IV SA/Wa 792/15
WyrokWSA w Warszawie2015-07-15
Skład orzekający: Piotr Korzeniowski, Leszek Kobylski, Iwona Owsińska-Gwiazda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, działając na podstawie art. 106 § 1 k.p.a., może oceniać prawidłowość postanowienia organu współdziałającego (Ministra Obrony Narodowej) wydanego w trybie art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, czy też jest nim związany?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, rozpatrując sprawę w trybie art. 106 k.p.a., jest związany postanowieniem organu współdziałającego (Ministra Obrony Narodowej) i nie posiada kompetencji do oceny jego prawidłowości. Wadliwość postępowania uzgodnieniowego nie może być rozciągana na postępowanie główne, a jedynie może być przedmiotem oceny w trybie wzruszenia aktu wydanego w postępowaniu uzgodnieniowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi syndyka masy upadłości na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju, która uchyliła decyzję Wojewody o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 i odmówiła ustalenia tej lokalizacji na części nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa. Kluczowym elementem sporu było stanowisko Ministra Obrony Narodowej, który nie wyraził zgody na lokalizację inwestycji na tych nieruchomościach, powołując się na brak udziału w postępowaniu organu I instancji i rażące naruszenie prawa. Syndyk zarzucał organowi odwoławczemu naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niezastosowanie art. 36 ustawy o Euro 2012 oraz błędne zastosowanie art. 106 k.p.a.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Korzeniowski (spr.), Sędziowie sędzia WSA Leszek Kobylski, sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lipca 2015 r. sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości Portu Lotniczego G. Sp. z o.o. w upadłości likwidacyjnej na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 oddala skargę
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju (dalej: Minister, organ II instancji, organ odwoławczy) znak: [...] z dnia [...] listopada 2014 r. wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2013r. poz. 267, ze zm., dalej: k.p.a., oraz art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 26, poz. 133, ze zm., dalej: ustawa o Euro 2012), po ponownym przeprowadzeniu postępowania odwoławczego - w zakresie wyznaczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie poprzez uchylenie pkt I decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie decyzji Wojewody [...], z dnia [...] lipca 2011 r., znak: [...], o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia EURO 2012 dla inwestycji: "Rozbudowa [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego", ujętej w pkt 21 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 2009 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. z 2013 r., poz. 1345, dalej: rozporządzenie), sprostowanej postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak: [...], w zakresie dotyczącym działek nr [...], uchylonym następnie w zakresie pkt 1 i 3 postanowieniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] grudnia 2012 r., znak: [...].
W decyzji z dnia [...] listopada 2014 organ II instancji uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] w części dotyczącej działek nr [...] z obrębu [...]; działek nr [...] z obrębu [...]; działek nr [...] z obrębu [...]; oraz części działki nr [...] z obrębu [...] i orzekł w tym zakresie co do istoty sprawy, poprzez odmowę ustalenia lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 na wskazanych powyżej działkach.
Stan sprawy przestawiał się następująco.
We wniosku z dnia 20 maja 2011 r. spółka [...] Sp. z o.o., reprezentowana przez J. S. - Prezesa Zarządu, (dalej: inwestor, strona skarżąca, Spółka) działając na podstawie art. 23 oraz art. 2 ust. 1a ustawy o Euro 2012, w związku z punktem 21 załącznika do rozporządzenia, wystąpiła do Wojewody [...] o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 pod nazwą "Rozbudowa [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego".
Wobec stwierdzenia braków formalnych ww. wniosku, w piśmie z dnia 24 maja 2011 r., znak: [...], oraz w piśmie z dnia 3 czerwca 2011 r., znak: [...], Wojewoda [...] wezwał inwestora do usunięcia braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia tego wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Inwestor uzupełnił wniosek z dnia 20 maja 2011 r. o dokumenty wskazane przez Wojewodę [...] w ww. wezwaniach, poprzez przekazanie ich organowi I instancji przy piśmie z dnia 27 maja 2011 r., znak: [...], oraz przy piśmie z dnia 9 czerwca 2011 r., znak: [...].
Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie ww. wniosku, działając na podstawie art. 104 k.p.a. oraz art. 23, art. 24, art. 25 ust. 1 i art. 34 ustawy o Euro 2012, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] lipca 2011 r. decyzję, znak: [...], o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 dla inwestycji: "Rozbudowa [...], na części lotniska wojskowego [...] w zakresie umożliwiającym obsługę samolotów lotnictwa cywilnego", ujętej w pkt 21 załącznika do rozporządzenia, (dalej: decyzja Wojewody [...]), Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy o Euro 2012 decyzja ta podlega natychmiastowemu wykonaniu.
Od decyzji Wojewody [...] odwołania do Ministra Infrastruktury, za pośrednictwem organu I instancji, wnieśli: P. P., R. S., reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata K. M., oraz M. G., J. G. i A. G., reprezentowani przez pełnomocnika - adwokata M. K.
W związku z faktem, że odwołanie P. P. nie zostało wniesione w terminie, a we wniosku o przywrócenie terminu skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, organ odwoławczy, postanowieniem wydanym na podstawie art. 59 § 1 k.p.a., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Mając natomiast na uwadze, że odwołanie M. G., J. G. i A. G., reprezentowanych przez pełnomocnika - adwokata M. K., nie zostało wniesione w terminie, a skarżący nie złożyli wniosku o jego przywrócenie, organ odwoławczy, postanowieniem wydanym na podstawie art. 134 k.p.a., stwierdził uchybienie terminu do złożenia odwołania i pozostawił je bez rozpatrzenia.
Prawomocnymi wyrokami z dnia 8 sierpnia 20012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1205/12, oraz z dnia 10 października 2012 r., sygn. akt VII SA/Wa 1145/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił: skargę P. P. na postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu, oraz skargi M. G., J. G. i A. G. na postanowienie w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez R. S., reprezentowaną przez pełnomocnika - adwokata K. M., Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, (dalej: Minister Transportu) w decyzji z dnia [...] grudnia 2012 r., znak: [...], (dalej: decyzja Ministra Transportu), uchylił w części i orzekł w tym zakresie co do istoty sprawy, uchylił w części i umorzył postępowanie organu I instancji w tym zakresie oraz utrzymał w mocy w pozostałej części decyzję Wojewody [...].
W postanowieniu z dnia [...] grudnia 2012 r., znak: [...], Minister Transportu uchylił w pkt 1 i 3 postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r., znak: [...], prostujące z urzędu błędy pisarskie i oczywiste omyłki występujące w decyzji Wojewody [...].
Skargi na decyzję Ministra Transportu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli: R. S., reprezentowana przez pełnomocnika - adwokata K. M., oraz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w G.
W piśmie z dnia 12 września 2013 r., skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, R. S. cofnęła skargę na decyzję Ministra Transportu.
W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 315/13, umorzył postępowanie sądowe w sprawie ze skargi R. S.
W wyroku z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 314/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił pkt I decyzji Ministra Transportu, w którym organ odwoławczy orzekł o uchyleniu decyzji Wojewody [...] w części dotyczącej działek nr [...] z obrębu [...]; działek nr [...] z obrębu [...]; działek nr [...] z obrębu [...]; części działki nr [...] z obrębu [...], i o odmowie ustalenia lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 na wskazanych działkach.
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że stosownie do art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 wymaga zgody Ministra Obrony Narodowej. Z regulacji ustawowych, zwłaszcza z treści art. 23 ust. 2 ustawy o Euro 2012 wynika, że przedmiotowa zgoda winna być wyrażona w trakcie postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012. Zatem to organ prowadzący wymienione postępowanie administracyjne, po stwierdzeniu, że zakresem inwestycji objęte są nieruchomości niezbędne na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, powinien wystąpić do Ministra Obrony Narodowej o zgodę na wydanie ww. decyzji.
W ocenie Sądu, organ II instancji prawidłowo uznał, że zakresem inwestycji objęto nieruchomości niezbędne na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, jak również prawidłowo ustalił, że w trakcie postępowania przed organem I instancji nie uzyskano zgody Ministra Obrony Narodowej wymaganej na podstawie art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012. W aspekcie powyższego Sąd za właściwe uznał działanie organu odwoławczego nakierowane na uzyskanie zgody, czyli doprowadzenie do naprawienia uchybienia organu I instancji. Za niezgodne z prawem, w ocenie Sądu, uznać należało ostateczne stwierdzenie organu odwoławczego, że w przypadku nieudzielenia odpowiedzi na wezwanie Ministra Transportu z dnia 28 września 2012 r., do zajęcia jednoznacznego stanowiska w przedmiocie wyrażenia, bądź odmowy wyrażenia zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, stanowisko zawarte w piśmie Ministra Obrony Narodowej z dnia 13 września 2012 r. potraktowane zostanie jako odmowa wyrażenia ww. zgody.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy, mając na uwadze treść przedmiotowego orzeczenia Sądu, organ odwoławczy wyda rozstrzygnięcie zgodne z prawem.
W decyzji z dnia [...] listopada 2014 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju po ponownym przeprowadzeniu postępowania odwoławczego w zakresie wyznaczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 314/13 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] w części dotyczącej działek nr [...] z obrębu [...]; działek nr [...] z obrębu [...]; działek nr [...] z obrębu [...]; oraz części działki nr [...] z obrębu [...] i orzekam w tym zakresie co do istoty sprawy, poprzez odmowę ustalenia lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 na wskazanych powyżej działkach.
W uzasadnieniu ww. decyzji Minister Infrastruktury i Rozwoju wyjaśnił, że mając na względzie zalecenia wynikające z oceny prawnej zawartej w ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2013 r., w ramach prowadzonego ponownie postępowania odwoławczego w piśmie z dnia 5 marca 2014 r., znak: [...], działając na podstawie art. 106 k.p.a. w związku z art. 38 ustawy o Euro 2012, wezwał Ministra Obrony Narodowej do zajęcia stanowiska, w drodze postanowienia, w przedmiocie wyrażenia bądź odmowy wyrażenia zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, najpóźniej w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia przedmiotowego pisma.
W piśmie z dnia 18 marca 2014 r., znak: [...], Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej, działająca z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej, poinformowała, że zgodnie z art, 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, uzyskanie zgody Ministra Obrony Narodowej wymagane jest przed wydaniem decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012, w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa. W ww. piśmie stwierdzono, że na etapie postępowania odwoławczego prowadzonego w sprawie decyzji Wojewody [...] nie jest możliwe korygowanie uchybień powstałych w toku postępowania prowadzonego przed organem I instancji, poprzez skierowanie wezwania do Ministra Obrony Narodowej do wydania oświadczenia odnoszącego się do już zakończonego postępowania.
W piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], Minister ponownie wezwał Ministra Obrony Narodowej do zajęcia stanowiska, w drodze postanowienia, w przedmiocie wyrażenia bądź odmowy wyrażenia zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro, podkreślając, że stanowisko Ministra Obrony Narodowej zawarte w piśmie z dnia 18 marca 2014 r. jest nieuzasadnione i nietrafne. Minister przytoczył - zawarte w wyroku z dnia 13 września 2013 r. - stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Minister Obrony Narodowej wydał postanowienie z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], w którym nie wyraził zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, na wydanie oraz utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...], w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa.
W uzasadnieniu ww. postanowienia Minister Obrony Narodowej wyjaśnił, że Wojewoda [...] nie poinformował Ministra Obrony Narodowej o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania przedmiotowej decyzji. Ponadto decyzja ta nie została przesłana przez organ I instancji do żadnej komórki ani jednostki organizacyjnej resortu obrony narodowej. Spowodowało to sytuację, że pomimo, że przedmiotowa decyzja obejmuje nieruchomości znajdujące się w trwałym zarządzie jednostki organizacyjnej resortu obrony narodowej (Rejonowego Zarządu Infrastruktury w G.), przeznaczone na realizację zadań związanych z bezpieczeństwem i obronnością państwa, Minister Obrony Narodowej - jako strona - nie brał udziału w postępowaniu. Dlatego też Minister Obrony Narodowej stwierdził, że omawiana decyzja zawiera wadę i została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, w myśl art. 24d ust. 1 ustawy o Euro 2012, decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 stanowi podstawę do wydania przez wojewodę decyzji o wygaśnięciu trwałego zarządu. Wyrażenie zgody Ministra Obrony Narodowej, w trybie art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, w sposób dorozumiany akceptowałoby wygaśnięcie trwałego zarządu w odniesieniu do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa.
Minister Obrony Narodowej podniósł również, że przedmiotowa decyzja obejmuje nieruchomości, które - zgodnie z ustawą z dnia 30 maja 1996 r. o gospodarowaniu niektórymi składnikami mienia Skarbu Państwa oraz o Agencji Mienia Wojskowego (tekst jedn.: Dz. U. z 2004 r. Nr 163, poz. 1711, ze zm.), oraz rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2008 r. w sprawie wykazu lotnisk wojskowych, które mogą być wykorzystane na potrzeby lotnictwa cywilnego (Dz. U. z 2009 r. Nr 3, poz. 12, ze zm.) - użyczone zostały przez Wojewodę [...] Gminie K. w celu założenia lotniska cywilnego użytku publicznego.
W związku z tym, że Minister Obrony Narodowej w postanowieniu z dnia [...] kwietnia 2014 r. nie wyraził zgody na wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, Minister Infrastruktury i Rozwoju stwierdził, że nie została spełniona, w stosunku do ww. nieruchomości, jedna z przesłanek wydania decyzji, o której mowa w art. 23 ust. 1 ustawy o Euro 2012.
W ocenie organu odwoławczego, wydanie przez organ I instancji decyzji o ustaleniu lokalizacji przedmiotowej inwestycji w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, pomimo braku zgody Ministra Obrony Narodowej, stanowi naruszenie art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, uzasadniające uchylenie decyzji Wojewody [...] w zakresie ustalenia lokalizacji planowanego przedsięwzięcia Euro 2012 na działkach znajdujących się w trwałym zarządzie Ministerstwa Obrony Narodowej - Rejonowego Zarządu Infrastruktury w G.
Minister w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił również, że w trakcie trwania niniejszego postępowania podjął czynności mające na celu uzyskanie zgody Ministra Obrony Narodowej, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012. W związku z tym, że Minister Obrony Narodowej nie wyraził zgody na lokalizację przedmiotowej inwestycji na nieruchomościach niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, konieczne stało się uchylenie zaskarżonej decyzji w ww. zakresie.
W skardze z dnia 2 lutego 2015 r. syndyk zaskarżył decyzję Ministra w całości, wnosząc o jej uchylenie. Syndyk zarzucił decyzji Ministra naruszenie:
art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012, poprzez jego niezastosowanie, polegające na odmowie ustalenia lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 na wskazanych działkach, podczas gdy zgodnie ze wskazanym przepisem, po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy można stwierdzić jedynie, że decyzja, która była podstawą realizacji inwestycji - narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub art. 156 k.p.a.,
art. 106 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a., poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nieudzielenie przez Ministra Obrony Narodowej zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, z uwagi na fakt, że jako strona nie brał udziału w postępowaniu organu I instancji, pomimo braku przymiotu strony organu współdziałającego, co skutkowało brakiem zbadania sprawy przez organ współdziałający przy rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, jak też przyjęcie, że organ ten nie miał wiedzy na temat wszczęcia inwestycji w oparciu o ww. decyzję, w warunkach, gdy jej realizacja nastąpiła na terenie należącym do Skarbu Państwa, zarządzanym przez jednostkę wojskową podległą Ministrowi Obrony Narodowej, jak też okoliczność, że fakt realizacji tej inwestycji był powszechnie znany,
art. 105 k.p.a. w zw. z art. 161 § 1 k.p.a., polegające na ich niezastosowaniu i nieumorzeniu postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego z uwagi na bezcelowość wydania przedmiotowej decyzji, albowiem jej wydanie w tym kształcie, a następnie jej wykonanie, może powodować poważne szkody dla gospodarki narodowej,
art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a., polegające na ich niezastosowaniu i nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego w zakresie pozwalającym na ustalenie, czy wydana przez organ I instancji decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne oraz czy jej zmiana nie spowoduje poważnych szkód dla gospodarki narodowej, a także, czy z powyższych przyczyn nie zachodzi umorzenie postępowania odwoławczego jako bezprzedmiotowego,
art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), polegające na niezastosowaniu się do treści zobowiązania zawartego w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 314/13, zgodnie z którym Sąd za właściwe uznał postępowanie organu odwoławczego nakierowane na uzyskanie zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, czy doprowadzenie do naprawienia uchybienia organu I instancji.
Powyższe naruszenia, w ocenie strony skarżącej, miały istotny wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto syndyk, działając na podstawie art. 61 § 2 pkt 2 p.p.s.a., wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a w przypadku nieuwzględnienia wniosku przez organ, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Ministra przez Sąd. Syndyk wniósł również o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, oraz o rozpoznanie sprawy także pod nieobecność skarżącego.
W uzasadnieniu skargi syndyk podniósł, że decyzja Ministra jest niezasadna, ponieważ na skutek wydania decyzji Wojewody [...], która to decyzja z mocy prawa podlegała natychmiastowemu wykonaniu, spółka [...] Sp. z o.o. rozpoczęła budowę infrastruktury niezbędnej z punktu widzenia lotnisk cywilnych. Wartość wykonanych prac budowlanych na chwilę wydania zaskarżonej decyzji wynosi ok. [...] złotych.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że decyzja o ustaleniu lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia wydana została na podstawie art. 23 ustawy o Euro 2012. Bezspornym jest według strony skarżącej, że na dzień wydania zaskarżonej decyzji na działkach w niej wskazanych zostały posadowione budynki i urządzenia, których budowę rozpoczęto w następstwie decyzji wydanej przez organ I instancji. Zgodnie z art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012 w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o pozwoleniu na budowę przedsięwzięcia Euro 2012, sąd administracyjny po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub art. 156 k.p.a. Pomimo że adresatem wskazanego przepisu jest sąd, to jednak w ocenie syndyka, nie jest wykluczone, a wręcz pożądane, zastosowanie go przez organ administracji, w tym wypadku Ministra. Według strony skarżącej, rozstrzygnięcie organu II instancji jest sprzeczne z art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012, który stanowi lex specialis w stosunku do przepisów k.p.a. W skardze wskazano, że należy mieć na uwadze szczególny charakter ustawy o Euro 2012 wyrażający się m.in. we wprowadzeniu odrębnych regulacji dotyczących decyzji administracyjnych, ich wykonania, odwołania i terminów rozpatrzenia skarg. Założeniem ustawodawcy było usprawnienie i przyśpieszenie realizacji inwestycji związanych z Euro 2012. Zgodnie z dyspozycją przepisu art. 36 ust 2 i 3 ustawy o Euro 2012 nie może być wątpliwości, że po upływie 14 dni od rozpoczęcia budowy na podstawie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 nie jest możliwe inne rozstrzygnięcie, aniżeli ewentualne stwierdzenie że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub art. 156 k.p.a. Takie sformułowanie przepisu w założeniu ustawodawcy ma na celu ochronę inwestycji finansowanych ze środków publicznych zgodnie z ustawą o Euro 2012 i zapobieganie sytuacjom, w których pomimo rozpoczęcia robót budowlanych i zaawansowania prac inwestycje nie byłyby realizowane. Ponadto, powołane przepisy ustawy o Euro 2012 potwierdzają, że wydanie decyzji na podstawie art. 23 ustawy o Euro 2012 prowadzi do nieodwracalnych skutków prawnych. Skarżąca podniosła również, że z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Minister Obrony Narodowej - jako strona - nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji Wojewody [...]. Z tego względu, w ocenie Ministra Obrony Narodowej, decyzja organu I instancji zawiera wadę i została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Okoliczność podniesiona przez Ministra Obrony Narodowej może stanowić przesłankę wskazaną w art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. i stanowi podstawę do wznowienia postępowania. Nie może jednak zwalniać organu współdziałającego ze zbadania sprawy w zakresie swojej właściwości rzeczowej, w sytuacji, w której postępowanie administracyjne jest już w toku. Według skarżącej, organ współdziałający powinien przeprowadzić postępowanie zgodnie z właściwością rzeczową w zakresie wyrażenia zgody na ustalenie lokalizacji przedsięwzięć Euro 2012, a nie ograniczać się jedynie do zbadania, czy wydana decyzja narusza prawo.
Zdaniem syndyka, nie zasługuje na aprobatę stanowisko Ministra Obrony Narodowej stanowiące podstawę niewyrażenia zgody na lokalizację inwestycji przedsięwzięć Euro. Zgodnie z ugruntowaną linią orzecznictwa, w sytuacji, gdy organ uczestniczy w postępowaniu administracyjnym (głównym) na zasadach określonych w art. 106 k.p.a., to wykluczony jest jego jednoczesny udział jako strony w tym postępowaniu, zgodnie z przyjętą regułą, iż sam organ nie może występować zarazem jako strona postępowania i jako organ współdziałający w trybie art. 106 k.p.a., bowiem te role procesowe wzajemnie się wykluczają.
W ocenie strony skarżącej, wydanie postanowienia odmawiającego lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 jest nieuzasadnione. Skarżąca wskazała także, że w piśmie z dnia 18 marca 2014 r. organ współdziałający słusznie podniósł, że nie jest możliwie skorygowanie uchybień powstałych w toku postępowania prowadzonego przed organem I instancji, gdyż wydana decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. Skarżąca wskazała również, że wartość wybudowanych na skutek decyzji Wojewody [...] budowli i urządzeń wynosi ok. [...] złotych. Nieruchomości, na których posadowiono budowle znajdują się w trwałym zarządzie jednostki organizacyjnej resortu obrony narodowej - Rejonowego Zarządu Infrastruktury w G.
Powyższe oznacza, że zgodnie z art. 48 i art. 191 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 121, ze zm.) budowle powstałe na skutek decyzji Wojewody [...] stały się własnością Skarbu Państwa. Decyzja wydana przez organ II instancji zupełnie te okoliczności pomija. Zdaniem skarżącej, Minister nie wziął pod uwagę skutków wydanej przez siebie decyzji. W następstwie decyzji Ministra budowle posadowione na nieruchomościach Skarbu Państwa i stanowiące jego własność będą bowiem musiały zostać wyburzone. Wydanie decyzji Ministra generować będzie w ocenie strony skarżącej koszty związane z rozbiórką budynków. Syndyk podniósł, że organ II instancji zupełnie pominął powstanie możliwych szkód dla gospodarki narodowej i nie przeprowadził postępowania dowodowego.
Według strony skarżącej, zupełnie pominięte zostały natomiast aspekty ekonomiczne, związane z wartością i przedmiotem własności wybudowanych budynków, których analiza pozwalałaby zweryfikować, czy decyzja w tym kształcie może powodować poważne szkody dla gospodarki narodowej. Skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja nie była ostateczna, a właściwym organem II instancji był Minister. Zdaniem skarżącej, uznać należy, że skoro przysługują mu uprawnienia do zmiany decyzji ostatecznych, to będąc organem odwoławczym powinien wziąć pod uwagę okoliczności wskazane w art. 161 k.p.a. Bezspornym jest bowiem, że na działkach wskazanych w zaskarżonej decyzji zostały wybudowane budynki, których wartość jest na tyle wysoka, że może powodować poważne szkody gospodarki narodowej. Skarżąca podniosła również, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji, wskazał, że działania tego organu winny być nakierowane na uzyskanie zgody, czyli doprowadzenie do naprawienia uchybienia organu I instancji.
Zdaniem strony skarżącej, działania organu II instancji nie były ukierunkowane na uzyskanie zgody Ministra Obrony Narodowej, a jedynie sprowadzały się do wezwań organu współdziałającego do wydania postanowienia na zasadzie art. 106 k.p.a. Według skarżącej, działania podjęte przez Ministra, nie odpowiadają wytycznym zawartym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 314/13, a wydane rozstrzygnięcie, mając na uwadze ocenę prawną dokonaną przez Sąd, jest niezgodne z prawem.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 p.p.s.a., uprawnione są do dokonywania kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceny legalności zaskarżonych aktów sąd dokonuje poprzez ustalenie, czy podjęto je zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego oraz czy prawidłowo zastosowano i zinterpretowano normy prawa materialnego. Należy nadto zauważyć, iż w myśl art. 134 p.p.s.a., sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] listopada 2014 r. wydana po ponownym przeprowadzeniu postępowania odwoławczego w zakresie wyznaczonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa314/13.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego naruszenia art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012, należy uznać go za niezasadny. Jak wynika bowiem z treści art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012, w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012, sąd administracyjny po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub art. 156 k.p.a. Adresatem regulacji zawartej w art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012 jest sąd administracyjny, a nie organ administracji publicznej. Normy ustawy o Euro 2012 tworzą uregulowania o charakterze szczególnym w stosunku do przepisów k.p.a. oraz p.p.s.a., co wynika z samego celu ustawy o Euro 2012. Treść art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012 powinna być interpretować wąsko, a nie rozszerzająco, jak twierdzi strona skarżąca. Artykuł 36 ust. 2 ww. ustawy, jako przepis wyjątkowy (szczegółowy) powinien podlegać wykładni ścisłej, m.in. z tego powodu, że zawiera on normę prawną, która ogranicza kompetencje orzecznicze sądu administracyjnego.
Według Sądu, nie można zaakceptować poglądu, że uregulowania prawne, które dotyczą sądów administracyjnych mają również zastosowanie do organów administracji.
"Rozszerzający" sposób interpretacji art. 36 ust. 2 i 3 ustawy o Euro 2012 nie znajduje przede wszystkim podstaw w treści ww. przepisu. Należy podzielić stanowisko organu, że zastosowanie wykładni rozszerzającej ww. przepisu prowadziłby do sytuacji, w której organ odwoławczy nie miałby możliwości wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji pierwszoinstancyjnej wydanej z naruszeniem prawa (w omawianym przypadku z rażącym naruszeniem prawa). Stanowiłoby to również naruszenie wyrażonej w art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 314/13, jednoznacznie stwierdził, że pomimo uwzględnienia skargi na decyzję Ministra Transportu, Sąd nie mógł uwzględnić sugestii skarżącej, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub art. 156 k.p.a.
Przedmiotem kontroli pod względem legalności była bowiem decyzja Ministra Transportu w zakresie odmowy ustalenia lokalizacji planowanego przedsięwzięcia Euro 2012, a nie w zakresie ustalenia lokalizacji tego przedsięwzięcia. Nie można podzielić zarzutu naruszenia art. 106 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. Odnosząc się do tego zarzutu należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 września 2013 r. zobowiązał organ odwoławczy do zastosowania w przedmiotowej sprawie art. 106 k.p.a. W zaskarżonej decyzji Minister (na stronie 4) wyjaśnił, że stosownie do postanowień art. 106 § 1 k.p.a., który ma zastosowanie w przedmiotowej sprawie, w związku treścią art. 38 ustawy o Euro 2012, jeżeli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ (wyrażenia opinii lub zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie), decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. Zajęcie stanowiska przez ten organ następuje w drodze postanowienia, na które służy stronie zażalenie. Zgodnie zaś z art. 106 § 3 k.p.a., organ, do którego zwrócono się o zajęcie stanowiska, obowiązany jest przedstawić je niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia mu żądania, chyba że przepis prawa przewiduje inny termin. Art. 106 k.p.a. reguluje zasady i tryb tzw. współdziałania organów administracji publicznej przy wydawaniu decyzji administracyjnej. Przepis ten normuje zagadnienia proceduralne dotyczące współdziałania. Treść art. 106 k.p.a. obejmuje sytuację, w której występują dwa organy współdziałające, z których jeden jest organem administracji publicznej rozstrzygającym sprawę administracyjną w drodze decyzji, drugi zaś organem, od którego organ administracji publicznej jest obowiązany uzyskać stanowisko w sprawie administracyjnej. Sformułowanie "przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ" należy rozumieć wyłącznie w sensie procesowym, tzn. że stanowisko innego organu jest formalną przesłanką wydania decyzji w tym sensie, że organ prowadzący postępowanie jest obowiązany uzyskać takie stanowisko przed wydaniem decyzji, zaś organ współdziałający jest obowiązany przed tym dniem przedstawić swoje stanowisko w sprawie.
W niniejszej sprawie Minister, działając jako organ odwoławczy w sprawie dotyczącej wydania decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 nie posiadał kompetencji do oceny prawidłowości postanowienia Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], w którym Minister Obrony Narodowej nie wyraził zgody, o której mowa w art 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, na wydanie oraz utrzymanie w mocy decyzji Wojewody [...], w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, wydanego na podstawie art. 106 § 1 i § 5 k.p.a. Podkreślić należy, że uzgodnienie, o którym mowa w art. 106 k.p.a., jest stanowczą formą wyrażenia przez organ współdziałający stanowiska, która różni się od niewiążącej opinii. Zajęcie stanowiska następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 106 § 5 k.p.a.). Zgodnie z poglądem wyrażonym w wyroku NSA z dnia 24 lutego 2009 r., II OSK 239/08, (LEX nr 515197), "Organ podejmujący rozstrzygnięcie w indywidualnej sprawie z zakresu administracji publicznej (w tzw. postępowaniu głównym) nie może sprawdzać czy weryfikować postanowień podejmowanych przez inne organy na podstawie art. 106 § 5 k.p.a. (w tzw. postępowaniu uzgodnieniowym), w tym w zakresie doręczeń tych postanowień. Wadliwość postępowania uzgodnieniowego prowadzonego przez organ współdziałający nie skutkuje wadliwością postępowania głównego, gdyż możliwe jest wzruszenie postanowienia wydanego w postępowaniu uzgodnieniowym w trybie wznowienia postępowania". Oznacza to, że dopóki postanowienie uzgodnieniowe nie zostanie w odpowiednim trybie wyeliminowane z obrotu prawnego i w jego miejsce nie zostanie podjęte inne, wiąże ono organ prowadzący postępowanie główne, a wad proceduralnych jakimi dotknięte jest postępowanie uzgodnieniowe nie można rozciągać na postępowanie główne, zaś wadliwość postępowania uzgodnieniowego może być wyłącznie przedmiotem oceny w postępowaniu nakierowanym na wzruszenie wydanego w nim aktu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 września 2012 r., sygn. akt II OSK 882/11, LEX nr 1252227).
W kontrolowanej sprawie Minister związany był postanowieniem Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], niezależnie od treści uzasadnienia tego postanowienia, w którym organ m.in. stwierdził, że jako strona nie brał udziału w postępowaniu. Wskazać należy, że przepisy ustawy o Euro 2012 nie zawierają definicji strony postępowania prowadzonego w sprawie ustalenia lokalizacji linii przedsięwzięcia Euro 2012. Z treści przepisów ustawy o Euro 2012 można wywodzić, że stroną tego postępowania jest z pewnością inwestor oraz właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości objętych liniami rozgraniczającymi teren planowanej inwestycji.
Odnosząc się do podniesionego przez skarżącą zarzutu dotyczącego naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., wskazać należy, że Minister dysponował w niniejszej sprawie materiałem dowodowym niezbędnym do rozpatrzenia sprawy i wnikliwie go przeanalizował. Zdaniem Sądu, dokumenty znajdujące się w aktach przedmiotowej sprawy umożliwiły organowi rzetelne zbadanie sytuacji faktycznej i podjęcie rozstrzygnięcia.
Wskazać należy, że Minister na stronie 5 zaskarżonej decyzji szczegółowo wyjaśnił powody leżące u podstaw uchylenia decyzji Wojewody [...] we wskazanej części i orzeczenia o odmowie ustalenia lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 na nieruchomościach niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa. W ocenie Sądu, Minister nie naruszył art. 106 § 1 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 105 k.p.a w zw. z art. 161 k.p.a. należy wyjaśnić, że postępowaniu odwoławczym w sprawie decyzji Wojewody [...] Minister nie miał kompetencji do badania rozstrzygnięcia organu I instancji z uwzględnieniem przesłanek ekonomicznych realizowanej inwestycji. Organ II instancji w sposób prawidłowy dokonał analizy zarówno postępowania przeprowadzonego przez Wojewodę [...], jak i wydanego w jego wyniku rozstrzygnięcia, pod względem zgodności z przepisami prawa. Organ II instancji nie mógł wydać rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie kierując się przesłankami pozaprawnymi. Ponadto w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2013 r., zobowiązano Ministra do zastosowania art. 106 § 1 k.p.a., a następnie - do wydania decyzji kończącej postępowanie odwoławcze w sprawie decyzji Wojewody [...] w zakresie uchylonym przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pkt I ww. wyroku.
Analizując zasadność zarzutu naruszenia art. 105 k.p.a., należy stwierdzić, że sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne.
W kontrolowanym przez Sąd postępowaniu sytuacja wskazana w art. 105 § 1 k.p.a. nie wystąpiła. W art. 105 § 2 uregulowano odmianę umorzenia postępowania, które nie stało się (obiektywnie) bezprzedmiotowe, lecz stało się z jakichkolwiek przyczyn bezprzedmiotowe dla strony postępowania w tym sensie, że strona nie jest zainteresowana kontynuacją postępowania i uzyskaniem merytorycznego załatwienia sprawy w drodze decyzji.
Przepis ten wskazuje przesłanki umorzenia postępowania, które muszą być spełnione łącznie: a) wniosek o umorzenie postępowania pochodzi od strony, na żądanie której postępowanie zostało wszczęte, b) inne strony postępowania nie sprzeciwiają się jego umorzeniu, c) umorzenie postępowania nie jest sprzeczne z interesem społecznym. Według tego przepisu, niedopuszczalne jest umorzenie postępowania wszczętego z urzędu. Wniosek o umorzenie postępowania musi pochodzić od strony, na żądanie której postępowanie zostało wszczęte, i powinien zawierać uzasadnienie, które umożliwi organowi prowadzącemu postępowanie ocenę, czy ewentualne umorzenie postępowania będzie zgodne z interesem społecznym.
Dopuszczalność umorzenia postępowania na wniosek strony jest uwarunkowana brakiem sprzeciwu innych stron, do których organ administracji publicznej musi zwrócić się o zajęcie wyraźnego stanowiska w tej kwestii. Sprzeciw nawet jednej ze stron stanowi o niedopuszczalności umorzenia postępowania w tym trybie, chociaż powstaje tu problem, czy organ administracji publicznej jest uprawniony do oceny tego sprzeciwu jako naruszającego interes społeczny, np. zgłoszonego jedynie w celu czynienia trudności stronie żądającej umorzenia. Organ administracji publicznej jest obowiązany wyważyć wchodzące w grę interesy, tj. interes strony żądającej umorzenia postępowania i interes społeczny, który w konkretnych okolicznościach sprawy przemawia za kontynuowaniem postępowania i rozstrzygnięciem sprawy w drodze decyzji. W sytuacji gdy wszystkie wymienione w art. 105 § 2 przesłanki zostaną spełnione, organ administracji publicznej jest obowiązany wydać decyzję o umorzeniu postępowania.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 161 § 1 k.p.a., należy stwierdzić, że norma wynikające z tego przepisu dotyczy decyzji ostatecznych, natomiast zaskarżona decyzja została wydana po przeprowadzeniu przez Ministra postępowania odwoławczego w sprawie decyzji Wojewody [...], w części dotyczącej lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 na nieruchomościach niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa. Należy podkreślić, że art. 161§ 1 k.p.a., może mieć zastosowanie jedynie w odniesieniu do decyzji ostatecznych, na mocy których strona nabyła prawo i tylko wówczas, gdy strona nie wyraziła zgody na zmianę decyzji, a przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji.
Przepis art. 161 k.p.a. ma zastosowanie wówczas, gdy przez wykorzystanie przewidzianych w kodeksie instytucji prawnych zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznych albo wznowienia postępowania nie można usunąć stanu zagrażającego życiu lub zdrowiu ludzkiemu. Organ administracji publicznej nie jest uprawniony do uchylania lub zmiany decyzji ostatecznej w tym trybie, jeżeli przepisy szczególne zobowiązują organ do podejmowania przewidzianych w nich działań prawnych lub faktycznych celem usunięcia stanu zagrożenia dla dóbr prawnie chronionych.
Sąd nie podziela zarzutu dotyczącego naruszenia przez organ art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. Sformułowana w art. 7 k.p.a. ogólna zasada postępowania administracyjnego odnosi się w równym stopniu do zakresu i wnikliwości postępowania wyjaśniającego i dowodowego, jak i do stosowania norm prawa materialnego, to jest do całokształtu przepisów prawnych służących "załatwieniu sprawy". W ocenie Sądu, organ II instancji stał na straży praworządności, podejmując wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Według Sądu, w kontrolowanej sprawie została przeprowadzona wszechstronna i rzetelna analiza zebranego materiału dowodowego.
Zdaniem Sądu, organ orzekający wziął pod uwagę dyspozycje zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 września 2013 r., unormowania zawarte w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012 oraz postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] kwietnia 2014 r., znak: [...], wydane na podstawie art. 106 § 1 i § 5 k.p.a.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono pogląd, który Sąd w tym składzie w pełni podziela, według którego "1. Z przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a. wynika, iż postępowanie dowodowe jest oparte na zasadzie oficjalności, co oznacza, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. 2. Organy administracji państwowej obowiązane są także przeprowadzić dowody wskazane przez stronę. Stosownie do art. 78 § 1 k.p.a. - z żądaniem przeprowadzenia dowodu strona może wystąpić zawsze. Skuteczność prawna tegoż żądania jest uzależniona od spełnienia przesłanek określonych w art. 78 k.p.a. 3. Przed rozpatrzeniem materiału dowodowego organ jest obowiązany do wysłuchania wypowiedzi stron co do przeprowadzonych dowodów, zgromadzonych materiałów oraz wszystkich zgłoszonych żądań. Z treści art. 10 § 1 k.p.a. wynika, iż takie ustosunkowanie się do całego materiału faktycznego i prawnego, zgromadzonego w sprawie, który będzie podstawą do podjęcia decyzji, jest szczególnym uprawnieniem strony z racji jej udziału w postępowaniu. Odstąpienie od tego stadium oceny wyników postępowania dowodowego jest możliwe jedynie w szczególnych sytuacjach, o których jest mowa w art. 10 § 2 k.p.a. 4. Obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego jest związany ściśle z przyjętą w k.p.a. zasadą swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Zarówno w nauce, jak i w praktyce orzeczniczej podkreśla się, iż swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł tej oceny, tj.: po pierwsze - opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa, po drugie - ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego, po trzecie - organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów urzędowych, które mają na podstawie art. 76 § 1 k.p.a. szczególną moc dowodową. Organ może odmówić wiary określonym dowodom, jednakże dopiero po wszechstronnym ich rozpatrzeniu, wyjaśniając przyczyny takiej ich oceny, po czwarte - rozumowanie, w wyniku którego organ ustala istnienie okoliczności faktycznych powinno być zgodne z prawidłami logiki" (zob. wyrok NSA w Lublinie z dnia 17 maja 1994 r., SA/Lu 1921/93, LEX nr 26517).
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organ dokonał analizy materiału dowodowego bez naruszenia art. 80 k.p.a. i wynik tej analizy, łącznie z oceną zebranych dowodów, przedstawił w uzasadnieniu decyzji kończącej postępowanie administracyjne w II instancji.
Sąd nie podziela zarzutu dotyczącego naruszenia art. 153 p.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z treścią tego przepisu, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący co oznacza, że ani organ administracji publicznej ani sąd orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. Ocena prawna zawarta w wyroku traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy (ale tylko zaistniałych po wydaniu wyroku, a nie w wyniku odmiennej oceny znanych i już ocenionych faktów i dowodów) oraz w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego ocenę prawną. Ocena prawna rozstrzygnięcia wiąże się bowiem w pierwszym rzędzie z wykładnią prawa, a ta może mieścić się jedynie w uzasadnieniu wyroku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 13 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 314/13, uchylił pkt I decyzji Ministra, w którym organ odwoławczy orzekł o uchyleniu decyzji Wojewody [...] w części dotyczącej ww. działek i o odmowie ustalenia lokalizacji przedmiotowego przedsięwzięcia Euro 2012 na tych nieruchomościach.
W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że stosownie do art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, w stosunku do nieruchomości niezbędnych na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012 wymaga zgody Ministra Obrony Narodowej. Z regulacji ustawowych, zwłaszcza z treści art. 23 ust. 2 ustawy o Euro 2012 wynika, że przedmiotowa zgoda winna być wyrażona w trakcie postępowania o wydanie decyzji o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięcia Euro 2012. Oznacza to, że organ prowadzący wymienione postępowanie administracyjne, po stwierdzeniu, że zakresem inwestycji objęte są nieruchomości niezbędne na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, powinien wystąpić do Ministra Obrony Narodowej o zgodę na wydanie ww. decyzji. Cytowany wyżej przepis tworzy podstawę prawną współdziałania i uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ.
W ocenie Sądu, wyrażonej w wyroku z dnia 13 września 2013 r. organ II instancji prawidłowo uznał, że zakresem inwestycji objęto nieruchomości niezbędne na potrzeby obronności i bezpieczeństwa państwa, jak również prawidłowo ustalił, że w trakcie postępowania przed organem pierwszej instancji nie uzyskano zgody Ministra Obrony Narodowej wymaganej na podstawie art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012. W aspekcie powyższego Sąd za właściwe uznał działanie organu odwoławczego nakierowane na uzyskanie zgody, czyli doprowadzenie do naprawienia uchybienia organu I instancji. Za niezgodne z prawem, Sąd uznał stwierdzenie organu odwoławczego, że w przypadku nieudzielenia odpowiedzi na wezwanie Ministra Transportu z dnia 28 września 2012 r. do zajęcia jednoznacznego stanowiska w przedmiocie wyrażenia, bądź odmowy wyrażenia zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, stanowisko zawarte w piśmie Ministra Obrony Narodowej z dnia 13 września 2012 r. potraktowane zostanie jako odmowa wyrażenia ww. zgody.
Uwzględniając pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przedstawiony w wyroku z dnia 13 września 2013 r., stwierdzić należy, że organ odwoławczy obowiązany był przeprowadzić ponownie postępowanie wyjaśniające mające na celu uzyskanie jednoznacznego stanowiska Ministra Obrony Narodowej w kwestii dotyczącej wyrażenia, bądź odmowy wyrażenia zgody, o której mowa w art. 23 ust. 4 ustawy o Euro 2012, w przewidzianej prawem formie, tj. zgodnie z regulacją art. 106 k.p.a. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie zobowiązał organu odwoławczego do podjęcia działań mających na celu uzyskanie pozytywnego stanowiska Ministra Obrony Narodowej, lecz jedynie do uzyskania stanowiska Ministra Obrony Narodowej zgodnie z treścią art. 106 k.p.a.
Sąd działając z urzędu nie dostrzegł innych naruszeń prawa, które pozwalałyby na uwzględnienie skargi.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło