IV SA/Wa 780/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-08-17

Skład orzekający: Michał Sułkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym może zostać uwzględniony bez złożenia przez wnioskodawcę wymaganych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu majątkowego i rodzinnego?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże swoją niemożność poniesienia kosztów postępowania poprzez złożenie odpowiednich oświadczeń i dokumentów dotyczących stanu majątkowego i rodzinnego. Brak złożenia wymaganych dokumentów i oświadczeń na wezwanie organu skutkuje odmową przyznania prawa pomocy, gdyż uniemożliwia ocenę rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Stan faktyczny
L. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję Wojewody o wymeldowaniu. Po wezwaniu do uzupełnienia oświadczeń i dokumentów dotyczących stanu majątkowego i rodzinnego, wnioskodawczyni nie dostarczyła wymaganych dokumentów. Złożone oświadczenia były niewystarczające do oceny jej sytuacji majątkowej, a dodatkowo wątpliwości budziła wiarygodność przedstawionych informacji.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi L. G. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2011 r. znak: [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Stosownie natomiast do treści art. 252 § 1 ppsa osoba fizyczna, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy, jest zobowiązana do złożenia oświadczenia dotyczącego jej stanu majątkowego oraz podania dokładnych danych o stanie rodzinnym. Z kolei art. 255 ppsa stanowi, iż jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Dopiero po otrzymaniu i zapoznaniu się z treścią takich dokumentów możliwe jest wydanie prawidłowego orzeczenia w tym zakresie. W przedmiotowej sprawie powyższy warunek dopuszczalności przyznania prawa pomocy nie został spełniony. Wnioskiem z dnia 25 maja 2011 r., uzupełnionym złożonym na urzędowym formularzu wnioskiem z dnia 1 czerwca 2011 r. (data wpływu do Sądu), L. G. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 8 czerwca 2011 r. wezwano skarżącą do złożenia w terminie 14 dni dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i możliwości płatniczych, to jest: oświadczenia o źródłach utrzymania w okresie ostatnich trzech miesięcy oraz wysokości tych źródeł utrzymania, wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, a także oświadczenia dotyczącego zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych. Pismo z dnia 8 czerwca 2011 r. doręczono L. G. w dniu 14 czerwca 2011 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 32 akt sprawy). W dniu 21 czerwca 2011 r. do akt sprawy złożono podpisane przez dziadka skarżącej (M. K.) oświadczenie dotyczące możliwości płatniczych wnioskodawczyni i jej stanu rodzinnego. W piśmie tym wskazano m.in., że skarżąca utrzymuje się z pomocy dziadka. Pismem z dnia 1 lipca 2011 r. poinformowano L. G., że dziadek nie może reprezentować jej w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako pełnomocnik. Zarazem wezwano ją do osobistego wykonania wezwania z dnia 8 czerwca 2011 r., a także do złożenia w terminie 7 dni dodatkowego oświadczenia, czy skarżąca aktualnie prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z dziadkiem. Pismo z dnia 1 lipca 2011 r. doręczono stronie w dniu 5 lipca 2011 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru znajduje się na karcie nr 37 akt sprawy). W terminie wyznaczonym na wykonanie wezwania z dnia 8 czerwca 2011 r. - do dnia 21 czerwca 2011 r. - skarżąca nie złożyła do akt sprawy żądanych dokumentów źródłowych oraz dodatkowych oświadczeń. Również wezwanie w dnia 1 lipca 2011 r. pozostaje bez odpowiedzi. W dniu 7 lipca 2011 r. do Sądu wpłynęło kolejne pismo podpisane przez dziadka skarżącej, w którym zwrócił się o umorzenie postępowania z uwagi na brak szans na pozytywne rozstrzygnięcia sprawy. Mając powyższe na względzie, w pierwszej kolejności należy wskazać, że podstawą orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy może być wyłącznie ocena rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych osoby ubiegającej się o przyznanie tego prawa, przy czym z treści art. 246 § 1 ppsa jednoznacznie wynika, że to na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności uzasadniających uwzględnienie żądania w tym zakresie. Zatem, jeżeli storna nie przedkłada na wezwanie dokumentów niezbędnych do oceny jej sytuacji rodzinnej i majątkowej, to brak jest podstaw do prowadzenia z urzędu postępowania mającego na celu ustalenie tej sytuacji. Oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach z dnia 1 czerwca 2011 r. nie pozawala na dokonanie pełnej oceny możliwości płatniczych L. G.. W szczególności niemożliwe jest ustalenie źródeł utrzymania skarżącej i ich wysokości. W kontekście pisma M. K. z dnia 21 czerwca 2011 r. oraz faktu, że korespondencja z Sądu kierowana do skarżącej podejmowana była przez jej matkę (karty nr 28 i 37 akt sprawy) i babkę (karta nr 32 akt sprawy) wątpliwości budzi też wiarygodność oświadczenia skarżącej w zakresie w jakim wskazuje, że samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Odstępując od złożenia żądanych w wezwaniach z dnia 8 czerwca 2011 r. i z dnia 1 lipca 2011 r. dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, skarżąca nie usunęła więc wątpliwości, jakie budzi oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Tym samym uniemożliwiła dokonanie oceny jej rzeczywistej sytuacji materialnej. W tym stanie rzeczy brak jest podstaw do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, należało orzec jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło