawie pełny materiał dowodowy, nie można zasadnie twierdzić, że nie mogła zapaść inna decyzja niż zakwestionowana w podaniu o wznowienie postępowania. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania kończy się decyzją, przy czym po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 K.p.a. mogą zapaść jedynie rodzaje rozstrzygnięć administracyjnych wyczerpująco wymienione w art. 151 K.p.a. Rozstrzygnięcie wydane przez organ pierwszej instancji nie spełnia wymogów określonych w ww przepisie.
Na zakończenie Kolegium jeszcze zauważyło, że Wójt Gminy C. nie rozpoznał wniosku odwołującego się z 11 stycznia 2013 r. o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia sprawy o podział majątku wspólnego.
D. S. w skardze potwierdziła fakt, że działka [...], której dotyczy decyzja z [...] czerwca 2013 r. o warunkach zabudowy, stanowi współwłasność jej i byłego męża W. P. Zasygnalizowała, że postępowanie o wznowienie wszczął Wójt Gminy C. z urzędu. Nadto, według skarżącej wnioskodawca postępowania wznowieniowego uchybił terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, albowiem o decyzji dowiedział się podczas rozprawy o podział majątku wspólnego w dniu 1 października 2012 r., a podanie o wznowienie wniósł 6 listopada 2012 r. Zdaniem skarżącej organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił uchylenia własnej decyzji. Zaś zarzucone organowi pierwszej instancji uchybienia są drobnostkami.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze – w odpowiedzi na skargę – wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270, ze zm.) - dalej w skrócie: P.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany - stosownie do art. 134 P.p.s.a. - zarzutami i wnioskami skargi, oddalił skargę. W konsekwencji uznał, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z [...] marca 2013 r. nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
Z przedstawionego stanu sprawy wynika, iż organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Podstawę procesową opisanego rozstrzygnięcia stanowił art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z treścią powołanego przepisu organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Z przepisu tego wynikają dwie przesłanki wydania przez organ odwoławczy decyzji, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Aby organ odwoławczy był władny skorzystać z możliwości uchylenia decyzji wydanej w pierwszej instancji winien wykazać w uzasadnieniu podjętej decyzji kasacyjnej łączne zaistnienie tych przesłanek w sprawie. W świetle przytoczonej regulacji prawnej i poczynionych rozważań oraz treści zaskarżonej decyzji i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego należało uznać, iż zaistniały podstawy do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia. Kolegium wydając zaskarżoną decyzję miało na względzie przesłanki, od których spełnienia uzależniona była możliwość zastosowania wymienianej normy. Po pierwsze organ odwoławczy wskazał, iż doszło do naruszenia przepisów postępowania, m. in. art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., a nadto art. 146 § 2, art. 148 i art. 151 K.p.a. Po drugie z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, iż organ pierwszej instancji nie wyjaśnił sprawy w zakresie istotnym do podjętego rozstrzygnięcia.
Uchylona decyzja została podjęta w jednym z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego, tj. w postępowaniu wznowieniowym. Przedmiotem przeprowadzonego postępowania wznowieniowego organ objął sprawę zakończoną ostateczną decyzją Wójta Gminy C. z [...] czerwca 2012r., którą opisano w stanie sprawy.
Organ odwoławczy dokonał właściwej oceny dotychczas przeprowadzonego postępowania w sprawie i słusznie uznał, że wyjaśnienia wymaga w pierwszej kolejności spełnienie w sprawie wymogu art. 148 § 1 i § 2 K.p.a., który stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania; termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Kolegium zauważyło, że na podstawie przedstawionego materiału dowodowego niemożliwa jest ocena czy wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z zachowaniem ww terminu. Okoliczność ta nie wynika ani z podania o wznowienie, ani z postanowienia o wznowieniu, ani z odwołania. Tymczasem jej ustalenie jest miarodajne dla toku sprawy. Wzięcie pod uwagę innych uchybień związanych z zastosowaniem wymienionych wyżej przepisów (prawidłowo wykazanych przez organ odwoławczy), a następnie właściwe ich zastosowanie nabierze bowiem znaczenia dopiero w przypadku ustalenia, że wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzjami z [...] czerwca 2012 r. i [...] września 2012 r. został wniesiony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym uczestnik postępowania W. P. dowiedział się o decyzjach. Wtedy obowiązkiem organu będzie – zgodnie z art. 149 § 2 K.p.a. – przeprowadzenie postępowania co do przyczyny wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy i wzięcie w tym zakresie pod uwagę stanowiska organu odwoławczego zaprezentowanego w zaskarżonej decyzji.
Dodatkowo należy zaprzeczyć twierdzeniu skarżącej, że postępowanie wznowieniowe zostało wszczęte z urzędu, pomimo takiego stwierdzenia organu w postanowieniu z [...] grudnia 2012 r. Powołanie w podstawie prawnej postanowienia art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. bezwzględnie dowodzi wszczęciu postępowania wznowieniowego na wniosek uczestnika W. P. Wobec zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd – na mocy art. 151 P.p.s.a. – orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło