IV SA/Wa 768/08

WyrokWSA w Warszawie2009-01-23

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Grzegorz Czerwiński, Marta Laskowska-Pietrzak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ ochrony zabytków, dokonując uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji na obszarze wpisanym do rejestru zabytków, może wykraczać poza zakres swojej właściwości rzeczowej, wypowiadając się w kwestiach należących do prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Organ ochrony zabytków, dokonując uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy na obszarze wpisanym do rejestru zabytków, powinien oceniać projekt wyłącznie z punktu widzenia przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, czyli czy nie narusza on wartości zabytkowych. Wypowiedzenie się w kwestiach dotyczących prawa budowlanego, takich jak precyzyjne określenie odległości od granicy działki, wykracza poza zakres jego właściwości rzeczowej. Jednakże, takie wykraczanie poza kompetencje, jeśli nie ma wiążącego charakteru i nie wpływa na rozstrzygnięcie główne, nie stanowi podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. R. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, które utrzymało w mocy postanowienie Konserwatora Zabytków uzgadniające projekt decyzji o warunkach zabudowy dla rozbudowy budynku mieszkalnego. Inwestycja miała miejsce na obszarze wpisanym do rejestru zabytków. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także naruszenie procedury administracyjnej. Kwestionowała sposób uzgodnienia projektu decyzji przez organ konserwatorski, w tym wypowiadanie się w kwestiach prawnobudowlanych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant Izabela Urbaniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi A. R. na postanowienie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy - oddala skargę - Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2008 r. Minister Kultury I Dziedzictwa Narodowego utrzymał w mocy postanowienie [...] Konserwatora Zabytków (działającego z upoważnienia Prezydenta W.) z dnia [...] sierpnia 2007 r. uzgadniające projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w W. pod warunkiem zachowania wielkości rozbudowy analogicznie, jak w przypadku rozbudowy w części bliźniaczej przy ul. [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że kompetencje konserwatora zabytków do wypowiadania się w sprawie wynikają z faktu, że nieruchomość objęta planowaną inwestycją znajduje się na obszarze zespołu urbanistycznego i budowlanego dawnego "M.", zwanego też "M." wpisanego do rejestru zabytków pod nr rej. [...] decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w W. z dnia [...] grudnia 1993 r. Zasady ochrony miasta - ogrodu oparte są w głównej mierze na korelacji elementów przestrzennych zieleni i zabudowy, gwarantującej utrzymanie ogrodowego charakteru zabytkowego osiedla, a jest to kluczowe dla zachowania jego walorów jako zabytku urbanistyki jak i jego atrakcyjności jako miejsca zamieszkania. Organ wskazał, że na obszarze objętym analizą teren zajęty pod zabudowę na działce budowlanej wynosi średnio 29 %, a jego zdaniem teren powierzchni wolnej od zabudowy powinien wynosić około 70 %, gdyż takie proporcje między obszarem zabudowanym a terenami zielonymi odpowiadają koncepcji miasta - ogrodu. Organ podniósł ponadto, że budynek przy ul. [...] jest obiektem o zabudowie bliźniaczej, a planowana inwestycja miałaby polegać na rozbudowie tego budynku na wysokość dwóch kondygnacji z dachem płaskim obsadzonym zielenią. Z przekazanego do uzgodnienia projektu decyzji wynika, iż na działce nr ew. [...] o pow. 361 m2 po rozbudowie zostanie zachowany wskaźnik wielkości zabudowy w stosunku do wielkości działki na poziomie ok. 26 % a szerokość elewacji frontowej nie ulegnie zmianie. W związku z tym organ uznał, że realizacja planowanej inwestycji przy spełnieniu warunku wskazanego w rozstrzygnięciu postanowienia nie wpłynie znacząco negatywnie na zachowanie wartości zabytkowego terenu. Nadto organ wskazał, że wyliczenie powierzchni biologicznie czynnej na działce nie jest równie istotne jak utrzymanie powierzchni niezabudowanej na poziomie ok. 70-75 % sygn. akt IV SA/Wa 768/08 powierzchni działki, przy zachowaniu pasa zieleni w części ogrodowej działki, gwarantującej ogrodowy charakter osiedla. Minister wskazał także, że stosownie do warunku postawionego przez organ I instancji, odległość rozbudowanego budynku od granicy działki sąsiedniej powinna wynosić analogicznie do zabudowy przy ul. [...] - tj. ok. 2 metrów. Jednocześnie jednak wyjaśnił, że organ ochrony zabytków nie rozpatruje planowanej inwestycji pod kątem zgodności z przepisami prawa budowlanego, lecz zgodnie z właściwością rzeczową - z uwzględnieniem przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, w zakresie czy planowane zamierzenie nie narusza wartości zabytkowych chronionego krajobrazu. Odnosząc się do żądania stron przeprowadzenia dowodu z oględzin przedmiotowej nieruchomości organ odwoławczy wskazał, że nie zostało ono uwzględnione z uwagi na to, iż dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami. Na powyższe postanowienie Ministra Kultury I Dziedzictwa Narodowego skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. R. zarzucając naruszenie: prawa materialnego - art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami poprzez naruszenie układu urbanistycznego i zespołu budowlanego budynków przy ul. [...] w W. znajdującego się na obszarze zespołu urbanistycznego i budowlanego dawnego "M.", zwanego "M." – wpisanego do rejestru zabytków w zakresie planowanej inwestycji polegającej na rozbudowie budynku przy ul. [...] w W., prawa materialnego - art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami w sytuacji, gdy ochroną prawną objęty jest nie tylko budynek przy ul. [...] wchodzący w skład zespołu urbanistycznego i budowlanego dawnego "M.", zwanego "M." wpisanego do rejestru zabytków, ale również jego sąsiedztwo mające wpływ na wygląd zabytku, prawa materialnego - art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b w zw. z art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami poprzez brak podstaw prawnych do zróżnicowanego traktowania poszczególnych działek wchodzących w skład zespołu urbanistycznego i budowlanego dawnego "M.", zwanego "M." - wpisanego do rejestru zabytków, sygn. akt IV SA/Wa 768/08 * prawa materialnego - art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez pominięcie faktu, że uzgodnienia dokonywane przez organy konserwatorskie mają charakter uznania administracyjnego, * prawa procesowego - art. 124 w zw. z art. 107 § 3 Kpa poprzez pominięcie uzasadnienia faktycznego i prawnego zarzutów podniesionych przez skarżącą w zażaleniu, * sprzeczność ustaleń Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Podnosząc powyższe naruszenia wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w celu uniknięcia jakichkolwiek sporów interpretacyjnych i dowolności Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego powinien określić konkretną co do centymetra odległość rozbudowanego budynku od granicy działki sąsiedniej tj. nieruchomości ul. [...] do nieruchomości ul. [...] i posadowionych na nich budynków. Natomiast przyjęcie i określenie odległości "ok. 2 m" świadczy, zdaniem skarżącej, o niedokładnym przeanalizowaniu zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz stanu faktycznego sprawy. W tym zakresie postanowienie narusza przepisy art. 124 w zw. art. 107 § 3 Kpa. Według zatwierdzonego projektu architektoniczno - budowlanego planowana odległość rozbudowanego budynku ul. [...] od granicy sąsiedniej działki ul. [...] miała wynosić 2,43 m. Zostało to potwierdzone w piśmie Urzędu Miasta W. Biuro Architektury i Planowania Przestrzennego Delegatura w Dzielnicy [...] z dnia 16 stycznia 2008 r. gdzie stwierdzono, iż "zatwierdzony projekt rozbudowy budynku przewidywał odległość dobudowanej części od strony sąsiedniej działki (przy ul. [...]) wynoszącą 2,43 m". Zdaniem skarżącej jeżeli organ ochrony zabytków - jak twierdzi - "nie rozpatruje planowanej inwestycji pod kątem zgodności z przepisami prawa budowlanego, lecz zgodnie z właściwością rzeczową, z uwzględnieniem przepisów ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, tj. czy planowane zamierzenie nie narusza wartości zabytkowych chronionego obszaru" - to nie powinien wyrażać stanowiska w zakresie przepisów prawa budowlanego poprzez przyjmowanie i określanie odległości "ok. 2 m". Skarżąca twierdzi ponadto, że nie bez znaczenia jest fakt, że budynek przy ul. [...] po rozbudowie będzie zasadniczo różnił się architektonicznie od sygn. akt IV SA/Wa 768/08 pozostałych budynków przy ul. [...], czym zostanie naruszony ład przestrzenny i architektoniczny, a tym samym zostaną naruszone przepisy ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Proponowana rozbudowa budynku przy ul. [...] bez zachowania minimalnej odległości od sąsiedniej działki będzie stanowiła zagrożenie dla utrzymania zabytku jako całości, ze szkodą dla jego wartości. Dlatego uzgodnienia dokonywane przez organy konserwatorskie w trybie art. 53 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U Nr 80, poz. 717 ze zm.) mają charakter uznania administracyjnego, a ochroną prawną objęty jest nie tylko sam zabytek, ale również jego sąsiedztwo mające wpływ na wygląd zabytku. W odpowiedzi na skargę Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu, oraz przyznając zbędność swojej wypowiedzi dotyczącej usytuowania planowej inwestycji w stosunku do granic działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Należy zaznaczyć, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Biorąc pod uwagę wskazane kryterium Sądu uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest postanowienie Ministra Kultury I Dziedzictwa Narodowego oraz poprzedzające je postanowienie [...] Konserwatora Zabytków uzgadniające projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w W.. Konieczne zatem jest sygn. akt IV SA/Wa 768/08 wyjaśnienie umocowania prawnego dla działania tych organów i określenie roli, jaką spełnia uzgodnienie planowanej inwestycji pod względem konserwatorskim. Podnieść na wstępie należy, że konieczność uzgadniania decyzji z konserwatorem zabytków, w przypadku gdy planowana inwestycja znajduje się na obszarze objętym ochroną konserwatorską, wynika z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Zgodnie z brzmieniem tego przepisu przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji istnieje obowiązek uzgodnienia tej decyzji m.in. z wojewódzkim konserwatorem zabytków - w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych ochroną konserwatorską. Uzgodnień tych dokonuje się w trybie art. 106 Kpa i może następować w różnych formach - opinii, uzgodnienia. Uzgodnienie z kolei jest formą o znaczeniu stanowczym, bowiem wiąże organ administracyjny decydujący w postępowaniu głównym. Organ uzgadniający ocenia natomiast jedynie projekt decyzji i będzie to najczęściej organ właściwy w sprawach będących przedmiotem uzgodnienia, a zatem wyspecjalizowany, stąd też do jego właściwości przechodzi kontrola zgodności zamierzenia inwestycyjnego z daną regulacją materialnego prawa administracyjnego. Organ uzgadniający nie może wyjść przy tym poza ustawowo określony zakres uzgodnienia, a oceny dokonuje z punktu widzenia przepisów prawa powszechnie obowiązującego, regulującego daną kwestię ( por. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne, Komentarz, red. prof. Zygmunt Niewiadomski, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2006, str. 425). Z uwagi na to, że teren planowanej inwestycji został wpisany do rejestru zabytków pod nr rej. [...] na mocy decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w W. z dnia [...] grudnia 1993 r. właściwym do jej uzgodnienia powinien być, zgodnie z treścią powołanego art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Wojewódzki Konserwator Zabytków w W.. Jednak organem konserwatorskim uzgadniającym projekt decyzji w pierwszej instancji był Prezydent W., którego reprezentował [...] Konserwator Zabytków. Było to możliwe i zarazem prawnie skuteczne, ponieważ na mocy porozumienia z dnia [...] czerwca 2005 r. Wojewoda [...] powierzył miastu W. prowadzenie spraw z zakresu pozostającego w gestii Wojewody [...], realizowanych przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, a dotyczących ochrony i opieki nad położonymi w granicach miasta W. zabytkami ruchomymi i nieruchomymi. Zgodnie z § 2 ust. 2 lit sygn. akt IV SA/Wa 768/08 b tego porozumienia powierzono miastu W. realizacje zadań polegających m.in. na uzgadnianiu decyzji o warunkach zabudowy, na podstawie art. 53 ust 4 pkt 2 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w odniesieniu do obszarów i obiektów objętych ochroną konserwatorską. Kompetencje do działania w tym zakresie dla miasta W. zostały potwierdzone aneksem nr 3 z dnia [...] grudnia 2007 r. do powyższego porozumienia. Wobec tego zadaniem organu konserwatorskiego, którym zgodnie z § 3 powołanego porozumienia z dnia [...] czerwca 2005 r. jest [...] Konserwator Zabytków, było dokonanie oceny planowanej inwestycji z punktu widzenia konserwatorskiego, a zatem ustalenie czy nie naruszy ona wartości historycznych chronionego obiektu. Ochrona zabytków - według art. 4 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 ze zm.) - polega, w szczególności, na podejmowaniu przez organy administracji publicznej działań mających na celu: 1. zapewnienie warunków prawnych, organizacyjnych i finansowych umożliwiających trwałe zachowanie zabytków oraz ich zagospodarowanie i utrzymanie; 2. zapobieganie zagrożeniom mogącym spowodować uszczerbek dla wartości zabytków; 3. udaremnianie niszczenia i niewłaściwego korzystania z zabytków; 4. przeciwdziałanie kradzieży, zaginięciu lub nielegalnemu wywozowi zabytków za granicę; 5. kontrolę stanu zachowania i przeznaczenia zabytków; 6. uwzględnianie zadań ochronnych w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przy kształtowaniu środowiska. Podkreślić także należy, iż w myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, przedmiotem ochrony konserwatorskiej są zabytki nieruchome będące układami urbanistycznymi, ruralistycznymi i zespołami budowlanymi (lit. b), dziełami architektury i budownictwa (lit. c). W wyniku tego, działalność inwestorska w strefach podlegających ochronie konserwatorskiej, podporządkowana jest ścisłym wymogom konserwatorskim. Podstawowym zatem celem konserwatora zabytków było dokonanie oceny, czy przedmiotowa inwestycja pod względem wymagań konserwatorskich może zostać zrealizowana na terenie wpisanym do rejestru zabytków. Konserwator działał przy tym w ramach uznania sygn. akt IV SA/Wa 768/08 administracyjnego, a uznanie to dokonywało się w odniesieniu do przepisów prawa, w tym wypadku ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz wiedzy specjalistycznej pracowników organów. Wspomnieć przy tym należy, że uznanie administracyjne jest uprawnieniem organów administracji do kształtowania skutków prawnych w ramach pewnej swobody, którą pozostawiają jej przepisy prawa materialnego z zachowaniem obowiązujących reguł proceduralnych. Organ administracji działając w oparciu o uznanie ma obowiązek wyważyć interes publiczny oraz słuszny interes strony. W konsekwencji organ ma rozstrzygać zgodnie z żądaniem strony, chyba, że takie rozstrzygnięcie pozostaje w sprzeczności z interesem publicznym. Uznanie jednak nie upoważnia do działania dowolnego, bowiem na organie spoczywa obowiązek zgromadzenia i wszechstronnego zbadania materiału dowodowego w celu ustalenia stanu faktycznego, a następnie wydania orzeczenia o treści przekonywującej pod względem faktycznym i prawnym (por. teza pierwsza wyroku NSA z dnia 16 listopada 1999 r., III SA 7900/98, Lex nr 47243). Nadto podkreślenia wymaga fakt, iż organ uzgadniający nie ma wpływu na sposób prowadzenia postępowania w sprawie wydania decyzji, ocenia tylko przedłożony mu do uzgodnienia projekt decyzji. Przenosząc przytoczone rozważania na płaszczyznę niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zarzuty podnoszone przez skarżącą nie mogą zostać uwzględnione. W ocenie Sądu organom prowadzącym postępowanie nie można zarzucić naruszenia przepisów regulujących postępowanie administracyjne, określonych w Kpa, czy też przepisów prawa materialnego mających w tej sprawie zastosowanie. W tym stanie rzeczy nie można uznać, że kontrolowane rozstrzygnięcia organów obu instancji mają charakter dowolny. Zdaniem Sądu organy orzekające w sprawie wzięły pod uwagę zarówno słuszny interes stron jak również interes publiczny. Należy przy tym pamiętać, iż są to organy zatrudniające osoby z odpowiednią wiedzą w dziedzinie ochrony zabytków i z mocy prawa dbające o zachowanie substancji polskich zabytków. Jakkolwiek ciężar zebrania materiału dowodowego spoczywa na organie administracji publicznej, to jednak uczestnicy postępowania mają prawo składania raportów, wyjaśnień, opinii, itp. mogących mieć wpływ na treść ostatecznego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie jednak strony postępowania nie skorzystały z tej możliwości. Nie można także stwierdzić, że organ odwoławczy nie odniósł się do wszystkich zarzutów podnoszonych w zażaleniu od decyzji organu i Instancji. W ocenie Sądu Minister sygn. akt IV SA/Wa 768/08 choć syntetycznie, to jednak odniósł się do wszystkich podnoszonych zarzutów. Wyjaśnił także, powody dla których żądnie stron dotyczące przeprowadzenia dowodu z oględzin przedmiotowej nieruchomości nie zostało uwzględnione. Niezwykle istotną kwestią wynikającą z przepisów Kpa - konkretnie art. 19 i 20 Kpa jest obowiązek przestrzegania przez organy swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Oznacza to, że organ może decydować jedynie w kwestii, które na podstawie przepisów prawa administracyjnego materialnego upoważniają go, względnie zobowiązują, do rozstrzygania wymienionych w tych przepisach spraw indywidualnych w formie decyzji. Przepisy prawa ustrojowego określające zadania, które organ powinien wykonywać lub wyznaczające zakres problematyki, którą organ powinien się zajmować, nie ustanawiają właściwości rzeczowej organu w rozumieniu art. 20 Kpa. W niniejszej sprawie organy mogły więc decydować o tym jedynie, czy planowane przedsięwzięcie nie narusza wartości zabytkowych, z uwagi na jego usytuowanie na obszarze objętym ochroną konserwatorską. Co prawda organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazał, że "odległość rozbudowanego budynku od granicy działki sąsiedniej powinna wynosić analogicznie do zabudowy przy ul. [...], tj. ok. 2 m", czym wykroczył poza zakres swych uprawnień związanych z tym uzgodnieniem. W ocenie Sądu nie jest to jednak naruszenie skutkujące koniecznością wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Organ nie wypowiedział się bowiem wiążąco w tym zakresie, ponadto to wskazanie nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia głównego. Miało jedynie wskazywać na konieczność zachowania symetrii zamierzonej zabudowy względem istniejącej, a więc utrzymanie symetrycznej zabudowy bliźniaczej przy ul. [...]. Określenie "co do centymetra" odległości rozbudowanego budynku od granicy działki sąsiedniej zgodnie z żądaniem skarżącej, naruszyłoby w sposób rażący przepis o właściwości rzeczowej i bezzasadnie związało organy orzekające w sprawie głównej tym ustaleniem. Postępowanie uzgodnieniowe jest bowiem postępowaniem wpadkowym w sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku przy ul.[...] w W.. Między innymi w wyroku z dnia 2 czerwca 1998 r. sygn. IV SA/Wa 767/98 (publ. ONSA-OZ 2000/1/29) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję Głównego Konserwatora Zabytków, bowiem ten naruszył przepisy o właściwości rzeczowej i zajął stanowisko w kwestii uregulowanej przepisami wykonawczymi do sygn. akt IV SA/Wa 768/08 ustawy Prawo budowlane, pozostającymi w gestii organów nadzoru budowlanego. Zatem wbrew żądaniu skarżącej, organy orzekające w sprawie nie mogły uwzględnić jej żądania i określić jednoznacznie odległości planowego budynku od jej nieruchomości. Nie można również uznać, by zaskarżone postanowienie naruszało art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. b o ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Organy konserwatorskie jako podmioty wyspecjalizowane w kwestii ochrony zabytków pozytywnie zaopiniowały planowaną inwestycję stwierdzając, że jej realizacja nie spowoduje utraty przez "M.", zwanego "M." charakteru zabytkowego miasta - ogrodu. W zaskarżonym postanowieniu wskazano, że teren powierzchni wolnej od zabudowy powinien wynosić około 70 %, gdyż takie proporcje między obszarem zabudowanym a terenami zielonymi odpowiadają koncepcji miasta - ogrodu. Nadto Minister odniósł się do okoliczności, że z punktu konserwatorskiego istotne jest utrzymanie powierzchni niezabudowanej na poziomie ok. 70 - 75 % powierzchni parceli, przy zachowaniu pasa zieleni w części ogrodowej działki. Wyjaśnił, że powierzchnię biologicznie czynną stanowi także 50 % sumy powierzchni tarasów i stropodachów o powierzchni ni mniejszej niż 10 m2 urządzonych jako stałe trawniki lub kwietniki na podłożu zapewniającym naturalną wegetacje (§ 3 pkt 22 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie), a dach planowanej inwestycji miałby zostać obsadzony zielenią. Ponadto uzgodnienia dokonano pod warunkiem zachowania wielkości rozbudowy analogicznie jak w przypadku rozbudowy w części bliźniaczej przy ul. [...]. Taka zabudowa pozwoli zachować zdaniem organu symetrię zabudowy bliźniaczej i zachowane zostaną właściwe dla tego terenu proporcje pomiędzy powierzchnią zabudowy, a powierzchnią biologicznie czynną. Symetryczna zabudowa nie zmieni charakteru pierzei ulicznej, a także linii zabudowy od frontu. W ocenie Sądu takie sformułowania świadczą o tym, że organy orzekające w sprawie wzięły pod uwagę wszystkie aspekty dotyczące ochrony zabytków i uzgodniły projektowaną inwestycję mając na uwadze ochronę istniejącej historycznej kompozycji zespołu "M.". W ocenie Sądu ochrona zabytków i dziedzictwa narodowego powinna mieć priorytetowe znaczenie, co nie oznacza, iż nie można prowadzić w pobliżu takich sygn. akt IV SA/Wa 768/08 obiektów, czy na obszarze objętym ochroną konserwatorską nieinwazyjnych inwestycji, po uprzednim uzgodnieniu ich z organami konserwatorskimi. Reasumując należy stwierdzić, że Sąd dokonując kontroli kwestionowanego rozstrzygnięcia nie dopatrzył się, aby stanowisko organów orzekających w sprawie przekroczyło granice uznania administracyjnego lub miało charakter arbitralny czy dowolny, lub też by organy orzekające w sprawie przekroczyły swoją kompetencję rzeczową. Organy obu instancji swe rozstrzygnięcia poparły racjonalnymi wnioskami, odnosząc się przy tym do podnoszonych zarzutów. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło