IV SA/Wa 770/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lipca 2013 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie zameldowania oddala skargę W dniu 3 października 2012 r. A. K., jako przedstawiciel ustawowy małoletniego B. K., złożył do Prezydenta Miasta P. wniosek o zameldowanie B. K. na pobyt stały w lokalu nr [...] przy ul. [...] w P. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że B. K. w przedmiotowym lokalu mieszka od urodzenia, ma w nim wszystkie swoje rzeczy. Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Prezydent Miasta P. orzekł o zameldowaniu B. K. na pobyt stały w przedmiotowym lokalu. Odwołanie od powyższej decyzji wniosły współwłaścicielki przedmiotowego lokalu - D. K. i S. W. Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że stosownie do art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 993 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", osoba przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana zameldować się w miejscu pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące najpóźniej w 30. dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca. Zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu (art. 10 ust. 2 ustawy), stąd nie daje żadnych praw do lokalu, w którym nastąpiło. Organ podniósł, że negatywne stanowisko właściciela lokalu co do zameldowania wnioskodawcy w lokalu nie stanowi negatywnej przesłanki do dokonania tej czynności. Ponadto wskazano, że prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] maja 2008 r., sygn. akt [...], nakazano m. in. B. K. opuszczenie przedmiotowego lokalu, lecz sąd ten wstrzymał jego opróżnienie do czasu złożenia rodzicom małoletniego (A. K. i G. K.) przez Gminę Miejską P. oferty zawarcia najmu lokalu socjalnego. Powyższy wyrok nie ma jednak wpływu na ustalenia organu w przedmiocie zameldowania osoby nim objętej, gdyż komornik nie wykonał eksmisji. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie (zeznań A. K., wyjaśnień S. W. i D. K. oraz oględzin lokalu) wynika, że B. K. od kilku lat zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego wniosła D. K. podnosząc, że B. K. co prawda od kilku lat zamieszkuje w przedmiotowym lokalu, niemniej jednak nie ma zamiaru stałego w nim pobytu (brak animus), co nie daje podstaw do jej zameldowania. Zamiar ten należy rozumieć nie jako wewnętrzną wolę, ale wolę dającą się określić na podstawie możliwych do stwierdzenia okoliczności. O braku zamiaru świadczy prawomocny wyrok eksmisyjny, który nie został wykonany jedynie z uwagi na niezłożenie rodzicom B. K. przez Gminę Miejską P. oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżona decyzja nie jest obarczona wadą powodującą konieczność wyeliminowania jej z obiegu prawnego. Zgodnie z art. 47 ust. 1 ustawy organ gminy prowadzący ewidencję ludności jest obowiązany na podstawie zgłoszenia dokonać zameldowania przez zarejestrowanie danych dotyczących osoby i miejsca jej pobytu, jak również innych zdarzeń objętych obowiązkiem meldunkowym. Natomiast stosownie do art. 47 ust. 2 ustawy jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, o dokonaniu zameldowania rozstrzyga właściwy organ gminy. Powyższa regulacja ustanawia więc zasadę, że zameldowanie jest dokonywane w drodze czynności materialno - technicznej, polegającej na rejestracji danej osoby pod wskazanym adresem. Natomiast w przypadku powzięcia przez organ jakichkolwiek wątpliwości w zakresie danych objętych zgłoszeniem winien on rozstrzygnąć kwestię zameldowania w drodze decyzji administracyjnej poprzedzonej przeprowadzeniem stosownego postępowania wyjaśniającego (por. uchwała siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 31 października 1991 r., III AZP 6/91, OSNC 1992/4/51). Należy przy tym zwrócić uwagę na odmienną strukturę postępowań określonych w art. 47 ust. 1 oraz art. 47 ust. 2 ustawy. Przedmiotem obu tych postępowań jest zameldowanie wnioskodawcy. Jednakże o ile w strukturze prostego postępowania rejestracyjnego właściwy organ, niczego nie rozstrzygając, ogranicza się do sprawdzenia, czy formularz zgłoszenia jest dobrze wypełniony pod względem wymagań formalnych, o tyle zupełnie inne zadanie ma organ decydujący w sprawie zameldowania w postępowaniu administracyjnym. Istotą tego postępowania jest rozstrzyganie według reguł ogólnego postępowania administracyjnego o tym, czy zachodzą materialnoprawne przesłanki zameldowania, a nie badanie, czy zgłoszenie odpowiadało wymaganiom formalnym (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 września 2002 r., III RN 139/01, OSNP 2003/15/347). W niniejszej sprawie organy meldunkowe prowadziły postępowanie w trybie art. 47 ust. 2 ustawy. W sprawie nie było sporne, że B. K. fizycznie przebywa w przedmiotowym lokalu (corpus). Odnośnie wyniku oględzin lokalu (k. 32 akt adm.) należy wskazać, że wbrew art. 79 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.), D. K. nie została zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia tego dowodu, stąd nie można wziąć pod uwagę ustaleń dokonanych w trakcie oględzin. Nie miało to jednak znaczenia dla wyniku sprawy, ponieważ na przebywanie B. K. w przedmiotowym lokalu wskazują zeznania przesłuchanego w charakterze strony (art. 9a ustawy) A. K. - przedstawiciela ustawowego małoletniego B. K. (k. 20 akt adm.). Także skarżąca w odwołaniu stwierdziła, że B. K. fizycznie przebywa w przedmiotowym lokalu. Okoliczność tą potwierdza również treść skargi. Istotą sporną jest kwestia, czy B. K. ma zamiar {animus) zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Zdaniem Sądu organy prawidłowo uznały, że B. K. ma taki zamiar. Zgodnie z art. 9a ustawy za osobę nieposiadającą pełnej zdolności do czynności prawnych obowiązek meldunkowy wykonuje jej przedstawiciel ustawowy lub inna osoba sprawująca nad nią faktyczną opiekę w miejscu ich wspólnego pobytu. Uznać należy, że osobą wykonującą obowiązek meldunkowy za małoletniego B. K. jest A. K., który wyraził chęć dalszego pobytu małoletniego w przedmiotowym lokalu, która znajduje odzwierciedlenie w świecie zewnętrznym poprzez przebywanie małoletniego w przedmiotowym lokalu. Pozostawanie w obrocie prawnym prawomocnego wyroku eksmisyjnego nie niweczy zamiaru B. K. do zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu. Można stwierdzić, że jeżeli - mimo wyroku eksmisyjnego (ze wstrzymaniem eksmisji do czasu złożenia jego przedstawicielom ustawowym oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego) - osoba podlegająca eksmisji nadal przebywa w lokalu, to jeszcze bardziej świadczy to o jej zamiarze zamieszkiwania w nim. O ile co do zasady wyrok eksmisyjny oznacza, że osoba podlegająca eksmisji nie ma praw do lokalu, to dla rozstrzygnięcia kwestii zameldowania istnienie lub nieistnienie praw do lokalu nie ma znaczenia. W sprawie jest bezsporne, że B. K. nie ma praw do przedmiotowego lokalu, jednak ewidencja ludności polega na rejestracji stanu faktycznego (zamieszkiwania), a nie rejestracji czy ustalaniu stanu prawnego (własnościowego) danego lokalu. Jeśli z materiału dowodowego wynika, jak w niniejszej sprawie, że osoba podlegająca eksmisji nie ma praw do lokalu, ale w nim zamieszkuje, organ ma obowiązek dokonania rejestracji tego faktu w ewidencji. Nie sprzeciwia się temu prawomocny wyrok eksmisyjny obejmujący B. K., ponieważ nie został on do dnia wydania zaskarżonej decyzji wykonany. W związku z powyższym Sąd orzekł na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).