IV SA/Wa 782/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-08-10
Skład orzekający: Joanna Dziedzic
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może zostać zwolniony od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając, że wnioskodawca wykazał, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla środków utrzymania koniecznych dla siebie i rodziny, co jest podstawą do przyznania prawa pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Stan faktyczny
M. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie skargi na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska o wymierzeniu administracyjnej kary pieniężnej. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką małoletnich dzieci, utrzymując rodzinę z wynagrodzenia netto 3053,64 zł miesięcznie. Żona nie pracuje i otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem, na którego rehabilitację i specjalistyczną szkołę przeznaczane są znaczne środki. Skarżący jest właścicielem połowy domu i 13 ha nieruchomości rolnej, ale nie posiada innych oszczędności ani majątku do pokrycia kosztów sądowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w zakresie częściowym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: - Joanna Dziedzic po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie skargi M. O. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2012 r. znak: [...] w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej postanawia: - zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
M. O., reprezentowany przez r.pr. M. Z., w dniu 16 marca 2012 r. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W związku z tym, iż wniosek o przyznanie prawa pomocy nie został podpisany, wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia wniosku w tym zakresie, terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W zakreślonym przez Sąd terminie pełnomocnik skarżącego uzupełnił braki formalne przedmiotowego wniosku.
Z informacji podanych przez skarżącego w nadesłanym formularzu PPF wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną oraz dwójką małoletnich dzieci. Skarżący utrzymuje rodzinę z wynagrodzenia wynikającego z wykonywanego przez niego stosunku pracy w Zespole Szkół Ogólnokształcących Nr [...] we W. oraz Zespole Szkół Nr [...] we W. Łączna kwota dochodu uzyskiwanego przez skarżącego wynosi 3053,64 zł netto miesięcznie. Żona skarżącego nie pracuje, otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny z tytułu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem. Wnioskodawca oświadczył, iż znaczną część swoich dochodów przeznacza na rehabilitację i opiekę syna, który wymaga stałej opieki innych osób. Skarżący ponadto wskazał, iż niepełnosprawność syna wiąże się także z koniecznością umieszczenia go w szkole, która zapewni mu warunki odpowiednie do jego stanu zdrowia. Opłata za specjalistyczną szkołę wynosi 390, 00 zł miesięcznie, do kwoty tej należy doliczyć koszty dowozu dziecka do szkoły, tj. 300,00 zł.
Wnioskodawca jest właścicielem połowy domu o pow. 220 m2 oraz 13 ha nieruchomości rolnej. Nie posiada innego majątku oraz oszczędności, z których mógłby ponieść koszty postępowania sądowego. Wydatki ogólne, w tym wydatki na niepełnosprawne dziecko, wnioskodawca określił na kwotę 4682,70 zł. M. O. jest także obowiązany do opłacenia składki ZUS osób duchownych w wysokości 135,00 zł miesięcznie oraz podatku w wysokości 30 zł.
Uzupełniając na wezwanie Sądu przedmiotowy wniosek pełnomocnik skarżącego nadesłał dokumenty źródłowe potwierdzające jego trudną sytuację materialną, w tym wyciągi z rachunków bankowych, oświadczenie o nieuzyskiwaniu dochodów z nieruchomości rolnej, zaświadczenie z urzędu pracy oraz zaświadczenie o wysokości miesięcznego wynagrodzenia M. O. z tytułu umowy o pracę. Dodatkowo w piśmie z dnia 30 lipca 2012 r. pełnomocnik skarżącego oświadczył, iż skarżący pomimo, iż pełni funkcje diakona w [...] we W. oraz sekretarza [...], nie uzyskuje z tego tytułu żadnego wynagrodzenia.
Rozpoznając wniosek należy stwierdzić, że zasługuje on na uwzględnienie.
Zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest, stosownie do art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) ponoszenie przez stronę kosztów sądowych związanych ze swym udziałem w sprawie. Tak więc podmiot wnoszący skargę do sądu administracyjnego powinien partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest przyznawana osobom charakteryzującym się trudną sytuacją materialną. Do osób tych zaliczyć można bezrobotnych lub osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej powyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Oceniając przedłożony przez skarżącego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych wzięto pod uwagę opisaną przez niego sytuację rodzinną i majątkową. Sytuacja ta uzasadnia przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, gdyż wykazał on, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego.
Należy mieć na uwadze, iż jedynym stałym źródłem utrzymania czteroosobowej rodziny skarżącego jest dochód M. O. z tytułu wynagrodzenia za prace w dwóch szkołach w łącznej wysokości 3.053,64 zł oraz świadczenie pielęgnacyjne otrzymywane przez żonę skarżącego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem w wysokości 679,00 zł. Ze złożonego przez pełnomocnika skarżącego w dniu 30 lipca 2012 r. oświadczenia wynika, iż M. O. nie uzyskuje żadnego wynagrodzenia z tytułu pełnienia funkcji diakona w [...] we W. oraz sekretarza [...]. Skarżący oświadczył ponadto, iż nie uzyskuje również żadnych dochodów z nieruchomości rolnej, której jest właścicielem, bowiem faktyczne władztwo nad tą nieruchomością sprawują jego rodzice. Wobec niewystarczających środków na utrzymanie rodziny skarżący korzysta jedynie z doraźnej pomocy rodziców oraz osób bliskich.
Przedstawione powyżej okoliczności wskazują, iż czteroosobowa rodzina skarżącego znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Okolicznością potwierdzającą trudną sytuację finansową skarżącego jest również fakt, iż nie posiada on wolnych środków finansowych, ani majątku, który mógłby spieniężyć w celu pokrycia kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Tak ukształtowana sytuacja materialna skarżącego pozwala na stwierdzenie, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Z tych względów na podstawie art. 245 § 3 i 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło