IV SA/Wa 786/16
PostanowienieWSA w Warszawie2016-04-27
Skład orzekający: Michał Sułkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która posiada na rachunku bankowym ponad 9.500 zł i otrzymuje sporadyczną pomoc finansową od rodziny, może zostać uznana za osobę niezdolną do poniesienia kosztów postępowania sądowego lub niezdolną do poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która posiada na rachunku bankowym środki finansowe wielokrotnie przekraczające wysokość opłat sądowych w sprawie, a także otrzymuje pomoc finansową od rodziny, nie może zostać uznana za osobę niezdolną do poniesienia kosztów postępowania sądowego ani za osobę niezdolną do poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Koszty sądowe traktuje się jako wydatki bieżące, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami.Stan faktyczny
F. A. złożył skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców odmawiającą udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. W ramach skargi wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika. Skarżący oświadczył, że przebywa w Polsce nielegalnie, nie może podjąć pracy i jego jedynym źródłem utrzymania jest sporadyczna pomoc od rodziny. Do wniosku dołączył zaświadczenie o stanie środków na rachunku bankowym wynoszącym 9.618,46 zł.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Michał Sułkowski po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku F. A. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi F. A. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
F. A. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] stycznia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy. W skardze zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od opłaty i ustanowienia pełnomocnika. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 7 kwietnia 2016 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika.
W uzasadnieniu wniosku F. A. podał, że przebywa w Polsce nielegalnie, nie może podjąć pracy, a co za tym idzie uzyskać dochodów. Wskazał, że jedynym źródłem jego utrzymania jest sporadyczna pomoc w formie przelewów bankowych od brata mieszkającego w [...] oraz rodziny mieszkającej w [...]. Skarżący przekreślił rubryki formularza wniosku przeznaczone na oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Do wniosku dołączył zaświadczenie Banku [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., z którego wynika, że jest posiadaczem rachunku bankowego w wymienionym banku. Stan środków na [...] kwietnia 2016 r. wynosił 9.618,46 zł. Rachunek nie jest obciążony zajęciami egzekucyjnymi.
Przystępując do oceny przedmiotowego wniosku, w pierwszej kolejności należy wskazać, że generalną zasadą postępowania sądowoadministracyjnego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Stosownie bowiem do reguły zawartej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stąd też każda osoba wszczynająca postępowanie przed sądem administracyjnym powinna liczyć się z wydatkami na ten cel.
W świetle art. 246 § 1 ppsa prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).
Treść powołanego przepisu wskazuje, że dopiero gdy posiadane przez stronę środki okażą się niewystarczające może ona wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób, które znajdują się w sytuacji materialnej, pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Wysokość wpisu od skargi wynosi w przedmiotowej sprawie 300 zł (§ 2 ust. 3 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Wysokość wpisu od skargi kasacyjnej, o ile skarżący wniesie ten środek odwoławczy, wyniesie 150 zł (§ 3 powołanego rozporządzenia). Wysokość innych, ewentualnie należnych opłat sądowych, jak opłata kancelaryjna za sporządzenie uzasadnienia wyroku, czy wpis od zażalenia, jednorazowo nie przekroczy 100 zł (§ 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - Dz. U. Nr 221, poz. 2192, § 2 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Co istotne, ewentualne uiszczenie wymienionych opłat sądowych nie będzie wiązać się z koniecznością jednorazowego wygospodarowania niezbędnych do tego środków. Poniesienie przez stronę wydatków ze wskazanych tytułów jest bowiem rozłożone w czasie.
Środki zdeponowane na rachunku bankowym F. A. wielokrotnie przekraczają ustaloną powyżej wysokość opłat sądowych w przedmiotowej sprawie. Należy zaś podkreślić, że koszty sądowe należy traktować, jako wydatki bieżące w budżecie rodziny, które powinny być zaspokajane na równi z innymi podstawowymi wydatkami. Dysponując środkami w wysokości ponad 9.500 zł i otrzymując pomoc finansową od członków rodziny, skarżący jest w stanie – bez uszczerbku koniecznego utrzymania – wygospodarować środki potrzebne zarówno do uiszczenia opłat sądowych w sprawie wszczętej jego skargą, jak do ustanowienia radcy prawnego lub adwokata.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ppsa, orzeczono jak w postanowieniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło