IV SA/Wa 808/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Małgorzata Miron (spr.), Sędziowie WSA Łukasz Krzycki,, As. WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant Julia Dobrzańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2005 r. sprawy ze skargi E.W., A. W., W. W., A.W., B. W., J. D. i T. D. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy Uchyla zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. uzgodnił pozytywnie warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedsięwzięcia polegającego na budowie dwusystemowej stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] sieci [...], której lokalizację planuje się w C. na dz. [...] ze wskazanymi w tym postanowieniu zastrzeżeniami. Uzasadniając swe rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji wskazał, że planowana budowa nie będzie uciążliwa dla środowiska i ludności oraz spełnia przepisy obowiązujące w zakresie ochrony przed promieniowaniem elektromagnetycznym. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli w dniu 25 marca 2002 r. E.W., W. W., J. W., B. W., A. W., A. B., W.B., T. D., J.D. i A. W.. Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia [...] czerwca 2002 r. nr [...] po rozpatrzeniu zażaleń wniesionych przez W.W., B. W., A.B. i W.B. utrzymał zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji w mocy. Wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2004 r. w sprawie IVSA 3018-3021/02 – po rozpoznaniu skargi W.W., W.B., A. B., B.W., T.D. i J.D. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2002 r. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że zaskarżonym postanowieniem Główny Inspektor Sanitarny rozpatrzył tylko zażalenia wniesione przez W.W., B.W., A.B. i W.B., nie rozpoznając zażaleń wniesionych przez pozostałe osoby. Sąd zważył, że organ nie wyjaśnił, z jakiego powodu rozpatrzył zażalenia tylko niektórych spośród żalących się i nie wyjaśnił także, dlaczego rozpatrzył zażalenia akurat tych, a nie innych osób. Nie oznaczało to – zdaniem Sądu – obowiązku takiego samego załatwienia przez organ wszystkich zażaleń. Ponadto Sąd podniósł, że Główny Inspektor Sanitarny nie wskazał, czy osoby, których zażalenia zostały rozpoznane, mają przymiot strony w postępowaniu przez niego prowadzonym. Rozpoznając ponownie sprawę Główny Inspektor Sanitarny postanowieniem nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 r. utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] marca 2002 r. nr [...]. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ drugiej instancji podniósł, że przedmiotowa inwestycja należy do typowych stacji bazowych zlokalizowanych na istniejących wieżach. W bezpośrednim otoczeniu kościoła znajdują się tereny niezagospodarowane, a najbliższe zabudowania mieszkalne o wysokości 8 metrów są zlokalizowane w odległości ok. 40 metrów od strony południowej i około 70 metrów od strony południowo-wschodniej. Pola elektromagnetyczne o wartościach przekraczających wartość dopuszczalną 0,1 W/m² - określoną w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 11 sierpnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ochrony przed promieniowaniem szkodliwym dla ludzi i środowiska, dopuszczalnych poziomów promieniowania, jakie mogą występować w środowisku, oraz wymagań obowiązujących przy wykonywaniu pomiarów kontrolnych promieniowania (Dz. U. nr 107, poz. 676) - wystąpią na wysokości od około 29,3 metrów nad poziomem terenu (powyżej 11,1 metrów nad powierzchnią dachu kościoła) na azymutach anten sektorowych do odległości około 31,3 metrów od anten oraz na wysokości od około 31,5 metrów nad poziomem terenu (powyżej 13,3 metrów na poziomem dachu kościoła) na azymutach anten radiolinii do odległości 21,5 metrów od miejsca ich usytuowania. W konsekwencji – zdaniem organu – pola elektromagnetyczne o wartościach przekraczających wartość dopuszczalną gęstości mocy 0,1 W/m² wytwarzane przez anteny nadawcze projektowanej stacji bazowej wystąpią na znacznych wysokościach, w wolnej przestrzeni, w miejscach niedostępnych dla ludzi, a na powierzchni ziemi gęstość strumienia pola elektromagnetycznego zbliżona będzie do wartości tła pola elektromagnetycznego dla terenów zabudowanych. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że zastrzeżenia zawarte w postanowieniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. nakazują inwestorowi bezpośrednio po uruchomieniu stacji i po każdorazowej zmianie warunków jej pracy wykonywanie pomiarów kontrolnych rzeczywistego rozkładu pól elektromagnetycznych, które potwierdzą brak zagrożenia z tytułu sąsiedztwa przedmiotowej inwestycji. E.W., A. W., W. W., A. W., B. W., J. D. i T. D. wnieśli skargę na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] sierpnia 2004r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że nie wszystkie osoby, które maja interes prawny brały udział w postępowaniu, przez co zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 10 kpa. Dodatkowo zarzucili naruszenie art. 81 kpa albowiem organ nie powiadomił stron o tym, że został zgromadzony materiał dowodowy i mogą one w określonym czasie i miejscu zapoznać się z zebranymi dowodami. Podnosili także brak rzetelności Raportu oddziaływania na środowisko będącego podstawą rozstrzygnięcia organu I i II instancji. W konkluzji wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu I instancji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie i powtórzył argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną postawą prawną. Mając na względzie powyższe unormowanie Sąd uznał, że skarga prowadzi do uchylenia zaskarżonego postanowienia, lecz z innych przyczyn niż w niej wskazanych. Rozstrzygnięcie organu II instancji zostało wydane z naruszeniem art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.( Dz.U. nr 153, poz. 1270). Zgodnie z treścią tego artykułu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. W doktrynie prawa administracyjnego reprezentowany jest jednolity pogląd, że wskazania zawarte w uzasadnieniu orzeczenia sądu administracyjnego mogą określać kierunek działalności organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy, jak też wskazują te fragmenty postępowania, które wymagają rozszerzenia lub uzupełnienia. Ich celem jest zapobieżenie w przyszłości błędom stwierdzonym przez sąd administracyjny w trakcie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia ( tak m.in. T. Woś w Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz pod redakcją Tadeusza Wosia Wyd.Praw. LexisNexis W-wa 2005 art. 153 Nb 21-23). Odnosząc powyższe do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że organ odwoławczy rozpoznając ponownie zażalenia nie zastosował się do wskazań wojewódzkiego sądu administracyjnego zawartych w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 kwietnia 2004 r. Sąd ten wskazał wszak, że Główny Inspektor Sanitarny wydając kontrolowane w tym postępowaniu orzeczenie nie tylko nie rozpoznał wszystkich zażaleń, ale i nie wskazał czy osoby, których zażalenia zostały rozpoznane mają przymiot strony w postępowaniu przez niego prowadzonym ( art. 28 kpa). Wydane – po ponownym rozpoznaniu sprawy postanowienie – zaskarżone w niniejszej sprawie zostało wprawdzie wydane po rozpoznaniu zażaleń wszystkich osób, które je złożyły jednakże organ nie odniósł się w żaden sposób do kwestii czy osoby te posiadają przymiot strony w tym postępowaniu. Należy wziąć przy tym pod uwagę to, że decyzja organu I instancji została doręczona jedynie ( spośród osób, które wniosły zażalenie) W.B., A. B., B.W. i W.W. a zatem należy przypuszczać, że jedynie te osoby organ I instancji uznał za strony postępowania. Rozpoznając zażalenia innych podmiotów, które zostały pominięte w postępowaniu pierwszoinstancyjnym organ winien wyjaśnić czy posiadają one przymiot strony i dlaczego. Brak stanowiska organu odwoławczego w zakresie przyznania żalącym się podmiotom przymiotu strony skutkuje uznaniem, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem art. 153 wskazanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi a nadto czyni niemożliwym kontrolę rozstrzygnięcia przed Sąd w tym zakresie. Dodatkowo wymaga podkreślenia, że niezastosowanie się przez organ administracji publicznej do oceny prawnej lub wskazań zawartych w wyroku sądu oznacza, że podjęty akt jest wadliwy. Stanowisko takie jest konsekwentnie reprezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. postanowienie NSA z dnia 16 lutego 1998 r. IVSA 975/97, wyrok NSA z dnia 22 marca 1999r. IVSA 527/97lex 47275 ) W tym stanie rzeczy – wobec tego, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - należało je wyeliminować z obrotu prawnego. Rozpoznając ponownie zażalenia Główny Inspektor Sanitarny zastosuje się do wskazań zawartych w uzasadnieniu orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 6.04.2004 r. Badając, czy osoby, które wniosły zażalenie posiadają przymiot strony w niniejszym postępowaniu organ odniesie się dodatkowo do zarzutu skargi w zakresie dotyczącym tego, że nie wszystkie osoby, których interesu prawnego dotyczy postępowanie brały w nim udział. Mając na względzie powyższe okoliczności – na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Sąd orzekł jak w sentencji.